Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
2016 kletka полный.docx
Скачиваний:
1
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
264 Кб
Скачать
☆

Дддддддд

Диплоидты ядроның мейоздық бөлiну барысында хромосом жиынтығы қандай болады:Гаплоидты.

ДНК редупликациясы өтеді:Интерфазаның синтез кезеңінде

ДНК репликациясы қай ферменттің қатысуында орындалады:ДНК-полимераза

ДНҚ дан РНҚ ға ақпараттың көшірілу кезеңі қалай аталады:Транскрипция.

ДНҚ молекуласына тән белгілер:Екі жіпшеден тұрады; Моносахарид- дезоксирибоза болады; Генетикалық ақпаратты сақтайды.

Дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз. Аралық филаменттер – бұл:Элементы цитоскелета в виде длинных тонких неветвящихся нитей толщиной около 10 нм. ; Фибриллярлы белоктар кератин, виментин немесе десминнен құралған цитоқаңқа элементтері;Тірек-қимыл қызметін атқаратын цитоқаңқа элементтері

Дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз. Гетерохроматин – бұл:Хромосомалардың белсенділігі төмен бөлімдері; Хромосомалардың толық емес деконденсацияланатын аймақтары; аРНҚ молекулаларының жасалуы мен ақпараттың оқылуы жүріп жатпаған хромосома бөлімдері

Дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз. Клетка органеллалары – бұл:Клетканың міндетті компоненттері; Белгілі қызмет атқаратын клетка ішілік құрылымдар; Мембранамен шектелген не шектелмеген клеткаішілік құрылымдар

Дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз. Микротүтікшелер – бұл:Сыртқы диаметрі 24 нм, ішкі диаметрі14 нм жіңішке цилиндр түріндегі құрылым;Глобулярлы белок тубулиннен құралған цитоқаңқа элементтері; Кірпікшелер мен талшықтардың аксонемасының құрылуына қатысатын цитоқаңқа элементтері

Дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз. Микрофиламенттер – бұл:Жуандығы 7 нм шамасындағы жіңішке белокты жіпше түріндегі құрылымдар;Фибриллярлы белок миозиннен құралған цитоқаңқа элементтері;Фибриллярлы белок актиннен құралған цитоқаңқа элементтері

Дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз. Эухроматин – бұл:Хромосомалардың белсенділігі жоғары бөлімдері; Хромосомалардың толық деконденсацияланатын аймақтары; аРНҚ молекулаларының жасалуы мен ақпараттың оқылуы жүріп жатқан хромосома бөлімдері

Дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз:Белок синтезін гиалоплазмадағы бос рибосомалар және түйіршікті эндоплазмалық тордың фиксирленген рибосомалары қамтамасыз етеді;Липидтер синтезін тегіс эндоплазмалық тор қамтамасыз етеді;Полисахаридтер синтезін Гольджи кешені қамтамасыз етеді

ЕЕЕЕЕЕ

Егер аналық клеткада хромосом саны 36-ға тең болса, мейоз жүрiп өткеннен кейiн клеткадағы хромосом саны қаншаға тең болады:18.

Егер белоктың синтезiне жауап беретiн бiр геннiң құрамы 6000 нуклеотидтен тұратын болса, белоктың құрамындағы аминқышқылдарының саны қанша болады:2000.

Екіншілік лизосомалар біріншілік лизосомалардың қосылуынан түзіледі: Фагосомамен; Пиносомамен; фагоцитарлы вакуолмен

Ең тығыз клеткалық құрылым:Ядрошық

ЖЖЖЖЖЖЖ

Жануар мен өсімдік жасушасының негізгі айырмашылықтары:Жануар жасушасындағы центриоль өсімдіктерде болмайды; Өсімідіктерде пластидтер болады; Өсімдік жасушасының қабығы целллюлозадан тұрады

Жарықтық микроскопияның ерекшеліктері туралы дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз:Жарық микроскопының рұқсат берiлетiн ең кiшi қашықтығы 0,2 мкм; Жарық көзi ретінде табиғи жарық немесе шоқтану шамдарының жарығы қызмет етедi;Препараттарды бояу қажет

Жасуша орталығы түзіледі: Екі диплосомадан; Центросферадан.

Жасуша орталығы:Диплосомадан, центросферадан тұрады; Митоз ұршығын түзуге қатысады; Микротүтікшелерді құрау.

Жасушааралық күрделі қосылыстар бөлінеді: Адгезиялы; Тұйықтағыш; Тіркестік белгісі.

Жасушаның беттік кешенінің құрылымдық компоненттеріне жатады:Гликокаликс; Плазмалемма; Цитоплазманың кортикальдық қабаты

Жасушаның қосымша заттары:Гликоген; Май тамшылары

Жасушаның органикалық заттары болып табылады:Ақуыз; Майлар; Көмірсу.

Жыныс клеткаларының (гаметалардың) түзiлуi клетка бөлiнуiнiң қай түрiне жатады:Гаметогенезге.

Жыныссыз көбею түріне жатады:Өсімді көбею; Бүршіктену; Спора түзу

ЗЗЗЗЗЗЗ

Зат алмасу процестері:Анабализм; Катаболизм.

Зат алмасу:Ағзадағы органикалық заттардың химиялық өзгерістері; Тірі ағзаның химиялық құрамының жаңаруы; Барлық тірі ағзаға тән

Интерфаза уақытында клеткалық орталықтың центроиль саны: Диплоидты клеткада екеу; Тетраплоидты клеткада төртеу; Политенді клеткада болмайды

КККККК

Кариотип дегеніміз:Хромомсома санының жиынтығы; Хромосоманың морфологиялық белгілерінің жиынтығы; Хросмосомалардың түрлік жиынтығы

Катаболизм процесіне тән сипаттамалар:Ыдырау реакциялары; Энергияның бір бөлігі АТФ күйінде жинақталады; Соңғы өнімдері СО2 мен Н2О

Катаболизм реакцияларының нәтижесінде энергия төмендегі күйде сақталады:АТФ энергиясы; НАДФ

Клетка қосылыстары – бұл:Клетканың міндетті емес компоненттері ;Гиалоплазмадағы май тамшылары, гликоген түйіршіктері; Меланин түйіршіктері

Клетка теориясының негізігі ережелері: Тірі организмдердің ең кіші бірлігі клетка болып табылады; Әртүрлі тірі организмдердің клеткалары негізінен құрылыстары бойынша бірдей; Клеткалардың көбеюі митоз жолымен жүреді;

Клетка циклiнiң қай фазасында ДНҚ молекуласының екi еселенуi жұзеге асырылады:Интерфазада.

Клетка циклы кезіндегі процесстер туралы дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз:Пресинтетикалық кезеңде клетканың өсуі жүреді;Синтетикалық кезеңде ДНҚ-ның екі еселенуі жүреді;Постсинтетикалық кезеңде бөліну ұршығында белок синтезі жүреді

Клетка циклына қандай кезеңдер жатады?Пресинтетикалық кезең;Синтетикалық кезең; Постсинтетикалық кезең

Клетка цитоплазмасында болады: Гиалоплазма; Мембраналы және мембранасыз органеллалар; Трофикалық, секреторлы, пигментті қосылыстар

Клеткада гликоген ролі:Трофикалық

Клеткада ДНК-ның сандық мөлшерін анықтайтын әдіс:Ультромикроскопиялық

Клеткадағы белок синтезі жүзеге асады:бос рибосомалар; ГЭТ-дың фиксирленген рибосомалары; Гиалоплазмадағы полисомалар

Клеткадағы рибосомалар орналасқан:Тікелей гиалоплазмада;Түйіршікті эндоплазмалық тордың мембранасында; Митохондрияларда

Клеткадағы химиялық қосылыстардың шоғырлануын анықтаушы әдіс:Цитохимия

Клеткаларды зерттеу әдістері:Фазасы қарама-қарсы микроскопия; Радиоавтография; Флуоресценциялық микроскопия.Клеткалық микроскопия.

Клеткалық мембрананың негізгі химиялық компоненттері б.т.:липидтер (40%);көмірсулар (5-10 %)

Клеткалық орталық – бұл:Екі центриолден және центросферадан тұратын құрылым; Микротүтікшелерден құралған органелле; Бөліну ұршығының түзілуіне қатысатын органелла

Клеткалық теорияға сәйкес клетка төмендегі қабілеттіліктерге ие, организмнің ең кіші бірлігі болып табылады: Жаңғыртуға (қалпына келтіруге); Зат және энергия алмасуға; Бейімделушілікке

Клетканың бос (активтi) бетiнде орналасатын түзiндiлер:Микробүрлер; Десмосомалар

Клетканың «ас қорыту мүшесі» деп аталадыЛизосома.

Клетканың мембранасыз органеллалары:Pибосомалар; Mикротүтiкшелер

Клетканың теориясын құрастырған ғалымдар:Шлейден; Шванн

Коммуникативті клетка аралық байланыстарға жатады:Саңылаулы байланыс; Электрлік синапс;Химиялық синапс;

Кірпікше – бұл:Маятниктәрізді немесе толқын тәрізді қозғалыс жасауға қабілетті цитоплазманың цилиндрлі жіңішке өсіндісі; Микротүтіктердің 9 дуплеттерінен құралған және орталығында 2 микротүтіктерімен аксонемасы бар құрылым; Аксонемасы және негізінде базальді денешігі бар құрылым;

ҚҚҚҚҚҚҚ

Қалдықты денешіктер – бұл:құрамында қорытылмаған алмасу өнімдері бар лизосома; клетканы жоюға жататын құрылымы бар вакуоль; Гидролаза белсенділігі төмен былбыраған құрылымды лизосома

Қосылыстардың мынандай түрлерін ажыратады:Трофикалық; Секреторлы;Пигменттік

Құрамында гидролитті ферменті бар органоид: Лизосома.

ЛЛЛЛЛЛЛ

Лизосом ферментінің ролі:Гидролитикалық

Лизосомалар болады:Бір мембранамен шектелген мөлшері 0,2-0,4 мкм вакуолдер; Гольджи кешенінің транс-полюса диктиосомасынан бөлініп шығатын вакуолдер; Гидролазалармен толтырылған вакуолдер

Лизосомалар:Де Дюв ашқан; Құрамында гидролаза ферменттері көп болады; Жасуша ішіндегі қорытылу процестеріне қатысады

Лизосомалардың қызметі:Жасушаішілік қорытылу.

Лизосоманың келесі типтерін ажыратады:Біріншілік лизосомалар; Екіншілік лизосомалар; Қалдықты денешіктер

ММММММ

Мейоз барысында аллельдiк гендер қалай ажырайды:Әр клеткаға кетедi.

Мейоз дегеніміз:Пісіп жетілу аймағындағы жыныс жасушасының бөлінуі; Жасушаның хромосома санының 2 есеге азайып бөлінуі.

Мейозға қатысты дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз:Мейоз нәтижесінде бір тетраплоидты клеткадан төрт гаплоидты клетка түзіледі;Мейоз арасында синтетикалық кезеңсіз ұзақ емес интерфаза болатын арты артынан кезектесіп бөлінетін екі кезеңнен тұрады;Жұмыртқа клеткасының құрылуында бастапқы тетраплоидты клекадан бір гаплоидты жұмыртқа клеткасы және үш гаплоидты редукциялық денешіктер түзіледі

Мейоздың бiрiншi бөлiнуiнің диплотена уақытында:Биваленттердің iшiнде гомологиялық хромосомалардың итерілуі жүреді;Биваленттерде хромосомалардың ілінісуі мен қиылысу орны-хиазмаларды анықтайды ; Хромосомалардың конденсациясы және ары қарайғы қысқаруы жүреді

Мейоздың бiрiншi бөлiнуiнің пахитена уақытында:Гомологиялық хромосомалардың толық конъюгациясы орын алады;Кроссинговер жүреді; Гомологиялық хромосомалардың арасында бiрдей бөлiмшелермен өзара ауысу орын алады

Мейоздың бiрiншi бөлiнуiнің профазасының диакенез уақытында:Хромосомалардың конденсациясы және ары қарайғы қысқаруы жүреді;Хиазма санының азаюы белгіленеді;Хромосомалар ядро қабығымен байланысын жоғалтады

Мейоздың бiрiншi бөлiнуiнің профазасының зиготена уақытында:Гомологиялық хромосомалардың конъюгациясының басы және жақындауы жүреді;Гомологиялық хромосомалар биваленттер қалыптастырады;Клеткада биваленттердің 1n саны болады

Мембраналардың құрамынан бөлініп алынатын көмірсулар болады: Гликопротеидтерді құра, белок молекулаларымен байланысты болады; Гликолипидтерді құра, липид молекулаларымен байланысты болады; Гликокаликстің құрамды компоненті

Мембраналы органеллаларға жатады:Гольджи кешені, лизосомалар, пероксисомалар; митохондриялар, пластидтер;Эндоплазмалық тор

Мембрананың интегралды белоктары:билипидті қабатқа толықтай еніп жатады; билипидті қабатқа толықтай еніп жатады; билипидті қабатта толықтай жайғасып жатады

Мембранасыз органеллаларға жатады:Рибосомалар;Клеткалық орталық;микротүтіктер, микрофиламенттер, аралық филаменттер

Микротүтікшелер:Цитоқаңқаны құрайды; Цитоплазманы тесіп өтеді.

Митоздың анафаза уақытында орын алады:Хромосома центромера ауданында байланыс жоғалтады және клетканың полюстарына тарқайды;Хромосомалардың центромера бөлiмшелерi клетка полюстеріне қарай бағытталған;Хромосомалардың центромера бөлiмшелерi клетка экваторына қарай бағытталған

Митоздың кезеңдері: Профаза; Метафаза; Анафаза, телофаза;

Митоздың қай сатысында жас хромосомалар полюстерге ажырайды:Анафаза

Митоздың қай фазасында хромосомалардың морфологиясын тексеріп көруге болады:Метафаза.

Митоздың метафаза уақытында орын алады:Бөліну ұршығының қалыптасуын аяқталуы; Хромосомалардың центромера бөлiмшелерiне бөлiну ұршығының микротүтiктерiнiң бекiтiлуі;Қатаң тәртiпте клетканың экваторлық жазықтықтығында хромосомалардың қатарға тұрғызылуы

Митоздың профазасы уақытында орын алады:Ядро қабықшасының фрагментациясы; Цитоплазмалық желінің редукциясы, рибосома санының азаюы; Хромосома конденсациясы

Митоздың телофаза уақытында орын алады:Хромосомалардың деконденсациясы;Ядро қабықшасының қалыптасуы; Клетканың екі еншілес клеткаға бөлінуі

Митохондрия кристалары – бұл:Ішкі мембрананың органеллелерға қарайғы қатпарлары; Ішкі мембрананың матриксқа қарайғы тақташа пішіндегі өсінділері; Ішкі мембрананың матриксқа қарайғы түтік пішіндегі өсінділері

Митохондрия құрамына қандай құрылымдар кіреді:Мембраналар; Кристалар; Матрикс

Митохондрия құрылымы тұрады:Ішкі сыртқымембранадан; Кристалардан; Матрикстен.

Митохондрия қызметтері:Органикалық субстараттың көмірқашқыл газына дейін тотығуын жүзеге асыру; Тотыға фосфорлану; Макроэргиялық қосындыларды түзу

Митохондриялар туралы дұрыс жауап нұсқасын таңдаңыздар:ДНҚ-ның меншікті молекулалары бар;АТФ молекуласының синтезін қамтамасыз етеді; Меншікті рибосомалары бар

Митохондриялар-бұл:Дөңгелек, сопақ, созылған пішінді; Клетка ішінде көшуге қабілетті; Бір бірімен қосылуға қабілетті

Морфологиясы бойынша хромосомалар бөлінеді:Метацентрлік; Субсетацентрлік; Метафаздық.

ННННН

Некроз сипатталады:Клетканың мембраналық компоненттерінің ісінуімен;АТФ, белок, нуклеин қышқылдарының синтезінің төмендеуімен;Лизосома ферменттерінің активациясы

Некроз:Жасушаның өте күшті бұзылыстары; Тіршілік жағдайларының кұшті өзгеруі салдарынан дамиды.

ОООООО

Онтогенездің белгілі бір сатысымен байланысты болатын сыртқы фактор әсерінен пайда болатын апоптоз түрлері: Насекомдар метаморфозында қуыршақ сатысы жасушаларының өлуі; Омыртқалылар эмбриогенезінде ұрық жасушаларының редукциясы

ППППП

Пасссивті тасымалдау: нергия жұмсауды қамтамасыз етпейді; Концентрация градиентіне байланысты жүреді; Диффузия.

Пероксисомалар:Кристалды өзекті сопақша вакуоль пішінді; Аминқышқылдарының тотығу ферменттері мен каталаза бар вакуолдер; Ішінде сутегі пероксидінің тотығуы жүретін вакуольдер

Пероксисомалардың клеткадағы түзiлетiн орнын ата:Гольджи пластинкалы комплексi

Пигментті қосылыстар болады: Каротин; Меланин, гемоглобин; Гемосидерин, билирубин, липофусцин;

Пиримидиндік азотты негізге жататын нуклеотидтер:Тимин; Цитозин.

Плазмалемма арқылы белсенді тасымалдау:Арнайы өткізгіш ақуыздар көмегімен жүреді; Протон потенциалынан пайда болған энергия жұмсалады; Концентрация градиентіне қарай жіреді.

Плазмалемма арқылы заттардың пассивті транспорты бұл:Концентрация градиентіне қарай өткізу

Плазмолемма мынандай қызметтер атқарады:Шекаралық; рецепторлық;Транспорттық

Пластид типтерінің дұрыс атауларын таңдаңыз:Лейкопласттар;Хромопласттар;Хлоропласттар

Пластидтер түріне байланысты бөлінеді:Лейкопласттар; Хромопластар; Хлоропластар.

Пластидтерге қатысты дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз:Екі мембранамен қоршалған;Тилакоидтары болады;Меншікті құрылымдық белоктардың бір бөлігін синтездеуге қабілетті

Пластинкалық комплекс құрамына кiретiндер:Жалпақ цистерналар; Көпiршiктер

Полиплоидия – бұл:ДНҚ-ның жоғары құрамымен клеткалардың құрылуы ;Жоғары маманданған клеткаларда хромосомдар жиынтықтырының санының жоғарылауы;Хромосома жиынтығының сананың өсуі (гаплоидты жиынтыққа қатысты)

Полиплоидты клеткаларға жатады:4n хромосомалардың жиынтығы бар;8n хромосомалардың жиынтығы бар;32n хромосомалардың жиынтығы бар

Прокариоттарға жатады:Көк-жасыл балдырлар; Бактериялар

Пуриндік негізге жататын нуклеотидтер:Аденин; Гуанин.

РРРРР

Рибосомаға қатысты дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз:Полипептидті молекулалар синтезінің қарапайым болып табылады;Белоктар және рРНҚ-дан құралған;Үлкен және кіші суббірліктерден құралған

Рибосомалар – бұл:Рибонуклеопротеидтер; Мембранамен шектелмеген мөлшері25/20/20 нм түйіршіктер; Бір үлкен және бір кіші суббірліктерден құралған мөлшері25/20/20 нм түйіршіктер

Рибосомалардың мынандай түрлерін ажыратады: Бос; Фиксирленген; Полирибосомалар;

РНҚ-ның түрлері:Ақпараттық; Тасымалдаушы; Рибосомалық.

ССССС

Соматикалық клеткалардың бөлiну типтерiн ата:Митоз; Амитоз

Сыртқы әсерлердің зақым келтіру нәтижесінде кедір-бұдырлы цитоплазмалық тор құрылысында келесідей бұзылыстар орын алуы мүмкін:Вакуолизация жүреді және ұсақ көпіршіктерге ыдырап кетеді;Фиксирленген рибосомалар саны азаяды;Секретті өнімдердің синтезінің қарқындылығы төмендейді

Сыртқы әсерлердің зақым келтіру нәтижесінде митохондрия құрылысында келесідей бұзылыстар орын алуы мүмкін:Мембранааралық кеңістік кеңейеді;Санның және кристалардың өлшемдерінің редукциясы орын алады; Мембрана жыртылуы мүмкін

ТТТТТТ

Тотығу-тотықсыздану ферменттері бар органоид:Митохондрия

Транскрипция өтеді:Ядрода

Транскрипция-бұл:ДНК матрицасында РНК молекуласының жасалынуы

Транскрипцияны орындаушы фермент:РНК-полимераза.

Трансляция өтеді:Рибосомада

Трансляция процесінің кезеңдері:Терминация; Элонгация; Инциация

Трофикалық қосылыстар болады:гиалоплазмадағы май тамшылары; гиалоплазмадағы гликоген түйіршіктері; ГЭТ ішіндегі белоктық гранулалар;

Түрдің кариотипі– бұл:Хромосомалардың белгiлi саны; Хромосомалардың белгiлi құрылымы;Хромосомалардың санның жиынтығы, өлшемдері және құрылысының ерекшелiктерi

Тығыз байланыс мынандай болып табылады:Макромолекулаларды өткізбейтін; Иондарды өткізбейтін; Суда еріген заттарды өткізбейтін;

УУУУУУ

Ультракүлгін микроскопияның ерекшеліктері туралы дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз:Ультракүлгін микроскопының рұқсат берiлетiн ең кiшi қашықтығы 0,1 мкм;Жарық көзi ретінде сынапты немесе ксенонды шамдардың ультракүлгін сәулелері қызмет етедi;Люминесцентті экран және электро-оптикалық өңдегіш қажет

ҰҰҰҰҰ

Ұрықтанған жасуша:Зигота.

Ұсақ молекулалы заттардың биомембрана арқылы өтуінің жолдары:Жай диффузия; Жеңілдетілген диффузия.

ФФФФФФ

Фазалы-контрасты микроскопияның ерекшеліктері туралы дұрыс жауап нұсқаларын таңдаңыз:Боялмаған тірі объекттерді зерттеуге мүмкіндік береді;Жарық көзi ретінде табиғи жарық немесе шоқтану шамдарының жарығы қызмет етедi ; Объективте фазалық пластинканы және конденсаторда арнай сақиналы диафрагманы қолдану қажет

ХХХХ

Хлоропластар:Стромадан тұрады; Қос қабатты мембранадан тұрады; Фотосинтезге қатысады.

Хроматиннің келесі түрлерін ажыратады: Хромосомдар; Эухроматин; Гетерохроматин;

Хромосома – бұл:ДНП-ның бір молекуласы ;Митоз кезіндегі ДНҚ молекуласы; Центромері және екі иығы бар максимальді тығыздалған ДНҚ молекуласы

Хромосома ие болады:Хромосоманы екі иыққа ажырататын центромера;Хромосоманың серігін бөлетін екіншілік тартылу);Теломерлер

Хромосома санының морфологияларының жиынтығы:Кариотип.

Хромосомалар морфологиялық құрылысы центромералардың орналасуына байланысты бөлінеді: Метацентрлі; Субметацентлі; Акроцентрлі

Хромосомаларды ажыратады:Метацентрлі;Субметацентрлі ;Акроцентрлі

Хромосомалардың химиялық құрамы тұрады:ДНҚ, РНҚ; Гистон ақуызынан.

Хромосомалардың ядрошықтық ұйымдастырушысы – бұл:Екіншілік көшірілу аймағы ; рРНҚ-ның құрылымы туралы ақпаратты тасымалдаушы гендердің көптеген көшірмелері бар хромосома бөлімі ; Интерфаза сатысында ядрошықтың жасалуына қатысатын бір немесе бірнеше хромосомалардың бөлімі

Хромосоманың центромерасы – это:Алғашқы тартылу аймағы;Хромосоманың кинетохор орналасқан аймағы;Митоз уақытында бөлiну ұршығының жіпшесі бекiген хромосоманың денесiндегi бөлiмше