Зертханалық жұмыс № 5

Тақырып: Жыныс жасушалары құрылысы. Гүлді өсімдіктердің тозаңқабындағы мейоз.

Жұмыстың мақсаты: жыныс жасушаларының құрылысындағы ерекшеліктерді анықтау. Препараттардан өсімдіктердегі жыныс жасушалары қалыптасуындағы тұқымқуалаушылық материалдардың(хромосоманың) бөлінуімен танысу.

Құрал-жабдықтар: Лалагүлдердің немесе лалагүлтұқымдастардың жас тозаңқаптары. Традесканцияның жас тозаңқаптары/фиксацияланған немесе табиғи(свежие)/. Микроскоп, микропрепараттар:«Адам сперматозоиды» және «Адам жұмыртқажасушасы», жабын және заттық шынылар, сапты ине, пинцеттер. Бинокулярлы немесе штативті лупа, спиртшам, сүзгі қағаз, ацетокармин – бояғышы.

Жұмыс барысы:

Тапсырма 1: Адам жұмытрқа жасушасының микропрепаратын микроскоппен қарап, пішіні мен өлшеміне назар аудар. Дәптерге суретін сал.

Тапсырма 2: Суретте жасуша мембранасын, бүрлерді, ядро, цитоплазма қабатын және жасуша қосындыларын белгілеп көрсет.

Тапсырма 3: Адам сперматозоидының микропрепаратын микроскоппен қарап, пішіні мен өлшеміне назар аудару. Дәптерге суретін сал.

Тапсырма 4: Суретте жасуша қабықшасын, лизосома, центриоль, құйрық жібін, цитоплазмасын белгілеп көрсет.

Тапсырма 5: Жыныс жасушаларының құрылыс ерекшеліктернің атқаратын қызметтеріне байланысты екендігін дәлелдейтін қорытынды жаз.

Тапсырма 6: Салыстырмалық кестені толтыру.

Белгілер	Сперматозоид	Жұмыртқа жасушасы
Құрылысы мен пішіні
Қозғалмалылығы
Қоректік зат қоры
Өлшемі(Размер)
Саны(Численность)
Хромосома жиынтығы

1. Жыныс жасушаларының биологиялық рөлі неде? Қорытынды жаса.

Зертханалық жұмыс № 6 Тақырып: Қолдан сұрыптау нәтижесін талдау

Мақсаты: қолдан сұрыптауда қойған мақсатты жүзеге асыру нәтижесіндегі өсімдік іріктемелерінің ұқсастықтары мен айырмашылықтарын анықтау.

Құрал-жабдықтар: алма, алмұрттың әртүрлі іріктемелернің муляждары, әртүрлі жануарлардың қолтұқымдарының және өсімдік іріктемелерінің иллюстрациялары.

Гипотеза: Алма іріктемелеріне қарап,айырмашылықтарын анықтау, жабайы алма және тағыда алмалардың іріктемелерін салыстыра отырып, көлемін, дәмін анықтау. Алмалардың неліктен өзгеше екенін дәлелдеу.

Жұмыстың барысы:

1. Берілген алма іріктемелерін қарап, жабайы алмамен салыстырып, ұқсастықтары мен айырмашылықтарын анықтау.

2. Кесте толтыру.

Салыстыру белгілері	Алма іріктемелері атауы
	Антоновка	Ақ алма (Белый налив)	Шафранды пепин	Жабайы алма
Жемісінің сыртқы түсі	Зеленовато-желтая		қызыл
Жеміс жұмсағының түсі	Ашық сары		кремовая
Дәмі	қышқылдау		Винно-сладкого пряного вкуса
Өлшемі(Размер)
Пісу уақыты	күзде		қысқы

3. Айырмашылықтардың себебін түсіндіріп, қорытынды жаса.

Қорытынды: Алмалардың әр түрлілігі сыртқы факторға, сыртқы түсінің өзгешілігі табиғат жағдайына байланысты. Алмалардың дәмінің әртүрлілігі пісу уақытына байланысты. _____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________