9.Программалық жабдықтар құрамы

Программалық жабдықтама деп-есептеуіш жүйемсінде орындалатын программалар жиынын айтады. Программалық жасақтама қатарына сонымен бірге ПЖ-ны жобалау ж/е құру жұмыстарың барлығы кіреді. –программаларды жобалау технологиясы(мысалы төмендегі жобалау және обьектілі бағытталган жобалау және т.б.); -программаларды тестілеу әдістері(сілтеме); - программалардың дұрыстығын дәлелдейтін әдістер; - программа жұмысын сапасын талдау; - программаларды құжаттау; - программалық жасақтамаларды жобалау процесін жеңілдететін программалық құралдарды құру және пайдалану;

Программалық жасқтама – комп-лік жүйенің ажыратылмайтын бөлігі. Ол тех-лық құралдардың логикалық жалғасы болып саналады. Накты бір комп-ты пайдалану ортасы ол ушін жасалган программалық жасактама аркылы аныкталады. Қолдану обл-ң ешкайсында да комп өздігінен білімге ие болмайды. Осы барлық білімдер комп-де орындалатын программаларда шығарылған. Казіргі заманғы комп-лердің программалык жасактамаларында млн программалар – ойын прог-нан ғылыми прог-ға дейін орн. Комп-те жұмыс істейтін барлык прог-ды шартты түрде 3 категорияга бөлуге болады. 1-қолданбалы программалар. Бул прог-лар қолданушыға кажетті жумыстардың орндалуын тікелей камтамасыз етеді. 2- жуйелік прог-лар әртүрлі көмекші функ-лар орындайды, және ЭЕМ-нің апаратты жабдыктар жумысын баскарып, жумыс істеп отырган колданбалы прог-мен байланыстырады. М-лы: - комп ресурстарын баскару, - пайдаланып отырган инфор-ды көшірмесін жасау, - комп құрыл-ның жұмыска кабілеттілігін тексеру. 3-аспаптық прог жуйелер, комп ушин жана прог жасу процессін женилдетеді.

Қазіргі кезде прог-лык жасактаманың азды-көпті келесі топтарда құрылды деп айта аламыз: -ОЖмен қабықшалар; -ПЖ(трансляторлар, прог тармактарының кітапханасы); -аспаптык жуйелер; -прог-дың интегралданган пакеттері; -динамикалық электронды кестелер; -машиналы графика жуйелері; -мәліметтер базасы; -колданбалы прог жасактама;

10. Аналық тақша, микропроцессор

Аналық тақта компьютерде жұмыс істеу кезінде барлық мәлімет аналық немесе жүйелік тақша арқылы өңделеді. Аналық тақша – бұл комп-тің барлық құрауыштары қосылатын күрделі көп қабатты баспалық тақша. Аналык такша мыс өткізгіштер жолдар желісімен капталган – олар б-ша такшада курастырылган микросхемалар мен комп-тің баска курылгылары косылатын слоттарга мәліметтер келіп туседі. Әрбір курылгы белгілі бір слотка қосылады.

Bi OS (Basic Input System)

Енгізу шығарудың базалық жуйесі өзіне комп-дің құрыл-дың арасындағы өзара әрекетті уйымдастырушы енгізу-шығару багдар-ның жиынын камтиды . Bi OS аппараттық құрал ретінде О-нің бағдарламалық модулі ретінде қарастырылады. Комп-та Bi OS жүйесі жүйелік такшада орнатылған микросхема турінде іске асырылган. Ескі жүйелерде ROM Bi OS микросхемасын орнаткан болатын. Казіргі заманның комп-де Bi OS-ты сактау ушін флэш жад микросхемасы пайдаланылады. Олар бір құрауыш үшін ондаган мың есеге дейін акпаратты кайта жазуға рухсат етеді. Бул косылатын курылгыларды колдау ушин ескі кызметтерді онай турлендіруге н/е жана кызметті турлендіруге мумкіндік береді. Bi OS-ты турлендіру үшін жуйелік такшасы бар жинакта жуйелік уакыт пен комп-р қисыны туралы акпаратты сактайтын жад. - СМ OS- жад аз энергия тутыну мен энергияга тәуелсіздігімен ерекшеленеді. Құрамдас аккумулятордан коректенеді. СМ OS RАМ мөлшері ВІ О5 жуесіне кіретін SETUP багдарламасының көмегімен өзгереді. Бул багдарламага комп*ті бастапкы жуктеу кезінде DEI пернесін ұстап тұрып кіруге болады.

Микропроцессор - жуйелік тактаның ен манызды курамы. Ол деректерді тікелей өңдейді, ьолектелген деректермен арифметикалық лог-қ амалдарды орындайды. Микропроцессор – бір бінеше үлкен интегралды кесте орындалған берілісті өңдейтін бағдарламалы құрылым: көліетердің автоматты басқару агрегатында қолданылады. Микропоцессор бір мезгілде қатарынан 8,16 не 32 битті деректерді орындай алады. 8 битті процессор бір мезгілде не бәрі 1 бит дерекпен ғана жұмыс істей алады. 16 биттік процессор 1 мезгілде 2 байт ал, 32 биттік процессор 4 байт өңдейді.