Ақпараттық өлшеуіш техникасы
Электрлік, механикалық және жылулық шамалардың біріккен өлшем бірлігі:
МВатт
Кельвин
Ампер
Метр
Секунда
Ватт
Негізгі өлшем бірліктердің туындысы:
Секунда
Моль
Кулон
Вольт
Ом
Өлшеуіштің негізгі қажеттілігі:
өлшеудің шегін кеңейту үшін
үлгілі аспаптардың дәлдігін жоғарлату үшін
өлшеу бірлігін тағайындау үшін
физикалық шаманы тапсырылған өлшемде қайта өндеу үшін
үлгілі аспаптарды межелеу үшін
жүмысшы аспаптардың дәлдігін жоғарлату үшін
үлгілі аспаптарды тексеру үшін
Өлшеудің әдістері:
бұрыштық
тіке
толқын тәрізді
фотодиодты
зигзаг тәрізді
фототранзисторлы
Аспаптардың негізгі қателігі:
салыстырмалы қателік
абсолютті қателік
әдістемелік қателік
аспаптық қателік
келтірілген қателік
аддитивті қателік
Электртоктың өлшеу бірлігі:
герц
метр
микроампер
паскаль
секунда
килограмм
Электронды осциллографтың X кірісіне белгісіз жиілікте синусоидалы сигнал берілсін. У кірісіне сигнал өлшегіш генератор сигналымен берілсін. Егер оның жиілігі 600 Гц шамасына тең болған жағдайда, осциллограф экранында кәрінетін бейненің өлшенген жиілігі:
4*102 Гц
900 Гц
1200 Гц
300 Гц
0,4 кГц
Байланыс арналары:
логометрлік
потенциометрлік
дискретті
оптоволоконды
сымдық
сымсыз
Қателіктер:
аспаптық
бастапкы
теориялық
алғашкы
бір қалыпты
соңғы
10 Магнитоэлектрлік жүйе шкаласының теңдеуі:
Электр тізбектердегі негізгі елшеу бірлігі:
Ватт
Люмен
Килограмм
Секунда
Градус
Өрескел өлшеу қателіктері пайда болады:
оператордың қате әрекеттерінен
бір параметрді бірнеше рет қайта өлшеуден
оператордың жеке ерекшеліктерінен
елшеулердің систематикалық қателікткрінен
өлшеу жүйесінің ақаулығынан
Ток пен кернеу трансформаторына ток пен кернеу қайта көбейту құрылғысымен берілсін. Өлшенетін негізгі параметр:
Реактивті қуаттың лездік мэні
Қуат коэффициенті
Кернеудің лездік мәні
Активті қуатгын лездік мәні
Активті қуаттын қас қагымдық мәні
Қуаттың дискретті мәні
Толық қуаттың лездік мэні
Ток тілгіші бар амперметрмен өлшенген. Өлшеуге қолданған тәсіл жэне
әдіс:
Тура тәсіл мен тіке бағалау әдісі
Тікелей багалау әдісі мен тура тәсіл
Аспаптың тілшігінің орнын шкаланың бөлістерімен салыстыру әдісі мен тура тәсіл
Тікелей бағалау әдісі мен жанама тәсілі
Жанама әдістің тікелей тәсілімен
Тікелей багалау әдісі және қосымша тәсілдер
Тікелей бағалау эдісі мен тура тәсіл
Электрдинамикалы жүйесі бар а) ваттметрлердің; б) вольтметрлердің; в) амперметрлердің шкаласы:
бұрышты
біркелкі
оммен градуировкаланған
айнымалы
Квадраттіжылдымдықты
Өлшеуіш аспаптар сұлбасы көрсетілген. Бұл сұлба көмегімен өлшеуге және есептеуге болады:
жүктемедегі тоқты
жүктемедегі кернеуді
ылғалдықты
қысымды
температураны
шашыраудың жүктемедегі толық қуатын
жүктемедегі белсенді қуатты
Байқаушы қолданатын өлшеу қүралдар:
автоматты кепір
өлшеу бірлігі
компенсатор
пневматикалық түрлендіргіш
физикалық шама
логометр
өлшем
Тез эсер етіп тіркейтін приборлардың негізгі нормаланған динамикалык сипаттамалары:
техникалық сипаттамасы
жиіліктің түрақты диапазоны
амплитудты сипаттамасы
жиіліктің айнымалы диапазоны
жиіліктің жұмыс диапазоны
өтпелі сипаттамасы
Жиіліктің өлшеу бірлігі:
гигагерц
люмен
герц
килограмм
паскаль
джоуль
метр
Кернеудің өлшеу бірлігі:
мегавольт
ом
киловольт
ватт
килоом
килогерц
вольт
Берілген сигналды цифрлік код түріне түрлендіретін өлшеу-есептегіш кешеннің негізгі бөлшегі:
компьютер
нормалаушы түрлендіргіш
өлшеуші аспап
платинды сым
интерфейс
Ғ) бағдарламалар
аналогты-цифрлық түрлендіргіш
Термопара көмегімен температураны өлшеу сұлбасы....негізделген:
тура елшеу әдісінде
алмастыру әдісінде
нольдік әдісінде
көпірлік әдісінде
компенсацияланган потенциометрлік әдісінде
Қысқа толқындарға жататын радиотолқындың ұзындығы:
10000м
100 м
30 м
10 м
20 м
Орталықтандырылған ақпараттық өлшеуіш жүйе дегеніміз:
барлық сигналдарды уақыт ішінде біртіндеп өндеуге қолданатын сэйкестендіру блоктар бар жүйе
деректерді жинастыратын және үлестіретін жүйе
сигналдарды түрлендіруге жауап беретін жүйенің бөліктері барлық сигналдарды уақыт ішінде біртіндеп өндеуге қолданады
аналогты мультиплексерлеу орындалатын жүйе
ақпаратты ала алатын және ақпаратты өндей алатын жүйе
бір электрондық сұлбасы бар жүйе
Суретте келтірілген теңестірілген көпірдің кедергілер мен сыйымдылықтар тең:
R1 =1000 Ом R2 =500 Ом и С=0,1 мкФ
R1 = 2000 Ом R2 = 2000 Ом и С = 0,1 мкФ
R1 = 2000 Ом R2 = 3000 Ом и С = 0,1 мкФ.
Айтылған үш жағдай үшін Сх:
0,01 мкФ
0,1 мкФ
0,5 мкФ
0,2 мкФ
0,05 мкФ
0,75 мкФ
**********************************************************
