1925-1940 Жж. Кеңес тарихшылары деректерді тақырып бойынша сыныптады:

A) Билік

B) Мемлекет

C) Қоғам

D) Индивид

E) Партия

$$$ 116

М.Н. Тихомиров:

A) Деректерді үш топқа бөлді

B) Деректерді бес топка бөлді

C) Деректерді жеті топка бөлді

D) Жазба деректерді сыныптауда герменевтикалық әдісті қолданды

E) Жазба деректерді сыныптауда семиотикалық әдісті қолданды

$$$ 117

И.Д. Ковальченко деректерді мынандай типтерге бөлді:

A) Статистикалық деректер

B) Көркем-сурет және графикалық сурет

C) Хаттар

D) Күнделік, естеліктер

E) Заманхаттар

$$$ 118

Жеке адамдык деректер:

A) Хаттар

B) Статистикалық деректер

C) Іc кағаздьқ кужаттар

D) Мерзімдік басылым

E) Заң актілері

$$$ 119

Кайталанатын деректер:

A) Күнделік, естеліктер

B) Фотокұжаттар

C) Заманхаттар

D) Хаттар

E) Статистикалық деректер

$$$ 120

В.О. Ключевский:

A) ХІХ-ХХ ғасырдағы Ресейдегі интеллектальды тарихтың негізін қалаушы

B) ХІХ-ХХ ғасырдағы Ресейдегі аймақтық тарихты зерттеудің негізін қалаушы

C) ХІХ-ХХ ғасырдағы Ресейдегі либеральды тарихнаманың көрнекті өкілдерінің бірі

D) Орыс тарихнамасы бойынша арнайы еңбектер жазды

E) Орыс-Қытай қарым-қатынасын зерттеді

$$$ 121

А.С. Лаппо-Данилевский:

A) «Введение в изучение истории» еңбегінің авторы

B) Деректануды шет ел деректерімен негіздеу қажетсіз деп көрсетті

C) Германияда деректану ғылымы калыптасуының негізін қалаушылардың бірі

D) «Методология истории» еңбегінің авторы

E) «Политическая история современной Европы» еңбегінің авторы

$$$ 122

«Тарихты зерттеуге кipicne» еңбегі:

A) Тарихи зерттеудің әдістері мен методологиясына арналған нұсқаулық

B) Тарихи зерттеудегі географияға аса мән беріледі

C) Тарихи зерттеудегі структурализмді негіздеген еңбек

D) Тарихи зерттеудегі статистикалық деректерді негіздеген нұсқаулық

E) Авторы А.С. Лаппо-Данилевский

$$$ 123

Шокан Уәлихановтың деректануға қосқан үлесі:

A) Қазақ-қырғыз халыктарының тарихына катысты деректерді 6ip жүйеге келтірді

B) Қазақ-қытай қарым-қатынасына қатысты деректерді жинады

C) Қазақ-орыс қарым-қатынасына қатысты деректерді баспаға өткізді

D) Деректерді талдауда хронологиялык принципті пайдаланды

E) Деректерді талдауда синергетикалық әдісті қолданды

$$$ 124

ХІХ ғасырда қазақтардың шаруашылығы жөнінде жазды:

A) С.Зиманов

B) М.Ғ.Тяукин

C) П.Вяткин

D) Т.Ә. Төлебаев

E) З.Қинаятұлы

$$$ 125

Кеңестік тарихнамада қазақ қоғамының әлеуметтік құрылымын зерттеді:

A) Р.Сулейменов

B) А.Ф.Рязанов

C) С.Зиманов

D) Д.И.Дулатова

E) М.Х.Асылбеков

$$$ 126

Қазақтардың отарлық езгіге қарсы ұлт-азаттық күресі тарихын түбегейлі зерттеуге үлес қосқан ғалым:

A) М.Х.Асылбеков

B) М.Х. Әбусейітова

C) Е.Бекмаханов

D) Г.Ф.Дахшлейгер

E) А.Байтұрсынов

$$$ 127

Ұлы Отан соғысының тарихын зерттеген қазақстандық ғалымдар:

A) Ғ.Әбішев

B) К.Нұрпейісов

C) О.Х.Мұхатова

D) Ғ.Сапарғалив

E) С.Ә.Жәкішова

$$$ 128

1836-1838 Жылғы Бөкей Ордасындағы көтеріліс тарихын зерттеді:

A) П.С.Белан

B) М.Қ.Қозыбаев

C) К.Нұрпейісов

D) В.Ф.Шахматов

E) Ғ.Сапарғалив

$$$ 129

Рашид-ад-диннің көрсетуі бойынша құрлұқтар:

A) Бумын қағанның көшінен қалып қойғандар

B) Оғыз ханның туысқандары

C) Оғыз ханға қарсы шыққан тайпалар

D) Таулы адамдар мағынасында

E) Оғыз ханның көшінен қалып қойғандар

$$$ 130

Қарахандардың шығу тегіне қатысты В.В.Григорьев:

A) Шігіл, яғма терминін ғылыми айналымға енгізді

B) Қарақытай терминін ғылыми айналымға енгізді

C) Мемлекеттің шығу тегін Арыслан хан династиясымен байланыстырды

D) Қараханид терминін мемлекет атауы ретінде алғаш енгізді

E) Рашид-ад-диннің деректеріне сүйенді

$$$ 131

Шыңғыс ханды шетел тарихнамасында зерттеген:

A) Поппе Н. Н.

B) Жан-Поль Ру

C) Лин фон Паль

D) Рене Груссе

E) Джастин Мароцци

$$$ 132

Қазақ хандығының құрылған уақытын көрсетеді:

A) А.А.Семенов ХҮ ғасырдың басы

B) С.К.Ибрагимов ХҮІ ғасырдың 30-40 жылдар

C) Пищулина ХҮІІ ғасырдың 70-80 жылдар

D) Б.Кәрібаев ХҮІ ғасырдың 50-60 жылдар

E) Махмұд бен Уәли ХҮІ ғасырдың басы

$$$ 133

С.М.Ахынжановтың пікірінше қимақтар:

A) Қимақ пен қыпшақтардың тегі бір

B) Солтүстік-Моңғолиядағы кумоси, уранкаи атымен байланысты

C) Шудың бойындағы түргеш, қарлұқ тайпаларымен байланыстырады

D) ҮІІІ-ІХ ғ. Сырдарияның бойы, Жетісуге қоныстанды

E) Сырдарияның бойындағы оғыз, печенг тайпаларымен байланыстырады

$$$ 134

Қараханид мемлекетінің шығу тегін байланыстырады:

A) Оғыз хан династиясымен

B) Бумын қаған династиясымен

C) Ашина қаған династиясымен

D) Қарлұқ ішіндегі шігіл, яғма бірлестігімен

E) Қара, сары түргештермен

F) Малик шах, Махмуд Қараханидпен

G) Шігіл Арслан, яғма Бөгре қара қағандармен

$$$ 135

Наймандардың этникалық тегін батыс монғолдарға жатқызды:

A) В.В.Григорьев

B) В.В.Бартольд

C) И.Бичурин

D) С.Мурояма

E) П.Пельо

F) В.О. Ключевский

G) Аристов

$$$ 136

Алтын Орда тарихын зерттеді:

A) С.Мурояма

B) Г.Ф.Федоров-Давыдов

C) Л.М.Епифанова

D) К.А.Пищулина

E) М.Г.Сафаргалиев

F) В.В.Вельяминов-Зернов

G) С.Герберштейн

$$$ 137

Қазақстанның солтүстік бөлігінің тарихи жазылған жылнамалар:

A) Лаврентьев жылнамасы

B) Новгородов жылнамасы

C) Бағзы жылдар жылнамасы

D) Строгонов жылнамасы

E) Ипатьев жылнамасы

F) Сібір жылнаасы

G) Фатх-наме

$$$ 138

Наймандардың этникалық тегін түркі тайпаларымен байланыстырады:

A) В.В.Григорьев

B) В.В.Бартольд

C) А.Н.Аристов

D) О.Караев

E) Грумм-Гржимайло

F) А.Ю.Якубовский

G) В.О. Ключевский

$$$ 139

Шыңғыс-наме:

A) Авторы Шыңғыс хан

B) Авторы Өтеміс қажы

C) Авторы Мұхаммед Хайдар Дулати

D) ХІҮ ғасырда жазылды

E) Моғолстан, Ақ Орда тарихы баяндалады

F) ХІІІ ғасырда жазылған

G) ХҮІ ғасырда жазылды

$$$ 140

Бабыр-наме дерегі:

A) Авторы Темір әулетінен шыққан Бабыр

B) Авторы Әбілқайыр әулетінен шыққан Бабыр

C) Орта Азия, Ауғаныстан, Үндістан тарихы туралы дерек

D) Үндістан, Қытай, Моңғолия тарихы туралы дерек

E) Батыс Қазақстан мен Оңтүстік Қазақстан туралы мәліметтер бар

F) Шығыс Қазақстан мен Жетісу тарихы туралы мәліметтер бар

G) Солтүстік Қазақстан мен Шығыс Қазақстан тарихы туралы жазылған

$$$ 141

Шахтар даңқы кітабы:

A) Авторы Хафиз Таныш

B) Авторы Сейфи Челяби

C) Авторы Усман Кухистани

D) ХҮІ ғасырдың екінші жартысындағы Қазақстан тарихи туралы дерек

E) ХҮІІ ғасырдағы Қазақстан мен Орта Азия тарихи туралы дерек

F) ХІХ ғасырдағы Қазақстан мен Қытай тарихи туралы дерек

G) Тәуке, Абылай хандар туралы деректер бар

$$$ 142

Бахр әл-Аср фи манакиб әль ахйар:

A) Авторы Махмуд бен Вали

B) Авторы Усман Кухистани

C) Авторы Сейфи Челяби

D) ХҮІІ ғ. жазылды

E) ХҮ ғ. жазылды

F) Темірлік кезеңнің дерегі

G) Шайбанид кезеңінің дерегі

$$$ 143

ХҮІ ғ. Қазақстан тарихы туралы Хафиз Таныш жазды:

A) «Бахр-ал-асрар» еңбегін

B) «Шахтар даңқы кітабы» еңбегін

C) «Тарих-и-Абулхайр-хани» еңбегін

D) ІІ Абдаллахтың қазақ жеріне жасаған жорығы

E) Абд ар Рашидтің қазақ жеріне жасаған жорығы

F) Қасым, Хақназар хандар туралы

G) Қасым, Бұйдаш хандар туралы

$$$ 144

Қазақ жері Антони Дженкинсонның зерттеулерінде:

A) «Үлкен Чертеж» картасын жасап, қазақ жерлерін нақты көрсетіп берді

B) «Ресей, Московия, Татария» картасын жасап, Қазақия жерін көрсетті

C) Каталон картасында кезігетін Сиңуйді Шымға тур деп көрсеті

D) 1595 жылы Вельямин Степановпен қазақ жеріне келді

E) «Үлкен Чертеж» картасының авторы

F) Қасым хан туралы жазды

G) Қазақстанда бірінші болған және мұны қағазға түсірген ағылшындық

$$$ 145

Қытайдағы қазақтарды шет ел тарихнамасында зерттеген:

A) Ингвар Сванберг

B) Сейфи Челяби

C) Линда Бенсон

D) Грумм-Гржимайло

E) Г.Меңдіғұлова

F) М.Олкотт

G) Франц Шурманн

$$$ 146

«Шараф-нама-и-шахи» (Шахтар даңқы туралы) дерегі:

A) Авторы Махмуд бен Вали

B) Авторы Сейфи Челяби

C) ІІ Абдаллахтың жорықтары баяндалады

D) Аштарханид Имамқұлының жорықтары баяндалады

E) Мұхаммед Шайбанидің жорықтары баяндалады

F) Шығай, Тәуекел хандар туралы баяндалады

G) Бұрындық, Қасым хандар туралы баяндалады

$$$ 147

Ш.Уәлиханов туралы Францияда жазды:

A) Л.Тиллет

B) Дж.Демко

C) Шарль-Эжен де Уйфальви

D) Э.Олуорд

E) Г.Кэрзон

F) Э.Жонво

G) Жан Соссе

$$$ 148

Кеңестік тарихнамада ХҮІІІ- ХІХ ғасырдағы қазақ қоғамының әлеуметтік құрылымын зерттеді:

A) Е.Бекмаханов

B) О.Х. Мұхатова

C) Г.Ф.Дахшлейгер

D) Д.И.Дулатова.

E) А.Ф.Рязанов

F) Т.Ә. Төлебаев

G) С.Зиманов

$$$ 149

Джон Кэстль салған тұлғалар:

A) Есім хан

B) Болат хан

C) Әбілқайыр хан

D) Сәмеке хан

E) Абылай хан

F) Айғаным

G) Ералы сұлтан

$$$ 150

Густав Ренат:

A) Цеван Рабдан, Қалдан Цереннің тұсында жоңғарларда 17 жыл тұтқында болды

B) Галдан Бошохту, Цеван Рабданның тұтқынында 17 жыл болды

C) Шығыс Түркістан, Жоңғарияның картасын сызды

D) Шығыс Түркістан, Жоңғарияның тарихын зерттеді

E) Жоңғария, Қытай, Қазақстан тарихын зерттеді

F) Жетісу, Шығыс, Оңтүстік Қазақстандағы тау, өзендер көрсетілген

G) Батыс, Шығыс Қазақстандағы өзен, көл, тауларды картаға сызды

$$$ 151

Кіші жүздің Ресей бодандығын қабылдауы жөнінде жазды шет ел тарихнамасында:

A) С.Блэк

B) Р.Пирс

C) М.Ривкин

D) А.Краусс

E) Э.Саркисянц

F) Дж.Демко

G) Г.Кэрзон

$$$ 152

1722-1724 ж. Цеван Рабданға аттанған Унковскийдің күнделіктерінде баяндалады:

A) Жетісу, Шығыс Қазақстан жерлері

B) Батыс Қазақстан, Жетісу жерлері

C) Сырдарияның төменгі, орта ағыстары

D) Ертіс, Зайсан, Іле туралы

E) Сырдария, Шу, Талас туралы

F) Тәуке хан туралы

G) Жолбарыс хан туралы

$$$ 153

Д.Аманжолова Алаш қозғалысының 3 даму кезеңін көрсетеді:

A) 1911-1918 жылдар

B) 1905-1916 жылдар

C) 1917 жыл

D) 1917-1920 жылдар

E) 1905-1907 жылдар

F) 1917-1918 жылдар

G) 1920 жыл

$$$ 154

1897 жылғы халық санағының мәліметі бойынша:

A) Қазақ-61,7%

B) Қазақ-81,7%

C) Қазақ-56,7%

D) Орыс-50,9%,

E) Орыс-20,9%,

F) Орыс-10,9%,

G) Украин-4,9%

$$$ 155

Аз и Я дерегі :

A) X-XII-ғ. түркі халыктарынын тiлі, мәдениеті мен дәстүрінің дамығандығы дәлелденді

B) X-XII-ғ.славян халыктарынын тiлі мен мәдениетінде және дәcтүpiндe далалықтардың ықпалының мол болғандығын бұлтартпас нақты деректермен дәлелдеді

C) Тарихты негізгі зерттеу oбьeктici ретінде ала отырып зерттеді

D) Тілді негізгі зерттеу oбьeктici ретінде ала отырып зерттеді

E) Мәдениет негізгі зерттеу обьектісі

F) Б.А.Рыбаков « ешқандай да ұлтшылдық көрінбейді» жеп жазды

G) Академик Д.С.Лихачев еңбекті жоғары бағалады

$$$ 156

Ұлы Отан соғысы жылдары эвакуацияланған танымал тарихшылар:

A) И.Г.Галузо

B) Е.В.Тарле

C) Б.Д.Греков

D) Е.Бекмаханов

E) А.М.Панкратова

F) Ә.Х.Марғұлан

G) С.Н.Покровский

$$$ 157

Ауғаныстандағы қазақтар туралы жазды:

A) Е.Бекмаханов

B) Франц Шурманн

C) К.Крист

D) Р.Фокс,

E) С.Н.Покровский

F) Гуннар Яринг

G) Н.М.Дружинин

$$$ 158

Эпиграфика:

A) Тастағы жазу

B) Папирустағы жазу

C) Хаттағы жазу

D) Күнделіктегі жазу

E) Металдағы жазу

F) Пергаменттегі жазу

G) Фотадағы жазу

$$$ 159

Алаш қозғалысын зерттеді:

A) Е.Бекмаханов

B) З. Қинаятұлы

C) К.Нүрпейісов

D) М.Қойгелдиев

E) Ә.Х.Марғұлан

F) Ж.Қ.Қасымбаев

G) Д.Дулатова

$$$ 160

Страбон жазды:

A) «География»

B) «Тарих»

C) «Биография»

D) Сармат, массагет, даи, сақ тайпалары туралы

E) Шігіл, яғма, сармат, гиркан, амарды

F) Дербики, витии, кадусии, түргеш

G) Балқаш, Шу, Талас, Іле

$$$ 161

Геродот жазды:

A) «Тарих»

B) «География»

C) «Жалпы тарих»

D) Бабек, Арташес, Томирис, Дарий туралы

E) Кир, Дарий, Томирис, Спаргапис туралы

F) Муканна, Аль-Валид, Томирис туралы

G) Іле, Жайық, Талас

$$$ 162

Тарих-и Рашиди дерегі:

A) Авторы Мұхаммед Хайдар Дулати

B) Авторы Хамдаллах Хазвини

C) Авторы Аль-Гафари

D) 1542-1546 жылы Кашмирде жазылды

E) 1512-1516 жылы Ташкентте жазылды

F) 1536-1539 жылы Делиде жазылды

G) Ноғай Ордасының тарихы, Керей, Жәнібек хандар

$$$ 163

Ибн Хаукаль:

A) Нусрат-наме

B) Весидж, Тараз, Имақия, Талхиз қалалары туралы жазды

C) Имақия, Талхиз, Янгикент, Жаркент қалалары туралы жазды

D) Шаджара –и-тюрк

E) Түрік географы, саяхатшы

F) Китаб ал-масалик ва-л-мамалик»

G) Араб географы, саяхатшы

$$$ 164

ХІХ ғ. қалалардың тарихын кеңестік тарихнамада зерттеді:

A) З. Қинаятұлы

B) С.Зиманов

C) И.Алексенко

D) Б.Көмеков

E) В.В.Бартольд

F) И.Туманшин

G) С.П.Толстов

$$$ 165

Н.А.Аристовтың қызметі мен зерттеулері:

A) Ақмола облысының әскери губернаторы

B) Торғай облысының әскери губернаторы

C) Жетісу облысының әскери губернаторы

D) Түркі тайпаларының шаруашылығын

E) Түркі тайпаларының этникалық құрамын

F) Түркі тайпаларының соғыстарын

G) Башқұрт халқының этникалық құрылымын

$$$ 166

Алаш партиясына арналған тарихи зерттеулер:

A) «Алаш» партиясы (1917—1920)

B) «Алаш һам Алаш Орда»

C) «Алашорда» автономиясы

D) «Алаш» партиясының өмірге келуі

E) «Алаш қозғалысы»

F) «Алаш қайраткерлері»

G) «Алаш және Үш жүз»

$$$ 167

Ә. Бөкейханның деректануға қосқан үлесі:

A) Қазақстандағы геральдиканың негізін салушы

B) XX ғ. басында шынайылык деңгейі өте жоғары дерек кездерін жасады

C) Деректерді сынау проблемасына көңіл бөлді

D) Тарихи деректерді зерттеуде семиотика әдісін қолданды

E) Тарихи құжаттарды іздеп тауып жариялады

F) Тарихи құжаттарды өзі басып жариялады

G) Шежіренің деректік маңызын көрсет1п, деректе бейнеленген уақиғанын уакытын аныктап шешуге әрекеттенеді

H) Деректерді зерттеуде психологиялық, ғылыми сандық талдауды ұсынды

$$$ 168

«Қазақ» газеті:

A) XX ғасырдың басындағы жазба дерек көзі

B) ХІХ ғасырдың соңындағы жазба дерек көзі

C) ХХ ғасырдың орта кезеңіндегі жазба дерек көі

D) 1913-1918 жылдары Орынборда шықты

E) 1913-1918 жылы Омбыда шықты

F) 1913-1915 жылдары Орынборда шықты

G) Бірінші редакторы – Ахмет Байтұрсынов

H) Алаш партиясыныңмерзімді баспасөзі

$$$ 169

С.Ж.Асфендияров:

A) Абылай ханның ұрпағы

B) Әбілқайыр ханның ұрпағы

C) Жолбарыс ханның ұрпағы

D) «Алтын тамыр», «Ғұндар» дерегінің авторы

E) Қазақстанның өткен тарихы деректерде және материалдарда» дерегінің авторы

F) «Қазақтың қилы тарихы» зерттеуінің авторы

G) «Қазақстандағы ұлт-азаттық көтерілісінің тарихы» зерттеуінің авторы

H) «Қазақстан ХІХ ғасырдың 20-40 жылдарында» зерттеуінің авторы

$$$ 170

Қойшығара Салғараұлы жазды:

A) «Тарих»

B) «Алтын тамыр»

C) «Ғұндар»

D) «Дулыға»

E) «Қазақтың көне тарихы»

F) «Көмбе»,

G) «Шах-наме»

H) «Қазақтың қилы тарихы»

$$$ 171

Деректану методикасының негізгі принциптері:

A) Субьективтілік принип

B) Ретроспективтік принцип

C) Обьективтілік принцип

D) Герменевтикалық принцип

E) Партиялық принцип

F) Күнделікті принцип

G) Тарихилық принцип

H) Теориялық принцип

$$$ 172

Деректермен жұмыс істеудің негізгі кезеңдері:

A) Деректерді біреуден сұрап алу

B) Деректерді сұрыптау

C) Деректерді іздеу, табу, жинау

D) Деректерді сынау

E) Деректанулық талдау

F) Дректерді көшіріп алу

G) Деректерден алынған мәліметтерді нақты зерттеулерге пайдалану

H) Деректердегі мәліметтерді басқа біреуге көрсету

$$$ 173

Махмуд Бен Вали қазақтар туралы жазды:

A) Қазақтардың Моғолстан, Ноғай Ордасымен байланысын

B) Қазақтардың Шайбанид, Аштарханидтермен саяси қарым-қатынасы

C) Қазақтардың Орыс мемлекетімен саяси байланысын

D) Шайбанидтің Мервке жорығын

E) Қасым ханның Ташкентке жорығын

F) Тұрсының Шығыс Түркістанға жорығы

G) Есім ханның Тұрсынды өлтіруі

H) Тәуекелдің Тұрсынды өлтіруі

$$$ 174

Молла Муса Айса қожа Сайрами:

A) «Тарих-и-амнийа» дерегін жазды

B) «Жами-ат-тауарих» дерегін жазды

C) «Бахр-ал-асрар» дерегін жазды

D) Шығыс Түркістан тарихын жазды

E) Моғолстан тарихын жазды

F) Алтын Орда, Ақ Орда тарихын жазды

G) Оңтүстік Қазақстан қалаларына қатысты деректер

H) Жетісу, Шығыс Қазақстан қалаларына қатысты деректер

$$$ 175

Менандр Протектор:

A) Македондық дипломат, тарихшы

B) Византия дипломаты, тарихшы

C) Түрік елшісі, соғдылық

D) Түрік елшісі Маниахты Византия императоры Юстианның қабылдағанын жазды

E) Түрік елшісі Зимарх туралы жазды

F) Венгерлерді түркілер деп жазды

G) Түріктерді варварлар деп жазды

H) Түріктердің өз жазуы бар деп жазды

$$$ 176

«Бұхар мейманының кітабы»:

A) Менандр Протектор жазды

B) Аль Балазури жазды

C) Рузбихан Исфахани жазды

D) 1514-1514 жылғы М. Шайбанидің Шығыс Түткістанға жорығы баяндалады

E) 1508-1509 жылғы М.Шайбанидің қазақтарға жорығы баяндалады

F) 1510 жылғы М. Шайбанидің Қасым ханмен соғысы баяндалады

G) ХҮІІ ғ. Қазақ хандары туралы туралы деректер беріледі

H) Қазақтардың тұрмысы, шаруашылығы туралы деректер беріледі

$$$ 177

Л.С.Васильев үш көшпелі өркениет түрін ұсынады:

A) Сақтық,

B) Қидандық

C) Үйсіндік

D) Қаңлылық

E) Түргештік

F) Түркілік

G) Монғолдық

H) Ғұндық

$$$ 178

Елюи Чуцай:

A) Мин шилу» дерегінің авторы

B) « Си-ю лу» (Батысқа саяхат суреттемесі) дерегінің авторы

C) «Чанчунь чжэнжэнь Си ю цзи» дерегінің авторы

D) Шыңғыс ханның 1219-1223 жылғы Орта Азияға жасаған жорығына қатысты

E) Шыңғыс ханның найман, керейіттер, таңғуттарға жасаған жорықтарына қатысты

F) Бату ханның Европаға жасаған жорықтарына қатысты

G) Үгедейге қызмет етті, кеңесшісі болды

H) Бату ханға қызмет етті, кеңесшісі болды

$$$ 179

Білге қаған ескерткіші:

A) 1894 жылы түркітанушы В.В. Радлов тапты

B) 1889 жылы дат ғалымы В.Томсен тапты

C) 1889 жылы орыс этнографы И.М.Ядринцев тапты

D) Жазған Білге қаған

E) Жазған Күлтегін

F) Жазған Йоллық-тегін

G) 550-600 жылғы жорықтар баяндалады

H) Білге қағанның оғыз татабилерге қарсы жорықтары баяндалады

$$$ 180

Медиевист, ориенталисттер, этнологттар зерттейді:

A) Медивистер шығыстың тарихын зерттейді

B) Медивистер - орта ғасыр тарихын зерттейді

C) Медивистер қазақ тарихы зерттейді

D) Ориенталист батыстың тілі мен мәдениетін зерттейді

E) Ориенталист - шығыстың тілі мен мәдениетін зерттейді

F) Этнологттар қытай тілі мен мәдениетін зерттейді

G) Этнологтар - көне этностық топтардың шығу тегін, ру-тайпалық құрамын, қонысын, олардың өзіндік ерекшеліктерін зерттейді

H) Этнологттар теңгелердің шығу тарихын зерттейді

$$$ 181

«Қырғыз-қазақ немесе қырғыз-қайсақ далаларының сипаттамасы» еңбегінің 3 бөлімінде қарастырлаған:

A) Орта Азияның георафиялық сипаттамасы

B) Қазақ жерінің географиялық сипаттамасы

C) Қазақ жері мен Қытайдың географиялық сипаттамасы

D) Қазақ халқының тарихы

E) Қоқан хандығының тарихы

F) Хиуа хандығының тарихы

G) Қазақ халқының этнографиясы

H) Орта Азия халықтарының этнографиясы

$$$ 182

Татар-моңғол езгісінің кереғар жағын көрсеткен орыс тарихшылары:

A) В.Н. Татищев

B) Д.И. Иловайский

C) М.П. Погодин

D) В.Г. Тизенгаузен

E) М.М. Щербатов

F) В.В. Бартольд

G) Н.М. Карамзин

H) А.Н. Голицын

$$$ 183

Ресей мемлекеттілігінің қалыптасуында Алтын Орданың сыртқы саясатының оң әсері болды деп жазды:

A) А.Н. Голицын

B) Н.М. Карамзин

C) М.М. Щербатов

D) В.Г. Тизенгаузен

E) М.П. Погодин

F) .Н. Татищев

G) Д.И. Иловайский

H) В.В. Бартольд

$$$ 184

Қарлұқтардың этникалық құрамы мен саяси тарихын жазған орыстың шығыстанушылары:

A) Б.Е.Көмеков

B) В.В. Григорьев

C) Н.А. Аристов

D) В.В. Радлов

E) T.Сұлтанов

F) В.Г.Кляшторный

G) Н.А. Аристов

H) В.В.Бартольд

$$$ 185

Қарлұқтар қытай, араб, парсы деректерінде аталады:

A) «гэлолу», «гэлу»,

B) «Ташилы»

C) «Имақ»

D) «харлук», «харлуж

E) «Чжисы»

F) «Кангюй»

G) «халлух»

H) Ығдыр

$$$ 186

Кеңестік тарихнамада оғыздар туралы жазды:

A) Н.А. Аристов

B) А.Ю. Якубовский

C) В.В.Бартольд

D) Б.Е.Көмеков

E) С.П. Толстов

F) С.Харузин

G) К.Караев

H) С.А. Агаджанов

$$$ 187

Б.Е.Көмеков қимақ тайпаларындағы титулдарды талдайды:

A) Қимақ халқында хакан

B) Қимақ тайпаларында пансад

C) Қимақ тайпалары-шад тұтық

D) Қимақ тайпаларында бұзық

E) Қимақ тайпа Одағы-байғу

F) Қимақ тайпа Одағында-хан

G) Қимақ мемлекетінде-хакан

H) Қимақ мемлекетінде-көсем

$$$ 188

Европоцентризм:

A) Әлем тарихында арийліктердің ролін жоғары қояды

B) Әлем тарихында да европалықтардың ролін жоғары қояды

C) Әлем тарихында үнділік өркениетті жоғары бағалайды

D) Адамзат тарихын византиялық өркениет тұрғысынан

E) Адамзат тарихын қарау европалық өркениет тұрғысынан

F) Адамзат тарихын шығыс өркениет тұрғысынан қарау

G) Европалық халықтың шығу тегін жоғары қояды

H) Шығыстық халықтың шығу тегін жоғары қояды

$$$ 189

“Құтты білік” дастанының басты кейіпкерлері:

A) Күнбатты

B) Күнтуды патша

C) Шоқжұлдыз

D) Шолпантуды

E) уәзірі Айтолды

F) Уәзірі Ордгүрміш

G) Патша Ұғдүлміш

H) Ұғдүлміш, дәруіш Ордгүрміш

$$$ 190

Г. Ф. Миллер:

A) Неміс тарихшысы

B) Ресей тарихнамашысы

C) Неміс деректанушысы

D) Ертіс, Жәміш, Өскемен бекіністерінің маңында археологиялық барлау жүргізді

E) Орта жүздегі қазақтардың тарихын зерттеді

F) «Сібір тарихының» авторы

G) «Ресей империясы тарихының» авторы

H) «Зафар-наме» дерегін аударды

$$$ 191

Жүсіп Баласағұн:

A) «Диуани-хикмет» дастанын жазды

B) “Құтты білік” дастанын жазды

C) «Зафар-наме» дастанын жазды

D) «Құтты білік» дастаны энциклопедиялық шығарма

E) «Құтты білік» сөздік

F) «Құтты білік» прозалық шығармa

G) Дастанды 1891-1900 жылдары В. В. Радлов ғылым әлеміне паш етті.

H) Дастанды 1900 жылы В. В. Радлов орыс тіліне аударды

$$$ 192

ХІХ ғ. екінші жартысы ХХ ғ. басында қазақ жазба шежіресін қалыптастырды:

A) М.Ж. Көпейұлы

B) С.Асфендиров

C) Ж.Аймауытов

D) Ш. Құдайберді ұлы

E) М.Жұмабаев

F) Қ. Халид

G) Ә.Бөкейханов

H) М.Тынышпаев

$$$ 193

Ежелгі Қазақстан тарихы туралы жазған рим, византиялық авторлар:

A) Аммана Марцеллин

B) М.Тынышпаев

C) Ә.Бөкейханов

D) Приска Панийский

E) Г. Ф. Миллер

F) М.Олкотт

G) Н.Я. Бичурин

H) Константина Багрянородый

$$$ 194

1768-1774 жылдары ұйымдастырлған екінші Академиялық экспедицияның құрамында болды:

A) К.Миллер

B) П.С. Паллас

C) В.Татищев

D) Д.Кэстль

E) И.П.Фальк

F) М.Олкотт

G) И.Г.Георги

H) Н.Кирилов

$$$ 195

Кеңестік дәуірде алғашқы археологиялық зерттеулер жүргізді:

A) Н. Коншин и А.Л. Зуев Семей қаласының маңында

B) П. П. Иванов, М.Е. Массон- Сайрамда

C) В. Никитин Қарқаралы уезінде

D) А.А. Диваев Қорқыт ата мен Көк Кесенеде

E) В.Д. Городецкий Оңтүстік Қазақстанда

F) М.П. Грязнов Батыс Қазақстанда

G) В.А. Каллаур Талас өзенінің төменгі ағысында

H) Н.Н. Пантусов Жетісу облысында

$$$ 196

1932 - 1933 жылдардағы П.С. Рыков басқарған экспедиция:

A) Экспедиция құрамында М.П. Грязнов, М.И. Артамонов болды

B) Экспедиция құрамында В.Д. Городецкий, В. Никитин болды

C) Экспедиция құрамында П. П. Иванов, М.Е. Массон болды

D) Орталық Қазақстанның ежелгі тарихын зерттеді

E) Батыс Қазақстанның ежелгі тарихын зерттеді

F) Оңтүстік Қазақстанның ежелгі тарихын зерттеді

G) Қола дәуірінің тұрақтарын тапты

H) Темір дәуірінің тұрақтарын зерттеді

$$$ 197

Ә.Марғұлан басқарған археологиялық экспедицияның нәтижелері:

A) Палеолит дәуірінің тұрақтарын тапты

B) Неолит, энеолит дәуірінің тұрақтарын зерттеді

C) Кельтиминарлық мәдениеттің ошақтарын зерттеді

D) Кесінді мәдениеттің ошақтары табылды

E) Дәндібай-Беғазы мәдениетін тұрақтары мен моллаларын зерттеді

F) Қауыншы-Отырар мәдениетінің тұрақтары табылды

G) Аймақтың отырықшы және қала мәдениетінің орталығы болғандығын дәлелдеді

H) Аймақтың көшпелі шаруашылықтың орталығы болғандығы дәлелденді

$$$ 198

ХІХ ғ.бірінші жартысында Орта жүз тарихы туралы жазды:

A) Н.С.Лыкошин

B) В.А.Каллаур

C) С.Б.Броневский

D) Б.Н.Кастельский

E) В.А. Левшин

F) М.Красовский

G) П.И.Лерх

H) В.Старков

$$$ 199

Түркістан археология әуесқойлары үйірмесі:

A) 1895 жылы –Ташкентте құрылды

B) 1826 жылы –Орынборда құрылды

C) Мүшелері: В.А.Каллаур, Н.С.Лыкошин, Б.Н.Кастельский және т.б.

D) Мүшелері: П.И.Лерх, В.Старков, М.Красовский және т.б

E) Мүшелері: X.А. Алпысбаев, Н.С.Лыкошин және т.б

F) Археологиялық, этнографиялық, геологиялық зерттеулер жүргізді

G) Археологиялық, тарихи зерттеулер жүргізді, деректерді жинады

H) Тарихи деректерді басып шығарды, герменевтикалық талдау жасады

$$$ 200

Орыс географиялық қоғамының бөлімдері:

A) Семей

B) Ақмола

C) Орынбор

D) Орал

E) Батыс-Сібір

F) Торғай

G) Қазалы

H) Түркістан

$$$ end

Қазақ халқының тарихи ойлары пәні бойынша