21. Әлемдік нарық өткір бәсекелес күресте нені анықтайды:

A) Өндіріс пен экспорт көлемінің құрылымы.

B) Халықаралық еңбек бөлінісінің даму дәрежесі. C) Әлемдік экономикалық байланыстардың заңдылықтарын талдау. D) Барлық жауабы дұрыс. E) Өндірісті интернацияландыруды жүргізу.

22. Жалпы экономикалық теория нені қарастырады?

А) Бухгалтерлік есеп.

В) Экономиканың даму заңдарын.

С) Экономикалық жүйенің қызмет ету механизмін.

D) Экономика бизнесін.

Е) Мемлекеттің шаруашылық субъектілерінің қарекеттеріне ықпалы.

23. Экономикалық теория пәні:

А) Ұлттық нарықтың дамуын.

В) Қоғамның дамуын.

С) Бағаны қалыптастыру процесін.

D) Адамдардың материалдық жағдайын толығымен қамтамасыз ету үшін шектелген ресурстарды тиімді пайдаланудың жолын іздейді.

Е) Экономиканы басқарудың шаралық жиынтығы.

24. Экономикалық теория нені зерттейді?

А) Адамның табиғатқа, затқа қатынасын.

В) Адамның қоғамға қатынасын.

С) Өндіргіш күштерге қатынасын.

D) Қоғамдық өндірістегі адамдар арасындағы қатынасты.

Е) Адамдардың қарым-қатынасын.

25. Игіліктерді мұраға қалдыру құқығы-бұл:

A) Қарызды өтеу үшін игілікті өндіріп алу мүмкіндігі.

B) Сыртқы ортаға зиян келтіретін тәсілмен пайдалануға тыйым салу. C) Игілікті шексіз пайдалану құқығы. D) Мұрагерлікке игілікті беру. E) Сыртқы орта тарапынан келетін зиян мен игіліктердің экспроприациясынан қорғану құқығы.

VI- НҰСҚА

1. Қай мектеп өкілдері айналыс сферасын қарастырды?

А) Кейнсиандықтар.

В) Физиократтар.

С) Классикалық.

D) Меркантилизм.

Е) Маржинализм.

2. Физиократтардың экономикалық көзқарастары нені сипаттайды?

А) Байлықтың көзі материалдық өндірісте.

В) Байлықтың көзі саудада.

С) Байлық өндірілетін сала ауыл шаруашылығы.

D) Мемлекеттің экономикаға тікелей араласуын.

Е) Нарықтық экономиканың тиімділігін.

3. Маркстік экономикалық теориядағы негізгі қағидалары қандай?

А) Қосымша құн теориясы.

В) Шекті пайдалылық теориясы.

С) Экономикалық өсу теориясы.

D) Сұраныс теориясы.

Е)Ұсыныс теориясы.

4. Өндіріс фактор теориясының негізін салушы:

А) К. Маркс.

В) Ж.Б.Сэй.

С) А. Смит.

D) А. Маршалл.

Е) К. Менгер.

5. Микроэкономиканың оқып-зерттейтіні:

А) Қантты өндіру , оның бағасының өсуі.

В) Экономика деңгейіндегі өндіріс.

С) Шаруашылықтағы жұмысшылардың саны.

D) Жалпы баға деңгейі.

Е) Инфляция деңгейі.

6. Егер экономика біртұтас жүйе түрінде талданса, онда ол жатады:

А) Позитивтік.

В) Микроэкономикаға.

С) Макроэкономикаға.

D) Нормативтік.

Е) Халықаралық экономикаға.

7. Позитивтік экономиканың оқып зерттейтіні:

А) Не бар.

В) Не болуға тиісті.

С) Экономиканың дамуының келеңді жағдайлары.

D) Бағалық талқылау.

Е) Талқылау арасындағы функционалдық байланыстар.

8. Аралас экономикада мемлекеттің ролі:

A) Көрінбейді.

B) Шектеулі. C) Мәнді. D) Жоғары. E) Барлық шаруашылық секторда көрінеді.

9. Экономикалық жүйе экономиканың мына мәселелерін шешеді:

A) Нені, қалай, кім үшін.

B) Қалай, кім үшін, өсу қарқыны қандай. C) Қашан, неге, қайда. D) Жұмыссыздық пен инфляция себептері қандай. E) Кім, неге, кім үшін.

10. Қалыптасқан дәстүрлер мен әдет-ғұрыптар негізінде құрылатын, көпукладтық экономиканы қарастыратын экономикалық жүйе типін атаңдар:

A) Басқарушылық-әкімшілік.

B) Нарықтық. C) Аралас. D) Дәстүрлі. E) Индустриалды.

11. Мемлекеттік меншікке, орталықтан жоспарлауға негізделген экономикалық жүйе:

A) Басқарушылық-әкімшілік.

B) Нарықтық. C) Аралас. D) Дәстүрлі. E) Индустриалды.

12. Төмендегі түсініктердің қайсысы нарықтық экономиканы көздейді:

A) Орталықтан жоспарлау.

B) Экономиканың көпукладтылығы. C) Экономикадағы идеология. D) Қол еңбегі. E) Еркін кәсіпкерлік қызмет.

13. Мемлекеттің “кім үшін өндіру керек?” мәселесін шешудегі рөлі мәнді, егер де ол:

A) Қоғамдағы тепе-теңдікті күшейтуге жағдай жасаса.

B) Пайданың өсуін ынталандырса. C) Экономика тиімділігінің өсуін ынталандырса. D) Экономикалық тұрақтылыққа ықпалын тигізсе. E) Экономикалық дағдарысты жоюға әрекет жасаса.

14. Нарықтық экономикада мемлекет немен айналысады:

A) Қоғамдағы ақшалай табыстарды бөлумен.

B) Кәсіпкерлер арасында пайданы бөлумен. C) Табысы шектелген нақты тұтынушыға көмек берумен. D) Бар ресурстарды не және қанша өндіру керектігін анықтаумен. E) Рентабельді, бірақ шығынды кәсіпорындарға көмек берумен.

15. Барлық экономикалық жүйелерде кездесетін қондырмалық мәселе:

A) Инвестиция.

B) Өндіру. C) Тұтыну. D) Айырбас. E) Сиркетілік.

16. Нарықтық экономика үшін төмендегі элементтердің қайсысы ең негізгі болып табылады:

A) Тиімді кәсіподақтар.

B) Жалпылама мемлекеттік реттеу. C) Кәсіпкерлердің теңгермелі іс-әрекеті. D) Нарықтағы белсенді бәсеке. E) Орталықтан жоспарлау.

17. Нарықтық экономикада әрдайым тапшылықта не болады:

A) Әлеуметтік кепілдіктер.

B) Ақша. C) Әлемдік деңгейдегі мамандардың қызметі. D) Интеллектуальды тауарлар. E) Тауарлар мен қызметтер.

18. Командалық экономикада не тұрақты тапшылықта болады:

A) Ақша.

B) Ресурстар. C) Тауарлар мен қызметтер. D) Интеллектуалды тауарлар. E) Әлеуметтік кепілдіктер.

19. Натуралды шаруашылықта не тұрақты тапшылықта болады:

A) Тауарлар мен қызметтер.

B) Ақша. C) Уақыт. D) Табиғи ресурстар. E) Интеллектуалды тауарлар.

20. Нарықтық шаруашылықтың қызмет атқаруы мен пайда болуына кедергі болатын шартты атаңдар:

A) Қоғамдық еңбек бөлінісі.

B) Экономикма субъектілерінің экономикалық оқшаулануы. C) Өндіру мен бөлуді басқарудың қатаң жүйесі. D) Кәсіпкерлік субъектілерінің еріктілігі . E) Бағаны ырықтандыру.

21. Нарықтық экономикада пайдалылықтың айрықша рөлі неге байланысты:

A) Өндірушілерді тұтынушылар неге мұқтаж соны шығаруға күштейді.

B) Тұтынушыларды өндірушілердің өндірген өнімін алуға күштейді. C) Адамдарды тәуекелден қорғайды. D) Өндіруші егеменлігін бұзады. E) Тұтынушы егемендігін бұзады.

22. Нарық - бұл:

A) Белгілі уақыт аралығында тұтынушылардың сатып алуға дайын бағалаоының жиынтығы

B) Белгілі уақыт аралығында өндірушілердің сатуға ұсынатын бағасының жиынтығы. C) Белгілі бір тауарлар мен қызметтерді сатушылар мен сатып алушыларды бірге қосатын орын. D) Нарықта сұраныс пен ұсыныс бағаны қалай анықтайтыны туралы түсінік. E) Өнімнің нақты бағасы.

23. Капитализм кезінде К.Маркс бәсекенің қандай түрлерін айырған:

A) Монополия және олигополия.

B) Олигополия және дуополия. C) Салааралық және бағалық. D) Салаішіндегі және жетілген. E) Салааралық және салаішіндегі.

24. Жетілген бәсеке-бұл:

A) Бағаның өзгеруі сұраныстың өзгеруіне әкелмейтін жағдай.

B) Сұраныс деңгейінің өзгеруі тауар бағасының өзгеруін қажет етпейтін жағдай. C) Жетілген нарықта орын алатын тауарларды өндірушілер, сатушылар арасындағы бәсеке. D) Фирмалар өздері өндірген өнімнің бағасын бақылауға мүмкіндігі бар бәсеке. E) Жалғыз сатып алушы.

25. Жетілмеген бәсеке-бұл:

A) Бағаның өзгеруі сұраныстың өзгеруіне әкелмейтін жағдай.

B) Сұраныс деңгейінің өзгеруі тауар бағасының өзгеруін қажет етпейтін жағдай. C) Жетілген нарықта орын алатын тауарларды өндірушілер, сатушылар арасындағы бәсеке. D) Фирмалар өздері өндірген өнімнің бағасын бақылауға мүмкіндігі бар бәсеке. E) Жалғыз сатып алушы.

VII- НҰСҚА

1. Егер өндіріс мүмкіндік қисығы 2 өнімнің әртүрлі жағдайларын көрсетсе, онда:

А) Еңбек ресурстарын толық пайдаланбау.

В) Қолданылатын ресурстарды санын өзгерту.

С) Тұрақты технологияда қолдағы бар ресурстарды толық пайдалану.

D) Табиғат ресурстарын толық пайдаланбау.

Е) Капиталдың тиімді пайдалануын.

2. Егерде өндіріс жеке адамдар мүддесінде жүзеге асырылса, онда ол:

А) Акционерлік меншік.

В) Коллективтік меншік.

С) Қоғамдық меншік.

D) Жеке өндіріс.

Е) Кооперативтік.

3. Меншік субъектісіне нелер жатады?

А) Жер.

В) Мемлекет.

С) Өндірістік ғимараттар.

D) Көлік.

Е) Прокаттық стандар.

4. Меншік объектісіне нелер жатады?

А) Жеке адам.

В) Мемлекет.

С) Иванов.

D) АҚ.

Е) Өндіріс құрал-жабдықтары .

5. Өндіріс факторы мен шығарылатын өнім көлемінің рысындағы өзара байланыс қалай белгіленеді?

А) Өндіріс мүмкіншілік қисығымен.

В) Шығарылған өнімнің жалпы көлемінің қисығымен .

D) Өндірістік функциямен.

С) Ұсыныстың икемділігімен.

Е) Жалпы шығынның қисығымен.

6. Өз еңбегімен өндірілген өнімге меншік мынадай еңбек түрлерімен байланысты:

А) Ұжымдық еңбекпен.

В) Жалдамалы еңбекпен.

С) Жеке еңбекпен.

D) Абстрактылы еңбекпен.

Е) Нақты еңбекпен.

7. Мемлекеттік меншікке не жатады?

А) Тұрғын-қызмет шаруашылығы.

В) Акционерлік қоғамдар.

С) ЖШС.

D) Біріккен кәсіпорындар.

Е) Өндірістік кооперативтер.

8. Экономикалық модель төмендегілермен сипатталуы мүмкін:

А) Экономикалық жүйедегі нарықтың орны және ролімен.

В) Шаруашылықтың түрімен.

С) Мемлекеттің экономикалық ролімен.

D) Меншік формаларымен.

Е) Мемлекеттің табыстарын.

9. Жеке бизнестің ұжымдық бизнес алдындағы артықшылығы мынада:

А) Қалыптастыру мен жоюдың қарапайымдылығы.

В) Қаржыларды бизнеске тартудың толық мүмкіндігі.

С) Басқару міндеттерін бөлу.

D) Әр түрлі корпорация сферасында капиталдың еркін айналысы.

Е) Нарыққа икемсіздік.

10. Жеке кәсіпкерліктің басты кемшілігі мынада:

А) Инвестицияның өтеулік қиындығы.

В) Иесінің қарыздар үшін жауапкершілігінің шексіздігі.

С) Кәсіпкерлердің ұйымдастыру қабілеттілігінің болмау мүмкіндігі.

D) Қаржы ресурстарының шектілігі.

Е) Бизнестегі тәуелсіздік.

11. Жауапкершілігі шектеулі шаруашылық қоғам:

А) Мүшелерінің салынған төлемдерінің көлемінде тәуекел-зияндылықта болуы.

В) Фирмаға капитал құйылуын қамтамасыз етеді.

С) Жеке қаржы көлемінен асып кететін қарыздарға жауап беру.

D) Заемға жауапкершілік.

Е) Жеке мүшелерінің жауапкершілікте болуы.

12. Пайданы жоғарлату үшін қандай шығындарды азайту қажет:

A) Тұрақты.

B) Өзгермелі. C) Шекті. D) Орташа. E) Экономикалық.

13. Тұрақты және өзгермелі шығындар түсінігі орын алады:

A) Қысқа кезеңде.

B) Ұзақмерзімді кезеңде. C) Монополист-фирмасы үшін. D) Жетілген бәсеке нарығы үшін. E) Жетілмеген бәсеке нарығы үшін.

14. Еңбек ақының әртүрлі деңгейі қандай элементтермен анықталады:

A) Тарифті жүйе көмегімен.

B) Жұмыс ақы деңгейін реттейтін нормативтердің жалпылығының көмегімен. C) Тарифтік ставка көмегімен. D) Тарифтік тор көмегімен. E) Жұмыс ақы деңгейін реттейтін нормативтер жиынтығының көмегімен және тарифтік жүйемен.

15. Нақты еңбек ақы-бұл:

A) Жұмыскерлердің алатын ақша сомасы.

B) Пайда. C) Берілген баға деңгейінде жұмыскерлердің номиналды жұмыс ақыларына тауар мен қызмет санын сатып алу мүмкіндігі. D) Табыстар мен пайда. E) Номиналды жұмыс ақы және табыс.

16. Кейбір қызмет түрлерін жүзеге асырғаны үшін марапаттау формасы, мерзімді жұмыс ақыға қарама-қарсы:

A) Акккордтік.

B) Кесімді. C) Табыстан түскен пайыз. D) Премия. E) Дивиденд.

17. Дж.М.Кейнстің негіздеген бағыты:

A) Маржинализм.

B) Меркантелизм. C) Кейнсиандық. D) Неоклассикалық. E) Физиократтық.

18. Жиынтық ұлттық өнім-бұл:

A) Бір жылда өндірілген барлық тауарлар мен қызметтердің нарықтық құны.

B) Барлық тауарлардың нарықтық құны. C) Барлық қызметтердің нарықтық құндары. D) Экспорттауға арналған барлық тауарлар құны. E) Бір жылда пайда болған барлық қызметтің нарықтық құны.

19. Егер экономика бүтін жүйе ретінде зерттелсе, онда бұл талдау былай аталады:

A) Микроэкономикалық.

B) Макроэкономикалық. C) Позитивті. D) Танушы. E) Нормативті.

20. Ұлттық байлық-бұл:

A) Табиғи ресурстар және мәдениетті құндылықтар.

B) Табиғи ресурстар мен адамзаттық құндылықтар. C) Өндіріс құрал-жабдықтар, жинақталған мүлік, табиғи ресурстар, материалдық және мәдениттік құндылықтар. D) Жасалған және жиналған мәдени құндылықтар. E) Жинақтадған меншіктер мен табиғи ресурстар.

21. Ұлғаймалы ұдайы өндіріс неге тәуелді:

A) Қосымша өнімге.

B) Жинақталған қорға. C) Өндірістік жинақталған қор деңгейіне. D) Жұмыскер саны мен квалификациясының жоғарылауына. E) ҒТП-тің жетістіктерін қолдануға.

22. Шығындар сомасы бойынша есептелетін ЖҰӨ-ге не кірмейді:

A) Еңбек ақы мен көмек ақы.

B) Жиынтық инвестициялар. C) Тауарлар мен қызметтердің таза экспорты. D) Тұтынушылар шығысы, инвестициялар мен мемлекеттік шығыстар. E) Таза инвестициялар.

23. Макроэкономика-бұл:

A) Мемлекеттің іске асыратын экономикалық шарларының жүйесі.

B) Ұлттық шаруашылықты толығымен жүйе ретінде оқып-үйрететін экономикалық теория бөлімі. C) Үй шаруашылығын жүргізу ережесі. D) Толық жұмыспен қамту деңгейін өзгерту үшін микроэкономикалық мүдделерді қолдауға бағытталған шаралар жүйесі. E) Экономиканы мемлекеттік реттеу жүйесі.

24. ЖҰӨ-ді есептеу кезінде қандай баптарды өзара қосуға болмайды:

A) Мемлекеттік шығыстар мен еңбек ақыны.

B) Тұтынушылар шығысы мен инвестицияны. C) Таза экспорт пен тұтынушылар шығыны. D) Корпорация пайдасы мен процент. E) Еңбек ақы мен пайыз.

25. ЖҰӨ құрамынан алынып тасталады:

A) Ренталық төлемдер.

B) Жанама салықтар. C) Қаржылық мәмілелер. D) Тауарлар мен қызметтерге мемлекеттік шығындар. E) Таза экспорт.