2 Өндірістің технологиялық сипаттамасы

2.1 Тізбек жұмысының графикалық схемасы және оның сипаттамасы

2.1-сурет. Темірбетон бұйымдарын агрегатты-ағымды әдіспен өндірудің технологиялық сұлбасы

а – бетон араласпасы толтырғыштарының сақтау қоймасының зонасы; б – бетон араласпасын дайындау зонасы; в – арматурадан қаңқа жасау зонасы; г – темірбетон бұйымдарын қалыптау және өңдеу зонасы; д – дайын бұйымды сақтау және шығару зонасы; 1 – толтырғыштарды түсіру посты; 2 – қабылдау бункері; 3 – жинағыш бункерлері; 4 – түсіру посты; 5 – тасымалдау галериясы; 6 – цементті ауа арқылы жіберу; 7 – бетон араластырғыш цех; 8 – арматуралық қаңқа және элементтер өндіруге қажетті жабдық; 9 – кернеуленген арматураны термиялық өңдеуге арналған жабдық; 10 – арматуралау посты; 11 – жылжымалы бетон төсегіш; 12 – бұйымдарды қалыптауға арналған жабдық; 13 – бұйымдарды ұстау зонасы; 14 – аралық қойма; 15 – темірбетон бұйымдарын тасымалдау; 16 – бұйымдарды көтеріп тасымалдау; 17 – жылжымалы арба; 18 – дайын темірбетон бұйымдарының қоймасы.

Технологиялық процесс келесі кезектілікпен орындалады. Цемент, құм, қиыршық тас, суды белгіленген мөлшерде алынып, бетон араластырғыш түйінге жіберіледі. Алынған бетон араласпасын қалыптауға жіберіледі. Ал қалыптарды белгілі стандартқа оларды тазартып, майлайды. Осы мезетте арматурадан каркас дайындап, қалыпқа орнатады. Қалыпталынған бұйымдарды виброөңдеу алаңына барады. Ол жерде бұйым нығыздалынады. Одан соң жылумен өңдеу процесі басталады. Ол жерде шұңқырлы камерада қалыпталынған бұйымдарды жылумен өңдейді. Өңделген бұйымды қалыптан босатады. Сосын бұйымдарды қалыптан босатады. Босаған бұйымдарды дайын өнім қоймасына жібереді. Кейін тұтынушыларға ұсынады.

2.2 Қалыптау жабдығының технологиялық сипаттамасы

Қалыптау бетон және темібетон бұйымдары мен конструкциялары өндірісінде ең маңызды технологиялық қайта жасау болып табылады. Қалыптаудың қабылданған тәсілі тұтастай бұйым жасау әдісі де болып келеді. Қалыптау процесі мына операциялардан тұрады: қалыпты бетондарға дайындау (тазалау, құрастыру, майлау), арматура қаңқасын қалыпта орнату және бекіту, алдын ала темірбетон конструкцияларын жасау кезінде қалып тіректеріне созу; тікелей қалыптау – бетон қоспаны төсеу, оны қалыпта тарату және нығыздау, бұйымның ашық бетін тегістеу; жылумен өңдеу және дайын бұйымды қалыптан алу (расформовка, распалубка), алдын-ала кернеуленетін бұйымдар үшін распалубка (қалпын бұзу) алдында арматура кернеуін бетонға беру қажет.

Қалыптау нәтижесінде берілген геометриялық пішін мен өлшемдегі, бұйым қимасы, бетон құрылысы бойынша біртекті, арматура мен салатын бөлшектері жобада көрсетілгендей орналасқан, бет жақтарының сапасы жақсы бұйымдар алыну керек.

Қалыптау сапасы және онымен тікелей байланысты дайын өнімнің сипаттамалары негізінен екі фактормен анықталады:

• қалыптау өлшемдерінің дәлдігімен, жұмыс бетінің жайымен және майлау сапасымен;

• қалыптау жабдығы мен оның өңдеуінің қабылданған тәртібі бойынша бетон қоспалардың реологиялық қасиеттерінің толық сәйкестігі.

Қалыптың басты міндеті – түзу қырлы және тегіс жұмыс бетті берілген қалып пен өлшемдегі бұйымдарды қамтамасыз ету. Қалыптарды мына белгілері бойынша бірнеше түрлерге бөлуге болады.

Жұмыс шартына байланысты қалыптарды бөледі: бұйымдарды жасау кезінде кранның көмегімен немесе рельс жолы, рольгангалар бойынша жылжитын және т.б.; қалыптау стендтарында жиналатын тұрақты. Стендтарда орнатылатын қалып зат табақтары көбінесе күш беретін болып табылады. Оларды жасау алдында арматура кернеуленеді.

Бетон тасығыш эстакада бетондалған жастықшаларда орналасқан металдан жасалған тіректерден құралған. Эстакаданың тіректері арматураны ұстап тұруға және құрушы кондукторлар үшін қолданады.

Эстакадаға немесе оның шетіне вибробункерлерді орналастырады. Кейін оларға бетон араласпасын жіберушіні жалғайды. Тастарды (изюм) төсеу үшін қайықтар орнатылады. Бетон араласпасы және тастары бар автомашина жүріп жатқан эстакада тізбегіне жіберу арқылы бетон араласпасын вибробункердің қабылдауына түседі, ал тастар қайықтарға.

Массивті іргетастарды бетондағанда, мысалы прокатты стандар үшін бетонтасығыш қозғалмалы көпірлерді пайдаланады. Олар балкаларға төселген рельстер арқылы қозғалады. Көпірлер сонымен бірге котлованның түбіне төселген рельстер арқылы жүреді.

Тасымал құралдарының түрі мен санын тасымалдау ұзақтығын, жолдың түрін, ауа райы жағдайын, араласпаның құрамы мен жылжымалығын ескере отырып таңдайды.

Виброқоректендіруші 5...10° бұрышпен орнатылады. Құрылғыда вибраторлар орнатылған. Құрылғының өнімділігі – 10-30 /сағ.

Бетон таратушы БР-1 ені 1200 мм-ге дейін түрлі формадағы конструкциялар жасаған кездегі пайдаланатын бетонтөсегіш.

Техникалық параметрлері: Бетон таратушы БР-1 бетон араласпасын ені 1200 мм-ге дейінгі әр түрлі қалыптарға төсейді. Техникалық параметрлері: 1) қалыптанатын бұйымдардың ені м, 1,2 дейін; 2) бункерлер саны, 1; 3) бункердің сыйымдылығы, м, 2,0; 4) қалыптаудың жоғарғы бөлігі, мм, 500; 5) қалыптаудың төменгі бөлігі, мм, 200; 6) белгіленген қуаттылық, кВт, 4,5; 7) колеясы, мм, 1840; 8) ұзындығы, мм, 3300; ені, мм, 2100; 9) массасы, кг, 2100.

Бетон төсегіш СМЖ-69А ені 2 м-ге дейінгі тұрғыг үйлердің жабын плиталарын және басқа да бірқабатты темірбетон бұйымдарын қалыптау кезіндегі бетон араласпасын қалыптауға жіберіп бетін тегістейді.

Дәнекерленген, портал түрiнiң бетонтөсегiшiнiң рамасы. Асты оны өзара раманың жоғарғы бөлiгiнiң екi жағалауға таяу жер және екi жүрiс доңғалақтары ұзына бойына және арқалықтардан тұруға жүк көтергiш жұп бойынша сабақтас төрт ұзына бойына швеллерлерден тұрады. Рамалар жоғарғы байламға су үшiн бункер және бак орнатылған. Жоғарғы бөлiкте орын ауыстыруды ерiксiз келтiру, қоректендiргiштi ерiксiз келтiру және жапқыштың көтеруiн тетiк құрастырған.

Орын ауыстыруды ерiксiз келтiру екi жылдамдықты электр қозғағышы, редуктор, тежеуiштен және екi тiзбектi берiлiстер тұрады. Қоректендiргiштi ерiксiз келтiру электр қозғағышы, редуктор, тiстi бу және тiзбектi берiлiстен құрастырған.

2.2-сурет. Бетон төсегіш

Ленталық қоректендіргіші бар СМЖ-69А бетон төсегішінің техникалық сипаттамасы

Көрсеткіш	Бетон төсегіш СМЖ-69А
Бункерлердің жалпы көлемі,	2
Төсеудің ені, мм	2000
Бункердің қоректендіруші ленталардың қозғалыс жылдамдығы, м/мин	9
Бетон төсегіштің қозғалу жылдамдығы , м/мин	12,4-18
Қуаттылығы, кВт	7,1
Рельс колеясының ені, мм	2810
Ұзындығы	3175
Ені	4000
Биіктігі	2785
Масса, кг	3700

2.3-сурет. Виброалаң СМЖ-200Б-02

1 – әкелу; 2, 8 – карданды біліктер; 3 – вибросекция; 5 – кожух; 7 – виброблок;

9 – сымды электр үшiн тұрба ; 10 – шкаф-пульт.

СМЖ дiрiл алаңы - 200Б - 02 өлшемдері 6500х3000х450 мм, қалыппен бірге салмағы 15 тонна болатын темірбетон бұйымдарын қалыптау кезіндегі бетон араласпасын нығыздауға арналған жабдық. Және конвейірлі немесе агрегатты-ағымды тәсіл кезінде пайдаланады.

Дiрiл алаңы 2-шi секциялар және кардан белдiктерiмен және iргеге орнатылған бiрлескен 4-шi ерiксiз келтiрулер және электр жабдықтан тұрады.

Әрбiр секция кардан белдiктерiмен тiрек жақтау қойылған бiрлескен болып төрт виброблогi болады. Виброблоктi тiк қыздырмалайды - бетон қоспасы бар формаларға берiлген бағытталған тербелiстер. Ол (әсiресе аз масса болған жағдайда) форманың бағдарсыз қозғалысының сақтап қалулары үшiн электромагнитпен алаңға басады. Виброблокте параллел бiлiктерi бар корпус болатын дiрiл туғызушы екi бiлiктi дебалансныйы подшипниктерге орнатылған қолданған. Валахқа қосымша күшейтiлген қосымша жүктер бола алатын теңдестiктер болады.

Көрсеткіштің аталуы	Норма
Жүк көтергіштігі, тн	15
Ауытқу сипаттамасы	Тік бағытталған
Жиіліктің ауытқуы, Гц	45÷50
Ауытқу амплитудасы, мм	0,2÷0,5
Цикл уақыты, сек	90
Дебаланстың статикалық моменті, Нм	3,7; 4,5; 6,0
Қалыптың нығайтылуы	электромагнитті
Габариттік өлшемдері, мм Ұзындығы Ені Биіктігі	6500 3000 450
Қуаттылғы, кВт	88
Кернеу, В	380
Габариттік өлшемдері Ұзындығы Ені Биіктігі	10260 2990 685
Масса, кг	6600

2.4-сурет. Тік көлденең тербелістері бар дискті тегістегіш

Өнертабыс құрылыс индустриясының облысы жатады және азаматтық және өнеркәсiптiк өндiрiс үшiн қатты бетон қоспа қалыпталған темiрбетон бұйымдардың былшырақ беттерiнiң сапалы өңдеуi үшiн бола алады. (1, 2) құрама темiрбетон бұйымдардың былшырақ бетон беттерiнiң өңдеуi үшiн белгiлi әр түрлi тегiстелетiн машиналар. Белгiлi тегiстелетiн машиналармен өңдеу бұйымның былшырақ жұмыстанылатын бетi бар жұмыс органының өзара әрекеттесуi жолымен iске асады.

Өте жақын ұсынылатын өнертабысқа диск, аяғында жұдырықша тетiк және серiппеде болатын айдаушы белдiк тегiстелетiн корпус тұратын тегiстелетiн машиналар өзiмен ұсынатын екi массалы жұмыс органының (RU 2204479 С2, 20.05.2003, 11/08-шi В28в) бетон беттерiнiң өңдеуi үшiн машина болып табылады.

Өнертабыс болатын техникалық есеп бұйымдардың беттiң өңдеуiнiң биiк сапасының алуы және металл қажеттiлiгiнiң төмендетуi болып табылады. Дiрiлдi - тегiстелетiн қою төмендегiше жұмыс iстейдi: 10нен рамада қозғалмай порталда бекiнетiн 14 айдаушы белдiкке 2-шi 3-шi теңдестiктiң бiлiгiнде 4 орналасқан шестерняға айналу тiстi iлiктiру арқылы жiберушi шестерня орналастырған 1 кеңiстiктегi жұмыс органының орын ауыстыруы үшiн 13 айналу белдiктi берiлiс арқылы берiлуге бекiтiлген электр қозғағышының қосындысында. Теңдестiктердiң бiлiктерi 5, 6 көлденең тура тербелiстер дiрiлдi құратын әртүрлi бағыттарда айналады - қоюды тегiстелетiн органға. Демек, 1-шi айдаушы белдiктiң айналуы 9-шы шығатын белдiктiң айналуын 8 жылдамдық планетарлық бiр сатылы редукторға бұрау моментiн алып бередi азаяды, 8-шi 9 планетарлық бiр сатылы редукторды шығатын белдiкте бұрау моментi үлкеедi. Бiлiкте 9 өз өсi туралы айналуды жасайтын 7-шi тегiстелетiн диск сонымен бiрге тiстi берiлiс - айналма траектория бойынша тура тербелiстердi жасайды 12-шi ернемектiк қосылыс арқылы бекiткен.