2.2 Сурет

2.3 Сурет

2.4 Сурет

2.1 кесте

Е1, В	Е2, В	I1/, A	I2/, A	I3/, A	U1/, В	U2/, В	U3/, В
	0

2.2 кесте

Е1, В	Е2, В	I1//, A	I2//, A	I3//, A	U1//, В	U2//, В	U3//, В
0

2.3 кесте

Е1,В	Е2,В	I1, A	I2, A	I3, A	U1,В	U2,В	U3,В

2. Тәжірибе деректерін өндеу және оларды қорытындылау

1. 2.1÷2.3 кестеде келтірілген токтардың сандық мәндерін салыстырып, беттестіру принципы туралы қорытынды жасаңыз.

2. 2.1-2.3 кестеде келтірілген жекеше токтар мен кернеулердің мәндері бойынша 2.2, 2.3, 2.4 - суреттерде келтірілген тізбектің токтары мен кернеулерін есептеп, бағыттарын анықтаңыз.

3. Жұмыс бойынша ақпар жазып, оны қорғауға дайындалыңыз.

2.5 Бақылау сұрақтары:

1. Беттестіру әдісінің негізінде қандай принцип қолданылады? Оның маңызын анықтаңыз.

2. Егер тізбекте бірнеше қорек көзі болса, онда тізбек элементтеріндегі токтар мен кернеулер қалай тұзеледі?

3. Беттестіру әдісі бойынша тізбек элементтерінің токтары мен кернеулері қалай анықталады?

4. Беттестіру әдісі бойынша тізбек элементінің қуатын неге анықтауға болмайды?

5. 2.5 суреттегі сұлбаның токтарын есептеу үшін «бөтен кедергінің» әдісін қолдануға болатындығын дәлелдеңіз

2.5 Сурет

6. Тізбектегі элементтердің параметрлері:

Тармақтардағы токтарды беттестіру әдісімен есептеңіз.

№3 Зертханалық жұмыс

Қабылдағыштары бірізді жалғанған синусоидал тоқтың электр тізбектері

Жұмыстың мақсаты:

1. Резистивті, индуктивті және сыйымдылықты элементтерден тұратын бір фазалы синусоидал ток тізбегіндегі электрлік шамалардың мәндік және фазалық қатынасын анықтау;

2. Бірізді тізбектердің резонанстық күйге түсу шарттарын талдау, резонанстық жиілігін анықтау, контурдың сапалығын зерттеу;

3. Кернеуді, токты, олардың фазалық ығысуын, периодты және жиілікті осциллографпен өлшеуді ұйрену.

1. Қысқаша мағлұматтар

Синусоидал токтың тізбегіндегі қабылдағыштар үш тұрге бөлінеді. Олардан ток жүрген кезде жұмыс істеледі және магнит өрісі мен электр өрісі қоздырылады. Электр қабылдағышқа берілген электр энергиясы басқа бір энергияға түрленеді (мысалы: жылу, механикалық, химиялық, т.с.с.) және магнит пен электр өрісінің энергияларына.

Электр қабылдағыштардың кедергісі (R), индуктивтілік (L) және сыйымдылық (С) деп аталатын параметрлері олардың осы қасиеттерін сипаттайды.

Синусоидал токтардың тізбектерін зерттегенде осы қабылдағыштарды идеал резистор (R), идеалды индуктивті (L) және сыйымдылық (С) элементтердеп есептейміз.

Идеал резисторде ток пен кернеу фазалас болады, яғни олар бір уақытта нөлге тең, бір уақытта өсіп не кеміп отырады, ал электр энергиясы жылу энергиясына түрленіп тізбекке қайтып келмейді. Сондықтан мұндай элементті активті деп атаймыз.

Егер идеал резисторді синусоидал кернеу көзіне қоссақ, онда оның кернеуі мен тогы (1-сурет).

Кешенді түрінде

немесе , себебі .

Кернеу мен токтың ығысу фазасы , Ом заңы бойынша резистордың активті кедергісі немесе ,

ал активті қуаты Вт.

3.1 сурет. Токпен кернеудің синусоидал өзгеру графиктері

Тек қана индуктивтік қасиеті бар элементті (R=0; Х_с=0) идеал индуктивті элемент деп атайды. Бұл элементте электр энергиясы магнит өрісінің энергиясына түрленеді.

Идеал индуктивті элементтің кернеу мен тогы (2-сурет)

Кешенді түрінде

Фазалық ығысу бұрышы .

Ом заңы бойынша идеал индуктивті элементтің кедергісі, Х_L