Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
ботаника ТС.doc
Скачиваний:
1
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
267 Кб
Скачать
☆
  1. Тақырыбы: Жапырақ анатомиясы мен морфологиясы. Жіктелуі.

  2. Мақсаты: Жапырақтың морфологиялық және анатомиялық құрылысын және олардың сыртқы факторларға тәуелділігін оқу. Жапырақтың өсуі мен дамуын, жапырақ формаларын және жапырақтың физиолоиялық қызметін оқып үйрену. Алған білімдерді тәжірибеде қорытындылау.

  3. Оқыту мақсаты:

  1. Жапырақ, оның бөліктері, орналасуы, жіктелуі, атқаратын қызметі.

  2. Жапырақ тыртығы дегеніміз не?

  3. Жапырақтың морфологиялық және анатомиялық құрылыстарына жалпы сипаттама беріңіз.

  4. Жапырақтың жүйкеленуінің негізгі типтері.

  5. Жасыл жапырақтың физиологиялық қызметі.

  6. Жапырақтың қандай формалары болады, гетерофилия деген не?

  7. Жай жапырақтың күрделі жапырақтан айырмашылығ неде?

  8. Жапырақ көлемінің өзгеріп отыруының себептері қандай?

  9. Жай жапырақтар қандай өсімдіктерге және күрделі жапырақтар қандай өсімдіктерге тән?

  10. Жапырақтардың түсуінің қандай биологиялық мәні бар?

  1. Тақырыптың негізгі сұрақтары:

  1. Жапырақ тақтасының морфологиялық ерекшеліктері.

  2. Жакпырақтың анатомиялық құрылысы,жапырақтың метеморфозы.

  3. Мезофилл,ксилема,флоэма,склеренхиманың орналасуын түсіндіріңіз.

  4. Көлеңкелі және жарықтық жапырақтар туралы түсінік.

  5. Жүйкеленудің қарапайым типіне не жатады?

  6. Жапырақтың өсімдік тіршілігіндегі атқаратын рөлі қандай?

  7. Жай жапрырақтар мен күрделі жапырақтарды қалай жіктейді?

  8. Қандай жапырақтарды қарапайым жапырақтарға жатқызады?

  9. Дорзовентральды және изолатеральды жапырақтардың құрылысының жалпы планы қандай?

  10. Жапырақтардың формациясы деген не?

  11. Жапырақ бөліктерін орналасуына қарай түсіндір.

  12. Жапырақтың түсуін түсіндір.

  13. Қылқан жапырақтылардың жапырақ құрылысы туралы түсінік.

  14. Жапырақтың бөліктері мен түрөзгерістері.

  15. Жапырақ фотосинтнз,транспирация,газ алмасу ағзалары ретінде.

5. Білім берудің және оқытудың әдістері: Зертханалық жұмыстарды орындау (оқу топтарында тақырыптық зертханалық сабақтар жүргізу, белгілі препараттармен лобороториялық жұмыстар жүргізу немесе студенттер дайындаған тірі не гербарий күйіндегі өсімдіктерді өткен тақырыптарды қолдана отырып сабақ өткізу).

6. Әдебиет:

Негізгі:

1. Махатов Б.К,. Патсаев Ә.Қ,. Орынбасарова К.К. «Өсімдіктердің анатомиясы және морфологиясы».—Шымкент,2011.-143 б.

2. Махатов Б.К,. Патсаев Ә.Қ,. Қадишаева Ж.А. «Төменгі және жоғары сатыдағы өсімдіктер»-Шымкент,2011-126 б.

3. Ә.Ә.Әметов. Ботаника. Ы.Алтынсаригн атындағы Қазақстан білім академиясының Республикалық баспа кабинеті,2000.-508 б.

4. Ш.Н:Дүрмекбаева. Өсімдіктер морфологиясы мен анатомиясының практикумы. Көкшетау: Ш.Уәлиханов атындағы Көкшетау мемлекеттік университеті,2004.-100 б.

Қосымша:

1.Ә.И.Исамбаев, К.Д.Рахимов, Егеубаева. Халық медицинасында пайдаланылатын дәрілік өсімдіктер Алматы,2000.-200 б

2.М.К.Көкенов, С.М.Әдекенов, К.Д.Рақымов, Ә.И.Исамбаев, Б.И.Сауранбаев. Қазақстанның дәрілік өсімдіктері және оның қолданылуы Алматы Ғылым,1998,288 б.

7. Бақылау:

ТЕСТ:

  1. Жапырақтың сабағының төменгі кеңейген бөлімі қалай деп аталады?

А. қынабы

В. жапырақша

С. раструб

Д. примордия

Е. рахис

2. Жапырақтың ұлпаларының қандай типі фотосинтез қызметін атқарады?

А. Бағаналық мезофилл

В. Борпылдақ мезофилл

С. жүйкеленуі

Д. эпидерма

Е. склерсидтер

3. Фотосинтез процесінде қандай ферменттер қатысады?

А. Пластохинол, цитохром, пластоциан, ферродоксин

В. Ферродоксин, цитохром, пластоциан, пластохинол

С. Пластоциан, цитохром, пластохинол, ферродоксин

Д. Пластоциан, ферродоксин, цитохром, пластохинол

Е. цитохром, ферродоксин, пластоциан, пластохинол

5. Фотосинтездің жарық стадиясында не жүреді?

А. Энергияның бөлінуі

В. Глюкозаның ыдырауы

С. Глюкозаның түзілуі

Д. Судың фотолизі

Е. тұздардың түзілуі

6. Жапырақ латынша қалай аталады?

А. micropils

В. flores

С. radix

Д. folium

Е. petala

7. Меруертгүлдің жапырағының жүйкеленуі қандай?

А. Доға тәрізді

В. Тор тәрізді

С. Саусақ тәрізді

Д. дихатомиялық

Е. параллелді

8. Гүл шоғырында өсетін жапырақ қалай деп аталады?

А. Гүл жапырақшасы

В. ұшыңқы

С. жанындағы

Д. примордиалды

Е. тұқым жарнақты

9. жапырақтың қызметін атаңыз.

А. Қор жинау

В. Газ алмасу

С. Фотосинтез, транспирация

Д. қорғаныс

Е. өткізгіш

10. Күрделі жапырақ типтерін көрсетіңіз:

А. саусақты

В. қауырсынды

С. оймалы

Д. тісті

Е. қоршаулы

8.Транспирация деген не?

А. Жабындық ұлпа

В. Сыйымды түрі

С. Өсімдік жапырағынан судың булануы

Д. Ашу түрі

Е. өткізгіш ұлпа

9.Жапырақтың анатомиялық құрылысының бөлігін атаңыз:

А. устьица

В. Экскреторды заттар

С. Кішкене бездер

Д. Қор заттары

Е. эпидерма, талшық, жүйкелену

10. Жапырақтың жүйкеленуі қалай деп аталады, егерде бір ғана басты жүйкеден жанғы жүйкелердің 1,2,3 қатарлары кетсе?

А. Саусақ тәрізді

В. Доға тәрізді

С. Тор тәрізді

Д. дихатомиялық

Е. параллелді

11. Егер буыннан 3 не одан да көп жапырақтар тараса, онда жапырақтың орналасуы қалай деп аталады?

А. Қарама-қарсы

В. кезекпен

С. топталып

Д. Екі қатар

Е. бір қатар