- •Пәнді оқытуда жоспарланған нәтижелер
- •3 Үлгілік оқу бағдарламасының күрылымы және мазмүны
- •3.1 Пәннің негізгі мазмұны
- •10 Бөлім. Нерв жүйесі
- •3.2. Типтік оқу бағдарламасынын құрылымы
- •4.Ұйымның жағдайы мен білім беру үрдісін іске асыруга койылатын талаптар
- •5 Оқытудың жоспарланған нәтижесін бақылау
- •4.Ұйымның жағдайы мен білім беру үрдісін іске асыруга койылатын талаптар
- •6 Әдебиеттер және оқыту құралдары
10 Бөлім. Нерв жүйесі
Оқу ақпараты:
Орталық және шеткерідегі нерв жүйесінің бөлімдерінің жалпы құрлысы, нерв жүйесінің мүшелерінің қызметі. Жұлын, қүрлысы, орналасуы. Бас ми, бөлімдері, жалпы сипаттамасы. Нейрондардың анатомиялық жэне физологиялық жүктелуі (униполярлық, биполярлық, мултиполярлық), қабылдағыш (рецепторлық), орында- ушы (эффекторлық), байланыстырушы (аралық). Рефлекс.Рефлекторлы доға. Нерв орталығының анатомиялық жэне физиологилық анықтамасы. Жүлынның қызметтері. Сопақша ми, көпір, мишықтың, орталық жэне аралық мидың физологиялық маңызы. Үлкен ми сыңарларының қыртысты қабаты: құрлыс ерекшелігі, қызметі. Мидың қыртысты қабатының бөлімдерінің функционалды ерекшнлігі. Бас мидың қызметін зерттеу эдістері. Вегатативті нерв жүйесінің анатомиялық және функционалдық ерекшеліктері. Жоғарғы нерв қызметінің физиологиясы. Рефлекс түрлері. Шартты және шартсыз рефлекстердің айырмашылығы. Шартгы рефлекстердің пайда болу механизмі. Шартты рефлекстердің түрлері. Шартты рефлекстердің тежелуі. I және II сигналдык жүйе. Жоғарғы жүйке қызметінің типтері. Түйсік, ес. Ұйқы физиологиясы
Білім алушылар білуі тиіс |
Білім алушылар істей білуі тиіс |
-жүйке жүйесінің жалпы құрылысын -бас миға жалпы шолуды; -бас ми мен жұлының қабықтарын -шеткерідегі және вегативті жүйке жүйесінің құрылысын -рефлекс, рефлекторлық доға туралы түсінікті; -бас мидың бөлімдерімен жұлынның физиологиялық маңызын; -вегативті жүйкесінің бөлімдерінің функционалды ерекшеліктерін; -жоғарғы нерв жүйесінің типтерін |
-бас ми мен жұлынның бөлімдерін көрсете білу; -жұлын және бас ми жүйкелерінің шығу орындарын көрсету және жүйкелердіретін аймақтарын көрсету -дене бетінен жүйкелердің шығу орындарын көрсету; -бас, мойын, дене бетінде бас ми жүйкелерінің жолдарын көрсету; -рефлекторлық доғаның құрылымдық компоненттерін көрсету; -вегатативті жүйке жүйесінің бас ми бөлімдерінің жұлынның қызметтерін анықтап айту; - экстракардиалды рефлекстер бойынша (көз-жүрек, Чермак әдісі, солярлы рефлекс, Геринг әдісі, суықпен тәжірибе) вегатативті реактивтілігіне жүргізілген тәжірибиелер бойынша баға беру; I және II сигналды жүйе, жоғарғы жүйке жүйесінің қызметін ажырата білу; -жүйкелік үрдістердің күші, бір қалыптылығына , қозғалғыштығына қарап жоғарғы жүйке жүйесінің типтерін анықтай білу; - тест бойынша адам темпераментін, жеке типін анықтай білу |
Бөлім 11. Қозғыш үлпалар
Оқу ақпараты:
Қозғыш үлпалардың жалпы сипаттамасы. Қозғыш үлпалардың физиологиялық қасиеттері (қозғыштық, өткізу қабілеті, түрақсыздық, төзімділік). Қоздырғыштар жіктелуі. Қозу заңдылығы. Тірі тіндердегі биоэлектрикалық қүбылыстар: әрекет жэне тыныштық потенциалы. Әрекет потенциалының пайда болу механизмі. Жүйке талшықтарының физиологиялық қасиеттері. Жүйке талшықтарында коздырғыштықты өткізу механизмі. Синапс туралы түсінік. Синапстың түрлері, Қүрылысы, қасиеттері.Қозудың синапстар арқылы берілуі. Парабиоз жэне қозғалыс аппараты іуралы түсінік. Бүлшық еттердің физиологиялық қасиеттері. Біріңғай са- лалы бүлшық еттердің қаңқа бүлшық еттерінен айырмашылығы. Жиырылу түрлері. Тетанустың түрлері. Жиырылу кезіндегі бүлшық еттерде кездесетін химиялык өзгерістер. Қажу туралы түсінік.
Білім алушьшар білуі тиіс |
Білім алушылар істей білуі тиіс |
|
|
|
|
|
Бөлім 12. Сезім мүшелері
Оқу ақпараты:
Сезім мүшелерінің орналасуы, құрылысы және қызметтері. Сезім мүшелерінің анатомиялық жэне функционалдық сипаттамасы. Рецептор, анализаторға түсінік. Рецептордың жіктелуі. Көз алмасы. Көз алмасының ішкі ядросы мен қабықтары. Көздің оптикалык жүйесі. Қабылдау механизмі. Сәулелердің көзде сынуының ауытқуы (жақыннан көргіштік және алыстан көргіштік). Бинокулярлық көру. Сыртқы, ортаңғы және ішкі қүлақтың қүрылыстары. Дыбыстың сүйек және ауа кеңістігінен өтуі. Тепе- теңдік аппараты, құрылысы, қозудың өтуі. Тері кұрылысы мен қызметі. Сипап-сезу, жылу және ауруды сезу. Дем сезу мүшесі, иіс сезу мүшесі, қабылдау механизмі.
Білім алушылар білуі тиіс |
Білім алушылар істей білуі тиіс |
|
|
Бөлім 13. Эндокриндік жүйе
Оқу ақпараты:
Эндокриндік бездердің жіктелуі. Эндокриндік бездердің орналасуы, құрлысы, қызметтері (эпифиз, гипофиз, қалқанша, қалқанша маңы, айырша, бүйрек үсті). Гормондар туралы түсінік. Гормондардың қасиеттері. Гормондардың адам ағзасына әсері, шығару жолдары. Бездердің қызметін тексеру эдістері. Гипофиз құрлысы, гормондары. Эпифиз, қалқанша, қалқанша маңы, айырша, бүйрек үсті бездерінің физиологиялық маңызы. ¥йқы безі мен жыныс бездерінің эндокриндік қызметтері. Эндокриндік бездердің гипо- жэне гиперфункциясында пайда болатын көрініс.
Білім алушылар білуі тиіс |
Білім алушылар істей білуі тиіс |
|
|
