26) Jakie są globalne problemy gospodarcze świata?

Globalne problemy- określenie stosowane do problemów, które odnoszą się do całej ludzkości, ich skala ma charakter ponadpaństwowy, ponadregionalny odznaczają się olbrzymią waga i wiążą z kwestią przetrwania ludzkości , a sposób ich rozwiązywania musi polegać na wspólnych działaniach całej społeczności międzynarodowej. Wymienione cechy traktowane łącznie umożliwiają tworzenie katalogów globalnych problemów oraz hierarchizację wartości. Najczęściej wskazuje się na problemy związane z wojną i pokojem, a wiec wyścig zbrojeń i rozbrojenie, konflikty międzynarodowe mogące zagrozić powszechną zagładą, demograficzny problem, następnie ekologie oraz globalne problemy żywnościowe, surowcowe i energetyczne, rozpiętość między bogatymi (Północą) a biednymi(Południem) zadłużenia, bezrobocie, co wiąże się z budową nowego ładu gospodarczego, problemy społeczne: choroby typu AIDS, narkomania, przestępczość międzynarodowa, terroryzm. Mówi się tez o problemie imperializmu kulturowego, fundamentalizmu religijnego i nowej dziedzinie związanej z rewolucją naukowo techniczną i informacyjną. Charakterystyczne, że zakres globalnych problemów są włączane coraz nowsze kwestie. Jest to wynik narastających współzależność w świecie i komunikowania się stosunków międzynarodowych.

1. Bezrobocie – cofając się do lat trzydziestych XX wieku, bezrobocie było najtrudniejszym problemem społecznym. W bardziej rozwiniętych krajach Europy i Ameryki Północnej wynosiło od 20% do 25% zasobów siły roboczej. Natomiast w Polsce 1931 stopa bezrobocia osiągnęła 21.2%. Po ll wojnie światowej, a głównie w latach Sześćdziesiątych bezrobocie ponownie wzrosło powyżej przyjmowanej stopy naturalnej i stało się w wielu krajach zachodnich, jak i w Polsce poważnym problemem słonecznym.

2. Problem terroryzmu znajduje się wśród zjawisk współczesnego świata, które skupiają na sobie uwagę rządów wielu państw, organizacji międzynarodowych oraz opinii publicznej. Wymieniany jest on często w grupie najważniejszych kwestii międzynarodowych. Ponieważ jest to problem złożony i wieloaspektowy. Zapaść gospodarcza rok po ataku terrorystycznym 11 września to cios, który spowodował najpoważniejsze spowolnienie światowej gospodarki od 20 lat oceniali sytuację grudniu zeszłego roku eksperci MFW. Już dziś możemy spokojnie powiedzieć że po zamachach gospodarka światowa wychodzi z recesji bardzo małymi kroczkami. Odkąd globalna gospodarka działa na zasadzie naczyń połączonych, najważniejsze dla niej jest to co dzieje się w USA.

3. Demograficzne problemy globalne- Rozmieszczenie ludności nie jest równomierne 30% powierzchni lądów jest zamieszkiwanych na stałe. W związku z szybszym przemieszczeniem się ludności wiejskiej do miast, następują zmiany w relacjach miasto wieś, należy się liczyć z dynamiczną urbanizacją i tworzeniem wielkich aglomeracji, szczególnie w krajach Trzeciego Świata. Do demograficznych problemów globalnych należy też zjawisko migracji, wędrówek i uchodźctwa politycznego. Problemy demograficzne wiążą się z wyżywieniem ludności, nowym ładem gospodarczym, konfliktami politycznymi, przemieszczaniem się ludności biednej do zasobnych części świata, ekologicznymi problemami wywołanymi rozrostem ludności i miast. Demograficzne problemy globalne próbują rozwiązywać organizacje regionalne i międzynarodowe ONZ, OECD, WHO. Podejmowane są akcje kontroli i regulacji urodzin, które napotykają sprzeciwy religijne.

4. Rozwój techniczny- Nierównomierny rozwój krajów rozwiniętych i zacofanych, który stwarza pogłębiającą się dysproporcję między „bogatą północą” a „biednym południem”. Kontynentowi Afrykańskiemu grozi degradacja cywilizacyjna i cofnięcie się do poziomu rozwoju sprzed kilkudziesięciu lat. Konsekwencje nierównomiernego rozwoju są wielorakie:

• Zacofanie rolnictwa i trudności z wyżywieniem ludności( powtarzające się klęski głodu)

• zadłużenie zagraniczne

• odpływ kadr wykształconych

• zacofanie infrastruktury (szkolnictwo służba zdrowia, transport)

• nędza i brak perspektyw na przyszłość, co rodzi nastroje frustracji i buntu społecznego

5. Choroby, narkotyki( AIDS, SARS, dżuma, nowotwory, depresje, nerwice) Po narkotyki sięgają najczęściej młodzi ludzie. W większości jest to młodzież z tzw. Rodzin patologicznych, gdzie rodzice nie interesują się dziećmi. Często sięgają po narkotyki aby utopić swoje żale i smutki, zdarza się też, że biorą z ciekawości

6. Zagrożenie konfliktami wojennymi – Do najbardziej niebezpiecznych należy dzisiaj możliwość produkcji broni jądrowej przez państwa mniejsze ale mające ambicje imperialne ( Korea Północna, Pakistan) Istnieje niebezpieczeństwo przechwycenia czy nawet produkcji broni masowego rażenia przez ugrupowania terrorystyczne czy skrajnie nacjonalistyczne. Nadal możliwy jest wybuch konfliktu na skutek pomyłki komputerowych systemów sterujących oraz przez przypadek.

7. Degradacja ekologiczna środowiska naturalnego wiążąca się z gwałtownymi procesami industrializacji powoduje naruszenie równowagi w biosferze poprzez:

• Stosowanie środków ochrony roślin ( np. nie wiadomo jakie będą przyszłe skutki stosowania przez wiele lat preparatu DDT)

• Zatrucie środowiska dymami i odpadami przemysłowymi, gromadzenie trujących odpadów (np. wykorzystane paliwo z elektrowni jądrowych)

• Wycinanie lasów (najbardziej drastyczne zdają się być skutki trzebienia puszczy Amazonii „płuc ziemi”

• Budowanie wielkich zapór i zbiorników wodnych (np. tama Asuańska)

• Wielkie programy nawadniające czy osuszające

Każdy z ich problemów w taki czy inny sposób wpływa na gospodarkę poszczególnych państw i przez to na gospodarkę całego świata. Wszystkie powyższe problemy stanowią wyzwanie dla społeczeństw oraz rządów państw do wyboru bardziej efektywnych metod rozwoju gospodarczego być może powstrzymania go w krajach wysoko rozwiniętych (wzrost zerowy)