- •2 Курс механика-15-2 тобының студенті :
- •Энергияның сақталу заңын Максвелл маятнигі арқылы үйрену
- •Жұмыс барысы:
- •Есептеулер:
- •Атвуд машинасы арқылы еркін түсу үдеуін анықтау
- •Жұмыс барысы :
- •Есептеулер:
- •Обербек маятнигінің көмегімен айналмалы қозғалыс кезіндегі қатты дененің инерция моментін анықтау
- •Жұмыс барысы:
- •Әмбебап маятнигінің көмегімен тербеліс заңдылықтарын анықтау
- •Жұмыстың барысы:
- •Есептеулер:
- •Гироскоп
- •Жұмыстың барысы:
- •Жұмыстың барысы:
- •Есептеулер:
- •Айналу денесінің тепе-теңдігі
- •Жұмыстың барысы:
- •Есептеулер:
- •Балканың тіреу реакциясы
- •Жұмыстың барысы:
Есептеулер:
h= 0.4м
m1= 0.179 кг
b= 0.9*10-2 м
t1= 1.43c , t2=1.35c, t3= 1.51 c
aэ1=0,39 м/c2 aэ2=0,44м/c2 aэ3=0,35 м/c2
m=0.019+0.1+0.179=0.298 кг
I=0.00000015+0.0000441+0.00041604=0.0046029
аТ=0,01 м/c2
1.935
м/c
Wкин=1170,558 Дж
m2= 0.268 кг
b= 1,4*10-2 м
t1= 1.29 c , t2=1,31 c, t3= 1.15 c
aэ1=0,48 м/c2 aэ2=0,47 м/c2 aэ3=0,6 м/c2
m=0.019+0.1+0.268=0.387 кг
I=0.0007
аТ=0,009 м/c2
0,645
м/c
Wкин=18,08 Дж
m3= 0.36 кг
b= 1.9*10-2 м
t1= 2,64 c , t2=2,714 c, t3= 2,339 c
aэ1=0,115 м/c2 aэ2=0,109 м/c2 aэ3=0,146 м/c2
m=0.019+0.1+0 ,36 = 0,479 кг
I=0.0009
аТ=0,083 м/c2
0,315
м/c
Wкин=5,6 Дж
Осылайша , Максвелл маятнигінің көмегімен энергия сақталу заңын анықтадық.
2-зертханалық жұмыс
Атвуд машинасы арқылы еркін түсу үдеуін анықтау
Жұмыстың мақсаты: Теңүдемелі қозғалыс заңдарын зерттеу.
Құрал-жабдықтар:Атвуд машинасы, m1 және m массалы жүктер, жіп.
Құрылғының құрылымы : Атвуд машинасы 1 штативке орналасқан 2 блоктан тұрады, сол арқылы жіпке бірдей массалы 3 және 4 жүктер асылып тұрады. Егер m массалы жүкке m1 қосымша жүкті тіркесек, онда жүйе теңүдемелі қозғалады. 3 жүкке және 5 тіркелген 4 жүкке екі күш әсер етеді: ауырлық күші және жіптің керілу күші.
Жұмыс барысы :
Ньютонның екінші заңына сүйене отырып:
(m+m1)a = (m+m1)g-T
-ma=mg-T
Мұндағы , a- жүйенің үдеуі, Т-жіптің керілуі, g-еркін түсу үдеуі
Бұл теңдеулерді шешіп, жіптің керілуін және үдеуді өрнектеп аламыз:
T=gm
a=g
Сонда:
g=a
Ең алдымен, 2 блокқа 3 және 4 жүктері ілінген жіпті ілдім. 6 фотодатчигімен кронштейнді төменгі бөлікке орнаттым. Фотодатчикті оң жақтағы жүк фотодатчиктің ортасымен өтетіндей етіп орнату керек. Оң жақтағы жүкке өз қалауым бойынша алынған массасы бар қосымша жүк ілдім. Секундомерді қосқанда , жүк төмен түсе бастайды, таймер уақытын бекітеді. Биіктікті , жүктердің массасын өзгерте отырып, тәжірибені бірнеше рет қайталадым, уақыттарын(t) жазып алдым.
Жүрген жолын(S) біле отырып, тәжірибе жүзіндегі үдеуін мына формуламен анықтаймын:
аЭ=
Ал теория жүзіндегі үдеу:
аТ=
Теория жүзіндегі еркін түсу үдеуін мына формуламен анықтаймын:
gЭ= аЭ
gT = 9.8 м/с2
Есептеулер:
m= 0.12 кг
m1=0.07кг
S, м |
t , с |
аЭ м/с2 |
gЭ, м/с2 |
аТ |
0,12 |
0,351 |
1,94803614 |
8.63 |
1.94870968 |
0,12 |
0,331 |
2,19056051 |
9.7 |
2.19032258 |
0,12 |
0,355 |
1,90438405 |
8.4337 |
1.90438387 |
Мына формулалар арқылы үдеудің және еркін түсу үдеуінің салыстырмалы қателіктерін есептедім:
=
0.03%
=
0.01%
=
0.09%
<
>=
0.044%
= 11%
= 1%
= 12%
<
>=
8%
3-зертханалық жұмыс
Обербек маятнигінің көмегімен айналмалы қозғалыс кезіндегі қатты дененің инерция моментін анықтау
Жұмыстың мақсаты: Айналмалы қозғалыс динамикасы заңдылықтарын тәжірибе жүзінде зерттеу.
Құрылғының құрылымы: 1 крестовинасының стерженіне массалары бірдей 2 жүктері бекітілген. Маховикпен бір өсте диаметрлері әртүрлі 3 екі шкив бар. Маховикті айналдыратын 4 гирь 5 блок арқылы ілінген жіптің ұшына ілінген. Маятниктің айналмалы қозғалысы М момент әсерінен болады.
