5. Биохимиялық

3

Берiлген канцерогендердiң iшiнде эндогендiлердi ажыратыңыз:

1. ортоаминоазотолуол, диоксиндер

2. холестерин, триптофан

3. метилхолантрен, бензприн

4. нитрозаминдер

5. ароматикалық көмірсутектер

2

Берiлген канцерогендердiң iшiнде экзогендiге жататынын ажыратыңыз:

1. жыныс гормондары

2. холестерин

3. тирозиназа

4. бензпирен, метилхолантрен

5. триптофан

4

Төменде көрсетiлген канцерогендердiң iшiнде экзогендiлердi көрсетiңiз:

1. холестадиендер

2. карцинолипин

3. 3-4 бензпирен, 7,12-диметилбензантрацен

4. эстрогендер

5. триптофан

3

Берiлген канцерогендердiң iшiнде эндогендiлердi көрсетiңiз:

1. ацетилхолинтирозин

2. эстрогендер

3. метилхолантрен

4. аминоазоқосылыстар

5. бензпирен

2

Төменде көрсетiлген теорияларының қайсысы iсiктердiң пайда болуында химиялық заттардың (канцерогендер) және әртүрлi физикалық фактордың әсер етуiне әкеледi:

1. вирусты-генетикалық теория

2. физика-химиялық теория, полиэтиологиялық теория

3. дисонтогенетикалық теория

4. биохимиялық, радиациялық

5. мультифакториальды

2

Аталған теориялардың қайсысы iсiктер эмбриональды тiндi-клеткалық жылжуынан және зақымдаушы заттардың әсерiнен, тiндердiң дұрыс дамымауынан пайда болады деп тұжырымдайды:

1. вирусты-генетикалық теория

2. физика-химиялық теория

3. полиэтиологиялық теория

4. дисонтогенетикалық теория

5. биохимиялық теория

4

Төменде аталған теориялардың қайсысы iсiктердiң пайда болуына әртүрлi факторлардың маңызын (химиялық, физикалық, вирустық, паразитты) көрсетедi:

1. вирусты-генетикалық теория

2. полиэтиологиялық теория

3. дисонтогенетикалық теория

4. биохимиялық теория

5. радиационды

2

Төменде көрсетiлген гипербиотикалық процестердiң қайсысы зақымдалған мүшенiң немесе тiннiң клеткаларының күштi көбеюiмен байланысты мүшенiң көлемiнiң үлкеюiмен сипатталады:

1. регенерация

2. iсiктер

3. тiннiң және мүшелердiң гипертрофиясы, тiндердiң және мүшелердiң гиперплазиясы

4. грануляция

5. пролиферация, репарация

3

Төменде көрсетiлген iсiктi өсуiнiң атипизмдiк түрлерiнiң қайсысы органотипикалық және гистотипикалық дифференцировканың бұзылуымен сипатталады:

1. морфологиялық атипизм

2. биохимиялық атипизм

3. гистохимиялық атипизм, клеткалық

4. антигендi атипизм

5. өсу және функциональды атипизм

3

Төменде көрсетiлген канцерогендердiң iшiнде экзогендiлердi көрсетiңiз:

1. холестадиендер

2. карцинолипин

3. 3-4 бензпирен, 7,12-диметилбензантрацен

4. эстрогендер

5. тироксин

3

Төменде көрсетiлген iсiктiң өсуiнiң атипизмдiк түрлерiнiң қайсысы зат алмасу ерекшелiктерiмен (мысалы, гликолитикалық процестердiң тотығу процестерден асуы) қалыпты тiннен айырмашылығы бар болуымен сипатталады:

1. морфологиялық атипизм

2. биохимиялық атипизм

3. гистохимиялық атипизм

4. антигендi атипизм

5. клеткалық атипизм

2

Берiлген iсiктi өсудiң атипизмдiк түрiнiң қайсысы тiнде тотығу-тотықсыздану процестердiң бұзылу салдарынан (нуклеопротеидтердiң, гликогендердiң, липидтердiң тағы басқа жиналуы) гистохимиялық бұзылыстармен сипатталады:

1. морфологиялық атипизм

2. биохимиялық атипизм, гистохимиялық атипизм

3. антигендi атипизм

4. клеткалық атипизм

5. функциональды атипизм

2

Төменде аталған қайсысы iсiктi өсудiң атипизмдiк түрi ағзаға бiртүрлi антигендердiң немесе эмбрионалды антигендердiң көрiнуiмен сипатталады:

1. морфологиялық атипизм

2. биохимиялық атипизм

3. гисмтохимиялық атипизм

4. антигендiк атипизм

5. клеткалық атипизм

4

Қатерлi және қатерсiз iсiкке тән iсiктi өсу қасиетiн көрсетiңiз:

1. бақылаусыз өсу, клеткалық және тiндiк атипизм

2. метастаздану

3. инфильтративтi өсу

4. жылдам өсу

5. рецидивирлеу, кахексия

1

Төменде көрсетiлген канцерогендердiң iшiнде экзогендiлердi көрсетiңiз:

1. холестадиендер

2. карцинолипин

3. 3-4 бензпирен, 7,12-диметилбензантрацен

4. эстрогендер

5. тироксин

3

Қатерлi iсiкке тән қасиеттердi көрсетiңiз:

1. баяу өсу, комплексті өсуін жоғалту

2. экспансивтi өсу

3. рецидивтену, инфильтративтi өсу

4. өсу полярлығы

5. клеткалық және тіндік атипизм

3

Iсiктiң инфильтративтi өсу механизмiн көрсетiңiз:

1. жергiлiктi тiндi иммунитеттiң күшеюi

2. iсiкте кейлондардың белсендiлiгiнiң күшеюi

3. iсiк клеткаларының адгезивтiлiгiнiң көбеюi, қарым-қатынасты (контактiлi) тежелу белсендiлiгiнiң төмендеуі

4. қарым-қатынасты (контактiлi) тежелу белсендiлiгiнiң төмендеуi

5. қарым-қатынасты (контактiлi) тежелу белсендiлiгiнiң жоғарылауы

3

Iсiктi тiндегi көмiрсу алмасудың ерекшелiктерiн көрсетiңiз:

1. гексокиназының белсендiлiгiнiң жоғарылауы,ауада гликолиздің болуы

2. анаэробты гликолиз

3. глюкозаның утилизациясывның төмендеуi

4. алкалоз

5. тотығу фосфорлаудың ажырауы

1

Iсiктердiң жалпы қасиетiн көрсетiңiз:

1. өсу шектеулiгi, антигендік дифференцировка

2. органоидтiлiк, биологиялық атиптiлiк (морфологиялық, биохимиялық, функционалдық)

3. өсу полярлығы

4. комплекстiлiк

5. инфильтративті өсуі метастаздану

2

Iсiктердiң жалпы қасиетiн көрсетiңiз:

1. органоидтiлiктi жоғалту

2. биологиялық атипизм, комплекстiлiктi жоғалту, өсу полярлығын жоғалту

3. өсу шектiгi

4. метастаздану

5. рецидивтелу

2

Iсiктердiң шектеусiз өсуiн қамтамасыз ететiн механизмiн көрсетiңiз:

1. иммунды бақылаудың бұзылуы нәтижесiнде болатын гендердiң белоктан шығуы, цГМФ жасушаларының құрамының жоғарылауы

2. гистондардың реттеушi қызметiнiң күшеюi, тотықтырғыш ферменттердің активтілігінің төмендеуі

3. кейлондар құрамының көбеюi

4. цАМФ жасушаларының құрамының жоғарылауы

5. клеткада белокты алмасудың жоғарылауы

1

Iсiктердiң шектеусiз өсуiн қамтамассыз ететiн механизмдi көрсетiңiз:

1. клеткаларда холестериннiң жетiспеушiлiгi

2. белок синтезiнiң азаюы

3. бөлiнетiн клеткалар саны 50%-тен жоғарылағанда, өлi және регенерациялық клеткалардың санының арасында динамикалық тепе-теңдiктiң бұзылуы

4. кейлондар құрамының көбеюi

5. митоз санының азаюы

3

Iсiктiң биохимиялық атипиясының механизмiн көрсетiңiз:

1. тотығу ферменттердiң (ЦХО,каталаза,СДГ) белседiлiгiнiң төмендеуi, нуклейин қышқылдардың және белоктардың анаболизмі iсiктi клеткаларда көбеюi

2. гликолиз ферменттерiнiң әсерiнiң және белсендiлiгiнiң төмендеуi

3. аминқышқылдар,глюкоза үшiн iсiктi клеткалардың өткiзгiштiгiнiң төмендеуi

4. ісік клеткаларында белок пен нуклеин қышқылдары катоболизмінің төмендеуі

5. глюконеогенездің, глюкозаның тотығуы, глактоза мен фруктозаның глюкозаға айналуының бұзылыстары

1

Iсiктiң биохимиялық атипиясының механизмiн көрсетiңiз:

1. iсiктi клеткаларда белок ыдырауының синтезден басым болуы, аммиак пен фенол жиналуы

2. iсiктердiң карцинолитикалық әсерi, iсiктердiң субстраттың төмендеуiнде қажеттi қосылыстардың синтездеу мүмкiншiлiгi, гликолиз ферменттерiнiң әсерiнiң және белсендiлiгiнiң жоғарылауы

3. оң азоттық баланс

4. липопротеидтер синтезінің бұзылысы

5. қан сарысуында бос аминқышқылдар мөлшерінің жоғарылауы және дезаминирлеу деңгейінің төмендеуі

2

Iсiктiң бихимиялық атипиясының механизмiн көрсетiңiз:

1. арнайы анаболикалық ферменттердiң сөнуi

2. тотығу ферменттердiң (ЦХО, каталаза, СДГ) белсендiлiгiнiң жоғарылауы

3. ісік клеткаларында белок ыдырауының синтезден басым болуы, оң азоттық баланс

4. iсiк клеткаларында белок синтезiнiң ыдыраудан басым болуы, терiс азоттық баланс

аминқышқылдар мен глюкоза үшiн iсiктi клеткалардың өткiзгiштiгiнiң жоғарылауы

5. амирнқышқылы мен глюкоза үшін ісік клеткалардың өткізгіштігінің төмендеуі

4

Iсiктiң физика-химиялық атипиясын анықтайтын механизмдi көрсетiңiз:

1. iсiк клеткаларының жоғары гидрофильдiлiгi, клеткалардың заряды мен оның электр өткiзгiштiгiнiң жоғарылауы

2. мембраналардың төмен өткiзгiштiлiгi

3. клеткалардың беткей созылудың жоғарылауы

4. iсiктi клеткаларда екi валенттi иондардың (Са²⁺,Мg²⁺) жоғарылауы

5. ісік клеткаларында бір валентті иондардың азаюы

1

Iсiктi тканнiң комплекстi жоғалту механизмiн көрсетiңiз:

1. ретсiз құрылыс, iсiк паренхимасының стромадан жоғары болуы

2. строманың паренхимаға қарағанда жоғары болуы

3. iсiктi тканьде паренхима мен строманың құрамының бiрдей болуы

4. iсiктiң паренхимасы құрамында тамыр мен нервтан тұратын талшықты дәнекер тiнiнен тұрады

5. базальді мембрананың бұзылуы

1

Клеткалы және тiндiк анаплазияны сипаттайтын белгiлердi көрсетiңiз:

1. дифференцировка деңгейiнiң жоғарылауы

2. хромосома санының азаюы

3. клетка элементтерiнiң қарым-қатынасының бұзылуы, арнайы тiндi белгiлердi жоғалту

4. митоз санының азаюы

5. функциональды атипизм

3

Iсiктiң биохимиялық атиптiлiгiн сипаттайтын белгiлерiн көрсетiңiз:

1. бездi iсiктерде бөлшектердiң болмауы

2. митоздардың атиптiлiгi

3. гиперхроматоз жағдайы

4. митохондрий санының азаюы және тотығу процесстерiнiң бұзылуы

5. антигенді дифференцировка атипизмі

4

Iсiктiң биохимиялық атипиясының механизмiн көрсетiңiз:

1. тотығу ферменттердiң (ЦХО,каталаза,СДГ) белседiлiгiнiң төмендеуi

2. белок алмасуында арнайы катоболитикалық ферменттердің өшуі

3. гликолиз ферменттерiнiң әсерiнiң және белсендiлiгiнiң төмендеуi

4. ісік клеткаларында белок пен нуклеин қышқылдары катоболизмінің төмендеуі

5. аминқышқылдар, глюкоза үшін ісікті клеткалардың өткізгіштігінің төмендеуі

1

Iсiктiң биохимиялық атипиясының механизмiн көрсетiңiз:

1. iсiктi клеткаларда белок ыдырауының синтезден басым болуы

2. ісік тінінің дегидратациясы

3. теріс азотты баланс

4. субстраттың мөлшері төмен болған кезде ісіктердің қажетті қосылыстар түзу қабілеті

5. гликолиз ферменттерінің белсенділігінің төмендеуі

4

Ісіктерге тән:

1. ісікті клеткаларда белок ыдырауының синтезден басым болуы

2. ағзадағы оң азотты балланс

3. арнайы анаболикалық ферменттердің сөнуі

4. тотығу ферменттердің (ЦХО, каталаза, СДГ) белсенділігінің жоғарылауы

5. аминқышқылдар мен глюкоза үшін ісікті клеткалардың өткізгіштігінің жоғарылауы

5

Iсiктiң физика-химиялық атипиясын анықтайтын механизмдi көрсетiңiз:

1. iсiк клеткаларының жоғары гидрофильдiлiгi, клеткалардың заряды мен оның электр өткiзгiштiгiнiң жоғарылауы

2. мембраналардың төмен өткiзгiштiлiгi

3. клеткалардың беткей созылудың жоғарылауы

4. iсiктi клеткаларда екi валенттi иондардың (Са2+,Мg2+) жоғарылауы

5. ісік клеткаларында бір валентті иондардың азаюы

1

Клеткалы және тiндiк анаплазияны сипаттайтын белгiлердi көрсетiңiз:

1. клетка элементтерiнiң қарым-қатынасының бұзылуы, клеткалар мен олардың көлемінің бір түрлілігі

2. дифференцировка деңгейiнiң жоғарылауы

3. арнайы тінді белгілерді жоғалту

4. хромосома санының азаюы

5. ядерно-цитоплазматикалық индекстің төмендеуі

1

Ісіктің биохимиялық атиптілігін сипаттайтын белгілерін көрсетіңіз:

1. безді ісіктерде бөлшектердің болмауы

2. митоздардың атиптілігі

3. Са²⁺ иондарының жоғарылауы

4. гиперхроматоз құбылысы

5. митохондрия санының төмендеуі және тотығу процесстерінің бұзылуы

5

Iсiктерде көмiрсу алмасуының ерекшелiгiн көрсетiңiз:

1. гликолиздiң әлсiреуi

2. Пастер-эффектiсiнiң оң болуы

3. 4/5 энергияның жоғарылауымен сүт қышқылға дейiн көмiрсулардың ыдырауы

4. қанда гиполактацидемия

5. СО₂ /О₂ тыныс алу коэффициентінің жоғарылауы

3

Iсiктерде энергетикалық алмасудың ерекшелiктерiн ажыратыңыз:

1. митохондрияда АТФ құрамының жоғарылауы

2. май қышқылдарының тотығының құрамының түсуі

3. iсiктi ағзадағы тiндерде рО2 төмендеуi, митохондрияда АТФ құрамының төмендеуi

4. май қышқылдарының тотығының құрамының төмендеуі

5. холестерин жоғырылауы

3

Iсiктердiң функциональды атиптiлiгiнiң белгiлерiн ажыратыңыз:

1. клетка элементтерiнiң қарым-қатынасының бұзылуы

2. тiндердiң тiршiлiгiнiң әлсiзденуi мен бұзылуы, медиаторлардың және гормондардың әсерiне реакциялардың қарсылығы

3. арнайы тiндiк белгiлерiн жоғалту

4. митохондрий санының төмендеуi

5. митоз санының көбеюі, тотықтырғыш ферменттер белсенділігінің күшеюі

2

Қатерлi iсiктердiң инфильтрлеушi өсуiнiң механимiн ажыратыңыз:

1. клеткалық адгезивтiлiктiң төмендеуi, байланысқан тежелудiң әлсiздiгi

2. iсiктi клеткаларда Са²⁺ иондарының көбеюi

3. өсу полярлығын сақтау

4. протеолитикалық ферменттердiң түзiлуiнiң төмендеуi

5. бөлінудің жоғарғы санының және комплексті өсуінің жоғалуы

1

Iсiктерде көмiрсу алмасуының ерекшелiгiн көрсетiңiз:

1. гликолиздiң әлсiреуi

2. Пастер-эффектiсiнiң оң болуы

3. 4/5 энергияның жоғарылауымен сүт қышқылға дейiн көмiрсулардың ыдырауы, Биккель-Медведев коэффициентiнiң жоғарылауы (көмiрсудың зәрдегi азотқа қатынасы)

4. қанда гиполактацидемия

5. глюконеогенездің, глюкоза тотығуының және глюкоза мен фруктозаның айналуының бұзылыстары

3

Iсiктерде энергетикалық алмасудың ерекшелiктерiн ажыратыңыз:

1. митохондрияда АТФ құрамының жоғарылауы

2. май қышқылдарының тотығының құрамының төмендеуi

3. iсiктi ағзадағы тiндерде рО2 төмендеуi, митохондрияда АТФ құрамының төмендеуi

4. ісікті ағзадағы тіндерде pО₂ жоғарылауы

5. тотықтырғыш ферменттер белсенділігінің жоғарылауы

3

Iсiктердiң метастаздануының 2-этапында клеткалардың қанмен немесе лимфамен тасымалдануын анықтайтын факторды атаңыз:

1. тамырлардан iсiктi клеткалардың шығуы

2. метастаздардың латенттi жағдайда болуы

3. саркома клеткаларының О₂-ге тропизмi, тамырларға тiкелей өсуi

4.ісік клеткаларының жоғары гидрофильділігі және белсенді қозғалғыштығы

5. РЭС (көкбауыр) клеткаларының белсендiлiгiнiң төмендеуi, iсiк клеткаларынан және фибриннен эмболдардың түзiлуi

5

Метастаздын 3-этапында iсiк-имплантацияны анықтайтын факторларды көрсетiңiз:

1. мукополисахаридтердiң түзiлуi және тромбоциттермен iсiктi жасушалардың адгезивтiлiгiнiң жоғарылауы, метастаздардың латеиттi жағдайда болуы және олардың операциядан немесе жарақаттан кейiн өсуiнiң жылдамдауы

2. РЭС жасушалардың белсендiлiгiнiң жоғарылауы

3. iсiк жасушалардың беткей зарядының жоғарылауы

4. лизосомалық ферменттерге плазматикалық мембрана өтгізгіштігінің жоғарлауы

5. қан ұю жүйесі белсенділігінің төмендеуі

1

Гипербиотикалық процестердiң iшiнде, регенерационды гипертрофия мысалдарын анықтаңыз:

1. лактация кезiнде сүт бездерiнiң үлкеюi

2. бүйректi алғаннан кейiн екiншi бүйректiң үлкеюi

3. бiр бөлiгiн алғаннан кейiн көкбауырдың үлкеюi

4. аналық бездi алғаннан кейiн бүйрек үстi безiнiң үлкеюi

5. миокардтың патологиялық гипертрофиясы

3

Гипербиотикалық процестер iшiнде корреляционды гипертрофияның мысаларын ажыратыңыз:

1. лактация кезiнде сүт бездерiнiң үлкеюi

2. қалқанша безiн алғаннан кейiн гипофиздiң ұлғаюы

3. көкбауырдың үлкеюi, бiр бөлiгiн алғаннан соң

4. бiр бүйректi алғаннан кейiн екiншi бүйректiң үлкеюi

5. бауырдың үлкеюі, бір бөлігін алғаннан соң

2

Iсiктердiң метастаздануының 2-этапында клеткалардың қанмен немесе лимфамен тасымалдануын анықтайтын факторды атаңыз:

1. тамырлардан iсiктi клеткалардың шығуы

2. метастаздардың латенттi жағдайда болуы

3. РЭС (көкбауыр) клеткаларының белсендiлiгiнiң төмендеуi, iсiк клеткаларынан және фибриннен эмболдардың түзiлуi

4. саркома клеткаларының О₂-ге тропизмi, тамырларға тiкелей өсуi

5. артериальді қысым жоғарылауы

3

Метастаздың 3- этапында ісік- импиантацияны анықтайын факторларды көрсетіңіз:

1. тромбоциттерге қарсы аутоантиденелердің түзілуі

2. ісік клеткаларының адгезивтілігінің жоғарылауы

3. метастаздардың латентті жағдайда болуы және олардың операциядан немесе жарқаттан кейін өсуінің жылдамдауы

4. РЭС жасушалардың белсенділігінің жоғарылауы

5. клеткалардың контактілі тежелуінің жоғарылауы

2

Гипербиотикалық процесстердің ішінде, регенерационды гипертрофия мысалдарын анықтаңыз:

1. лактация кезінде сүт бездерінің үлкеюі

2. бүйректі алғаннан кейін 2-ші бүйректің үлкеюі

3. бөліктерін алғаннан кейін көкбауырдың және бауырдың үлкеюі

4. аналық безді алғаннан кейін бүйрек үсті безінің үлкеюі

5. қалқанша безді алғаннан кейін гипофиздің ұлғаюы

3

Гипербиотикалық процесстер ішінде корреляционды гипертрофияның мысалдарын ажыратыңыз:

1. лактация кезінде сүт бездерінің үлкеюі

2. қалқанша безін алғаннан кейін гипофиздің ұлғаюы, аналық безді алғаннан кейін бүйрекүсті безінің үлкеюі

3. бір бөлігін алған соң көкбауырдың үлкеюі

4. бір бүйректі алған соң екінші бүйректің үлкеюі

5. жүрекке күш түскеннен кейінгі гипертрофия

2

Тiннiң регенерациясын стимульдейтiн гормондарды ажыратыңыз:

1. кортизол

2. жыныс гормондары

3. кортикостерон,минералкортикоидтар

4. тироксин, альдостерон

5. адреналин, норадреналин

4

Ісік метастазының II- ші кезкңін көрсет:

1. қанда және лимфада ісікті клетканың циркуляциясы

2. ісікті клеткалардың негізгі түйіннен бөлініп және оларды қан және лимфа тамырларына енуі

3. тамырда жатқан тінге шығуы және метастазды түйін түзіп жүретін пролиферациясы

4. тамыр қабырғасына жабысу және ісіктік эмболдың түзілуі

5. үйлесімді мүшелерге қарсы аутоантиденелердің түзілуі

1

Организмнiң iсiктi тасымалдаушы иммунокомпоненттi жасушаларының арнайы функциясының әлсiреуiнiң этиологиялық факторын атаңыз:

1. нуклеин қышқылының алдындағы мөлшерiнен артық болуы

2. пуриндi алмасудың ферментiнiң-аденозиндезаминазаның белсендiлiгiнiң жоғарылауы

3. Т-лимфоцит супрессордың белсендiлiгi, иммунокомпетенттi жасушалардың пролиферациясы мен дифференцировкасының әлсiреуi

4. бұлшықет белоктарының синтезiнiң стимуляциясы

5. белок катоболизмінің күшеюі

3

Төменде аталған трансплантациялар iшiнде аутотрансплантация мысалын көрсетiңiз:

1. бiр топты қан құю

2. бiр адамнан екiншi адамға мүшелердi ауыстыру (бүйрек, буындар)

3. ер маймылдардың жыныс бездерiң алып,қарт адамға ауыстыру (жасарту мақсатында)

4. бiр науқасқа аùы iшектiң бiр бөлiгiн алынып тасталған өңеш орнына қою

5. жүрек ауыстыру

4

Төменде аталған трансплантациялар iшiнде гетеротрансплантация мысалын көрсетiңiз:

1. бiр топты қан құю

2. бiр адамнан екiншi адамға мүшелердi ауыстыру ( бүйрек, буындар)

3. ер маймылдың жыныс бездерiн алып, қарт адамға ауыстыру (жасарту мақсатында)

4. бiр науқасқа аùы iшектiң бiр бөлiгiн алынып тасталған өңеш орнына қою

5. жүрек ауыстыру

3

Төменде көрсетiлген трансплантация кезiнде қолданылатын тiндiк сәйкессiздiктi басу тәсiлiнiң қайсысы спецификалық емес тәсiлге жатады:

1. донор мен реципиентiң иммунологиялық сәйкес парларын алу

2. иммунодепрессанттардың көмегiмен ағзаның иммунологиялық реактивтiлiгiн басу

3. реципиентте трансплантационды иммунитетті басу

4. донор қаның реципиентке қан құюдың көптеген жолдары (өзара алмастыру) арқылы қан құйып отырып реципиенттi донордың антигендерiне үйрету

5. антигистаминдi терапия

2

Тіннің регенерациясын стумульдейтін гормондарды ажыратыңыз:

1. тироксин, альдостерон

2. кортизол

3. жыныс гормондары

4. кортикостерон

5. антидиуретикалық гормон

1

Трансплантация кезiнде қолданылатын тiндiк сәйкессiздiктi басудың қайсысы арнайы әдiске жатады:

1. иммунодепрессанттарды қолдану (циклоспорин А)

2. цитостатикалық препараттар

3. рентген сәулелерiмен сәулелендiру

4. десенсибилизация

5. антилимфоцитарлы қан сарысуы, иммунологиялық үйлесімді донор мен реципиентті табу

5

Тканьдiк сәйкессiздiктi басушы арнайы емес тәсiлдерге жатады:

1. рентген және - сәулелермен сәулелендiру, цитостатикалық препараттарды қолдану

2. трансплантационды иммунитет алу

3. антилимфоцитарлы қан сарысу қолдану

4. иммунологиялық үйлесімде донор мен реципиентті табу

5. десенсибилизация

1

Қатерлi iсiк көбінесе ер адамдарда байқалады:

1. өкпенің, асқазанның

2. нефробластома

3. ретинобластома

4. жедел лимфолейкоз

5. меланома

1

Ісік метастазының II- ші кезкңін көрсет:

1. қанда және лимфада ісікті клетканың циркуляциясы

2. ісікті клеткалардың негізгі түйіннен бөлініп және оларды қан және лимфа тамырларына енуі

3. тамырда жатқан тінге шығуы және метастазды түйін түзіп жүретін пролиферациясы

4. тамыр қабырғасына жабысу және ісіктік эмболдың түзілуі

5. үйлесімді мүшелерге қарсы аутоантиденелердің түзілуі

1

Организмнiң iсiктi тасымалдаушы иммунокомпоненттi жасушаларының арнайы функциясының әлсiреуiнiң этиологиялық факторын атаңыз:

1. нуклеин қышқылының алдындағы мөлшерiнен артық болуы

2. пуриндi алмасудың ферментiнiң-аденозиндезаминазаның белсендiлiгiнiң жоғарылауы

3. Т-лимфоцит супрессордың белсендiлiгi, иммунокомпетенттi жасушалардың пролиферациясы мен дифференцировкасының әлсiреуi

4. бұлшықет белоктарының синтезiнiң стимуляциясы

5. фагацитоз әлсіреуі

3

Төменде аталған трансплантациялар iшiнде аутотрансплантация мысалын көрсетiңiз:

1. бiр топты қан құю

2. бiр адамнан екiншi адамға мүшелердi ауыстыру (бүйрек, буындар)

3. ер маймылдардың жыныс бездерiң алып,қарт адамға ауыстыру (жасарту мақсатында)

4. бiр науқасқа аùы iшектiң бiр бөлiгiн алынып тасталған өңеш орнына қою

5. жүрек ауыстыру

4

Төменде аталған трансплантациялар iшiнде гетеротрансплантация мысалын көрсетiңiз:

1. бiр топты қан құю

2. бiр адамнан екiншi адамға мүшелердi ауыстыру (бүйрек, буындар)

3. ер маймылдың жыныс бездерiн алып, қарт адамға ауыстыру (жасарту мақсатында)

4. бiр науқасқа аùы iшектiң бiр бөлiгiн алынып тасталған өңеш орнына қою

5. жүрек ауыстыру

3

Төменде көрсетiлген трансплантация кезiнде қолданылатын тiндiк сәйкессiздiктi басу тәсiлiнiң қайсысы спецификалық емес тәсiлге жатады:

1. донор мен реципиентiң иммунологиялық сәйкес парларын алу

2. иммунодепрессанттардың көмегiмен ағзаның иммунологиялық реактивтiлiгiн басу

3. реципиентте трансплантационды иммунитетті басу

4. донор қаның реципиентке қан құюдың көптеген жолдары (өзара алмастыру) арқылы қан құйып отырып реципиенттi донордың антигендерiне үйрету

5. антигистаминдi терапия

2

Трансплантация кезiнде қолданылатын тiндiк сәйкессiздiктi басудың қайсысы арнайы әдiске жатады:

1. иммунодепрессанттарды қолдану (циклоспорин А)

2. цитостатикалық препараттар

3. антилимфоцитарлы қан сарысуы, иммунологиялық үйлесiмдi донор мен реципиенттi табу

4. рентген сәулелерiмен сәулелендiру

5. антигистаминді препараттарды енгізу

3

Тканьдiк сәйкессiздiктi басушы арнайы емес тәсiлдерге жатады:

1. иммунодепрессанттарды қолдану

2. рентген және - сәулелермен сәулелендiру, цитостатикалық препараттарды қолдану

3. трансплантационды иммунитет алу

4. антилимфоцитарлы қан сарысу қолдану

5. иммунномодуляторды қолдану

2

11.Су-электролиттi алмасудың патофизиологиясы

Ересек адам организмiндегi жалпы су көлемi:

1. 35-40.%

2. 40-50.%

3. 75-80.%

4. 50-55.%

5. 60-65.%

5

Ересек адамда дене салмағының неше %-iн жасушалардан тыс су құрайды:

1. 10-14.%

2. 15-16.%

3. 17-18.%

4. 24-25.%

5. 30-34.%

4

Ересек адамда дене салмағының неше %-тiң интерстициалды клеткадан тыс су құрайды:

1. 8-10%

2. 12-14%

3. 15-17%

4. 24-25%

5. 25-30%

4

Дене салмағының неше %-тiң тамырiшiлiк (қан және лимфа айналысының көлемi) су құрайды:

1. 1-2%

2. 2-3%

3. 7,5-9%

4. 10-15%

5. 4-5%

3

Су-электролиттi алмасудың реттеуiне қатысатын гормондар:

1. соматотропты

2. адренокортикотропты

3. альдостерон

4. кортизол

5. инсулин

3

Гипоталамустың супраоптикалық және паравентрикулярлық ядроларының стимуляциясы және вазопрессияның шығуының жоғарылауы қандай жағдайларда пайда болады:

1. қан осмостығының жоғарылауында

2. қан көлемiнiң жоғарылауында

3. қан көлемiнiң төмендеуiнде

4. ренин түзiлуiнiң жоғарылауында

5. қанның осмос қысымының төмендеуінде

1

Гипоталамустың супраоптикалық және паравентрикулярлы ядроларымен вазопрессин (антидиуретикалық гормон) түзiлуiнiң жоғарылауы болады:

1. қан осмостығының жоғарылауында

2. АКК-ның жоғарылауында

3. бүйректегi қанның төмендеуi

4. ренин түзiлуiнiң жоғарылауы

5. гипонатриемия

1

Антидиуретикалық гормонның секрециясы жоғарылайды:

1. плазманың осмостығының жоғарылауында

2. ренин түзiлуiнiң төмендеуiнде

3. жасушалардан тыс сұйықтық көлемiнiң жоғарылауында

4. жасушалардан тыс сұйықтық осмостық концентрациясының төмендеуiнде

5. айналыстағы қан көлемінің жоғарылауында

1

АДГ-ның секрециясының жоғарылауы болады:

1. қанның онкотикалық қысымының жоғарылауында

2. қанның онкотикалық қысымының төмендеуiнде

3. қанның осмотикалық қысымының төмендеуiнде

4. өкпе веналары мен жүрекшелердiң толуының төмендеуi

5. тамырлардың перифериялық қарсылығының жоғарылауы

4

Альдостерон түзiлуiнiң жоғарылауы байқалады:

1. синокортикоидты зонаның қысымының жоғарылауында

2. АКК төмендеуi және оң жақ жүрекшенiң волюморецепторлары тiтiркендiргенде, сол жақ жүрекшенiң қысымының төмендеуi

3. бүйректiң әкелгiш артериясының қысымының жоғарылауында

4. бүйректiң әкелгiш артериясының қысымының төмендеуiнде

5. ренин өндірілуінің төмендеуі

2

Альдостерон түзiлуiнiң жоғарылауы байқалады:

1. соматотропты гормон түзiлуiнiң, және адренокортикотропты гормон түзілуінің жоғарылауы

2. қанда калий кальций мөлшерiнiң жоғарылауы

3. гипонитриемия, ренин өндірілуінің жоғарылауы

4. комплемент түзiлуiнiң жоғарылауы

5. фильтрациялық қысымның жоғарылауы, онкотикалық қысымның төмендеуі

3

Альдостерон түзiлуiнiң жоғарылауы байқалады:

1. бүйрек қанының жоғарылауында

2. бүйрек қанының төмендеуiнде, артерия қысымының төмендеуінде

3. артерия қысымының жоғарылауында

4. бүйректiң әкеткiш венасында қысымның төмендеуiнде

5. қанның жалпы көлемінің жоғарылауы және артериолалар спазмы

2

Гипоталамустың супраоптикалық және паравентрикулярлы ядроларымен вазопрессин (антидиуретикалық гормон) түзiлуiнiң жоғарылауы болады:

1. қан осмостығының жоғарылауында, тканаралық сұйықтықтың осмотикалық қысымының жоғарылауында

2. АКК-ның жоғарылауында

3. бүйректегi қанның төмендеуi

4. ренин түзiлуiнiң жоғарылауы

5. қан осмостығының төмендеуі

4

Антидиуретикалық гормон секрециясы жоғарылайды:

1. плазманың осмостығының жоғарылауында, жасушалардан тыс сұйықтық көлемі төмендеуі

2. Ренин түзілуінің төмендеуінде

3. жасушалардан тыс сұйықтық көлемі жоғарылауында

4. жасушалардан тыс сұйықтық осмостық концентрациясының төмендеуінде

5. қанның осмостық қысымы төмендеуі

1

АДГ-ң секрециясының жоғарылауы болады:

1. қанның онкотикалық қысымының жоғарылауында

2. қанның онкотикалық қысымының төмендеуі

3. қанның осмостық қысымының төмендеуі

4. клеткадан тыс сұйықтықтың осмотикалық концентрациясыныің жоғарылауында, өкпе веналары мен жүрекшелердің толуының төмендеуі

5. өкпе веналары мен жүрекшелердің толуының жоғарылауы

4

Альдостерон түзілуінің жоғарылауы байқалады:

1. АКК төмендеуі және оң жақ жүрекшенің валюморецепторлары тітіркендіргенде, сол жақ жүрекшенің қысымының төмендеуі

2. синокортикоидты зонаның қысымының жоғарылауында

3. бүйректің әкелгіш артерияларының қысымының жоғарылауында

4. бүйректің әкелгіш артерияларының қысымының төмендеуінде

5. бүйрек артериясында қысым жоғарылағында

1

Ісінудің маңызды патогенетикалық факторларын ата:

1. капилляр қабырғасының өткізгіштігінің артуы, қанның онкотикалық қысымының жоғарылауы

2. капилляр қабырғасының өткізгіштігінің төмендеуі, қанның онкотикалық қысымының онкотикалық қысымының жоғарылауы

3. тіндерде онкотикалық қысым төмендеуі

4. тіндерде онкотикалық қысым жоғарылауы

5. тіндерде онкотикалық қысым жоғарылауы, капилляр қабырғасының өткізгіштігінің артуы

5

Гипергидратация бұл:

1. ағзаның сусыздануы

2. теріс су баллансы

3. эксикоз

4. дегидратация

5. оң су баллансы

5

Бүйрек үстi қыртысының тастақты бөлiгiнде альдостерон бөлiнуiнiң және синтезi жоғарлауының белгiсi болып табылады:

1. қан осмостығының жоғарылауы

2. клеткадан тыс суйықтықтың осмос қысымының жоғарылауы

3. бүйректiң әкелгiш артериясының қысымының төмендеуi, айналыстағы қан көлемінің төмендеуі

4. ренин түзілуінің төмендеуі

5. бүйректің әкелгіш артериясының қысымының жоғарылауы, айналыстағы қан көлемінің жоғарылауы

3

Сусыздану туады:

1. профузды iш өту, қайталама құсу

2. созылмалы қан жоғалту

3. жедел қан жоғалту

4. шектен тыс қызу, қызба

5. гипернатремия, гиперкалемия

1

Изоосмолярлы дегидратацияның себептерiн атаңыз:

1. қан жоғалтудың бастапқы кезеңi, дизентерия iш өту

2. қантты емес қалжырататын зәр сындыру

3. көп тер бөлiнумен жүретін қызба

4. шектен тыс қызу, қызба

5. созылмалы қан жоғалту

1

Альдостерон түзілуінің жоғарылауы байқалады:

1. гипернатриемия

2. соматотропты гормон түзілуінің жоғарылауы

3. қанда калий мөлшерінің жоғарылауы

4. ренин түзілуінің жоғарылауы

5. комплемент түзілуінің жоғарылауы

4

Альдостерон түзілуінің жоғарылауы байқалады:

1. бүйректегі қан айналым жоғарылауында

2. бүйректегі қан айналым төмендеуінде

3. артерия қысымының жоғарылауында

4. венозды қысым кезінде

5. бүйректің әкеткіш венасында қысым төмендеуінде

2

Сусыздану туады:

1. профузды іш өту, қайталама құсу

2. гиповентиляция

3. созылмалы қан жоғалту

4. жедел қан жоғалту

5. анафилактикалық шок

1

Изоосмолярлы дегидратацияның себептерін ата:

1. массивті қан жоғалтудың бастапқы кезеңі

2. қантты емес қалжырататын зәр сындару

3. қантты диабет

4. көп тер бөлінумен жүретін қызба

5. шектен тыс қызу

1

Изоосмолярлы дегидратацияның негізгі себебін атаңыз:

1. тұз жоғалту

2. гипервентиляциялық синдром

3. су қабылдауды шектеу, полиурия

4. күйік, ас қорыту жолдарында сұйықтық жоғалту,кең жарақат алу

5. абсолбтті ашығу

4

Су жоғалту электролит жоғалтудан жоғары болғандығы дегидратация қалай аталады:

1. гипоосмолярлы

2. изоосмолярлы

3. электролиттi тепе-теңдiк өзгермеген

4. десикация

5. гиперосмолярлы

5

Тұз-су алмасуы бұзылуы кезiндегi организмдегi су мен натрийдiң эквивалент санының өзгерiсi қалай аталады:

1. гипоосмолярлы дегидратация

2. гиперосмолярлы дегидратация

3. гипертониялық дегидратация

4. сумен улану

5. изоосмолярлы дегидратация

5

Гиперосмолярлы дегидратация туады:

1. жасанды гипервентиляцияда тыныс алудың құрғауында, қантты емес қалжырататың зәр сындыру

2. iшек токсикозында

3. профузды тер бөлiнгенде

4. көп қан жоғалтуда

5. панкреатикалық сөл мен өтті созылмалы жоғалтқанда

1

Гипоосмолярлы гипергидратация турады:

1. организмге көп мөлшерде су түскенде

2. организмге көп мөлшерде изотониялық ерiтiндi түскенде

3. организмге көп мөлшерде теңіз суы түскенде

4. көп мөлшерде гипотониялық ерiтiндi енгiзгенде

5. қайталап гемотрансфузия жасағанда

3

Изоосмолярлы дегидратацияның негізгі себебін атаңыз:

1. тұз жоғалту

2. су мен электролиттерді эквивалентті түрде жоғалту

3. ас қорыту жолдарында сұйықты жоғалту

4. кең жарақат алу

5. гипервентиляциялық синдром

2

Су жоғалту электролит жоғалтудан жоғары болғандығы дегидратация қалай аталады:

1. гипоосмолярлы

2. гиперосмолярлы

3. изоосмолярлы

4. электролиттi тепе-теңдiк өзгермеген

5. изотоникалық

2.

Вазопрессиннiң секрециясын күшейтудiң белгiсi қандай:

1. бүйректiң қыртысты қабатының қан айналысының төмендеуi

2. бүйректiң әкелгiш артериясының қысымының жоғарылауы

3. қан плазмасының осмостығының жоғарылауы, клеткадан тыс сұйықтықтың осмос қысымының жоғарылауы

4. циркуляциядағы қан көлемiнiң жоғарылауы

5. қан плазмасының осмыстығының төмендеуі, клеткадан тыс сұйықтықтың осмос қысымының төмендеуі

3

Бiрiншiлiк абсолюттi су жетiспеушiлiгiнiң салдарынан сусыздану туады:

1. асқазан сөлiн жоғалту (құсу)

2. су қабылдаудың шектелуi

3. iшек сөлiн жоғалту (диарея)

4. антидиуретикалық гормонның жетiспеуi

5. тер бөліну

2

Қан мен тiн арасындағы судың алмасуы жүредi:

1 артерияда

2 венада

3 артериолада

4. капиллярларда

5. венулада

4

Плевра қуысына көп мөлшерде сұйықтың жиналуы қалай аталады:

1 гидроторакс

2 гидроперикардиум

3 гидроцефале

4. анасарка

5. гидроцелле

1

Iсiнудiң жергiлiктi патогенетикалық факторы болып табылады:

1. тiндiк қысымның жоғарылауы

2. тiндiк қысымның төмендеуi

3. тамыр қабырғасы өткізгіштігінің төмендеуі, қанның онкотикалық қысымының жоғарылауы

4. капиллярда гидростатикалық қысымның жоғарылауы, қанның онкотикалық қысымының төмендеуі, тiнде коллоидты-осмотикалық қысымның жоғарылауы

5. динамикалық және механикалық лимфатикалық жетіспеушілігі

4

Жүрек маңы қалтасына артық мөлшерде сұйықтық жиналу аталады:

1. гидроторакс

2. гидроперикардиум

3. гидроцефале

4. анасарка

5. гидроцеле

2

Iсiнудiң патогенетикалық факторы болады:

1. тiндiк қысымнын төмендеуi

2. тiндiк гидрофилдiң жоғарылауы, капилляр қабырғасының өткiзгiштiгiнiң жоғарылауы

3. лимфоағынының күшеюi

4. тiндiк қысымның жоғарылауы

5. қанның онкотикалық қысымының жоғарылауы

2

Бүйректiк iсiнудiң дамуына қатысады:

1. қанның онкотикалық қысымының жоғарлауы

2. портальды вена жүйесiндегi қысымның жоғарылауы

3. бүйректе су мен электролиттiң фильтрациясының төмендеуi, қан тамырдың қабырғасының өткiзгiштiгiнiң жоғарлауы, қанның онкотикалық қысымының төмендеуi

4. лимфатикалық жетіспеушілік, қанның венозды тоқырауы

5. зат алмасу үрдіс бұзылыстары, венозды қысымның жоғарылауы

3

Төменде келтiрiлгендердiң қайсысы жүрек iсiнуiнiң патогенетикалық факторына жатады:

1. альдостерон-вазопрессин механизмiнің қосылуы, қанның гидростатикалық қысымының жоғарлауы

2. бүйректе натрий реабсорбциясының азаюы

3. қанның онкотикалық қысымының жоғарлауы

4. лимфа ағысының бұзылысы

5. қанның осмотикалық қысымының жоғарылауы

1

Гиперосмолярлы гипергидратация туады:

1. организмге изотоникалық ерiтiндiнi құйғанда

2. бiрiншiлiк гиперальдостеронизмде

3. шокты емдеуде бiр топтағы қан құюда

4. антидиуретикалық гормон секрециялық жоғарылауы

5. теңiз суын қабылдағанда, бикарбонат Nа-ды тез енгiзгенде және бүйрек жетiспеушiлiгiнде

5

Ісінудің жергілікті патогенетикалық факторы болып табылады:

1. капиллярда гидростатикалық қысымның жоғарылауы, қанның онкотикалық қысымының төмендеуі

2. тіндік қысымның жоғарылауы

3. қанның каллоидты – осмотикалық қысымының жоғарылауы

4. тіндердің каллоидты – осмотикалық қысымының төмендеуі

5. шумақ капсуласында қысым жоғарылауы

1

Бүйректік ісінудің дамуына қатысады:

1. қанның онкотикалық қысымының жоғарылауы

2. қан тамыр қабырғасының өткізгіштігінің жоғарылауы

3. портальді вена жүйесіндегі қысымның жоғарылауы

4. қанның онкотикалық қысымы төмендеуі, бүйректе су мен электролит фильтрациясының төмендеуі

5. шумақ капсуласында қысым жоғарылауы

4

Гиперосмолярлы гипергидратация туады:

1. теңіз суын қабылдағанда, бикарбонат натрийді тез енгізгенде және бүйрек жетіспеушілігінде

2. организмге изотоникалық ерітіндіні құйғанда

3. біріншілік гиперальдостеронизмде

4. шокты емдеуде бір топтағы қан құюда

5. хлорлы кальцийді венаішілік енгізгенде

1

Гипоосмолярлы дегидратация себебін атаңыз:

1. бүйректі реабсорбцияның төмендеуі мен фильтрацияның жоғарылауы, көп тер бөлінумен қатар альдостерон өнімінің төмендеуі

2. жедел асқазан сөлін жоғалту

3. балада гипервентиляционды синдром кезінде өкпе арқылы су жоғалту

4. өкпенің жасанды вентиляциясымен ылғалды демалысты жеткіліксіз жүргізгенде

5. гипертониялық ерітіндіні көп мөлшерде вена ішілік енгізгенде

1

Неврит кезіндегі ісінудің дамуының маңызы:

1. қан тамырлары қабырғасының өткізгіштігінің төмендеуі

2. қанның онкотикалық қысымының жоғарылауы

3. тіннің гидрофильдігінің жоғарылауы, бүйректе су мен электролит фильтрациясының төмендеуі

4. қанның гидростатикалық қысымының төмендеуі

5. полиурия

3

Қабынулық ісіну механизмінің патогенетикалық ролі болып барлық төменгі факторлар жатады:

1. тіндік қысымның жоғарылауы

2. қанның гидростатикалық қысымының төмендеуі

3. қан тамыры қабырғасының өткізгіштігінің жоғарылауы және тіндерде онкотикалық қысым жоғарылауы

4. тінде онкотикалық қысым төмендеуі

5. қанның коллоидты- осмостық қысым жоғарылауы

3

Тұнбалы гемодинамикалық ісіну дамиды:

1. ашыққанда

2. нефритте

3. оң жақ қарыншаның жетіспеуі

4. тіннің денервациясында

5. тіндерде коллоидты-осмостық қысым жоғарылауы

1

Микседемада кілегей қабығының ісінуі дамиды:

1. гиперальдостероинзмде

2. гипоальдостеронизмде

3. гипертиреозда

4. гипотериозда

5. феохромоцитомада

4

Организмнiң сусыздануында болатын организм өзгерiсiн көрсет:

1. гипоксемия,АКК төмендеуі

2. эритроцит гемолизi, гематурия

3. қанның осмотикалық қысымының төмендеуі

4. миокардқа көп күш түсіру нәтижесінде, қан айналыс жетіспеушілігінің дамуы

5. Сладж- Феномен

1

Гипоосмолярлы гипергидратация туады:

1. шексiз теңіз суын пайдалану

2. сумен уланғанда, антидиуретикалық гормонның жоғары өнiмдiлiгiнде

3. емдік мақсатта көп мөлшерде гипертоникалық ерiтiндi енгiзгенде

4. альдостеронның жоғары өнімділігінде

5. глюкокортикоидтардың жоғары өнімділігінде

2

Тiнде изоосмолярлы сұйықтықтың жиналуы туады:

1. қанда онкотикалық қысымның төмендеуi

2. капилляр қабырғасының белокқа өткiзгiштiгiнiң жоғарылауы

3. емдік мақсатта изотоникалық ерітіндіні артық енгізу

4. лимваағысының жылдамдауы

5. тіндердің онкотикалық қысымының төмендеуі

1

Қай жағдайда iсiнудiң дамуында басты ролдi капиллярлар қабырғасының өткiзгiштiгiнiң жоғарылауы алады:

1. тiннен лимфаның қиындап өтуi

2. кейбір химиялық заттар әсерінен (хлор, фосген, люизит жәнет.б.) және жәндіктер шаққанда

3. оң жақ жүректiң жетiспеушiлiгi

4. аяқ білеуленуі (слоновость)

5. айқын протеинурия

2

Қандай iсiнулердiң дамуында жетекшi рольде лимфоайналудың бұзылуы жатады:

1. бауыр жетiспеушiлiгiндегi iсiну

2. бүйрек жетiспеушiлiгiндегi iсiну

3. динамикалық және механикалық лимфалық жетiспеушiлiгiндегi iсiнулер

4. өкпе артериясының бітелуінде

5. аштық кезіндегі ісінулер

3

Гипоосмолярлы дегидратация себебiн атаңыз:

1. бүйректi реабсорбцияның төмендеуi мен фильтрацияның жоғарылауы

2. жедел асқазан сөлiн жоғалту

3. балада гипервентиляционды синдром кезiнде өкпе арқылы су жоғалту

4. өкпенiң жасанды вентиляциясымен ылғалды демалысты жеткiлiксiз жүргiзгенде

5. құсуды шақыратын препараттарды тағайындау

1

Нефрит кезiндегi iсiнудiң дамуының маңызы:

1. қан тамырлары қабырғасының өткiзгiштiгiнiң төмендеуi

2. қанның онкотикалық қысымының төмендеуi

3. тiннiң гидрофильдiгiнiң жоғарылауы, бүйректе су мен электролитiң фильтрациясының төмендеуi

4. қанның гидростатикалық қысымының төмендеуi

5. зат алмасу бұзылысы, қанның венозды тоқырауы

3

Қабынулық iсiну механизмiнiң патогенетикалық ролi болып барлық төмендегi факторлар жатады:

1. тiндiк қысымның төмендеуi

2. қанның гидростатикалық қысымның жоғарылауы, қан тамыры қабырғасының өткiзгiштiгiнiң жоғарылауы, тiнде онкотикалық қысымның жоғарылауы

3. тiнде онкотикалық қысымның төмендеуi

4. тотығу үрдістерінің күшеюі және қан плазмасының осмостық қысымының төмендеуі

5. альдестерон гиперсекрециясы, гипернатремия, гипокалемия

2

Iсiну дамуына ықпал ететiн факторлар болып табылады:

1. тiндерде гипоонкия

2. тiндерде гиперосмия, капиллярлардың веналық шетiнде гидростатикалық қысымның жоғарылауы

3. қанның онкотикалық қысымының жоғарылауы

4. капиллярлар қабырғасының өткiзгiштiгiнiң төмендеуі

5. қанның осмотикалық қысымының төмендеуi

2

Тұнбалы iсiну дамиды:

1. ашыққанда

2. нефритте

3. оң жақ қарыншаның жетiспеуi

4. тiннiң денервациясында

5. бүйректе су фильтрациясының төмендеуі

3

Микседемада кiлегей қабығының iсiнуi дамиды:

1. гиперальдостеронизмда

2. гипоальдостеронизмда

3. гипертиреозда

4. гипотиреозда

5. гиперкортизализмде

4

Организмнiң сусыздануында болатын организм өзгерiсiн көрсет:

1. гипоксемия, гиперкапния, гипернатремия

2. эритроцит гемолизi, гематурия, анемия

3. организмнiң сұйық ортасының осмостық тепе-теңдiгiнiң бұзылуы, қан айналу жетiмсiздiгiнiң тууы (демiкпе, iсiну, бауыр үлкею), дiрiл, галлюцинация, коматозды жағдай

4. гипопротеинемия, олигоцитемиялық гиперволемия, қандағы электролит деңгейінің төмендеуі

5. венозды тоқырау қанның минуттық көлемінің төмендеуі

3

Гипоосмолярлы гипергидратация туады:

1. шексiз теңіз суын пайдалану

2. сумен уланғанда, антидиуретикалық гормонның жоғары өнiмдiлiгiнде

3. альдостеронның жоғары өнiмдiлiгiнде

4. ем мақсатында көп мөлшерде гипертоникалық ерiтiндi енгiзгенде

5. қайталама гемотрансфузияда

2

Гиперосмолярлы дегидратацияның себебi:

1. балада гипервентиляционды синдром кезiнде өкпе арқылы су жоғалту

2. бүйректе реабсорбцияның төмендеуi фильтрацияның жоғарылауы

3. iш өту, тоқтаусыз құсу

4. тұздардың ағзаға түсуiнiң шектелуi

5. жедел қан жоғалту

1

Тiнде изоосмолярлы сұйықтықтың жиналуы туады:

1. қанда онкотикалық қысымның төмендеуi, емдеу мақсатында изотоникалық ерiтiндiнi артық енгiзу, лимфаағысының қиындауы

2. капилляр қабырғасының белокқа өткiзгiштiгiнiң жоғарылауы

3. тiнде онкотикалық қысымның төмендеуi

4. капиляр қабырғасының белокқа өткізгіштігінің төмендеуі, қанда осмотикалық қысымның жоғарылауы

5. қызба кезінде көп тер бөліну, құсу, профузды іш өту

1

Қан тамыры өткiзгiштiгiнiң жоғарылауынан дамитын iсiнуде қайсысы алғашқы ролдi алады:

1. қабынулық

2. аллергиялық

3.бүйректiк

4. жүректік

5. бауырлық

2

Iсiну дегенiмiз:

1. плевра қуысына сұйықтық жиналу

2.жүрек аралық қалтаға сұйықтық жиналу

3.клетка аралық кеңiстiкке сұйықтық жиналу, клеткаға сұйықтық жиналу

4. құрсақ қуысына сұйықтық жиналу

5. құрсақасты кеңістікке сұйықтық жиналуы

3

Iсiнуге әсер етедi:

1. АДГ-ның түзiлуiнiң төмендеуi

2. АДГ-ның және альдостеронның түзiлуiнiң жоғарылауы

3. альдостерон түзiлуiнiң төмендеуi

4. норадреналин түзілуінің жоғарылауы

5. бүйрек каналшаларында натрий реабсорбциясының төмендеуі

2

Альдостерон:

1. бүйрек каналында натрий реабсорбциясын жоғарылатады, iсiну тудырады

2.бүйрек каналшаларында судың реабсорбциясының белсендiгiн күшейтедi

3.iсiнуге әсер етпейдi

4.бүйрек каналында натрий реабсорбциясын төмендетедi

5. онкотикалық қысым жоғарылатады

1

Жүректiк iсiну механизмiне жатқызады:

1.қанның онкотикалық қысымның жоғарылауы

2.венада гидростатикалық қысымды жоғарылауы

3.тiнде онкотикалық қысымды төмендеуi

4.АДГ өнiмiнiң төмендеуi

5.бүйректе калий иондарының реабсорбциясының жоғарылауы

2

Гипонатриемия туады:

1. бүйрек каналшасында натрий реабсорбциясының жоғарылауында

2. альдостерон секрециясының төмендеуiнде

3. iсiк қайтқанда

4. вегетариандарда

5. су орамжапырағын көп қолданғанда

2

Гипонатриемия туады:

1. қызуда

2. iш өткенде

3. гипервентиляцияда

4. бүйректен шектелген натрий шыққанда

5. құсуда

2

Гипернатриемия туады:

1. АДГ секрециясы артық болғанда

2. альдостерон гипосекрециясында және бүйректе натрий реабсорбциясының жоғарылауы

3. альдостерон гипосекрециясында

4. бүйректе фильтрация күшейгенде

5. көп мөлшерде калий шығарылса

2

Қандай iсiнудiң дамуында механикалық фактор (гидростатикалық) орын алады:

1. бүйректiк

2. бауырлық

3. тромбофлебиттiк ісіну , жүректiк

4. кахектикалық

5. квинке ісігі

3

Қандай iсiнудiң дамуында гипоонкиялық фактор орын алады:

1. бүйректiк

2. жүректiк

3. кахектикалық

4. бауырлық, тромбофлебиттiк

5. тін қабыну кезіндегі ісіну

4

Қай жағдайда iсiнудiң дамуында басты ролдi капиллярлар қабырғасының өткiзгiштiгiнiң жоғарылауы алады:

1. тiннен лимфаның қиындап өтуi

2. аяқтың бiлеуленуi (слоновость)

3. жәндiктер шаққанда (ара, маса)

4. оң жақ жүректiң жетiспеушiлiгi

5. альдестерон бөлінуінің төмендеуі

4

Қандай iсiнулердiң дамуында жетекшi рольде лимфоайналудың бұзылуы жатады:

1. бауыр жетiспеушiлiгiндегi iсiну

2. бүйрек жетiспеушiлiгiндегi iсiну

3. динамикалық лимфалық жетiспеушiлiгiндегi iсiну, механикалық лимфалық жетiспеушiлiгiндегi iсiну

4. тамырларда гидростатикалық қысымның жоғарылауы

5. қанның онкотикалық қысымының төмендеуі

3

Қан тамыры өткiзгiштiгiнiң жоғарылауынан дамитын iсiнуде қайсысы алғашқы ролдi алады:

1. қабынулық

2. бүйректiк

3. жүректiк

4. лимфатикалық

5. аллергиялық, токсикалық

5

Iсiну дегенiмiз:

1. плевра қуысына сұйықтық жиналу

2. жүрек аралық қалтаға сұйықтық жиналу

3. клетка аралық кеңiстiкке сұйықтық жиналу, клеткаға сұйықтық жиналу

4. құрсақ қуысына сұйықтық жиналу

5. өңеште, асқазанда, ішекте сұйықтық жиналу

3

Iсiнуге әсер етедi:

1. АДГ-ның түзiлуiнiң төмендеуi

2. АДГ-ның түзiлуiнiң жоғарылауы, альдостерон түзiлуiнiң жоғарылауы, бүйрек каналшаларында натрий реабсорбциясынiң жоғарылауы

3. альдостерон түзiлуiнiң төмендеуi

4. бүйрек каналшаларында натрий реабсорбциясының төмендеуі, жинағыш түтікшелерде және каналшаларда судың реабсорбциясының жоғарылауы

5. ренин өндірілуінің төмендеуі, бүйректің секреторлы функциясының жоғарылауы

2

Альдостерон:

1. iсiну тудырады, бүйрек каналында натрий реабсорбциясын жоғарылатады

2. бүйрек каналшаларында судың реабсорбциясының белсендiгiн күшейтедi

3. iсiнуге әсер етпейдi

4. бүйрек каналында натрий реабсорбциясын төмендетедi

5. бүйректе фильтрациялық қысымды жоғарылатады

1

Жүректiк iсiну механизмiне жатқызады:

1. қанның онкотикалық қысымның жоғарылауы

2. венада гидростатикалық қысымды жоғарылауы

3. тiнде онкотикалық қысымды төмендеуi

4. АДГ өнiмiнiң төмендеуi

5. бүйректе калий иондарының реабсорбциясының жоғарылауы

2

Клеткадан тыс сұйықтықтың негiзгi электролиты болып табылады:

1. калий

2. магний

3. натрий

4. кальций

5. мыс

3

Жасушаның негiзгi электролитi болады:

1. натрий

2. калий

3. кальций

4. мыс

5. мырыш

2

Гипонатриемия туады:

1. бүйрек каналшасында натрий реабсорбциясының жоғарылауында

2. iсiк қайтқанда

3. вегетариандарда

4. альдостерон секрециясының төмендеуiнде

5. антидиуретикалық гормон секрециясының жоғарылауында

4

Гипонатриемия туады:

1. қызуда

2. iш өткенде

3. гипервентиляцияда

4. бүйректен шектелген натрий шыққанда

5. қанның онкотикалық қысымы төмендегенде

2

Гипонатриемияның соңы болуы мүмкiн:

1. қанның және клеткадан тыс сұйықтықтың осмос қысымының төмендеуi, клеткалардың сусыздануы

2. iсiнулердің дамуы

3. клеткалардың гипергидратациясы

4. клетканың ісінуі

5. клеткадан тыс сұйықтықтың осмос қысымының жоғарылауы

1

Шөлдеу, неврологиялық симптомдар (есiнiң ауысуы), дене температурасының жоғарылауы қандай науқастарға тән:

1. изоосмолярлы гипогидратация

2. гиперосмолярлы гипогидратация және гипергидратация

3. изоосмолярлы гипергидратация

4. гипоосмолярлы гипогидратация

5. гипоосмолярлы синдром

2

Гиперосмолярлы гипергидратацияның негiзгi себебi:

1. көп мөлшерде судың тұзсыз түсуi

2. организмге көп мөлшерде изотоникалық ерiтiндiнiң түсуi

3. организмге көп мөлшерде сұйықтың түсуі

4. организмнен көп мөлшерде тұзсыз суды жоғалту

5. тұзға бай сұйықтықты көп мөлшерде құйғанда немесе қабылдағанда

5

Гипернатриемия туады:

1. АДГ секрециясы артық болғанда

2. альдостерон гипосекрециясында

3. альдостерон секрециясы артық болғанда

4. бүйректе фильтрация күшейгенде

5.катехоламиндер секрециясы артық болғанда

3

Гипонатриемияның соңы болуы мүмкiн:

1. қанның және клеткадан тыс сұйықтықтың осмос қысымының төмендеуi

2. iсiктердің дамуы

3. клетка дегидратациясы

4. клеткадан тыс сұйықтықтың осмос қысымының жоғарылауы

5. АДГ секрециясы артық болғанда

1

Шөлдеу, неврологиялық симптомдар (есiнiң ауысуы), дене температурасының жоғарылауы қандай науқастарға тән:

1. изоосмолярлы гипогидратация

2. гиперосмолярлы гипогидратация,гипергидратация

3. изоосмолярлы гипергидратация

4. гипоосмолярлы синдром

5. бауыр циррозды кезіндегі асцит

2

Гиперосмолярлы гипергидратацияның негiзгi себебi:

1. көп мөлшерде судың тұзсыз түсуi

2.организмге көп мөлшерде изотоникалық ерiтiндiнiң түсуi

3.организмнен көп мөлшерде тұзсыз суды жоғалту

4. тұзға бай сұйықтықты көп мөлшерде құйғанда немесе қабылдағанда

5. организмге көп мөлшерде сұйықтықтың түсуі

4