1. пневмония

2. гипогликемия

3. бронхит

4. +кетоацидоз

5. Ацетонемиялық құсу

70. Диабеттік нефропатияның 4-ші кезеңінде биохимиялық қан талдауында қандай ауытқулар болады:

1. ШФЖ (СКФ) төмендеуі

2. ШФЖ (СКФ) төмендеуі

3. гиперкалиемия

4.гипернатриемия

5.гипофосфатемия

71. Диабеттік нефропатияның 4-ші кезеңінде қай дәрілік препараттар тағайындалмайды:

1. АПФИ

2. АРА

3. зәр айдағыш препараттар

4. гиполипидемиялық

5. антиагреганттар

«Қалқанша безі зақымдану синдромы»

тақырыбына арналған тест сұрақтары

1. Жайылмалы уытты жемсау кезіндегі гормондардың құрамы:

* өзгермейді

* Т3, Т4 және ТТГ жоғарлайды

* Т3, Т4 және ТТГ төмендейді

* +Т3 жәнеТ4 жоғарлайды, ТТГтөмендейді

* Т3 жәнеТ4 төмендейді, ТТГ жоғарлайды

2. Жайылмалы уытты жемсау кезіндегі клиникалық көріністердің бірі болып табылады:

* беттің және тобықтың ісінуі

* шөлдеу және ауыздың кебуі

* тәбеттің болмауы, іш қату

* +тремор және тахикардия

* полиурия және никтурия

3. Жайылмалы уытты жемсау кезіндегі экзофтальм көрінеді:

* жиі ауру сезімді жыпылықтаумен

* +жарықтан қорқу, көздерінде құм сезімі

* көздегі екеуленуі, нистагм

* көз жанарының солғындауы, сирек жыпылықтаумен

* өзгермейді

4. Жайылмалы уытты жемсауға тән емес:

* тремор

* тахикардия

* +апатия

* арықтау

* тершеңдік

5. Пероксидаза және тиреоглобулин антиденелері мынаған арнайланған:

* тек жайылмалы уытты жемсау үшін

* аутоиммунды тиреоидитке, біріншілік гипотиреозға

*+жайылмалы уытты жемсау және аутоиммунды тиреоидитке

* созылмалы арнайы емес тиреоидиттерге

* жедел және жеделдеу тиреоидиттерге

6. Жайылмалы уытты жемсау жиі кездеседі:

* қарттарда

* еркектерде

* +әйелдерде

* балаларда

* нәрестелерде

7. Жайылмалы уытты жемсаудың қауіп қатер факторының дамуына барлығы әкеледі мынадан басқасы:

* тұқым қуалау бейімділігі

* стресс

* вирусты инфекция

* +салқындау

* бактериалды инфекция

8. Жайылмалы уытты жемсау кезінде мерказолилдің қандай мөлшерін тәулігіне тағайындайды:

* 2,5 - 5 мг

* 7,5 -10 мг

* 10-15 мг

* 15-20 мг

* +30 мг және одан жоғары

9. Гипотиреоздың дамуы мынамен түсіндіріледі:

* +аутоиммунды тироидиттің атрофиялық түрімен

* бөлікті тиреоидэктомиямен

* өткен жеделдеу тироидитпен

* созылмалы біріккен инфекциялармен

* эндемиялық жемсаудың 1 дәрежелі аралас түрімен

10. Гипотиреоз симптомдары болып табылады:

* тершеңдік

* жиі үлкен дәретке шығу

* +брадикардия

* артериалды гипертензия

* эмоционалды лабилділік

11. Гипотиреоз кезінде орынбасушы терапия ретінде қолданылады:

* мерказолил

* преднизолон

* + эутирокс

* калий йодиді

* паратгормон

12. Біріншілік гипотиреоз кезіндегі гормондар құрамы:

* өзгермейді

* Т3, Т4 және ТТГ жоғарлайды

* +Т3, Т4 төмендейді, ТТГ жоғарлайды

* Т3, Т4 және ТТГ төмендеген

* Т3, Т4 жоғарлаған және ТТГ төмендеген

13. Гипотиреоз кезіндегі жалпы қан анализі:

* СОЭ-ң жылдамдауы

* +гипохромды анемия

* лейкоцитоз

* лейкопения

* салыстырмалы лимфоцитоз

14. Гипотиреоз кезіндегі биохимиялық көрсеткіштер сиппатталады:

* гипотриглицеридемия

* +гиперхолестеринемия

* гипертриглицеридемия

* гипохолестеринемия

* гиперальфалипопротеидемия

15. Біріншілік гипотиреоздың орынбасушы гормональды емінің мақсаты:

* бос тироксиннің қалыпты деңгейін ұстап тұру

* гипотироеоздың клиникалық симптомдарының болмауы

* бос трийодтирониннің қалыпты деңгейін ұстап тұру

* ТТГ қалыпты деңгейін ұстап тұру

* барлық айтылғандар дұрыс

16. Гипотиреоидты кома мына фонда дамиды:

* стресстің

* артық тамақтанудың

* +салқындаудың

* гипертермияның

* сусызданудың

17. Гипотиреоидты команың дамуы:

* өте жылдам (молниеносное)

* тез дамушы (быстропрогрессируещее)

* үзіліссіз-рецидив түрінде

* регрессирлеу түрінде

* +баяу

18. Гипотиреоидты кома жиі дамиды:

* нәрестелерде

* балаларда

* жасөспірімдерде

* орта жастағыларда

* + қарттарда

19. Егер эндемиялық жемсау 2 дәрежелі бар науқаста жоғары деңгейдегі ТТГ анықталса, ең алдымен ұсыну қажет:

1. тиреоидэктомияны

2. +левотироксин қабылдауын

3. динамикада бақылау

4. калий йодит қабылдауын

5. теңіз өнімдерін тағамда пайдалану

20. Гипотиреоздың барлық түрлерін ажыратады МЫНАДАН басқасын:

* біріншілік

* екіншілік

* үшіншілік

* перифериялық

* +симптоматикалық

21. Т4-тің Т3 тіндік айналуын қай препарат тежейді :

* мерказолил

* пропицил

* глюкокортикоидтар

* пропранолол

* капотен

22. Төменде көрсетілгендердің қайсысы тиреотоксикалық кризге тән емес:

* жүрек ырғағының бұзылысы

* +гипотермия

* артериалды гипертония

* тершеңдік

* тыныс алудың жиілеуі

23. Жайылмалы уытты жемсауға қандай клиникалық белгілер тән:

* миопатия

* артериалды гипертония

* диастоликалық гипертония

* терінің құрғауы

* обстипация

24. Туа біткен гипотиреозды анықтауда шешуші маңызыды зерттеу:

* пролактинді анықтау

* ТТГ-ні анықтау

* +қалқанша бездің УДЗ

* клиникалық қарау мәліметтерімен

* ЭКГ

25. Гипотиреоздың емінде кеңірек мына препарат қолданылады:

* тиреоидин

* +левотироксин

* йодид калия

* антиструмин

* трийодтиронин

26. Науқас қыз 10 жаста, түскендегі шағымдарымойынның алдыңғы аймағының існуіне, қозғыштыққа, жылауықтыққа, тез шаршағыштыққа, жүрек қағысының жылдамдауына, бас ауру, арықтауға. Түскен кезде тәлпіш, эмоционалды тұрақсыз. Жоғары тершеңдік, айқын қызыл дермографизм көрінді. 2 дәрежелі қалқанша бездің ұлғаюы анықталды. Екі көздің үлкеюі мен тахикардия байқалды. Өте ықтимал диагноз:

* Нейроциркуляторлы дистония

* Жеделдеу тиреоидит

* Эндемиялық жемсау 2 дәрежелі

* +Жайылмалы уытты жемсау

* жедел тиреоидит

27. Науқас қыз 10 жаста, түскендегі шағымдарымойынның алдыңғы аймағының існуіне, қозғыштыққа, жылауықтыққа, тез шаршағыштыққа, жүрек қағысының жылдамдауына, бас ауру, арықтауға. Түскен кезде тәлпіш, эмоционалды тұрақсыз. Жоғары тершеңдік, айқын қызыл дермографизм көрінді. 2 дәрежелі қалқанша бездің ұлғаюы анықталды. Екі көздің үлкеюі мен тахикардия байқалды. Ең алдымен көрсетілген шара:

* Элетрокардиография

* +Қалқанша бездің УДЗ

* Нейросонография

* Электроэнцефалография

* Фонокардиография

28. Науқас қыз 10 жаста, түскендегі шағымдарымойынның алдыңғы аймағының існуіне, қозғыштыққа, жылауықтыққа, тез шаршағыштыққа, жүрек қағысының жылдамдауына, бас ауру, арықтауға. Түскен кезде тәлпіш, эмоционалды тұрақсыз. Жоғары тершеңдік, айқын қызыл дермографизм көрінді. 2 дәрежелі қалқанша бездің ұлғаюы анықталды. Екі көздің үлкеюі мен тахикардия байқалды. Терапияның негізгі бағытын көрсетіңіз:

* седативті

* тамыр кеңейтуші

* дезинтоксикациялы

* жалпыбекіндіруші

* +тиреостатикалық

29. Қандай зерттеудің бақылауында (10 күнде 1 рет) жайылмалы уытты жемсаудың емін өткізу керек.

* қанның биохимиялық анализі

* + жалпы қан анализі

* жалпы зәр анализі

* ТТГ, Т3, Т4 деңгейін зерттеу

* қалқанша бездің пункциялы биопсиясы

30. Қалқанша безінде аутоиммунды процесстің бар екенін дәлелдейтін ақпаратты көрсеткіш:

* тиреоглобулинге антидененің болуы

* микросомальды фракцияға антиденелердің болуы

* қалқанша безі жасушаларына антиденелердің болуы

* иммуноглобулиндердің болуы

* екіншілік каллоидты антигенге антиденелердің болуы

31. Жайылмалы уытты жемсаудың емінде ықтимал жанама әсерін көрсетіңіз:

* +анемия, агранулоцитоз

* бас айналу, бас ауру

* іш өту немесе іш өту, жүрек айну, метеоризм

* миалгия, бұлшықетті әлсіздік

* алопеция, эритема

32. Жайылмалы уытты жемсаулы науқастың күнтізбелік ерекшеліктері:

* дене шынықтыру сабағынан босату

* егулерден босату

* климат өзгерту қажет

* бос режим

* +қатаң төсектік режим

33. Жайылмалы уытты жемсаулы науқастың тамақтануының ерекшеліктері:

* Дәрумендер мен калийге бай тұздарды шектеу

* тамақтануы сау баланың тамақтануынан ерекшелінбейді

* тұздар және экстрактивті заттарды, жануарлар ақуызын шектеу,

* .толық тамақтану сұйықтықты шектеумен

* +құрамы С дәруменімен бай толық тамақтану

34. Жайылмалы уытты жемсау бойынша ота жасалған науқаста отадан 2 күн өткен соң кенеттен қимыл және психикалық қозғыштық байқалған, тахикардия 130 мин, дене қызуы 39,8С. Диагноз?:

* гиперпаратиреоз

* гипопаратиреоз

* тиреотоксикалық криз

* гипотиреоз

* қалқанша безінің қалған бөлігінің жедел тиреоидиті

35. Туа біткен гипотиреоздың 0 ден 3 айлық жасында левотироксинмен емдеудегі мөлшері (мкг/сутки):

* +15-50

* 50-75

* 75-100

* 100-150

* 150-200

36. 25 жасар науқас бөлімшеге мынадай шағымдармен түсті: жалпы әлсіздік, көңіл-күйдің тез өзгеруі, қозғыштық, жылағыштық, тез шаршағыштық. Мойын аймағында ісік тәрізді түзіліс мазалайды. Қарап-тексеруде; қалқанша безі 3 дәрежеге дейін үлкейген, көздік симптомдар оң. Тахикардия 120 мин. Қалқанша безінің пальпациясында консистенциясы эластикалық, екі жағының жайылмалы ұлғаюы. Диагноз:

* токсикалық аденома

* + жайылмалы уытты жемсау

* қалқанша безінің рагы

* струмит

* тиреоидит

37. Екіншілік гипотиреоздың біріншілігінен айырмашылығы:

* Тиреоидты гормондардың төмендеуі

* Тиреотропты гормондардың жоғарлауы

* + Тиреотропты гормондардың төмендеуі

* Тиролиберин енгізгеннен кейінгі тиреоидты гормондардың жоғарлауы

* Тиролиберин енгізгеннен кейінгі тиреоидты гормондардың төмендеуі

38. Субклиникалық гипотиреозға тән:

* Т3 жоғары, Т4 және ТТГ қалыпты

* +Т3 және Т4 қалыпты, ТТГ жоғары

* Т3, Т4 және ТТГ жоғарлаған

* Т3 және Т4 төмендеген, ТТГ тез жоғарлаған

* Т3 және ТТГ қалыпты, Т4 жоғары

39. Аутоиммунды тиреоидиттің атрофиялық түріне күдік туғанда қандай зерттеу тағайындау қажет:

* +қалқанша бездің УЗД

* қалқанша бездің пункциясы

* бас-мидің КТ визуалді гипофизімен

* негігі алмасуды зерттеу

* қалқанша безді сканирлеу

40.Әйелдердегі жемсау көлемі қалқанша без көлемінің мынадан артық болуымен түсіндіріледі :

* + 18 мл

* 22 мл

* 25 мл

* 27 мл

* 29 мл

41. Еркектердегі жемсау көлемі қалқанша без көлемінің мынадан артық болуымен түсіндіріледі :

* 18 мл

* 22 мл

* +25 мл

* 27 мл

* 29 мл

42. Эндокринді офтальмопатия жиі мынаумен кездеседі:

* жедел тиреоидитпен

* жеделдеу тиреоидитпен

* босанудан кейінгі тиреоидитпен

* түйінді эутиреоидты жемсау

* +жайылмалы уытты жемсау

43. Жайылмалы уытты жемсау емінде блоктау-орын басу схемасы нені білдіреді:

* Жайылмалы уытты жемсау анықтау кезінде тиреостатиктерді левотироксинмен бірге тағайындау

* үлкен дозада тиреостатиктермен және үлкен дозада қалқанша безінің гормондарымен емдеу

* клиникалық эутиреозға жеткен соң левотироксин препараттарын тағайындау

* левотироксин препараттарын клиникалық және гормональды эутиреоз сатысына жеткен соң тағайындау

* тиреостатиктерді, глюкокортикоидтарды және левотироксинді тағайындау

44. Эндокринді офтальмопатияның қолайсыз ағымының қауіп факторлары:

* жас адам

* егде жас

* шылым шегу

* созылмалы инфекция ошағының болуы

* барлық айтылғандар дұрыс

45. Аутоиммунды тиреоидитке цитологиялық көрініс тән:

* Гюртле-Ашкенази жасушалардың неоплазиясы

* фолликулярлы неоплазия

* жайылмалы фиброз

* гистиоциттермен және гигантты жасушалардың инфильтрациясы

* +лимфоидты инфильтрация

46. Жайылмалы уытты жемсау мен көп түйінді жемсауға дифференциялық диагностика жүргізгенде жайылмалы жемсау екендігін дәлелдейтін көрсеткіш:

* УДЗ қалқанша без көлемінің аздап ұлғаюы

* ТТГ рецепторына антидене деңгейінің жоғарылауы

* бос тироксин деңгейінің аз мөлшерде көтерілуі

* УДЗ қалқанша бездің эхогенді аймағының ұлғаюы

* барлық көрсеткіштер дұрыс

47. Науқас А., 35 жаста, жарты жыл бойы жайылмалы уытты жемсау бойынша препараттар қабылдаған (мерказолил, анаприлин, седативті заттар). Туысқандардың айтуы бойынша препарат қолдануды тоқтатқан. Теңізге және күн көзін (загар) қабылдау сапарынан кейін науқас жағдайы тез нашарлап кетті. Дене қызуы – 37,9С, профузды тер, тахикардия 150 рет 1мин, жылдам әлсіздік, жүрек айну, қолдарының треморы. Өте ықтимал диагноз:

* тағамды токсикоинфекция

* +тиреотоксикалық криз

* жедел миокард инфаркты

* жедел гастрит

* миокардит

48. Жайлмалы жемсаудың асқынуына жатпайды:

* токсикалық гепатит

* тиреотоксикалық криз

* кахексия

* жүрек қуысының дилятациясы

* миокард инфаркты

49. Жайылмалы жемсаудың клиникалық симптомына жатады:

* артериалды гипертензия

* терінің құрғауы

* артралгиялар

* гипогликемия

* тахикардия

50.Гипотиреоздың клиникалық көрнісіне жатады:

*тері жамылғысының гипергидрозы

*жайылмалы ісінулер

*қол басының дірілі

*полиурия

*полидипсия

«Гипоталамо-гипофизарлы жуйенің зақымдалуының синдромы»

тақырыбына тестік сұрақтар.

1. Иценко-Кушинг ауруында кездеспейді:

1. элекролитті-стероидты кардиопатия

2. жүрек-қантамырлы жетіспеушілік

3. гипогликемия

4. остеопороз

5. +асқазан ойық жарасы

2. Иценко-Кушинг ауруындатеріде мынадай өзгеріс болмайды:

1. +гипергидроз

2. фурункулезге бейімділігі

3. терінің жұқаруы

4. жолақтар

5. петехиялар

3. Қантсыз диабетке зәрдің қандай салыстырмалы тығыздылығы тән екенін көрсетіңіз:

1. +1000-1007

2. 1010-1012

3. 1015-1020

4. 1020-1030

5. 1030-1036

4. Қантсыз диабеттің клиникалық көрінісіне тән,мынадан басқасы:

1. мазасыздану

2. шөлдеу

3. полиурия

4. +артралгия

5. арықтау

5. Қантсыз диабет кезінде қандай дәрі-дәрмектер көрсетілген:

1. инсулин

2. питуитрин

3. +адиуретин

4. парлодел

5. манинил

6. Антидиуретикалық гормонның нысана ағзасы болып табылады:

1. жүрек

2. +бүйрек

3. бауыр

4. көкбауыр

5. өкпе

7. Қантсыз диабет кезінде зәрдің түсі:

1. «ет жуындысы»

2. сыра тусті

3. сабан-сары

4. +түссіз

5. майлы

8. Қантсыз диабетпен сырқаттанатын науқастың тәуліктік ішетін сұйықтықтың мөлшері шамамен:

1. шөлдемейді

2. 0,5-1 литр

3. 1-2 литр

4. +3-18 литр

5. 40 литрден аса

9. Біріншілік қантсыз диабеттің себебі жиі дамиды:

1. +хирургиялық кірісулер

2. гипофизмаңы ісіктер

3. гипофиз апоплексиясы

4. гипофиздің алдыңғы бөлігінің ісігі

5. гипофиздің артқы бөлігінің зақымдалуы

10. Иценко-Кушинг ауруы кезіндегі жолақтар:

1. бозғылт,бірең-сараң

2. қызыл,бірең-сараң

3. көп бозғылт

4. +қоңыр-қызыл «-» тін типті

5. бозғылт «-» тін типті

11. . Иценко-Кушинг ауруы кезінде терасты-май клетчатканың жайылуы:

1. «галифе» түр бойынша жайылған

2. бірқалыпты жайылған

3. +жоғарғы иық-белдеуіне және бетке жайылған

4. көбінесе ішке және бөксеге жайылған

5. терасты-май қабаты дұрыс жетілмеген

12. Иценко-Кушинг ауруы кезінде кортизол деңгейі төмендегідей өзгереді:

1. күндіз төмендейді

2. өзгермейді

3. таңертең жоғарлайды және түстен кейін төмендейді

4. түстен кейін жоғарлайды және таңертең төмендейді

5. +ритмі бұрмаланады (таңертеңгіге қарағанда,түстен кейін жоғары)

13. Қантсыз диабет кезінде орынбасушы терапия мақсатында қолданылады:

1. инсулин

2. бигуанидтер

3. +адиуретин

4. эутирокс

5. преднизолон

14. Қантсыз диабеттің клиникалық көрінісінің бірі мынау:

1. тремор және тахикардия

2. +сусыздану

3. беттің ісінуі

4. артериалды гипертензия

5. тершеңдік

15. Иценко-Кушинг ауруының емінде тағайындалады:

1. +парлодел

2. преднизолон

3. өсу гормоны

4. инсулин

5. антибиотик

16. Иценко-Кушинг ауруында сүйек буын жүйесінде қандай өзгерістер болады:

1. фиброзды-кистозды остит

2. субпериостальды эрозия

3. сүйек кемігіндегі метастаздар

4. +сүлде(скелет) сүйектерінің остеопорозы

5. остеокластты остеолиз

17. Қантсыз диабеттің этиологиялық факторы барлығы,мынадан басқасы:

1. вирусты инфекция

2. бассүйек-ми жарақаты

3. босану жарақаты

4. сусыздану

5. +нейроинфекция

18. Орталық қантсыз диабеттің диагностикасы мынадай диагностикалық сынақтың өткізілуін талап етеді:

1. преднизолонмен

2. +құрғақ тамақтанумен

3. инсулинмен

4. дексаметазонмен

5. клофелинмен

19. Науқаста 17 жас полиурия және зәрдің төмен меншікті салмағы байқалады. Сұйықтықты шектеу тестін өткізгеннен кейін зәрдің меншікті салмағы өзгермеді. Науқаста мүмкін:

1. психогенді полидипсия

2. +қантсыз диабет

3. қантты диабет

4. созылмалы пиелонефрит

5. зәр жолдарының жұқпасы

20. Плазмадағы АКТГ деңгейі жоғары науқаста центрипетальды семіру,артериалды гипертония,іште қоңыр-қызыл сызықтар (стриялар),теріде айқын гиперпигментация мынаның салдарынан болуы мүмкін:

1. алиментарлы семіру

2. Конн синдромы

3. гипоталамикалық синдром

4. +Иценко-Кушинг ауруы

5. Аддисон ауруы

«Бүйрек үсті безінің зақымдалу синдромы»

тақырыбы бойынша тест сұрақтары

1. Біріншілік созылмалы бүйрек үсті безі жетіспеушілігінің дамуы немен сипатталады:

* гипофизде АКТГ төмендеуі

* кортикотропин-рилизинг-гормон секрециясының төмендеуі

* +бүйрек үсті безінің қыртысты затында кортизолдың төмендеуі

* альдостеронның төмендеуі

* натрий деңгейінің төмендеуі

2. Біріншілік созылмалы бүйрек үсті безі жетіспеушілігінің басты клиникалық белгісі болып табылады:

* +гиперпигментация

* артериялық гипертония

* дене салмағының төмендеуі

* дене салмағының жоғарылауы

* гипергликемия

3. Екіншілік бүйрек үсті безі жетіспеушілігінің дамуы немен сипатталады:

* +АКТГ төмендеуі

* кортикотропин-рилизинг-гормон секрециясының төмендеуі

* кортизолдың төмендеуі

* гипонатриемия

* альдостеронның төмендеуі

4. Созылмалы бүйрек үсті безі жетіспеушілігі кезінде қолданылатын орынбасушы гормональді терапияның құрамына кіреді:

* +глюкокортикоидтар

* гипотензивті дәрілер

* калий дәрілік заттары

* кальций дәрілік заттары

* 10% натрий хлориді ерітіндісі

5. Кортизол қандай әсер көрсетпейді:

* глюконеогенезді күшейтеді

* қанда глюкоза мөлшерін күшейтеді

* белок ыдырауын күшейтеді

* бүйректе натрийдің ұсталуын күшейтеді

* +ағзаның қабынулық реакциясын күшейтеді

6. Біріншілік бүйрек үсті безі жетіспеушілігінің этиологиялық түрткілеріне жатпайды:

* туберкулез

* аутоиммунды зақымдалу

* амилоидоз

* гемохроматоз

* +гипофизге қан құйылу

7. Біріншілік созылмалы бүйрек үсті безі жетіспеушілігімен сырқаттанған науқастардың шағымдарына жатпайды:

* айқын әлсіздік және тез дамитын физикалық шаршағыштық

* жүдеу

* +тәбеттің жоғарылауы

* терінің қараюы

* лоқсу, құсу

8. Біріншілік созылмалы бүйрек үсті безі жетіспеушілігі кезінде жүргізілетін гормональді зерттеу нәтижелеріне жатпайды:

* АКТГ деңгейінің жоғарылауы

* +АКТГ деңгейінің төмендеуі

* қанда кортизол деңгейінің төмендеуі

* тәуліктік зәрде кортизол деңгейінің төмендеуі

* альдостерон деңгейінің төмендеуі

9. Альдостеронның секрециясы мен белсенуіне әсер етеді:

* кальций иондарының концентрациясы

* қан құрамындағы кортизол

* қан құрамындағы глюкоза

* магний иондарының концентрациясы

*+ ренин – ангиотензиндік жүйе

10. Гипокортицизмге тән биохимиялық көрсеткіштер:

* гиперкалиемия

* гипернатриемия

* гипергликемия

* гиперкальциемия

* +гипербилирубинемия

11. Бүйрекүсті безі жеткіліксіздігінің абсолютті диагностикалық белгісі:

* қан құрамындағы кортизолдың 100 нмоль/л төмен болуы

*+ қан құрамындағы кортизолдың 83 нмоль/л төмен болуы

* қан құрамындағы АКТГ-ның 10 пг/мл төмен болуы

* синтактенмен тест жүргізгеннен соң, кортизол деңгейінің 500 нмоль/л жоғары болуы

* кортизол деңгейінің таңертең жоғары және түнде қалыпты болуы

12.Екіншілік гипокортицизмге күдіктенген жағдайда келесі талдаулар жүргізіледі :

* қысқа синактевті сынама

* бүйрек үсті безінің МРТ

* +АКТГ деңгейін анықтау

* тәуліктік зәрден кортизол деңгейін анықтау

* тәуліктік зәрден 17-кетостероидті анықтау

13. Бүйрекүсті безінің біріншілік жеткіліксіздігінің себебі болып табылады:

* бүйрекүсті безінің туберкулездік зақымдануы

* адренолейкодистрофия

* бүйрекүсті безінің саңырауқұлақтармен зақымдануы

* +бүйрекүсті безі қыртысының аутоиммунды деструкциясы

* бүйрекүсті безінің метастатикалық зақымдануы

14. Екіншілік бүйрек үсті безі шамасыздығы клиникалық көрінісіне келесіден басқасының бәрі тән:

* Әлсіздік

* +Гиперкалиемия

* Арықтау

* Гипогликемия

* Тері мен шырышты қабаттың пигментациясының жоқтығы

15. Науқаста гипокортицизм симптомы бар жағдайда ең бірінші қандай зерттеу жүргізу қажет:

* Қысқа синактенді тест

* Метирапонды тест

* АКТГ деңгейін зерттеу

* Бүйрек үсті безі КТ-сы

* +Қандағы кортизол деңгейін зерттеу

16. Гипокортицизммен ауыратын науқастардың тұзды тағамға құмарлылығы немен байланысты:

* глюкокортикоидтар тапшылығымен

* Гипокалиемиямен

* +Гипонатриемиямен

* дәм сезу бұзылысымен

* гипернатриемиямен

17. Біріншілік және екіншілік бүйрек үсті безі дифференциалды диагнозын келесіден басқалары негізінде құрады:

* +Кортизол деңгейі

* АКТГ деңгейі

* Пигментация барлығы

* Метирапонмен сынама

* Инсулинді гипогликемия сынамасы

18. қандағы гормон деңгейінде феоромоцитомаға тән нәтиже:

* кортизол жоғарылауы

*+ катехоламиндер жоғарылауы

* минералокортикоидтар жоғарылауы

* гипофиз тропты гормондары деңгейінің төмендеуі

* катехоламиндер төмендеуі

19. Феохромоцитома кликалық көрінісіне тән:

* +артериалды қан қысымының көтерілуі

* Артериалды гипотензия

* буындардағы ауру сезімі

* Климактериялық бүкірлік

* остеопороз

20. Феохромоцитома дамуының себебі болып табылады:

* бүйрек үсті безі қабығының ісігі

* бүйрек үсті безі қабығының шумақтық қабатының ісігі

*+бүйрек үсті безінің милы қабатының ісігі

* нейрогипофиздің ісігі

* гипоталамус ядроларының жарақаттық зақымдануы

21. феоромоцитома кезіндегі гипертоникалық кризге тән:

*+физикалық күштеме артериалды қан қысымының жоғарылауына әкеледі

* Кризді ангиотензинге ауыстыратын фермент ингибиторларымен басады

* гипертоникалық криз ұзақтығы 3-5 куннен асады

* криздің ақырын басталуы

* артериалды қан қысымы жоғарылауы гипергликемиямен бірге жүрмейді

22. қай жастағы адамдарда феоромоцитома жиі дамиды:

* кәрі жастағы адамдарда

* ерлерде

* жас балаларда

* климактерикалық кезеңдегі әйелдерде

* +жас адамдарда

23. феохромоцитома кезіндегі кризді басу үшін қолданылады:

* ангиотензинге ауыстыратын фермент ингибиторлары

* бета- адреноблокаторлар

* зәр айдайтын препараттар

* +альфа- адреноблокаторлар

* кальций каналдары антогонистері

! 24. Феохромоцитоманы күдіктенгенде қандай қосымша зерттеулер жүргізу қажет?

* Ми тамырларының ультрадыбыстық доплерографиясы

* Түрік ерінің рентгенографиясы

*+ катехоламиндерге зәр талдауы

* ДГЭА-сульфат кортизолы деңгейі

* ішкі ағзалар УДЗ

! 25. біріншілік альдестеронизмге қандай гормондардың өзгерісі тән:

* +минералокортикоидтар жоғарылауы

* глюкокортикоидтар төмендеуі

* глюкокортикоидтар жоғарылауы

* катехоламин синтезінің жоғарылауы

* бүйрек үсті безі қабығы торлы аймағының гормондары синтезі төмендеуі

! 26. Біріншілік альдестеронизмнің этиологиялық факторлары болып жиі анықталады:

* +бүйрек үсті безі қабығы шумақтық аймағының ісігі

* бүйрек үсті безі қабығы торлы аймағының ісігі

* бүйрек үсті безі қабығы шоғырлы аймағының ісігі

* нейроинфекция

* бүйрек үсті безі инфарктісі

! 27. Кон синдромының жетекші клиникалық симптомы болып табылады:

*+артериалды гипертензия

* гипогликемия ұстамасы

* ортостатикалық гипотония

* сіреспелер

* тәбеттің жоғарылауы

! 28. Кон синдромы диагностикасы үшін жүргізу қажет:

* тәуліктік зәрде кортизолды анықтау

*+ қан сарысуында альдестерон мен ренинді анықтау

* зәрде катехоламиндерді анықтау

* глюкозотолерантты тест

* синактенмен тест

! 29. глюкокортикоидты гормондар әсерлеріне жатпайды:

* глюконеогенез жоғарылауы

* липолиз жоғарылауы

*+натрий реабсорбциясының төмендеуі

* калий реабсорбциясының жоғарылауы

* натрий реабсорбциясының жоғарылауы

! 30. Минералокортикоидтар әсерлеріне жатады:

* гипогликемиялық әсер

* липосинтетикалық әсер

* белок синтезі

*+натрий реабсорбциясы

* калий реабсорбциясы

! 31. Катехоламиндер әсерлеріне жатпайды:

* +екіншілік жыныстық белгілер дамуы

* Артериалды қан қысымын реттеу

* жүрек жиырылуының жиілігін реттеу

* контринсулярлы әрекет

* бронх тегіс бұлшық еттерінің босаңсуы

! 32. Ең айқын минералокортикоид әсерлі:

* +гидрокортизон

* преднизолон

* дексаметазон

* преднизон

* полькортолон

! 33. Ең төмен минералокортикоид әсерлі:

* гидрокортизон

* преднизолон

*+дексаметазон

* преднизон

* полькортолон

! 34. Екіншілік бүйрек үсті безі шамасыздығы кезінде тағайындалмайды:

* преднизолон

*+ минералокортикоидтар

* полькортолон

* дексаметазон

* гидрокортизон

! 35. Созылмалы гипокортицизм клиникалық көріністеріне тән емес:

* артериалды гипертония

*+ қандағы қанттың жоғарылауы

* жүрек айнуы, құсу

* арықтау

* әлсіздік

! 36. Гиперкортицизм болуын осы жағдайда күдіктену керек:

*арықтауда

* буындардағы ұшқын сипаттағы ауру кезінде

* +«жоғары» түрдегі семіздікте

* жіңішке ақ қызғылт стрийлер болғанда

* артериалды гипертонияда

! 37. екіншілік гиперальдестеронизм кезінде гормонда қандай өзгерісте р болады:

* +сарысудағы ренин мен альдестерон жоғарылауымен

* альдестерон жоғарылауымен және сарысудағы рениннің қалыпты деңгейімен

* сарысудағы рениннің төмендеуімен

* альдестерон мен глюкокортикоидтар төмендеуімен

! 38. Глюкокортикоидтардың басты әсері болып табылады:

*+ адаптациялық механизмдерді қамтамасыз ету

* айналымдағы қан көлемін ұстау

* термогенезді реттеу

* негізгі алмасуды реттеу

* сүйектердің өсуі мен дифференцировкасы

! 39.Минералокортикоидтардың басты әсері болып табылады:

1. адаптациялық механизмдерді қамтамасыз ету

2. +айналымдағы қан көлемін ұстау

3. термогенезді реттеу

4. негізгі алмасуды реттеу

5. сүйектердің өсуі мен дифференцировкасы

! 40 .Бүйрек үсті андрогендерінің басты әсері болып табылады:

1. +екіншілік жыныстық белгілердің қалыптасуы

2. адаптациялық механизмдерді қамтамасыз ету

3. айналымдағы қан көлемін ұстау

4. термогенезді реттеу

5. негізгі алмасуды реттеу