10. Күш анализінің есептері.

Мех-дердің күш анализі динамиканың 1ші есебіне негізделген – берілген қоз-с бой-ша әсер етуші күштерді анықтау.Мех-нің кин-қ жұптарында әсер ететін күштерді анықтау – мех-дер динамикасының ең маңызды есептерінің бірі. Тез жүретін маш-лардың жұмысы кезінде пайда болатын ин-я күштері оның салмақтық сипаттамаларынан ондаған не жүздеген есе артып кетеді. Мех-ң кин-қ жұптарындағы күштерді ине-я күштерін пайдалану ар/ы анықтау үшін кинетостатиканың әдістерін (Даламбер принципін) пайдаланамыз. Мех-ң кинетостатикалық (күш) анализін жүргізу үшін звенолардың өлшемдері мен массаларын, айналмалы звенолардың ине-я моменттерін, инерциялық жүктемелерді, звенолардың ауырлық күштерін, кедергі күштерді білу к.к.Бастапқы звенолардың қозғс заңдары ж/е мех-ң звеноларына әсер ететін сыртқы күштер берілген деп есептеледі. Күш анализінің есептері Даламбер принципінің көмегімен шығарылады. Бұл принцип б/ша, егер меха/ң барлық звеноларына әсер етуші күштерге инер/я күштерін қоссақ, оларды тепе-теңдікте тұр деп есептеуге болады. Бұл жағдайда тепе-теңдік теңдеулерін статиканың теңдеулерінен айыру үшін кинетостатика теңдеулері д.а.Күш анализінің есептері:Меха-ң кин-қ жұптарындағы реак-я күштерін анықтау;Теңгеруші күшті анықтау (Мт).

11. Тісті механизмдердің кинематикалық анализі. Мех-ң кин-қ анализі бастапқы звенолардың берілген қоз-с заңдылығы бой-ша мех-ң қалған звенол/ң қозғалысын анықтаудан тұрады Кин-қ анализдің негізгі есептері:1. звенолардың орнын, жеке нүктелердің траекторияларын анықтау;2. жылдам/тар мен үдеулерді анықтау.Құрамына тісті звенолар (тісті дөңгелектер) кіретін мех-дерді тісті мех-мдер д.а Айналатын тісті звеноны тісті дөңгелек д.а.Тісті мех-мдердің міндеті - айналмалы қозғалыстағы жетектегі звеноның қажетті бұрыштық жылдамдығын алу.Жанасатын 2 тісті дөңгелек тістері арқылы тісті іліністі құрайды.Тісті мех-мдер дөңгелектерінің айналу осьтері қозғалмайтын ж/е қозғалмалы болып бөлінеді.Бұл есептерді шығарғанда бастапқы звенолардың қоз/с заңы ж/е мех-ң кин-қ схемасы берілген деп есептеледі.Кин/қ анализ есептері графиктік, графо-аналитикалық ж/е аналитикалық тәсілдермен шешіледі.Кин-қ анализ есебін графиктік тәсілмен шешу кең таралған.Ол көрнекі ж/е қозғалысты бақылауға ыңғайлы.Мех-мнің кинқ схемасын бастапқы звеноның белгілі бір орнына сәйкес таңдап алынған масштабта бейнелеуді механизм планы (н/е механизмнің орын ауыстыру планы) д.а..

12.Маховиктің инерция моментін Виттербауер әдісімен анықтау.

Егер ₍₁₎ фор/мен табылған мех-нің бірқалыпсыздық коэф-ті мүмкін шамасынан үлкен болса, онда оны айналатын звенолардың біреуінің массасын арттырумен азайтуға болады. Айналатын звеноның қосылған массасы сермерлік масса (маховая масса) д.а.Конструктивті түрде бұл масса сермер сияқты жасалынады,яғни біртұтас диск н/е ауыр құрсаулы шабақты шкив түріндегі бөлшек ретінде қарастырылады.Маховиктің қажетті ин/я моментін анықтау үшін(1) ж/е формулаларынан бастапқы звеноның бұрыштық жылдамдығының ең үлкен ж/е ең кіші шамалары δ және ω_орт шамаларымен

;

Мұннан . аз шаманы ескермесек,

,

теңдеулеріне келеміз.

және шамаларын (21)-формулаға қойсақ, ψ_max және ψ_min шамаларын қатынастарынан табамыз.

Виттенбауэр диаграммасына I_К осімен ψ_max және ψ_min бұрыштарын құрайтын жанамалар жүргіземіз. Жанамалардың қиылысу нүктесі О_М Т = Т(I_П) графигінің координаттарының бас нүктесінің жаңа орнын анықтайды. Бұл координаттар жүйесінде механизмнің бірқалыпсыздық коэффициенті δ мен ω_орт орташа бұрыштық жылдамдықтың мәндері беріледі. Координаталар басынан алдыңғы ордината осіне дейінгі арақашықтық О_мm маховиктің келтірілген инеция моментін анықтайды

.