- •Араласу.
- •Дәлелді ақпараттарды енгізу мен интеграцияны суреттейді (4 қадам), сонымен қатар персоналды және клиникалық аудит (5 қадам).
- •Кокран кітапханасындағы ақпараттар базасы:
- •Мақаланың стандартты компоненттері:
- •Науқас немесе проблема.
- •Рбз іздеудің стратегиясы
- •Рісо формуласының компоненттері:
- •Тәжірибедегі дәлелді медициналық 1-сатысы:
Тәжірибедегі дәлелді медициналық 1-сатысы:
Тәуекел. Науқасқа қолайсыз жағдай тудыра немесе денсаулығына зақым келтіру мүмкіндігі.
Теріс нәтижелерінің жиілігі қатысты өсуі. (RU) тәжірибелік топтағы зерттеу нәтижелерін бақылау тобымен салыстыру әдісі. РВИ секілді бағаланып, қауіп фактордың ауыруға әсерін бағалауда қолданылады.
Теріс нәтижелік болжам. Диагностикалық зерттеулер нәтижесі теріс болғандардың ішіндегі оқиғасы анықталмаған адамдардың қатысты жиілігі.
Тесттің оң нәтижелерінің шындыққа жанасымдылығы. Белгілі аурумен ауыратын науқастың тестінің оң нәтижелерінің жиілігінің сау адамның тестінің оң нәтижелеріне қатынасы.
Тұрақты әсер моделі – мета-анализдің статистикалық моделі, барлық зерттеуде 1 ғана эффект зерттеледі, ал айырмашылыққа кездейсоқ қателер әкеледі деп санайды.
Түрлі әрекеттер қаншалықты әсерлі? Қарт адамдардағы гипертензияны емдеуде В-адреноблокаторлар мен басқа дәрілік заттарды салыстыру нені көрсетеді? Жауабы: диуретиетері.
қалушылық анализі Тірі– саны үнемі төмендейтін топтағы, жағдайдың мүмкіндігін (әдетте – өлім, рецидивке дейінгі өмір ұзақтығы) есепке алатын арнайы әдіс.
Тірі қалушылық талдауы – аурудан соң немесе оның басында жинақталған оқиғалар жиілігін бақылау әдісі, мысалы, жедел инфаркт миокардынан науқастардың өлім көрсеткіші немесе емдеуден кейін қайта темекі қабылдау. (Кокс әдісі, мета-анализ)
Ұзақ уақытты зерттеу. Созылмалыы ауруды емдеудегі қауіпсіздік пен әсерлікті зерттеу, өткізілген емнің аяқталуына байланысты науқастарды ұзақ бақылау. (Мысалы, сәтті химиотерапиядан соң ісіктің рецедив беруі), немесе хирургиялық ем (мысалы, кез-келген мүшенің трансплантациясынан соң тірі қалушылық).
Факторлы хаттама – аралу комбинациялары қолданылатын топтарда өткізілетін зерттеу. Мысалы, 2х2 факторлы хаттамада 4 топ болады, 2 топта емдеудің 1 түрі қолданылады, 3-ші топта ешқайсысы қолданылмайды, ал 4-ші топта екеуі де қолданылады.
Фармакодинамикалық мінездеме.
Фармакокинетикалық параметрер;
Фармакоэкономика. Тиімді препараттарды анықтау мақсатында ДСЖ-гі шығындардың тіркеуімен дәрілік терапияның әсерлік анализі. Фармакоэкономикалық анализ нәтижесінде альтернатив аралық таңдау және денсаулық-сақтау бағдарламасын қаржыландыру шешімі негізделінуі тиіс.
Фармакоэпидемиология. Түрлі популяцияларда рационалды қолдану мақсатында дәрілік заттар әсерін ұғудағы эпидемиологиялық әдістерді қолдану тәжірибесі және ғылыми зерттеу материалы ретінде бақылау нәтижесі, алынады, нәтижесі ауруларды күнделікті қызмет көрсетуде жиналады.
Хаттама. Сынақты жүргізуді регламенттейтін құжат. Құрамына; негіздеу, мақсаты және әдіс кіреді. (өткізу жағдайы, науқастар мінездемесі, статистикалық анализ)
Шешім қабылдау анализі – шешім қабылдау үрдісін талдауға және оның нәтижесіне бағытталған зерттеу жинағы.
Шынайы эффективтілік. Медициналық тәжірибеге өте жақсы қарапайым жағдайдағы зерттеудің әсерлілік бағасы. Клиникалық сынақ шынайы эффективтілікті бағалауға жоспарланған болса, оны кейде тәжірибелік қолдану сынағы деп атайды.
Экономикалық әсерлілік – араласудың (емдік, диагностикалық) экономикалық әсерлілігі туралы сұрақтар.
Экспериментальды клиникалық зерттеу түрлі араласулар (жаттығу, препарат, процедура, ем және т.б.) қолданылатын 1 немесе бірнеше топ қатысатын зерттеу.
Эксперттердің пікірі.
Эпидемиологиялық әдіс - адамдар популяциясында аурулардың таралуы және пайда болу жайдайы мен себептерін зерттеуге арналған әдістер жиынтығы.
Этиология және зиян – ауру мен мүмкін болатын себептерге (зиян және тәуекелдік) медициналық аралаумен (дәрілік зат) байланысты сұрақтар.
