19 Билет

1.Мұнай өндірісінің қазіргі жағдайын бақылау. ҚРнда мұнай-газ секторын дамыту жөніндегі 2010 - 2014 жылдарға арналған бағдарламаны бекіту туралы ҚР Үкіметінің 2010 ж. 18 қазандағы № 1072 Қаулысы . 3.4. Қазіргі бар нормативтік құқықтық базаның, қолданыстағы практиканың ж/е дамытуды қамт.ету жөніндегі іс-шараларды іске асыру нәтижелерінің сипаттамасын қоса алғанда, саланы дамытудың қолданыстағы мем-к реттеу саясатын талдау. Саланы дамытудың қолданыстағы мем-к реттеу саясатының негізгі бағыттары мыналар болып табылады:1) жер қойнауын пайд-ушылардың келісімшарттық міндеттемелерінің орындалуын бақылау - мемлекет тарапынан саланы реттеуді жүзеге асырудағы негізгі акцент. ҚРжер қойнауын пайд-у туралы заңнамасына сәйкес құзыретті орг-ң функцияларына жер қойнауын пайд-ушылардың келісімшарттардың талаптарын орындау мониторингі ж/е бақылау кіреді. Келісімшарттар талаптарының орындалу мониторингі жер қойнауын пайд-ушылар жер қойнауын пайд-у жөніндегі операцияларды орындау кезінде келісімшарттардың талаптары мен заңнама талаптарының орындалуы жөніндегі есептілік, жазбаша түсіндірме нысанында беретін бастапқы ақпаратының, сондай-ақ Жер қойнауы ж/е жер қойнауын пайд-у туралы заңға сәйкес ж/е (н/се) заңнама-қ актілерге сәйкес уәкілеттендірілген мониторингке қатысатын ж/е жер қойнауын пайд-ушылардың жер қойнауын пайд-у б/ша операцияларды жүргізген кезде ҚР заңнамасының талаптарын сақтауын мем-к бақылауды жүзеге асыратын мем-к орг-ң деректері негізінде жүзеге асырылады. Келісімшарттар талаптарының сақталуын бақылауды жүзеге асыру мақсатында мониторингке қатысатын ж/е (н/се) заңға сәйкес жер қойнауын пайд-ушылардың жер қойнауын пайд-у б/ша операцияларды жүргізген кезде ҚР заңнамасының талаптарын сақтауын мем-к бағалауды жүзеге асыруға уәкілеттік берілген мем-к органдар мониторинг ж/е (н/се) бақылау деректерін мониторинг деректерін талдауды жүзеге асыратын уәкілетті органдарға береді. Егер бақылау барысында жер қойнауын пайд-ушының келісімшарттың талаптарын орындамау фактісі анықталса, онда уәкілетті орган мұндай жер қойнауын пайд-ушыға қатысты заңдарға ж/е келісімшарттың ережелеріне сәйкес шаралар қолданады;2) Жер қойнауларын ұтымды игеру мәселелері жер қойнауын пайд-у жөніндегі операцияларды жүзеге асырған кезде ұзақ мерзімді аспектіде кен орындарын игерудің экономика-қ тиімділігін айқындайтын, бұл ретте экология ж/е жер қойнауын қорғау мәселелерінің шешілуін қамтамасыз ететін негізгілері болып табылады. Осы мәселені іске асыру мақсатында пайдалы қазбаларды барлаудың ж/е игерудің неғұрлым тиімді әдістерін талдауды, әзірлеуді ж/е қолдануды қамтамасыз ететін «Пайдалы қазбаларды барлау ж/е игеру жөнінде орта-қ комиссия» (бұдан әрі - ОБК) алқа-қ консультативтік-кеңесші орган құру көзделіп отыр. Комиссия жер қойнауын пайд-ушылар ұсынатын пайдалы қазбаларды барлау ж/е игеру жөніндегі жоба-қ құжаттарды бекіту не бас тарту туралы ұсынымдарды қарайды ж/е жер қойнауын зерттеу ж/е пайд-у жөніндегі уәкілетті органға енгізеді.Жер қойнауын ұтымды игеруді реттеудің ж/е бақылаудың тиімді жүйесін жақсарту, арттыру, оны қазіргі заман талаптарына бейімдеу жөнінде ұсынымдар әзірлеу үшін ОБК алдыңғы жұмыс тәжірибесін қорытуды ж/е талдауды жүргізу қажет; 3) көмірсутек саласындағы әлемдік конъюктурадағы өзгерістерге уақытында ден қою, сондай-ақ кен орындарын игерудің кеш сатысында н/се жер қойнауының өнімі аз учаскелерін пайд-уды ынталандыру үшін мұнай-газ саласындағы са-қ салу мәселелеріндегі икемді саясат жүргізу үшін негіздер.Игеру кезінде алынуы қиын қорлардың жоғары үлесін ескере отырып, аз дебитті ұңғымаларды бірінші кезекте ұтымды ету қажет. Ол көлденең оқпандарды бұрғылау (оның ішінде ескі ұңғымалардан), қабаттарды тереңінен сумен жару, қабаттарға неғұрлым тереңінен кіргізіп қайталама префорациялау, қабаттың оқпантүптік маңына әртүрлі физика-қ-химия-қ әсер ету әдістері ж/е т.с. секілді кен орындарын игеру тиімділігін арттыру жөніндегі қазіргі заманғы технологияларды кең ауқымды пайд-удың экономика-қ мүмкіндігін қамтамасыз етеді. Осы технологияларды қолдану ұңғымалардың «ескі» қорында өте аз шығынмен жаңа ұңғымалардың дебитінен асып кететін дебиттер өсімін алуға мүмкіндік береді;4) жасалған келісімшарттар б/ша мәселелерді реттеу ж/е жаңа кезеңге арналған стратегияны әзірлеу қажеттігінен туындаған конкурстарды өткізудегі шектеу екінші жағынан инвесторлардың геология-қ барлау жұмыстарына қатысуының азаюына алып келеді Мамандардың болжамы б/ша ҚРндағы көмірсутек шикізатынан алынатын қорлары қазіргі өндіру деңгейінде шамамен 60-70 жылға жетеді, алайда, ірі мұнай-газ кен орындарындағы өсіп келе жатқан өндіру деңгейін ескерсек, көрсетілген уақытша шектеулер едәуір қысқаруы мүмкін. Сондықтан мұнай-газ саласын одан әрі дамыту жаңа кен орындарын ашу есебінен қорлардың өсуін қамт.етуі тиіс. Қазақстанда көмірсутек қорларын ұлғайтудың шынайы перспективалары бар, сондықтан Қазақстанның жер қойнауы әлеуеті әлі де жоғары болғандықтан, геология-қ-барлау жұмыстарына ерекше назар аударған жөн;5) мемлекеттің Ұлттық компанияның атынан негізгі жобаларға қатысуын күшейту.Мемлекет ықпалының ұлғаюы соңғы жылдары қазақстандық мұнай саласындағы басты үрдіске айналды. ҚМГ-сы Үкімет саясатын жүргізуші болды, оны мемлекет көмірсутек шикізатын өндірудің стратегия-қ секторындағы жаңа активтерді сатып алуға ынталандырады.Атап айтқанда, жер қойнауы ж/е мұнай туралы заңнама, оған біріншіден, тікелей келіссөздер негізінде конкурс өткізбей жер қойнауын пайд-ушы құқығын, екіншіден, Каспий қайраңының қазақстандық секторын игеру жөніндегі жобаларда үлес мөлшерінің кемінде 50 % алу мүмкіндігін береді. Мемлекеттің кен орындарын игеруге арналған жер қойнауын пайд-ушы құқығын ж/е Қазақстанда сатуға шығарылатын кез келген мұнай активтеріндегі үлесті алудың басым құқығы ұлттық компания арқылы ғана жүзеге асырылғанын атап өту қажет. Бұл шаралар ҚМГ-ға мұнай-газ саласындағы бірыңғай мем-к саясатты іске асыруға мүмкіндік береді. Бар-қ қалған мәселелерде ҚМГ мұнай-газ секторының басқа да ойыншыларымен қатар бірдей құқықтар мен міндеттемелерге ие.Сонымен қатар, республиканың мұнай-газ кен орындарын игерудегі ұлттық компанияның қатысу үлесі төменгі деңгейде қалып отыр. Қазақстанда мұнай өндірудің жалпы көлеміндегі ҚМГ үлесі 2010 ж. 28 %-ды құрайды. Сонымен бірге, ҚМГ экспансиясын қадағалау кезінде ішкі ж/е сыртқа нарықтарда бар-қ ҚМГ компаниясы үшін біртұтас салмақты саясатты жүргізуге ерекше назар қоюды күшейту қажет.6) өңдеуші қуаттарға инвестицияларды ынталандыру. 2007 жылдың желтоқсанында Мемлекет басшысының Жарлығымен Атырау облысында «Ұлттық индустрия-қ мұнай-химия технопаркі» арнайы экономика-қ аймағы (бұдан әрі - АЭА) құрылды. АЭА аумағы 3475,9 га-ны құрайды. Өзара байланысты мұнай-химия өндірістерінің құрылысы Атырау облысындағы АЭА -да жүзеге асырылатын болады, ол қазақстандық мұнай-химия өнімінің өзіндік құнын төмендетуге ж/е оның ха-қара-қ нарықтағы бәсекелестікке қабілеттілігін қамтамасыз етеді.

2.Мұнайды реквизициялау ж/е компенсациялау. 36-б.. Мұнайды уақытша алып қою ж/е оның өтемi.1. Соғыс, табиғи зiлзала жағдайында н/се төтенше жағдайлар туралы заңдарда көзделген өзге де реттерде ҚРҮкiметi жер қойнауын пайд-ушыға тиесiлi мұнайдың бiр бөлiгiн н/се бәрiн меншiк құқығымен н/се шаруашы-қ жүргiзу құқығымен уақытша алып қою құқығына ие болады. Уақытша алып қою сондай төтенше жағдайлар кезiнде ҚРмұқтажын қамт.ету үшiн қажеттi мөлшерде жүзеге асырылады. Бұл ретте уақытша алып қою олардың меншiк нысаны мен қай мемлекетке жататындығына қарамастан бар-қ жер қойнауын пайд-ушылардан нақты өндiрiлген мұнай деңгейiне қарай бiрдей тепе-теңдiкте жүргiзiледi. 2. ҚР уақытша алынған мұнай үшiн шетелдiк жер қойнауын пайд-ушыға еркiн айналыстағы валютамен, ал ұлттық жер қойнауын пайд-ушыға ұлттық валютамен уақытша алып қойған күнi қолданылған әлемдiк нарықтық баға б/ша заттай н/се оның құнын төлеу арқылы өтеуге кепiлдiк бередi. [ Мұнай туралы ҚР Заңы 28.06. 1995 года №2350]. ҚР Жер ж/е жер қойнауы туралы 15-б.. Пайдалы қазбаларды реквизициялау 1. Төтенше н/се соғыс жағдайы енгізілген жағдайда, ҚР Үкіметінің жер қойнауын пайд-ушыға тиесілі пайдалы қазбалардың бір бөлігін н/се барлығын реквизициялауға құқығы бар. Реквизициялау ҚРмұқтаждығына қажет мөлшерде төтенше н/се соғыс жағдайының бар-қ қолданылу мерзімі ішінде жүргізілуі мүмкін. Пайдалы қазбаларды реквизициялау меншік нысанына қарамастан, кез келген жер қойнауын пайд-ушыға қатысты жүргізілуі мүмкін.2. ҚР реквизицияланған пайдалы қазбалар үшін заттай нысанда н/се шетелдік жер қойнауын пайд-ушыға, олардың құнына еркін айналымдағы валютамен, ал ұлттық жер қойнауын пайд-ушыға жер қойнауын пайд-ушы тиісті пайдалы қазбаларға қатысты мәмілелер жасасу кезінде реквизициялау күніне қолданатын, көліктік шығыстар мен өткізу шығындары шегерімінен қалған бағадан аспайтын бағалар б/ша ұлттық валютамен өтемақы төлеуге кепілдік береді.

Жер заңнамасын бұзғаны үшін жауапты-қ. 168-б.. ҚРжер заңнамасын бұзғаны үшін жауапты-қ. ҚРжер заңнамасын бұзу ҚРзаңдарына сәйкес жауапты-ққа әкеп соғады. [УК:  186-б.. Жерге заттай құқықтарды бұзу. 1. Азаматтардың н/се ұйымдардың құқықтарына н/се заңмен қорғалатын мүдделерiне не қоғамның н/се мемлекеттiң заңмен қорғалатын мүдделерiне елеулi зиян келтiруге әкеп соққан, күш қолдану арқылы не күш қолданамын деп қорқыту арқылы н/се адамдар тобымен н/се заңсыз тiнтумен ұласып жасалған бөтен жер учаскесiне заңсыз кiрiп кету, сол сияқты бөтен бiреудiң жер учаскесiн заңсыз басып алу – АЕК 200-500 мөлшерінде айыппұл салуға, не екi жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығын шектеуге, не дәл сол мерзiмге бас бостандығынан айыруға жазаланады.2. Осы б.тың бiрiншi бөлiгiнде көзделген әрекеттердi адамның өз қызмет бабын пайдаланып жасауы, АЕК 500-800 дейiнгi мөлшерінде айыппұл салуға, не екi жылдан бес жылға дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр лауазымдарды атқару н/се белгiлi бiр қызметпен айналысу құқығынан айыруға, не үш жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығын шектеуге, не дәл сол мерзiмге бас бостандығынан айыруға жазаланады. 285-б.. Жердi бүлдiру.1. Жердi улау, ластау н/се улы химикаттарды, тыңайтқыштарды, өсiмдiктердiң өсуiн, ынталандырғыштарды ж/е өзге де қауiптi химия-қ, радиоактивтiк н/се биология-қ заттарды сақтау, пайд-у, тасымалдау ж/е көму кезiнде оларды ұстау ережелерiн бұзу салдарынан шаруашы-қ н/се өзге қызметтiң зиянды өнiмдерiмен бiлдiру, адамның денсаулығына н/се қорш.ортаға зиян келтiруге, жердiң табиғи қасиеттерiнiң нашарлауынаәкеп соқса, -200-500 АЕКдейiнгi мөлшерде айыппұл салуға, не үш жылға дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр лауазымдарды атқару н/се белгiлi бiр қызметпен айналысу құқығынан айыруға, не екi жылға дейiнгi мерзiмге түзеу жұмыстарына жазаланады.  2. Төтенше экология-қ жағдай аумағында жасалған дәл сол әрекеттер - 3 жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығын шектеуге н/се нақ сол мерзiмге бас бостандығынан айыруға жазаланады. 3. Осы б.тың бiрiншi н/се екiншi бөлiктерiнде көзделген, абайсызда кiсi өлiмiне әкеп соққан әрекеттер – 5 жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығынан айыруға жазаланады. 286-б.. Жер қойнауын қорғау ж/е пайд-у ережелерiн бұзу. 1. Кен өндiру кәсiпорындарын н/се пайдалы қазбаларды өндiруге байланысты емес жерасты құрылыстарын жобалау, орналастыру, салу, пайд-уға беру ж/е пайд-у кезiнде жер қойнауын қорғау ж/е пайд-у ережелерiн бұзу, сол сияқты пайдалы қазбалар жатқан алаңдарда өз бетiнше құрылыс салу, егер бұл әрекеттер едәуiр зиян келтiруге әкеп соқса - 200-500 АЕКдейiнгi мөлшерде айыппұл салуға не үш жылға дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр лауазымдарды атқару н/се белгiлi бiр қызметпен айналысу құқығынан айыруға, не екi жылға дейiнгi мерзiмге түзеу жұмыстарына жазаланады.  2. Жер қойнауын пайд-удың бар-қ сатыларында жалпы экология-қ талаптарды бұзу, егер бұл әрекеттер өсімдіктер н/се жануарлар дүниесiнiң жаппай құрып кетуiне, мемлекетке iрi көлемде нұқсан, ха-қтың денсаулығына зиян келуiне әкеп соқса - 3 жылға дейiнгi мерзiмге белгiлi бiр лауазымдарды атқару н/се белгiлi бiр қызметпен айналысу құқығынан айырып н/се онсыз бес жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығынан айыруға жазаланады.3. Осы б.тың екiншi бөлiгiнде көзделген, абайсызда адамдардың жаппай ауыруына н/се кiсi өлiмiне әкеп соққан әрекеттер - 3-8 жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығынан айыруға жазаланады]

КОАП : 122-б.. Жер қойнауына мемлекеттiк меншiк құқығын бұзу.1. Жер қойнауын заңсыз пайд-у, жер қойнауына мемлекеттiк меншiк құқығын тiкелей н/се жасырын нысанда бұзатын мәмiлелер жасасу, егер бұл іс-әрекеттерде қылмыстық жаза қолданылатын әрекет белгілері болмаса –әкiмшiлiк құқық бұзушы-қ жасау салдарынан алынған мүлік, әкімшілік құқық бұзушы-қты жасау құралдары мен заттары тәркiлене отырып, жеке тұлғаларға – ай-қ есептiк көрсеткiштiң жиырмадан елуге дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға, дара кәсiпкерлерге - елуден жүзге дейiнгi мөлшерiнде, шағын н/се орта кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға – жүзден жүз елуге дейiнгi мөлшерiнде, iрi кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға үш жүзден бес жүзге дейiнгi мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады.2. Осы б.тың бірінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекеттер –әкiмшiлiк құқық бұзушы-қ жасау салдарынан алынған мүлік, әкімшілік құқық бұзушы-қты жасау құралдары мен заттары тәркiлене отырып, жеке тұлғаларға – ай-қ есептiк көрсеткiштiң елуден жүзге дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға, дара кәсiпкерлерге – жүзден жүз елуге дейiнгi мөлшерiнде, шағын н/се орта кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға – жүз елуден екі жүзге дейiнгi мөлшерiнде, iрi кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға бес жүзден жеті жүзге дейінгі мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады  250-б.. Жердi бүлдiру. 1. Сату н/се оны басқа адамдарға беру мақсатымен топырақтың құнарлы қабатын жою н/се заңсыз алу, бұлай алу топырақтың құнарлы қабатының бiржола жоғалуын болдырмау үшiн қажет болған жағдайларды қоспағанда, -  жеке тұлғаларға - ай-қ есептiк көрсеткiштiң 5-10 дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға, дара кәсiпкерлерге, шағын н/се орта кәсiпкерлiк субъектiлерi н/се коммерция-қ емес ұйымдар болып табылатын заңды тұлғаларға – 30-50 дейiнгi мөлшерiнде, iрi кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға қорш.ортаға келтiрiлген зиян сомасы мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады. 2. Сақтау, пайд-у н/се тасымалдау кезiнде улы химикаттармен, тыңайтқыштармен, өсiмдiктердiң өсуiн күшейтетiн дәрiлермен ж/е өзге де қауiптi химия-қ, биология-қ ж/е радиоактивтi заттармен жұмыс iстеу ережелерiн бұзу салдарынан шаруашы-қ н/се өзге де қызметтiң зиянды өнiмдерiмен жердi уландыру, ластау н/се өзге де бүлдiру, сол сияқты бактерия-қ-паразиттiк н/се ерекше зиянды организмдермен, бiрақ адамның денсаулығына н/се қорш.ортаға зиян тигiзуге әкеп соқпаған ластау, - жеке тұлғаларға - ай-қ есептiк көрсеткiштiң оннан он беске дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға, дара кәсiпкерлерге, шағын н/се орта кәсiпкерлiк субъектiлерi н/се коммерция-қ емес ұйымдар болып табылатын заңды тұлғаларға - жиырма бестен қырыққа дейiнгi мөлшерiнде, iрi кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға жүз елуден екi жүзге дейiнгi мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады.  251-б.. Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жердi тиiмсiз пайд-у н/се пайдаланбау. Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жердi тиiмсiз пайд-у н/се пайдаланбау, - ескерту жасауға н/се жеке тұлғаларға - ай-қ есептiк көрсеткiштiң онға дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға, дара кәсiпкерлерге, шағын н/се орта кәсiпкерлiк субъектiлерi н/се коммерция-қ емес ұйымдар болып табылатын заңды тұлғаларға – 70-ке дейiнгi мөлшерiнде, iрi кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға 100-200 жүзге дейiнгi мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады. 252-б.. Жердi пайд-удың табиғат қорғау режимi  талаптарын орындамау - ескерту жасауға н/се жеке тұлғаларға - ай-қ есептiк көрсеткiштiң беске дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға онға дейiнгi мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады. 2. Осы б.тың бiрiншi бөлiгiнде көзделген, әкiмшiлiк жаза қолданылғаннан кейiн бiр жыл iшiнде қайталап жасалған iс-әрекет (әрекетсіздік), - жеке тұлғаларға - ай-қ есептiк көрсеткiштiң бестен онға дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға оннан жиырмаға дейiнгi мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады. 253-б.. Жердi нысаналы мақсатында пайдаланбау -ескерту жасауға н/се жеке тұлғаларға - ай-қ есептiк көрсеткiштiң онға дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға, дара кәсiпкерлерге, шағын н/се орта кәсiпкерлiк субъектiлерi н/се коммерция-қ емес ұйымдар болып табылатын заңды тұлғаларға - оннан отызға дейiнгi мөлшерiнде, iрi кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға елуден жүз жиырмаға дейiнгi мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады.254-б.. Уақытша иеленген жерді мақсатына орай  одан әрі пайд-у үшін жарамды күйге келтіру жөніндегі міндеттерді орындамау- ескерту жасауға н/се жеке тұлғаларға - ай-қ есептiк көрсеткiштiң беске дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға, дара кәсiпкерлерге, шағын н/се орта кәсiпкерлiк субъектiлерi н/се коммерция-қ емес ұйымдар болып табылатын заңды тұлғаларға - оннан жиырмаға дейiнгi мөлшерiнде, iрi кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға елуден жүз онға дейiнгi мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады. 255-б.. Iздестiру жұмыстарын жер учаскесiн пайд-уға рұқсатсыз жүргiзу- жеке тұлғаларға - ай-қ есептiк көрсеткiштiң бестен онға дейiнгi мөлшерiнде, лауазымды адамдарға, дара кәсiпкерлерге - оннан жиырма беске дейiнгi мөлшерiнде, шағын н/се орта кәсiпкерлiк субъектiлерi н/се коммерция-қ емес ұйымдар болып табылатын заңды тұлғаларға - елуден жетпiске дейiнгi мөлшерiнде, iрi кәсiпкерлiк субъектiлерi болып табылатын заңды тұлғаларға жүзден жүз елуге дейiнгi мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады. 256-б.. Жер учаскелерiн беру туралы өтiнiмдердi  қараудың белгiленген мерзiмдерiн бұзу. - лауазымды адамдарға отыз ай-қ есептiк көрсеткiш мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады.  257-б.. Тұрғын үй салу үшiн жер учаскелерi, арнайы жер қоры бар екендiгi туралы ақпаратты жасыру- жергiлiктi атқарушы органдардың лауазымды адамдарына ай-қ есептiк көрсеткiштiң онға дейiнгi мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады. 258-б.. Жердi мемлекеттiк тiркеу, есепке алу ж/е бағалау мәлiметтерiн бұрмалау- лауазымды адамдарға жиырма ай-қ есептiк көрсеткiш мөлшерiнде айыппұл салуға әкеп соғады

№ 20 БИЛЕТ

1.ҚР-дағы мұнай өндірісінің түсінігі, мұнай қорларының түрлері: Мұнай Өнеркәсібі– Мұнай өнеркәсібі отын өнеркәсібіндегі жетекші рөлді атқарады. Сонымен бірге негізгі стратегия-қ шикізат көзі болып есептелінеді. Мұнайды өңдемей қолдана алмайды. Одан 300 түрлі өнім алады: ең, қажетті өнімдерінің бірі машиналарға арналған отын (бензин, керосин) ж/е химия өнеркәсібіндегі шикізаттар. Одан 300 түрлі өнім алады: ең, қажетті өнімдерінің бірі машиналарға арналған отын (бензин, керосин) ж/е химия өнеркәсібіндегі шикізаттар. 1960 жылдардың ортасында осы аймактағы Маңғыстау алабы ашылды. Ондағы Өзен ж/е Жетібай, Қаражамбас, Қаламқас, Солтүстік Бозащы, Кеңқияқ, Жаңажол, т.б. кен орындарындағы мұнайға барлау жасалды.Кейінірек алып Қарашығанак, Теңіз мұнай кен орындары ашылды.1980 жылдардың басында республикамызда үшінші алап - Оңтустік Торғай ірі кен орны Құмкөл пайда болды.1990 жылдардың басында ең үлкен мұнай кен орны Қашағанды ашты.Мұнай қоры жағынан (4,8 млрд т) Қашаған дүние жүзінде бесінші орында. Қазакстаннан түрлі маркадағы мұнай өндіріледі. Мұнай мен газ қорлары - геология-қбарлау жұмыстарының н/се кенорынды игеру деректері б/ша анықталған жер қойнауындағы пайдалы қазбалардыңсандық-мөлшерлік есебі. Мұнайдың қоры табиғи газдікі м³ өлшемімен өрнектеледі. А, В, С1 категориялары игеру кенорынын барланған қорлары ж/е С2 - алдын ала бағаланған қорлар болып бөлінеді. Категорияларға бөлу - А-дан С2 категориясына қарай тетелес төмендейтін анықтаудың сенімділігіндегі айырмашы-қтарды есепке алады. Мұнай, табиғи газ ж/е конденсат үшін категорияларды анықтау критерийлері ретінде жатындардың пішіндері мен аумағы, газ бен мұнайга қаныққандықтың тиімді қалыңдығы, жинауыштардың түрі, өнімді горизонттардың жинауыштық қасиеттері мен мұнайға, газға қаныққандығының өзгеру сипаты, мұнайдың (газдың) сапасымен құрамы, оларды игеру жағдайларын анықтаудың негізгі ерекшеліктері саналады.

2.Мұнай өнімдерін өндіруді ж/е олардың айналымын мем-к реттеудің мақсаттары мен міндеттері: 1. Мұнай өнімдерін өндіруді ж/е олардың айналымын мем-к реттеудің мақсаттары ҚРэкономика-қ қауіпсіздігін қамт.ету, тұтынушылардың сапалы ж/е қорш.орта мен ха-қ денсаулығы үшін қауіпсіз мұнай өнімдеріне сұранысын қанағаттандыру болып табылады. 2. Мұнай өнімдерін өндіруді ж/е олардың айналымын мем-к реттеудің міндеттері:1) адамның өмірі мен денсаулығын сақтау ж/е қорш.ортаны қорғау;2) ҚРэкономика-қ мүдделерін қорғау, оның ішінде мұнай өнімдерін заңсыз өндіруді ж/е олардың айналымын болғызбайтын жағдайлар жасау;3) ҚРнда өндірілетін мұнай өнімдерінің сапасын арттыру;4) мұнай өнімдерін өндірушілердің өңдеу қуаттарын жаңғыртуды қамтамасыз ететін жағдайлар жасау болып табылады.

3.Көмірсутек кенорындарын игеру кезінде қорш.орта мен жер қойнауын қорғау ж/е қауіпсізікті сақтауға қойылатын талаптар: 1. Қажетті кәсіпшілік объектілерді ж/е көмірсутектерді өндіру, дайындау, сақтау ж/е өндіру мен сақтау орнынан магистральдық құбырға ж/е (н/се) көліктің басқа түріне аудару орнына дейін тасымалдау үшін қажетті өзге де инфрақұрылым объектілерін салу белгіленген тәртіппен бекітілетін жобалау құжаттарына сәйкес жүзеге асырылады. 2. Көмірсутектер кен орындарын жайластыру объектілерін жобалау мен салу кезінде осы объектілердің қауіпсіз жұмыс істеуі, ықтимал авария-қ жағдайлардың зардаптарын шектеу мен мейлінше азайту жөніндегі қажетті шаралар қамтамасыз етілуге тиіс.3. Жайластыру объектілерін салу кезінде кен орнын игерудің қабылданған технология-қ нұсқасының жобалау көрсеткіштерінің өзгеруіне ж/е өнеркәсіптік ж/е экология-қ қауіпсіздік жөніндегі талаптардың бұзылуына әкеп соқпас үшін оларды пайд-уға берудің жобалау құжатында белгіленген кезектілігі сақталуға тиіс.