26 Ujście Warty:

Park Narodowy „Ujście Warty” – najmłodszy z 23 parków narodowych na terenie Polski, utworzony 1 lipca 2001 roku z połączenia rezerwatu Słońsk i części Parku Krajobrazowego Ujście Warty. Park o powierzchni 8074 ha obejmuje rozlewiska u ujścia rzeki Warty do Odry, wytwarzane w dużej mierze przez rzekę Postomię. Siedziba dyrekcji parku znajduje się w Chyrzynie koło Kostrzyna nad Odrą. Park znajduje się na terenie czterech gmin Górzyca, Kostrzyn nad Odrą, Słońsk i Witnica. Symbolem Parku jest gęś zbożowa. Park został założony dla ochrony unikalnych terenów podmokłych, rozległych łąk i pastwisk, które są jedną z najważniejszych w Polsce ostoją ptaków wodnych i błotnych. Na terenie Parku stwierdzono obecność 245 gatunków ptaków, w tym 174 lęgowych. Aż 26 z nich należy do gatunków ginących w skali światowej. Są to m.in. wodniczka, derkacz, rycyk, żuraw, bąk, bączek, rybitwa czarna. Tutaj znajduje się największe w Polsce zimowisko arktycznego gatunku łabędzia krzykliwego, a także około 50 bielików, które przyciąga obfitość zimujących kaczek, stanowiących ich pokarm. W pobliżu Kostrzyna, przy drodze krajowej nr 22 Kostrzyn nad Odrą- Gorzów Wlkp./Skwierzyna, mieszczą się punkty widokowe dla obserwatorów. Jest to doskonałe miejsce do uprawiania turystyki pieszej oraz rowerowej. Można poruszać się po szlakach pieszych (np. "Mokradła"), szlakach rowerowych (np. "Na dwóch kółkach przez polder północny"). Istnieje także dużo dróg udostępnionych dla ruchu pieszych i rowerzystów. W parku znajduje się także dużo ścieżek przyrodniczych

27) Lista Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Przyrodniczego Ludzkości – lista obiektów objętych szczególną ochroną międzynarodowej organizacji UNESCO, filii ONZ, ze względu na ich unikatową wartość kulturową bądź przyrodniczą dla ludzkości. Lista obejmuje (w czerwcu 2011) 936 obiektów w 153 krajach, w tym 725 obiekty dziedzictwa kulturowego (K), 183 przyrodniczego (P) i 28 mieszanych (K, P). W sprawie wpisania danego obiektu na listę decyduje Komitet Światowego Dziedzictwa w trakcie corocznej sesji, począwszy od 1977 roku. Nominacje zgłaszane są przez poszczególne kraje. Jeżeli wniosek o wpisanie danego miejsca na listę nie zostanie uwzględniony, może być złożony ponownie.

28) Stare Miasto w Krakowie – najstarszy obszar Krakowa, otoczony Plantami. Jego centrum stanowi Rynek Główny.

W 1978 Stare Miasto wraz z Wawelem, Kazimierzem i Stradomiem zostało wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO, w 1994 razem z Wawelem, Stradomiem, Kazimierzem, Podgórzem, Nowym Światem i Piaskiem zostało uznane za pomnik historii.

Głównymi zabytkami krakowskiego Starego Miasta są znajdujące się na Rynku Głównym: kościół Mariacki, Sukiennice i wieża ratuszowa, oraz pozostałości murów obronnych – Brama Floriańska i Barbakan.

29) Wieliczka – (głownymi zabytkami są) Kopalnia soli "Wieliczka” W 1978 r. wpisana przez UNESCO na pierwszą Listę światowego dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego. Kościół św. Klemensa, Zespół Kościelno-Klasztorny oo. Franciszkanów-Reformatów, Kościół św. Sebastiana, 3 synagogi żydowskie, 2 rynki górny i dolny.

30) Auschwitz-Birkenau (Oświęcim i Brzezinka) – zespół niemieckich nazistowskich obozów koncentracyjnych, w tym obozu zagłady na terenie Oświęcimia i pobliskich miejscowości istniejący w latach 1940-1945, symbol Holocaustu[1]. Jest to jedyny obóz koncentracyjny znajdujący się na liście światowego dziedzictwa UNESCO, figuruje tam pod oficjalną nazwą : Niemiecki nazistowski obóz koncentracyjny i zagłady Auschwitz-Birkenau (1940-1945)

31) Stare Miasto w Warszawie – najstarsze osiedle miejskie Warszawy będące zwartym zespołem architektury zabytkowej, przeważnie z XVII i XVIII wieku o średniowiecznym układzie zabudowy, otoczone pierścieniem murów obronnych z XIV–XVI wieku. Jego obszar jest stosunkowo niewielki, Ma rynek rozmieszczony na planie prostokąta. Ważniejsze zabytki Warszawy: zamek Królewski w Warszawie, Bazylika archikatedralna św. Jana Chrzciciela, Mury obronne w Warszawie.

2 września 1980 roku Stare Miasto w Warszawie zostało umieszczone na liście światowego dziedzictwa UNESCO i był to 30. wpis. Warszawska Starówka znalazła się na tej liście jako przykład niemal kompletnej rekonstrukcji.

32) Zamojskie Stare Miasto to jedno z wyjątkowych, unikalnych miejsc w Polsce. Zostało wybudowane od podstaw wg planu opracowanego przez włoskiego architekta Bernarda Morando, jaki nawiązywał do ówczesnych miast włoskich i miast idealnych.Wyróżnia je charakterystyczny układ urbanistyczny, na co wskazuje przebieg ulic przecinających się pod kątem prostym oraz linia dawnych umocnień miasta, na planie siedmioboku. Po wielu zmianach w jego historii, nadal jest jednym z nielicznych miast o takim zespole architektoniczno-urbanistycznym, co podkreśla wpisanie Zamościa w 1992 r. na Listę światowego dziedzictwa kultury UNESCO.

Znajduje się tu wiele zabytków, do których zaliczane są budynki świeckie (ratusz, dawny pałac Zamoyskich), kościoły i dawne budynki sakralne (w tym katedra, kościoły franciszkanów, św. Katarzyny), dawne budynki poklasztorne), charakterystyczne budynki ludności żydowskiej (synagoga) oraz pozostałości zamojskiej twierdzy (bastion, nadszańce, bramy miejskie).

33) Zamek krzyżacki w Malborku (niem. Ordensburg Marienburg) – trzyczęściowa twierdza obronna w stylu gotyckim. Jest to jeden z największych zachowanych zespołów gotyckiej architektury na świecie. Pierwotna nazwa zamku używana przez zakon krzyżacki brzmiała Marienburg, czyli Gród Marii. Od 14 września 1309 do 1457 zamek w Malborku był siedzibą wielkiego mistrza krzyżackiego, a miasto stolicą państwa zakonnego. W 1997 roku zamek krzyżacki w Malborku został zapisany na liście światowego dziedzictwa UNESCO.

34) Zespół staromiejski Torunia jest jednym z najcenniejszych zespołów zabytkowych w Polsce. W 1997 został on wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. Obejmuje Stare i Nowe Miasto, z zachowanym prawie bez zmian XIII-wiecznym układem urbanistycznym. Zabytki Torunia znajdują się na Europejskim Szlaku Gotyku Ceglanego. Główne zabytki: kościoły gotyckie, Rynek Staromiejski w Toruniu i Ratusz Staromiejski w Toruniu, Rynek Nowomiejski w Toruniu, pozostałości średniowiecznych obwarowań miejskich: fragmenty murów, budowanych od połowy XIII w, Pomnik Mikołaja Kopernika.

35) Sanktuarium w Kalwarii Zebrzydowskiej – sanktuarium pasyjno-maryjne oo. bernardynów znajdujące się w Kalwarii Zebrzydowskiej. Wchodzące w skład zespołu bazylika i klasztor położone są na południe od miasta, u szczytu Góry Żar, na południe i wschód od nich znajdują się 42 kaplice i kościoły dróżek. Nazywane jest często Polską Jerozolimą.W 1999 sanktuarium wpisane zostało na listę Światowego Dziedzictwa Kultury i Natury, a w 2000 roku uznany został za pomnik historii Polski.

36) Puszcza białowieska (park narodowy).

37) Kościoły Pokoju w Świdnicy i Jaworze (województwo dolnośląskie) są największymi drewnianymi budowlami o funkcjach religijnych w Europie. W roku 2001 zostały one wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Kościoły powstały w II poł. XVII wieku, w następstwie pokoju westfalskiego kończącego wojnę trzydziestoletnią (1618-1648), gdy naciskany przez protestancką Szwecję katolicki cesarz Ferdynand III Habsburg przyznał śląskim luteranom prawo do wybudowania trzech świątyń na obszarach bezpośrednio podległych jego władzy.

38) Drewniane kościoły południowej Małopolski – grupa cennych historycznie i ciekawych architektonicznie drewnianych kościołów najczęściej konstrukcji zrębowej, z których najstarsze pochodzą z XIV wieku (za najstarszy uważa się kościół w Haczowie z 1388 roku). Zachowały się w dobrym stanie do czasów współczesnych i stanowią drugie najstarsze tego rodzaju skupisko drewnianych świątyń w Europie, zaraz po norweskich kościołach klepkowych tzw. stavkirke.

W województwie podkarpackim i małopolskim występuje duże zagęszczenie drewnianych kościołów. Prezentują style architektoniczne począwszy od gotyckiego, przez renesansowy, barokowy po nowsze style.

Są cennymi zabytkami w skali Polski, Europy i świata. Znaczna większość z nich znajduje się na turystycznym szlaku architektury drewnianej. Obecnie na liście UNESCO znajduje się 6 spośród 9 kościołów które zostały zgłoszone.

42)Muzeum Narodowe w Kielcach

Muzeum Narodowe w Kielcach jest placówką z ponad 100-letnią tradycją. W swoich zbiorach posiada cenne eksponaty z dziedziny malarstwa, rzemiosła artystycznego, sztuki ludowej, archeologii i przyrody. Główną siedzibą muzeum jest doskonale zachowany pałac z XVII w., należący niegdyś do biskupów krakowskich. Na ekspozycji stałej można podziwiać wnętrza XVII i XVIII- wieczne, wystawę Dawne uzbrojenie europejskie i wschodnie, Sanktuarium Marszałka Józefa Piłsudskiego oraz, w skrzydle północnym, Galerię malarstwa polskiego i sztuki zdobniczej.

Muzeum Narodowe w Krakowie

Muzeum Narodowe w Krakowie utworzone zostało w 1879 roku jako pierwsza narodowa instytucja muzealna Polaków pozbawionych własnego państwa i kraju, zawłaszczonego przez trzech zaborców.

Do końca I wojny światowej było jedynym wielkim, dostępnym dla publiczności muzeum na ziemiach polskich i do dziś pozostaje placówką o największej liczbie kolekcji, budynków i stałych galerii.

"Misją Muzeum jest świadczenie o wartościach narodowych i ogólnoludzkich poprzez upowszechnianie sztuki światowej i polskiej, zwłaszcza ośrodka krakowskiego, oraz poprzez działania muzealne obejmujące kolekcje i dzieła o wartości naukowej, historycznej i artystycznej, powstałe jako rezultat przekonań tych, których łączy poczucie przynależności lub uznanie dla kultury polskiej - bez względu na miejsce zamieszkania, narodowość czy wyznanie".

Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej w Przemyślu – muzeum okręgowe w Przemyślu, założone w 1909 z inicjatywy miejscowych działaczy społecznych jako Muzeum Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Przemyślu. Uroczyste otwarcie pierwszej ekspozycji miało miejsce 10 kwietnia 1910 r. Zalążkiem zbiorów była kolekcja prywatna Kazimierza i Tadeusza Osińskich oraz liczne dary społeczeństwa.

W 1921 roku, po przystąpieniu do Związku Muzeów Historyczno-Artystycznych w Poznaniu, przyjęło nazwę Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej, reaktywowaną w 1984 r.

43)Kultura ludowa – kultura niższych warstw społeczeństw narodowych istniejąca od średniowiecza aż do połowy XX wieku, kiedy zakończył się proces jej stopniowego zaniku. W węższym znaczeniu pojęcie to oznacza sumę wytworów wiejskich społeczności lokalnych.

Kultura ludowa ukształtowała się w rezultacie wpływu kultury warstw wyższych oraz kultury innych grup etnicznych na oryginalny (etniczny) zasób kulturowy ludu. Proces ten zapoczątkowany został w okresie feudalnym. Okres największego rozkwitu kultury ludowej przypada na wiek XIX, co na ziemiach polskich miało związek m.in. ze zniesieniem pańszczyzny.

Kultura ludowa, w odróżnieniu od kultury elitarnej, wykazuje zróżnicowanie regionalne, co jest następstwem izolacji przestrzennej w jakiej znajdowały się lokalne wspólnoty.

Sztuka ludowa – całokształt działalności artystycznej społeczności lokalnej, na ogół wiejskiej. Obok twórczości, którą nazywa się plastyką do sztuki ludowej zalicza się też muzykę, tańce, legendy, bajki, poezję ludową oraz całą artystyczną stronę zwyczajów i obrzędów ludowych. Wszystkie te zjawiska były nierozerwalnie związane ze sobą oraz z życiem wsi i tworzyły kulturę ludową.

Wytwory sztuki ludowej nie są samodzielnymi dziełami sztuki, lecz zawsze pełnią określoną funkcję w życiu wsi, a ich wartość artystyczna idzie w parze ze znaczeniem użytkowym. Sztuka ludowa zaspokajała istotne potrzeby wsi, a chłopi w ramach gospodarki samowystarczalnej, zdani byli na własną wytwórczość we wszystkich dziedzinach życia. Podstawowymi wyrobami rękodzieła ludowego są tkaniny, hafty i koronki, stroje ludowe, wyroby kaletnicze, kowalskie i odlewnicze, wyploty ze słomy, wikliny i korzeni, galanteria drewniana, meble oraz wyroby garncarskie i ceramiczne.

Od połowy XIX wieku teoretycy sztuki podejmowali problem zanikania rękodzieła w warunkach industrializacji. W Anglii byli to John Ruskin i William Morris , w Niemczech Walter Gropius (idea sztuki życia codziennego).

45) Polska jest krajem prawie jednolitym narodowościowo. Narodowość polską deklaruje około 97% obywateli. Jest to sytuacja rzadko spotykana w Europie.

Polskę zamieszkują następujące mniejszości narodowe:

Niemcy - około 400 tys. Zamieszkują głównie na Opolszczyźnie oraz w województwie śląskim.

Ukraińcy - około 350 tys. Największe skupiska w województwie warmińsko-mazurskim, zachodniopomorskim i lubuskim.

Białorusini - około 250 tys. Zamieszkują głównie wschodnią część województwa podlaskiego.

Litwini - około 25 tys. osób mieszkających w okolicy Suwałk (Puńsk, Sejny).

Polska od początku swej państwowości była krajem chrześcijańskim. Dzisiaj zdecydowanie największa liczba ludności wyznaje religię katolicką. Przynależność do Kościoła katolickiego deklaruje 95,5% mieszkańców Polski.

Największe kościoły i związki wyznaniowe w Polsce

46)Pomorze obejmuje znaczny obszar w północnej części Rzeczypospolitej i Niemiec. Obejmuje Pomorze Przednie, Rugię, Pobrzeże Szczecińskie, Pobrzeże Koszalińskie, Pobrzeże Gdańskie, Kaszuby, Pojezierze Pomorskie, Ziemię chełmińską i Krajnę. Granice regionu opierają się na Reknicy (na zachodzie) i na linii Warty, Noteci, Wisły i Drwęcy na południu i południowym wschodzie.

Większa część Pomorza znajduje się w granicach Polski, w obrębie województw: zachodniopomorskiego, pomorskiego i kujawsko-pomorskiego. Niewielkie fragmenty regionu znajdują się w województwach: wielkopolskim i lubuskim. Po stronie niemieckiej znajduje się Pomorze Przednie. Jego terytorium prawie w całości znajduje się w obrębie kraju związkowego Meklemburgia-Pomorze Przednie, jedynie tereny nadodrzańskie z miastami Schwedt/Oder i Gartz wchodzą w skład kraju związkowego Brandenburgia. Podział ten ukształtował się w wyniku trzech konferencji pokojowych (Teheran, Jałta, Poczdam), kończących II wojnę światową.

Na Pomorzu dominuje krajobraz morenowy, a więc występują tu liczne naturalne jeziora. Całe Pomorze leży w zlewisku Morza Bałtyckiego. Charakterystyczną cechą regionu są krótkie, uchodzące bezpośrednio do morza rzeki, jak Parsęta, Rega, Słupia, Łeba czy Piana, oraz duże, płytkie jeziora przybrzeżne, jak Łebsko i Gardno. Na rzekach, głównie na Słupi, znajdują się zbiorniki retencyjne. Największe z nich to Konradowo i Głębokie. Do celów energetycznych wykorzystano również jeziora naturalne: Kwiecko koło Żydowa oraz Żarnowieckie. Woda z tych zbiorników zasila elektrownie szczytowo-pompowe.

Największe miasta Pomorza to: Gdańsk, Szczecin, Gdynia, Toruń, Koszalin, Słupsk, Grudziądz, Chojnice, Tczew, Stargard, Szczecinek i Strzałów.

Porty morskie Pomorza o największym przeładunku to: Port Szczecin, Port Świnoujście, Port Gdańsk, Port Gdynia, Port Police, Port Kołobrzeg.

47)Znajdują się tutaj ciągi wzgórz morenowych, z najwyższym szczytem - Wzgórza Szeskie (309 m n.p.m.), liczne pagórki ozów i kemów, rozległe równiny stożków sandrowych oraz zagłębienia bezodpływowe..

Mazury są regionem rolniczo-przemysłowym. Do głównych gałęzi gospodarki należy: przemysł rolno-spożywczy (głównie mięsny, mleczarski, rybny i piwowarski), drzewny (oparty na zasobach leśnych obszaru), chemiczny, maszynowy i elektromaszynowy. W ostatnich latach coraz większe znaczenie zaczyna odgrywać turystyka. Głównymi ośrodkami miejskimi regionu są: Olsztyn, Giżycko, Ełk i Pisz.

Mazury zamieszkuje wiele gatunków zwierząt. Lasy są siedliskiem żubra, łosia, bobra, jelenia, sarny, dzika i zająca. Występują tu także lisy, wilki, rysie, kuny leśne, borsuki i nietoperze. Kraina ta charakteryzuje się jednak przede wszystkim bogactwem ptaków. Należą do nich: głuszce, jarząbki, cietrzewie, kruki, orły przednie, orzechówki, sójki, dzięcioły, myszołowy, jastrzębie, krogulce, czaple, żurawie i wiele innych. W mazurskich wodach rzek i jezior występuje ponadto wiele gatunków ryb, m. in.: łosoś, troć, głowacz, kleń, jelec, sieja, sum, szczupak, płoć, leszcz, okoń, węgorz, peluga, amur biały, tołpyga biała oraz tołpyga pstra

Warmia to kraina historyczna leżąca w północnej Polsce, w dorzeczu środkowej Łyny i Pasłęki, na styku takich krain geograficznych, jak: Pobrzeże Gdańskie, Nizina Staropruska, Pojezierze Wschodniopomorskie oraz Pojezierze Mazurskie. Jej granice na zachodzie opierają się na rzece Pasłęce, na południu na źródłach Pasłęki i Łyny, na wschodzie sięgają do Reszla, a na północy do Zalewu Wiślanego. Administracyjnie Warmia leży na terenie dzisiejszego województwa warmińsko-mazurskiego i mieści się w granicach powiatów: olsztyńskiego, lidzbarskiego oraz braniewskiego

48)Masyw Sudetów rozciąga się w południowo-zachodniej Polsce na kierunku północny-zachód południowy-wschód. Odznacza się dużym wewnętrznym zróżnicowaniem. Dzieli się na część Sudetów właściwych i Przedgórze.

Klimat Sudetów jest podobnie jak Karpat zróżnicowany pionowo i poziomo. Wysunięcie górotworu w kierunku zachodnim i jego izolacja powodują, że warunki klimatyczne w najwyższych partiach są bardziej ekstremalne niż wynikałoby to z wysokości bezwzględnej.

Roślinność również wykazuje piętrowy przebieg, podobnie jak w Karpatach dominuje świerk. Inaczej jednak układają się granice pomiędzy piętrami roślinności. Pewna odmiennością w stosunku do Karpat jest występowanie górskich torfowisk.

Karpaty to największy masyw górski na terenie Polski. Położony jest na południu kraju i rozciąga się na długości przeszło 300 kilometrów od okolic Cieszyna po Przemyśl. Podzielony został na Karpaty Zewnętrzne (pogórze i Beskidy) i Karpaty Wewnętrzne (Tatry i Podhale).

Wielkość górotworu warunkuje występowanie w jego obrębie zróżnicowań pionowych i poziomych.

51)Kraje Skandynawskie:

-Szwecja

-Norwegia

-Dania

-Finlandia

-Islandia

Półwysep Iberyjski:

-Hiszpania

-Portugalia

-Andora

Państwa Zachodnie:

-Wlk.Brytania

-Irlandia

-Francja

-Niemcy

Zachodniego śródziemnomorza

-Monako

-Włochy

-San Marino

-Watykan

Adriatycko bałkanskie

-chowacja

-serbia

-czarnogóra

-boś. I herc.

-albania

-grecja

Wschodniego śródziemnomorza

-Cypr

-Turcja

Państwa Beneluxu:

-Belgia

-Holandia

-Luksemburg

Bałtycki

-Litwa

-Łotwa

-Estonia

-Polska

Państwa Alpejskie:

-Szwajcaria

-Austria

-Liechtenstein

-Słowenia

Państwa Europy środkowej:

-Polska

-Czechy

-Słowacja

-Węgry

Państwa Europy wschodniej:

-Białoruś

-Rosja

Czarnomorski

-Ukraina

-Mołdawia

-Rumunia

-Bułgaria

71) Ruch turystyczny to określenie przemieszczania się ludzi, które nie jest wymuszone przez czynniki zewnętrzne - ludzie zmieniają miejsce pobytu, swoje środowisko, rytmu życia dobrowolnie - bez przymusu. Ruch turystyczny odnosi się do określonego obszaru, kierunku, okresu w którym trwa, itp.

dokonało podziału celów wizyt na 6 różnych kategorii:

aktywny/ pasywny wypoczynek (zwiedzanie, zakupy, podróże poślubne, hazard, wypoczynek na plaży,itp.),

odwiedziny u krewnych i znajomych (wyjazdy na urlop do domu, uczestnictwo w pogrzebach, opieka nad osobami niepełnosprawnymi,itd.),

podróże w sprawach zawodowych (w to wchodzi również instalacja urządzeń, wizytacje, uczestnictwo w spotkaniach, konferencjach, targach, wygłaszanie wykładów, występy na koncertach, płatne studia, kursy językowe),

podróże w celach zdrowotnych (czyli pobyt w uzdrowiskach i sanatoriach, terapia morska, wczasy odchudzające),

oraz podróże w celach religijnych (pielgrzymki, uczestnictwo w wydarzeniach religijnych),

inne (podróże załóg statków i samolotów pasażerskich, tranzyt).

72) Wskaźnik Baretje'a i Deferta - wskaźnik funkcji turystycznej miejscowości, wyrażony liczbą turystycznych miejsc noclegowych, pomnożoną przez 100, przypadającą na liczbę ludności miejscowej.

Wskaźnik Deferta - wskaźnik funkcji turystycznej, wyrażony liczbą turystów korzystających z noclegów, przypadającą na km2 powierzchni całkowitej.

Wskaźnik Charvata - wskaźnik nasycenia bazą turystyczną, wyrażony liczbą miejsc noclegowych przypadających na km2 powierzchni całkowitej.

Wskaźnik liczby udzielonych noclegów - liczba udzielonych noclegów przypadająca na km2 powierzchni całkowitej.

Wskaźnik Schneidera - wskaźnik intensywności ruchu turystycznego, wyrażony liczbą turystów korzystających z noclegów, przypadającą na 1000 mieszkańców stałych.

73)Atrakcyjność turystyczna — właściwość obszaru lub miejscowości wynikająca z zespołu cech przyrodniczych lub pozaprzyrodniczych, która stanowi o zainteresowaniu ze strony turystów. O stopniu atrakcyjności turystycznej danego obszaru lub miejscowości decydują.

Atrakcje turystyczne - wszystkie walory turystyczne występujące w stanie naturalnym lub przystosowanym do użytkowania przez turystów, które mogą stanowić przedmiot zainteresowania.

74) Baza turystyczna – są to wszelkiego rodzaju obiekty oraz urządzenia turystyczne, które mają na celu służenie przyjeżdżającym na dany obszar turystom - zaspokajaniu ich potrzeb związanych z bierną oraz aktywną turystyką. Do baz turystycznych należą: baza noclegowa, baza gastronomiczna, obiekty sportowe, obiekty kultury, szlaki turystyczne.

75) Dziedzictwo turystyczne - to specyficzny element turystyki kulturowej. Swoim zakresem obejmuje zabytki ruchome, nieruchome, zabytki niematerialne oraz krajobraz kulturowy.

76) Geografia – nauka przyrodnicza, humanistyczna i społeczna zajmująca się badaniem powłoki ziemskiej (przestrzeni geograficznej), jej zróżnicowaniem przestrzennym pod względem przyrodniczym i społeczno-gospodarczym, a także powiązaniami pomiędzy środowiskiem przyrodniczym a działalnością społeczeństw ludzkich.

Ekologia – nauka o strukturze i funkcjonowaniu przyrody, zajmująca się badaniem oddziaływań pomiędzy organizmami a ich środowiskiem oraz wzajemnie między tymi organizmami.

Endemit – jednostka organizmów roślinnych lub zwirzęcych których zasięg nie wykracza poza dany obszar (jeden teren).

77) Etnografia – dyscyplina naukowa zajmująca się całościowym opisem i analizą kultur ludowych różnych społeczności i grup etnicznych. Jej zakres obejmuje teorię kultury ludowej jak i badanie poszczególnych jej dziedzin i wytworów materialnych. W zależności od tradycji naukowej, pod pojęciem etnografia rozumie się wszystkie nauki etnologiczne, bądź też jedną z tych nauk.

Folklor – symboliczno-artystyczna dziedzina kultury ludowej, mająca charakter wieloskładnikowy, niejednolity i synkretyczny.

78) Infrastruktura turystyczna – są to wszelkiego rodzaju obiekty oraz urządzenia turystyczne, które mają na celu służenie przyjeżdżającym na dany obszar turystom - zaspokajaniu ich potrzeb związanych z bierną oraz aktywną turystyką. Do baz turystycznych należą: baza noclegowa, baza gastronomiczna, obiekty sportowe, obiekty kultury, szlaki turystyczne.

79) krajobraz - ogół cech przyrodniczych i antropogenicznych wyróżniających określony teren, zespół typowych cech danego terenu.

Kulturoznawstwo – dziedzina nauki z zakresu humanistyki, zajmująca się badaniem kultury.

80) Park narodowy – forma ochrony przyrody występująca w większości państw świata; obszar powołany przez władzę szczebla krajowego celem ochrony występującej tam przyrody ożywionej, na którym prawnie ograniczona jest możliwość prowadzenia działalności gospodarczej, osiedlania się itd., jednak obszar przynajmniej w pewnym zakresie jest udostępniony do zwiedzania.

Park krajobrazowy – wyodrębniony obszar chroniony o wyjątkowych walorach(połoływany przez wojewodę)

Pomnik przyrody – prawie chroniony (wpisany do rejestru) unikalny objekt turystyczny.

Rezerwat przyrody – obszar cenny ze względu na wartośc środowiska przyrodniczegoobjęty oczroną ścisłąlub częściową wylączonyz gospodarczej działalności człowieka.

81) Skansen – potoczne określenie muzeum na wolnym powietrzu, którego celem jest zaprezentowanie kultury ludowej danego regionu lub też ekspozycja obiektów zabytkowych (archeologicznych, budowlanych, etnograficznych)

82)Region turystyczny - obszar pełniący funkcję turystyczną na zasadzie jednorodności cech środowiska fizyczno-geograficznego oraz wewnętrznych powiązań usługowych.

Rejon turystyczny - obszar realizacji pojedynczych funkcji czasu wolnego lub jednorodnych ich grup, będący częścią regionu turystycznego i stanowiący obszar koncentracji ruchu turystycznego w tym regionie.

83) turysta - typ odwiedzającego, którego wyjazd trwa przynajmniej jedną noc i którego główny cel przyjazdu może być zakwalifikowany do jednej z trzech wymienionych grup:

1. czas wolny i wakacje (regeneracja sił fizycznych i psychicznych).

2. interesy i sprawy zawodowe (konferencje, kongresy, targi itp.).

3. inne cele turystyczne (religia, ratowanie zdrowia, udoskonalanie duszy, rodzina).

84)Walory turystyczne – element środowiska przyrodniczego lub kulturowego, który stanowi lub może stanowić cel ruchu turystycznego. Jest to zarówno główny cel, w sposób zasadniczy przyczyniający się do ukierunkowania przyjazdu, jak i cel poboczny, uwzględniany z okazji przyjazdu bądź pobytu w danym regionie czy miejscowości.

To zespół elementów środowiska naturalnego oraz elementów pozaprzyrodniczych, które wspólnie lub każde z osobna są przedmiotem zainteresowań turysty. Jest to suma składników, stworzonych przez naturę, ukształtowanych przez historię i tworzonych przez współczesność.

85)Uzdrowisko – miejscowość dysponująca naturalnymi czynnikami leczniczymi, do których zalicza się wody mineralne oraz właściwości klimatyczne. Warunkiem powstania miejscowości uzdrowiskowej jest występowanie walorów przyrodniczych. Wody mineralne służą do kąpieli leczniczych i do kuracji pitnej, a właściwości klimatyczne stosowane są w klimatoterapi

Relikt (przeżytek kulturowy), termin biogeograficzny służący na określenie współczesnych organizmów, zarówno roślinnych jak i zwierzęcych, mających w przeszłości szerszy zasięg geograficzny, lecz obecnie żyjących na terenie znacznie mniejszym. Zmniejszenie zasięgu może świadczyć o tendencji gatunku do wymierania.

Endemit- jednostka organizmów roślinnych lub zwierzęcych których zasięg nie wykracza po za danny obszar(jeden teren)

Cieplica-źródła wypływu wody znacznie ciepliejsze od śriedniej temperatury w dannej miejscowości

86)Zabytek – w języku potocznym jest to każdy wytwór działalności człowieka, będący świadectwem minionej epoki (pamiątką przeszłości), posiadający wartość historyczną, artystyczną, naukową lub emocjonalną, przy czym kryterium czasu powstania, choć najważniejsze, nie przesądza o zdefiniowaniu zabytku. Nauki humanistyczne, a w szczególności historia sztuki nie stworzyły jednej, uniwersalnej definicji zabytku przydatnej wszystkim naukom.

Szlak turystyczny – trasa wycieczkowa oznaczona specjalnymi symbolami wyznaczającymi jej przebieg i ułatwiającymi odnalezienie właściwej drogi.

87)Chłonność turystyczna – oznacza zdolność środowiska przyrodniczego do przyjęcia takiego obciążenia przez turystów, które zapewni optymalne warunki wypoczynku i nie spowoduje zachwiania równowagi biocenotycznej w środowisku. Chłonność świadczy więc o możliwości użytkowania turystycznego obszarów bez określenia ich funkcji i sposobu zagospodarowania.

Pojemność turystyczna – ogólna pojemność bazy noclegowej (liczba miejsc noclegowych), gastronomicznej (liczba miejsc konsumpcyjnych, wydawanych posiłków) i towarzyszącej (liczba miejsc lub powierzchnia) określająca maksymalną liczbę uczestników ruchu turystycznego mogących równocześnie korzystać z poszczególnych urządzeń, nie przyczyniając się do zmniejszania zakresu i poziomu podaży usług turystycznych oraz dezorganizacji życia społeczno-gospodarczego. Często mylona z chłonnością turystyczną.

88)Dostępność komunikacyjna - stopień łatwości z jakim można dostać się do danego miejsca, charakteryzuje się ilością, częstotliwością i rodzajem środków komunikacji. Obok czynników naturalnych, jak klimat czy dostęp do wody pitnej, dostępność komunikacyjna miała od czasów rewolucji neolitycznej wpływ na rozmieszczenie ludności - miasta rozwijały się w pobliżu rzek, na wybrzeżu, oraz wzdłuż dróg, czyli w pobliżu naturalnych i sztucznych szlaków komunikacyjnych. W czasach nam bliższych także kolej dała początek nowym osadom i miastom, powstającym wzdłuż jej szlaków.

Dostępność komunikacyjna ma wpływ na napływ zarówno ludzi, jak i kapitału, im większa dostępność tym lepsze potencjalne warunki rozwoju demograficznego i ekonomicznego.

89)Baza gastronomiczna – zakłady i punkty gastronomiczne stałe i sezonowe,których przedmiotem działalności jest przygotowanie oraz sprzedażposiłków i napojów do spożycia na miejscu i na wynos.

90)Baza noclegowa – jeden z podstawowych elementów zagospodarowania turystycznego, w skład którego wchodzą różnego rodzaju obiekty noclegowe i urządzenia towarzyszące, pozwalające turystom na przebywanie poza miejscem stałego zamieszkania w warunkach zbliżonych do ich stałych upodobań. Charakter i struktura bazy noclegowej w znacznym stopniu zależą od uwarunkowań przyrodniczych oraz społeczno-ekonomicznych. Określenie spotykane również pod nazwą "Baza urlopowa" jako szczególny przypadek bazy noclegowej.