151. Стилистика нені зерттейді ?

А) Сөйлеу коммуникация процесіндегі тілді пайдаланудың заңдылықтарын зерттейді

B) Сөйлеу коммуникация процесіндегі грамматикалық амалдарды пайдаланудың заңдылықтарын зерттейді

C) Сөйлеу коммуникация процесіндегі дыбыстарды пайдаланудың заңдылықтарын зерттейді

D) Сөйлеу коммуникация процесіндегі сөз тіркесін пайдаланудың заңдылықтарын зерттейді

E) Сөйлеу коммуникация сөйлем мүшелерін пайдаланудың заңдылықтарын зерттейді

152.Стилистикалық норманың түрлерін көрсетіңіз.

А) Экспрессивті-стилистикалық, функциональды-стилистикалық

B) Бағалауыштық-стилистикалық, жалпы стилистикалық

C) Грамматикалық –стилистикалық, дыбыстық –стилистикалық

D) Лексикалық-стилистикалық, грамматикалық-стилистикалық

E) Тілдік-стилистикалық, синонимдік-стилистикалық

153. Қазақ тілінің қанша функционалды стилі бар?

А) 5

B) 7

C) 4

D) 3

E) 6

154. Ауызекі сөйлеу тілінде ерекше реңк атқаратын сөйлеудің … жағы.

А) дыбыстық

B) морфологиялық

C) синтаксистік

D) лексикалық

E) құрылымдық

155. Ресми және іс қағаздар стиліне жататын қатарды табыңыз.

А) Заңдар, жарғылар, қаулылар

B) Терминдер, тіркестер, сөздер

C) Мақала, резюме, монография

D) Повесть, роман, әңгіме

E) Очрек, бас мақала, памфлет

156. XΙX ғасырдың екінші жартысындағы ресми стильдің негізгі белгісін көрсетіңіз.

А) Шағатайлық жазба тіл элементтерін кеңінен пайдалану

B) Ауызекі сөйлеу тілінің элементтерін кеңінен пайдалану

C) Таза қазақ әдеби тілінің нормаларын пайдалану

D) Құрмалас сөйлемдерді кеңінен пайдалану

E) Архаизм мен историзмдерді кеңінен пайдалану

157. Қазақ ССР Министрлер кеңесі қай жылы қазақ тілінде іс жүргізу туралы қаулы қабылады?

А) 1957 жылы

B) 1963 жылы

C) 1951 жылы

D) 1975 жылы

E) 1994 жылы

158. Ресми стильдің басты ерекшелігі − ...

А) Шаблон мен стандартты қолдану

B) Шығармашылық еркіндік

C) Ғылыми және саяси терминдер

D) Синонимдер мен паронимдерді қолдану

E) Эмоциональды-экспресивті сөздерді қолдану

159. Құжаттардың атқаратын жалпы қызметіне жатпайтын қатарды табыңыз.

А) Эстетикалық

B) Ақпараттық

C) Әлеуметтік

D) Коммуникативтік

E) Мәдени

160. Құжаттардың атқаратын арнайы қызметіне жатпайтын қатарды табыңыз.

А) Мәдени-ағартушылық

B) Басқару

C) Құқықтық

D) Басқару, құқықтық

E) Тарихи-дерекнамалық

161. Ғылымның белгілі бір саласына қатысты арнаулы терминдер мен атаулардың кең қолданылатын стилі...

А) Ғылыми стиль

B) Публицистикалық стиль

C) Ресми стиль

D) Көркем әдебиет стилі

E) Сөйлеу стилі

162. Неологизмдердің пайда болу, өмір сүру ортасы болып табылатын стильді көрсетіңіз

А) Ғылыми стиль

B) Публицистикалық стиль

C) Ресми стиль

D) Көркем әдебиет стилі

E) Сөйлеу стилі

163. Ырықсыз етіс формалары жиі қолданылатын стиль түрлерін көрсетіңіз

А) Ғылыми және ресми стиль

B) Публицистикалық және сөйлеу стилі

C) Ресми және көркем әдебиет стилі

D) Ғылыми және сөйлеу стилі

E) Көркем әдебиет және сөйлеу стилі

164. Publikus- сөзі қазақша қандай ұғымды білдіреді?

А) Көпшілік, әлеумет

B) Қатынас, сөйлеу

C) Шешендік, саясат

D) Саясат, мәртебе

E) Халық, оқырман

165. Кәсіптік сипаттағы фраезологизмдерді табыңыз.

А) Ашық сабақ, құлап қалу

B) Ит жанды, мойнына су кету

C) Ашық аспан, биіктен құлау

D) Төбе шашы тік тұру, ашық күн

E) Бой қағу, биіктен құлап қалу

166. Саяси публицистикалық лексика мен әкімшілік терминдердің қолданылуы басым стильді табыңыз.

А) Ресми стиль

B) Ғылыми стиль

C) Көркем әдебиет стилі

D) Сөйлеу стилі

E) Публицистикалық стиль

167. Ресми және іс қағаздар стиліндегі үлгілердің барлығына ортақ жалпы сипатты табыңыз.

А) Белгілі бір қалыптасқан үлгіде баяндау тәсілімен жазылады

B) Жергілікті ерекшелік сипатындағы тұрақты тіркестер жиі қолданылады

C) Тілдің эмоционалды-экспресивтік элементтерін кең қолдану

D) Фактілерді толық және логикалық жүйелі баяндау тәсілі арқылы

E) Ой күрделі баяндалып, анықтама, дәлелдемелерге негізделеді

168. Ресми және іс қағаздар стилін атқаратын қызметі мен мазмұнына қарай топтастыру.

А) Заңнамалық, дипломатиялық, әкімшілік-кеңселік

B) Публицистикалық, сыртқы байланыс, көпшілік

C) Газеттік, мемлекетаралық, әдеби-көркемдік

D) Эстетикалық, құқықтық, ресми-шығармашылық

E) Бағалауыштық, басқарушылық, ресми-қатынастық

169. Әкімшілік-кеңселік стиль үлгілеріне жататын қатарды табыңыз.

А) Түрлі мекемелерде жүргізілетін құжат үлгілері

B) Мемлекеттер арасында қолданылатын құжат үлгілері

C) Қылмыстық және азаматтық іс жүргізу актілері

D) Белгілі бір ғылым саласындағы арнайы шығармалар

E) Қоғамдық-саяси бағыттағы саяси публицистикалық

170. Публицистиканың ауызша түрі ...

А) Шешендік сөз

B) Арнау өлеңдері

C) Саяси лирика

D) Ресми құжаттар

E) Мәнерлі сөз

171. Сөйлеу тілінің қатарына жатпайтын қатарды табыңыз

А) Термин сөздер

B) Қарапайым сөздер

C) Табу, эффемизм

D) Диалект сөздер

E) Кәсіби сөздер

172. Түрлі діни наным-сенімдерге, әдет ғұрыптарға байланысты болған жағдайды, хабарды тура айтпай, тұспалдап жеткізетін сөздер қалай аталады?

А) Табу (эффемизм)

B) Кәсіби сөздер

C) Діни сөздер

D) Метафора (метонимия)

E) Тұрмыстық сөздер

173. Терминдік сипаттағы тұрақты тіркестерді табыңыз.

А) Соқыр ішек, көгілдір отын

B) Соқырға таяқ ұстатқандай

C) Қыпша бел, сүмбіл шам

D) Бел жазбау, тізе бүкпеу

E) Көз ілмеу, кірпік қақпау

174. Өзгертіліп, авторлық өңдеумен қолданылған тұрақты тіркесті табыңыз.

А) Көңілді көтермесе, кір басады

B) Қаз орғанына семіреді

C) Жаны мұрынының ұшына келді

D) Жүрегі су ете қалды

E) Зәрем зәр түбіне кетіп, қатты қорықтым

175. Зат есімді ауыспалы мағынаға ие қылып, жансыз затты жандыға айналдырып тұрған көптік жалғауын табыңыз.

А) Күн көзінің алтын кірпіктері аласа үйлерден асып...

B) Тұмарбай, Садырбай, Мұңсызбайлар боп Майбасарға мықтап дүре соқты.

C) Қазіргі жастар шеттерінен білімді екені даусыз

D) Кейбір үйлерде құрмет көрсетіп өзінен жоғары отырғызады

E) Ұлберген шаруадан қалмаған, жасы қырық бестердегі кісі

176. Директорлар кеңесінің мәжілісі ... екі рет шақырылады. Көп нүктенің орнына тиісті сөзді қойыңыз.

А) жылына

B) жылында

C) жыл сайын

D) жыл бойы

E) жылға

177. Морфологиялық құрамы жағынан бір-біріне жақын стильдерді табыңыз

А) Ресми стиль мен ғылыми стиль

B) Ресми стиль мен көркем әдебиет стилі

C) Ғылыми стиль мен публицистикалық стиль

D) Ауызекі сөйлеу стилі мен көркем әдебиет стилі

E) Ресми стиль мен публицистикалық стиль

178. Тілдегі экспрессивті әдіс-тәсілдерді оқып үйрететін стилистикалық бағытты көрсетіңіз.

А) Безендіруші стилистика

B) Функционалды стилистика

C) Грамматикалық стилистика

D) Синтаксистік синонимдер

E) Когнитивті лингвистика

179. Қазақ тілінің стилистикасына елеулі еңбек сіңірген ғалымдар қатарын табыңыз.

А) А.Байтұрсынов, М.Балақаев

B) А.Аманжолов, Т.Қордабаев

C) Н.Сауранбаев, А.Ысқақов

D) Қ.Жұбанов, Ш.Сарыбаев

E) Х.Досмұхамбетұлы, Т.Сайрамбаев

180. Стилистикалық категориялардың қатарына жатпайтын категорияны табыңыз.

А) Салт-сабақтылық категория

B) «Автор бейнесі» категориясы

C) Мәтін категориясы

D) Диалогтық категория

E) Бағалау категориясы

181. Бағалау категориясы ғылыми стильдің қай жанрында жан-жақты көрінеді?

А) Рецензияда

B) Диссертацияда

C) Мақалада

D) Аннотацияда

E) Рефератта

182. Тарихи тұрғыдан қалыптасқан, сонымен қатар даму заңдылықтарымен жалпы қабылданған тілдегі стилистикалық мүмкіндіктерді тарату жиынтығы қалай аталады?

А) Стилистикалық норма

B) Стилистикалық бояу

C) Стилистикалық әсер

D) Стилистикалық тапсырма

E) Стилистикалық мағына

183. Ғылыми стильге ғана тән сөзді байланыстырушы, дәнекерлік қызмет атқаратын сөз оралымдарын табыңыз.

А) Назар аударайық, қорыта айтқанда

B) Отбасы жағдайына байланысты

C) Тағайындалсын, қаулы қабылдансын

D) Өгей өмір, соқтықпалы өмір

E) Қабылдауыңызды сұраймын, акт бойынша

184. Ресми-іскерлік стильдің жанрына жатпайтын қатарды табыңыз.

А) Публицистикалық

B) Заңнамалық

C) Құқықтық

D) Әкімшілік

E) Дипломатиялық

185. Публицистикалық стильдің басты қызметі –

А) Ақпараттық қызмет

B) Тергеу қызметі

C) Әкімшілік қызмет

D) Дипломатиялық қызмет

E) Эстетикалық қызмет

186. Публицистиканың барлық жанрлары анықталған ... (мәтінге сәйкес келмейтін қатарды табыңыз).

А) Тарихи деректерге негізделеді

B) Дәлелдерге негізделеді

C) Құжаттық материалдарды пайдаланады

D) Өмірдегі құбылыстарды талдайды

E) Оқиғаларды түсіндіреді

187. Алғашқы қазақ газетін табыңыз.

А) «Түркістан уалаятының газеті»

B) «Дала уалаятының газеті»

C) «Торғай» газеті

D) «Қазақ» газеті

E) «Серке» газеті

188. Қазақ тілінің публицистикалық стилі өз бастауын ... алады.

А) XΙX ғ. ΙΙ жартысынан

B) XΙX ғ. Ι жартысынан

C) XX ғ. басынан

D) 1920 ж. бастап

E) XVΙΙΙ ғ. ΙΙ жартысынан

189. Қимыл атауларының баяндауыштық қызметке жатыс септік формасында қолданылуы қай стильде жиі қолданылады?

А) Публицистикалық стиль

B) Көркем әдебиет стилі

C) Ресми- іскерлік ситль

D) Ғылыми стиль

E) Ауызекі сөйлеу стилі

190. Лексика-фразеологиялық канцеляризмге жататын сөз тіркесін көрсетіңіз.

А) Төменде қол қоюшылар

B) Сәрсенбінің сәтінде

C) Көгілдір отын, ақ алтын

D) Жұмыс қызу жүріп жатыр

E) Зерттеу нысаны бола алады

191. Заң тілінде кездесетін стандартты бірліктерді табыңыз.

А) Бас бостандығынан айыру

B) Құнды еңбек болып саналады

C) Жағдай көтермейді

D) Көгілдір отын, ақ алтын

E) Осы қызметке тағайындалсын

192. Ғылыми стильдегі тән стандартты бірліктерді табыңыз.

А) Құнды еңбек болып табылады

B) Бас бостандығынан айыру

C) Көгілдір отын, ақ алтын

D) Осы қызметке тағайындалсын

E) Жағдай көтермейді

193. Дыбыстардың стилистикалық ерекшеліктерін зерттейтін стилистика.

А) Фоностилистика

B) Лингвостилистика

C) Функционалды стилистика

D) Грамматикалық стилистика

E) Лексикалық стилистика

194. «Стиль» сөзінің мәні.

А) Жазу құралы, жазу мәнері

B) Көркемдегіш құралдар

C) Сөзге сендіру, нандыру тәсілдері

D) Экспессивті-эмоционалды сөздер

E) Мәнерлеп сөйлеу құралдары

195. Кітаби стильдің өзіндік ерекшеліктері.

А) Жазба тіл нормаларына сүйенеді

B) Ауызша сөйлеу нормаларына сүйенеді

C) Фольклорлық шығармаларға сүйенеді

D) Баспасөз тіліне сүйенеді

E) Көркем шығармаларға сүйенеді

196. Бейтарап мағына дегеніміз:

А) Зат, құбылыс, сапа мен іс-әрекеттің жалпылама мағынасы

B) Терминдік мағынаның контекстегі қолданысы

C) Көркем әдебиетте қолданылатын сөздердің мағынасы

D) Сөз бойындағы экспрессивті-эмоционалды мағынасы

E) Синтаксистік шартты мағына

197. Бейнелі мағына дегеніміз:

А) Экспрессивті-эмоционалды не стилистикалық бояма мағына

B) Терминдік мағынаның контекстегі қолдану ерекшелігі

C) Зат, құбылыс, сапа мен іс-әрекеттің жалпылама мағынасы

D) Көркем әдебиетте диалекті сөздердің қолданылу ерекшелігі

E) Сөздің тілімізде әбден қалыптасқан үйреншікті мағынасы

198. Етістік синонимдердің ішінен іс қағаздары стилі ыңғайында жұмсалатындары.

А) Қорытындылау, бекіту, талқылау

B) Қызығу, әуестену, құмарту

C) Ұшырасу, дидарласу, табысу

D) Шығару, кетіру, босату , қуу

E) Қыдыру, сенделу, шарлау, жүру

199. Экспрессивті-эмоционалды сөздердің қатары:

А) Батырсымақ, адамсып, сымпи

B) Адамгершілік, әуестік, көзді

C) Бейімділік, бұрыштама, септік

D) Қалалы, ұшқыш, өсімдік

E) Білімді, ақылды, мейірімді

200. Топонимдер мен антропонимдердің мекеме атауларының, ұйымдардың қолданысы қай стильге жатады?

А) Ресми іс-қағаздар стилі

B) Ғылыми көпшілік стиль

C) Ауызекі сөйлеу стилі

D) Көркем әдебиет стилі

E) Ғылыми стиль

201. Кітаптың қысқаша мазмұны мен маңыздылығы кімге арналғандығы туралы қай жанрда айтылады?

А) Аннотация

B) Өтініш

C) Тезис

D) Реферат

E) Мақала

202. Оқырманға әсер ету мақсатында құрылатын функционалды стиль:

А) Публицистикалық стиль

B) Ауызекі сөйлеу стилі

C) Ғылыми-көпшілік стиль

D) Ғылыми стиль

E) Ресми іс қағаздар стилі

203. Ғылыми стильдің өзіне тән белгісі.

А) Ғылыми терминдердің қолданысы

B) Жергілікті диалектілердің қолданысы

C) Эмоционалды сөздердің қолданысы

D) Әсер ету функциялары

E) Кәсіби сөздердің қолданысы

204. Үгіттеуді, насихаттауды мақсат ететін стильдің түрі.

А) Публицистикалық стиль

B) Көркем әдебиет стилі

C) Ғылыми көпшілік стилі

D) Ауызекі сөйлеу стилі

E) Ресми іс қағаздар стилі

205. Тұрмыстық қатынасты қамтитын стильдің түрі.

А) Ауызекі сөйлеу стилі

B) Ғылыми көпшілік стилі

C) Ғылыми ақпараттық стиль

D) Публицистикалық стиль

E) Ресми іс қағаздар стилі

206. Заң тілі қандай қызметтерді атқарады?

А) Міндеттеу, мәжбүрлеу

B) Түсіндіру, насихаттау

C) Баяндау, нақтылау

D) Анықтау, салыстыру

E) Эстетикалық көркемдік

207. Құжатты жүргізуші тұлғаның субъективті пікірін білдіруіне ешқандай жол бермейтін мәтін түрін табыңыз.

А) Заң мәтіндері

B) Ғылыми мәтіндер

C) Очерк мәтіні

D) Әңгіме мәтіні

E) Көркем шығармалар

208. Халықаралық маңызы бар айрықша мәселе жөніндегі ресми мәлімдеме

А) Коммюнике

B) Меморандум

C) Нота

D) Халықаралық шарттар

E) Мемлекеттік бағдарламалар

209. Әкімшілік кеңселік құжат үлгілеріне жататын қатарды табыңыз.

А) Есеп, хаттама, мінездеме

B) Очерк, мақала, репортаж

C) Заңдар, әскери жарғылар

D) Халықаралық шарттар, ноталар

E) Реферат, диссертация, резюме

210. Баяндама мен дидактика талаптарына сай нақты оқу пәнінің мазмұнын ғылыми негізде жүйелеп, баяндайтын оқу кітабы –

А) Оқулық

B) Монография

C) Диссертация

D) Ғылыми зерттеу

E) Жаттығулар жинағы

211. Мақала, баяндама және т.б. ғылыми шығармалар мазмұнының қысқаша желісі, айтылғандардың қорытынды түйіні

А) Резюме

B) Пікір

C) Рецензия

D) Мақала

E) Қорытынды

212. Ғылыми шығарманың құрылымындағы болуы міндетті емес бөлімді табыңыз.

А) Қосымша

B) Кіріспе

C) Негізгі бөлім

D) Қорытынды

E) Библиография

213. Ғылыми стильдің жанрларын атаңыз.

А) Лекция, реферат

B) Хаттама, жарлық

C) Нота, коммюнике

D) Очерк, фелетон

E) Лирика, драма

214. Ой күрделі баяндалып, анықтама, дәлелдеме мен формулаларға негізделетін стиль түрі.

А) Ғылыми стиль

B) Ресми стиль

C) Публицистикалық стиль

D) Ауызекі сөйлеу стилі

E) Көркем әдебиет стилі

215. Ғылыми стильге тән тілдік қолданысты табыңыз

А) Біздің ойымызша, біздің есебіміз бойынша

B) Отбасы жағдайыма байланысты, өйткені

C) Осы жағдайларды ескере отырып, шешім етіңіз

D) Қаулы қабылданып, тез жүзеге асырылсын

E) Заңгер кеңес береді, сот залынан

216. Барлық жанрлары анықталған дәлелдерге негізделетін, құжаттық материалдарды пайдаланатын, өмірдегі құбылыстар мен оқиғаларды талдайтын, түсіндіретін стиль түрі

А) Публицистикалық стиль

B) Көркем әдебиет стилі

C) Ресми іс қағаздар стилі

D) Ғылыми көпшілік стилі

E) Ауызекі сөйлеу стилі

217. Әкімшілік кеңселік құжат үлгілерін қызметіне қарай топтастырыңыз.

А) Жалпы және арнайы

B) Негізгі және қосымша

C) Ресми және бейресми

D) Заңды және заңсыз

E) Әлеуметтік және ресми

218. Газет тілінің аналитикалық жанр түрі.

А) Мақала, репортаж

B) Рецензия, мақала

C) Фельетон, сұхбат

D) Очерк, новелла

E) Әңгіме, монолог

219. Нақты хабарды жеткізуге құрылған публицистикалық стильдің жанры.

А) Мақала

B) Фелетон

C) Очерк

D) Новелла

E) Хат

220. Тақырыбы мен идеясы айқын беріліп тұрған мәтін тақырыбы

А) «Жас домбырашылардың сайысы өтті»

B) «Қазақстанда алғаш рет...»

C) «Білімі мен білігі сай»

D) «Ел экономикасы хақында министр не дейді?»

E) Тыныш жүре алмайтын мұғалім

221. Ауызекі сөйлеу стиліне тән сөздер қатары.

А) Диалекті, кәсіби сөздер

B) Термин, неологизм сөздер

C) Архаизм, историзм сөздер

D) Көнерген сөздер, неологизмдер

E) Бейнелі сөздер, терминдер

222. Ғылыми стильдің жанрлары :

А) Аннотация, рецензия

B) Коммюнике, резюме

C) Хаттама, репортаж

D) Новелла, реализм

E) Диссертация, новелла

223. Экспрессивті, бағалауыштық қызметі күшті тілдік құралдар жиі қолданылатын стильдің түрі:

А) Көркем әдеби стиль

B) Ресми және іс қағаздар стилі

C) Ғылыми көпшілік стилі

D) Публицистикалық стиль

E) Диплоатиялық стиль

224. Ауызекі сөйлеу тіліне тән қатарды табыңыз.

А) Нетіп, құрғыр, бәлі

B) Техника, оқулық, оқу

C) Куәгер, сезікті, жауап

D) Айбынды, құрметті, белгілі

E) Құрымтай қайнау, ақ алтын

225. Публицистикалық стиль қызметі мен қолдану мақсатына қарай төмендегідей негізгі бөліктерге бөлінеді.

А) Саяси үгіттік, ресми идеологиялық, публицистикалық, газеттік

B) Саяси ағартушылық, ресми мемлекеттік, газеттік, тұрмыстық

C) Саяси шығармашылық, ресми қатынастық, публицистік, әлеуметтік

D) Саяси әлеуметтік, ресми ақпараттық, мемлекеттік, мемлекеттік емес

E) Саяси әлеуметтік, ресми көпшілік, мемлекеттік, газеттік

226. Публицистикалық стиль жанрларын көрсетіңіз

А) Ақпараттық хабар, очерк, памфлет

B) Ақпараттық келісім, новелла, поэзия

C) Халықаралық шолу, коммюнике, ноте

D) Танымдық хабар, проза, романтизм

E) Ғылыми көпшілік мақала, коммюнике

227. Ғылыми стиль мен ресми стильді аса сирек, кейде тіпті мүлдем кездеспейтін морфологиялық тұлғаны табыңыз.

А) Шырай категориясы

B) Рай категориясы

C) Шақ категориясы

D) Жақ категориясы

E) Септік категориясы

228. Ауызекі сөйлеу тілінде ғана қолданылатын есімдікті табыңыз.

А) Біреу-міреу

B) Бірқатар, осы

C) Қайсыбір, қай

D) Барлық, барша

E) Бірнеше, біреу

229. Экспрессивті мағынаны білдіріп тұрған баяндауышты табыңыз

А) Өлеңім – оқ , ол алдымда мен де жаудан шегінбен

B) Мен шындықты ғана айтамын

C) Ауыл шауып, жылқыға тиіп, тұрысатын жерін айтсын

D) Жолдастар, жауынгерлер мен командирлер

E) Астына мініп ақ атты, қолына алды болатты

230. Өзгеше бір күй кең даланы күнірене шайқай береді, шайқай береді. Экспрессивтілік тудырып тұрған тәсіл.

А) Баяндауыштың қайталануы

B) Бастауыштың қайталануы

C) Бірыңғай мүшенің қайталануы

D) Толықтауыштың қайталануы

E) Есімшенің қайталануы.

231. Баяндама мен дидактика талаптарына сай нақты оқу пәнінің мазмұнын ғылыми негізде жүйелеп, баяндайтын оқу кітабы –

А) Оқулық

B) Монография

C) Диссертация

D) Ғылыми зерттеу

E) Жаттығулар жинағы

232. Мақала, баяндама және т.б. ғылыми шығармалар мазмұнының қысқаша желісі, айтылғандардың қорытынды түйіні

А) Резюме

B) Пікір

C) Рецензия

D) Мақала

E) Қорытынды

233. Редактордың мәтінге араласу деңгейі мен өзгертулердің сипатына қарай түзету төртке бөлінеді. Төмендегі берілген қатарлардың қайсысы артық?

А) Түртіп түзету

B) Оқып түзету

C) Қысқартып түзету

D) Өңдеп түзету

E) Қайыра түзету

234. Оқып түзетудің түрлерін табыңыз:

А) Корректорлық және редакторлық

B) Стилистикалық және грамматикалық

C) Корректорлық және орфографиялық

D) Редакторлық және орфографиялық

E) Авторлық және оқырмандық

235. Корректорлық түзетуде мәтіннің қандай нұсқалары пайдаланылады ?

А) Жұмысшы нұсқасы мен түпнұсқасы

B) Алғашқы нұсқасы мен кейінгі нұсқасы

C) Авторлық нұсқасы мен соңғы нұсқасы

D) Түпнұсқа мен авторлық нұсқа

E) Редакторлық нұсқа мен соңғы нұсқа

236. Тілде стиль түрлерінің екеуінде не үшеуінде бірдей немесе барлық стиль саласында қолданылатын сөздер қалай аталады?

А) Бейтарап лексика

В) Сөйлеу тілі лексикасы

С) Кітаби лексика

D) Терминдік лексика

Е) Әдеби тіл нормалары

237. Сөйлеу тілінің қатарына жатпайтын қатарды табыңыз

А) Термин сөздер

В) Қарапайым сөздер

С) Табу, эффемизм

D) Диалект сөздер

Е) Кәсіби сөздер

238. Диалект сөздердің көркем әдебиет стиліндегі қолданылуы екі түрлі: бірі−..., екіншісі−...

А) Авторлық реформада, диалогта

В) Авторлық өңдеумен, монологта

С) Авторлық жүйемен, монологта

D) Табиғатты суреттеуде, теңеуде

Е) Саяси лирикада, көркемдеу әдістерінде

239. Түрлі діни наным-сенімдерге, әдет ғұрыптарға байланысты болған жағдайды, хабарды тура айтпай, тұспалдап жеткізетін сөздер қалай аталады?

А) Табу (эффемизм)

В) Кәсіби сөздер

С) Діни сөздер

D) Метафора (метонимия)

Е) Тұрмыстық сөздер

240. Белгілі бір автордың сөз қолдануында бір-ақ рет не өте сирек кездесетін ауыспалы мағына қалай аталады?

А) Контекстік ауыс мағына

В) Жалпы халықтық ауыс мағына

С) Метафоралық ауыс мағына

D) Авторлық ауыс мағына

Е) Метонимиялық ауыс мағына

241. Көп мағыналы сөзді табыңыз

А) Келер күні күн көтеріле бере

В) Бір атқа жүз құбылған, жүзі күйгір

С) Арық атқа қамшы ауыр, терең арық

D) Қорыққа мал түсті, қорқып қалды

Е) Қыс қатты болды, жаны қысылды

242. Контекстік сипаттағы синонимдер қай стильде көбірек жұмсалады?

А) Көркем әдебиет стилі

В) Ауызекі стилі

С) Ғылыми стиль

D) Ғылыми іс-қағаздар стилі

Е) Кітаби жазба стильдер

243. Синонимдер мағыналарының тиянақты-тиянақсыз болып келуіне қарай ... деп екі топқа бөлінеді.

А) Тұрақты синонимдер және контекстік синонимдер

В) Стильдік синонимдер және аралық синонимдер

С) Мағыналық синонимдер және формалық синонимдер

D) Мәндес синонимдер және лексикалық синонимдер

Е) Синтаксистік синонимдер және лексикалық синонидер

244. Белгілі контекске түспей-ақ, жеке тұрғанда да жалпы мағыналары мәндес екенін ажыратуға болатын синонимдер қалай аталады?

А) Тұрақты синонимдер

В) Контекстік синонимдер

С) Стильдік синонимдер

D) Мағыналық синонимдер

Е) Синтаксистік синонимдер

245. Әрқайсысының өзіндік мағыналық реңкі бар, стильдік жағынан шектелмейтін, тілдегі барлық салада бірдей жалпылама қолданыла беретін мәндес сөздерді... синонимдер деп атаймыз.

А) мағыналық

В) стильдік

С) контекстік

D) синтаксистік

Е) құрамдас

246. Мағына жағынан ұқсас, тең бола отырып, бір-бірінен стильдік бояуы арқылы өзгешеленетін мәндес сөздердің табын ... синонимдер деп атаймыз.

А) стильдік

В) мағыналық

С) контекстік

D) синтаксистік

Е) құрамдас

247. Бір заттың бойындағы ерекшеліктерін, қасиетін басқа бір затқа ұқсатып, балап ауыстырып қолдану арқылы белгілі контексте пайда болатын синонимдер қалай аталады?

А) Контекстік

В) Стильдік

С) Мағыналық

D) Тұрақты

Е) Құрамдас

248. Әр түрлі образға құрылған, бірақ мағынасы бір-біріне жақын тұрақты сөз тіркестері қалай аталады?

А) Фразеологиялық синоним

В) Фразеологиялық тізбек

С) Фразеологиялық оралым

D) Синтаксистік синоним

Е) Фразеологиялық бірлік

249. Кәсіби сипаттағы фразеологизмдерді табыңыз.

А) Ашық сабақ, құлап қалу

В) Темір жол, ауыр өндіріс

С) Өзіндік құн, сегіз аяқ

D) Миын ашыту, тайып тұру

Е) Жел беру, қызыл ауыз

250. Терминдік сипаттағы тұрақты тіркестерді табыңыз.

А) Соқыр ішек, көгілдір отын

В) Соқырға таяқ ұстатқандай

С) Қыпша бел, сүмбіл шам

D) Бел жазбау, тізе бүкпеу

Е) Көз ілмеу, кірпік қақпау

251. Өзгертіліп, авторлық өңдеумен қолданылған тұрақты тіркесті табыңыз.

А) Көңілді көтермесе, кір басады

В) Қаз орғанына семіреді

С) Жаны мұрынының ұшына келді

D) Жүрегі су ете қалды

Е) Зәрем зәр түбіне кетіп, қатты қорықтым

252. Синонимдік қатар құрай алатын қосымшаларды табыңыз.

А) –шыл, -шең

В) –мақ, -мек

С) –лау, -леу

D) –ар, -ған

Е) –ып, -іп, -ды

253. Қазіргі жазба тілде ілік жалғаулы конструкцияға мәндес болып келетін қосымшаны табыңыз.

А) –лық, -лік

В) –ған, -ген

С) –ғалы, -гелі

D) –лы, -лі

Е) –ның -нің

254. Директорлар кеңесінің мәжілісі ... екі рет шақырылады. Көп нүктенің орнына тиісті сөзді қойыңыз.

А) Жылына

В) Жылында

С) Жыл сайын

D) Жыл бойы

Е) Жылға

255. Контекске қарай барыс септігіне синонимдес бола алатын септік жалғауларды табыңыз.

А) Жатыс пен көмектес

В) Жатыс және ілік

С) Шығыс және көмектес

D) Ілік және шығыс

Е) Атау және табыс

256. Морфологиялық құрамы жағынан бір-біріне жақын стильдерді табыңыз

А) Ресми стиль мен ғылыми стиль

В) Ресми стиль мен көркем әдебиет стилі

С) Ғылыми стиль мен публицистикалық стиль

D) Ауызекі сөйлеу стилі мен көркем әдебиет стилі

Е) Ресми стиль мен публицистикалық стиль

257. Морфологиялық құрамы жағынан бір-біріне жақын стильдерді табыңыз.

А) Публицистикалық стиль мен көркем әдебиет стилі

В) Ресми стиль мен көркем әдебиет стилі

С) Ғылыми стиль мен публицистикалық стиль

D) Ауызекі сөйлеу стилі мен көркем әдебиет стилі

Е) Ресми стиль мен публицистикалық стиль

258. Етістіктің құрамында келіп бейнелі мән туғызатын аффикстер қатарын табыңыз.

А) –би, -ми, -пи, -ти

В) –сымақ, -сыы

С) –лы, -лі, -ды, -ді

D) –лық, -лік, -дық, -дік

Е) –алақ, -елек

259. Тілдегі экспрессивті әдіс-тәсілдерді оқып үйрететін стилистикалық бағытты көрсетіңіз.

А) Безендіруші стилистика

В) Функционалды стилистика

С) Грамматикалық стилистика

D) Синтаксистік синонимдер

Е) Когнитивті лингвистика

260. Қазақ тілінің стилистикасына елеулі еңбек сіңірген ғалымдар қатарын табыңыз.

А) А)Байтұрсынов, М.Балақаев

В) А)Аманжолов, Т.Қордабаев

С) Н.Сауранбаев, А)Ысқақов

D) Қ.Жұбанов, Ш.Сарыбаев

Е) Х.Досмұхамбетұлы, Т.Сайрамбаев

261. Прагмастилистка ғылымының пайда болуына ықпал еткен ғылым салаларын көрсетіңіз.

А) Когнитивті лингвистика, психолингвистика

В) Функционалды грамматика, этнолингвистика

С) Әлеуметтік лингвистика, психолингвистика

D) Статистикалық лингвистика, пейролингвистика

Е) Функционалды грамматика, паралингвистика

262. Стилистиканың жоғары қаблетті тұлға сөз шығармашылығын, тілдің сөйлесім тәжірибесін социум өмірінің заңдарымен байланыстыра отырып, адамның әлемді қабылдау ерекшеліктерінің когнитивтік базасын, ұлттық мәдени стреотипі және дәстүрін стилистикалық амал-тәсілдер арқылы үйретуді қарастыратын саласын табыңыз.

А) Прагмастилистика

В) Функционалды стилистика

С) Грамматикалық стилистика

D) Фоностилистика

Е) Синтаксистік стилистика

263. Стилистикалық категориялардың қатарына жатпайтын категорияны табыңыз.

А) Салт-сабақтылық категория

В) «Автор бейнесі» категориясы

С) Мәтін категориясы

D) Диалогтық категория

Е) Бағалау категориясы

264. Бағалау категориясы ғылыми стильдің қай жанрында жан-жақты көрінеді?

А) Рецензияда

В) Диссертацияда

С) Мақалада

D) Аннотацияда

Е) Рефератта

265. Тарихи тұрғыдан қалыптасқан, сонымен қатар даму заңдылықтарымен жалпы қабылданған тілдегі стилистикалық мүмкіндіктерді тарату жиынтығы қалай аталады?

А) Стилистикалық норма

В) Стилистикалық бояу

С) Стилистикалық әсер

D) Стилистикалық тапсырма

Е) Стилистикалық мағына

266. Ғылыми стильге ғана тән сөзді байланыстырушы, дәнекерлік қызмет атқаратын сөз оралымдарын табыңыз.

А) Назар аударайық, қорыта айтқанда

В) Отбасы жағдайына байланысты

С) Тағайындалсын, қаулы қабылдансын

D) Өгей өмір, соқтықпалы өмір

Е) Қабылдауыңызды сұраймын, акт бойынша

267. Ресми-іскерлік стильдің жанрына жатпайтын қатарды табыңыз.

А) Публицистикалық

В) Заңнамалық

С) Құқықтық

D) Әкімшілік

Е) Дипломатиялық

268. Публицистикалық стильдің басты қызметі –

А) Ақпараттық қызмет

В) Тергеу қызметі

С) Әкімшілік қызмет

D) Дипломатиялық қызмет

Е) Эстетикалық қызмет

269. Заң тілінде кездесетін стандартты бірліктерді табыңыз.

А) Бас бостандығынан айыру

В) Құнды еңбек болып саналады

С) Жағдай көтермейді

D) Көгілдір отын, ақ алтын

Е) Осы қызметке тағайындалсын

270. Ғылыми стильдегі тән стандартты бірліктерді табыңыз.

А) Құнды еңбек болып табылады

В) Бас бостандығынан айыру

С) Көгілдір отын, ақ алтын

D) Осы қызметке тағайындалсын

Е) Жағдай көтермейді

271. Берілген өлең жолындағы ауыспалы мағыналы сөзді табыңыз: Улаған жүрегімді қара көздер.

А) көздер

В) улаған

С) жүрегімді

D) қара

Е) барлығы

272. Көркем бейнелеудегі тілдік құралдардың берілу жолдарын, орналасуын шығарманы тұтас күйде алып талдайтын немесе автор бейнесі мен кейіпкердің жүйесін т.б. көркем ерекшеліктерін зерттейтін стилистиканың саласы:

А) Көркем әдебиет стилистикасы

В) Грамматикалық стилистика

С) Лексика-семантикалық стилистика

D) Синтаксистік стилистика

Е) Әдеби тілдің нормалары

273. Сөз таптарының стилистикалық ерекшеліктерін зерттейтін стилистикА)

А) Морфологиялық стилистика

В) Лексикалық стилистика

С) Синтаксистік стилистика

D) Сөзжасамдық стилистика

Е) Фоностилистика

274. Сөйлем, абзац, сөздердің орын тәртібінің стилистикалық ерекшеліктерін зерттейтін стилистика:

А) Синтаксистік стилистика

В) Лексикалық стилистика

С) Синтаксистік стилистика

D) Сөзжасамдық стилистика

Е) Фоностилистика

275. Дыбыстардың стилистикалық ерекшеліктерін зерттейтін стилистика

А) Фоностилистика

В) Лингвостилистика

С) Функционалды стилистика

D) Грамматикалық стилистика

Е) Лексикалық стилистика

276. «Стиль» сөзінің мәні.

А) Жазу құралы, жазу мәнері

В) Көркемдегіш құралдар

С) Сөзге сендіру, нандыру тәсілдері

D) Экспессивті-эмоционалды сөздер

Е) Мәнерлеп сөйлеу құралдары

277. Кітаби стильдің өзіндік ерекшеліктері.

А) Жазба тіл нормаларына сүйенеді

В) Ауызша сөйлеу нормаларына сүйенеді

С) Фольклорлық шығармаларға сүйенеді

D) Баспасөз тіліне сүйенеді

Е) Көркем шығармаларға сүйенеді

278. Бейтарап мағына дегеніміз:

А) Зат, құбылыс, сапа мен іс-әрекеттің жалпылама мағынасы

В) Терминдік мағынаның контекстегі қолданысы

С) Көркем әдебиеттердің қолданылатын сөздердің мағынасы

D) Сөз бойындағы экспрессивті-эмоционалды мағынасы

Е) Синтаксистік шартты мағына

279. Бейнелі мағына дегеніміз:

А) Экспрессивті-эмоционалды не стилистикалық бояма мағына

В) Терминдік мағынаның контекстегі қолдану ерекшелігі

С) Зат, құбылыс, сапа мен іс-әрекеттің жалпылама мағынасы

D) Көркем әдебиетте диалекті сөздердің қолданылу ерекшелігі

Е) Сөздің тілімізде әбден қалыптасқан үйреншікті мағынасы

280. Бүтіннің орнына бөлшек, көпшенің орнына жекеше, жалпының орнына жалқының ауыстырылып қолдану тәсілі:

А) Синекдоха

В) Метафора

С) Метонимия

D) Эпитет

Е) Фигура

281. Белгілі бір сыртқы немесе ішкі қасиеттері мен ұқсастығына қарай сөз мағынасының ауыстырылып айтылуы.

А) Метафора

В) Синекдоха

С) Метонимия

D) Эпитет

Е) Теңеу

282. Өзара іргелестігі, шектестігі нәтижесінде бір зат атауының басқа бір затқа атау болуына байланысты туатын ауыспалы мағына қалай аталады?

А) Метонимия

В) Метафора

С) Синекдоха

D) Эпитет

Е) Кейіптеу

283. Баладай екі өркеші – шөл кемесі – Түйем де басқа малдан кем түспейді. Асты сызылған сөздің қолданылуы.

А) Метафора

В) Метонимия

С) Синекдоха

D) Кейіптеу

Е) Шендестіру

284. Етістік синонимдердің ішінен іс қағаздары стилі ыңғайында жұмсалатындары.

А) Қорытындылау, бекіту, талқылау

В) Қызығу, әуестену, құмарту

С) Ұшырасу, дидарласу, табысу

D) Шығару, кетіру, босату , қуу

Е) Қыдыру, сенделу, шарлау, жүру

285. Экспрессивті-эмоционалды сөздердің қатары:

А) Батырсымақ, адамсып, сымпи

В) Адамгершілік, әуестік, көзді

С) Бейімділік, бұрыштама, септік

D) Қалалы, ұшқыш, өсімдік

Е) Білімді, ақылды, мейірімді

286. Фразеологизмдердің ішінен орынсыз қолданылғаны.

А) Еңсесі жығылды

В) Көзді ашып жұмғанша

С) Ит өлген жер

D) Шашбауын көтеру

Е) Жүрек жұтқан

287. Топонимдер мен антропонимдердің мекеме атауларының, ұйымдардың қолданысы қай стильге жатады?

А) Ресми іс-қағаздар стилі

В) Ғылыми көпшілік стиль

С) Ауызекі сөйлеу стилі

D) Көркем әдебиет стилі

Е) Ғылыми стиль

288. Кітаптың қысқаша мазмұны мен маңыздылығы кімге арналғандығы туралы қай жанрда айтылады?

А) Аннотация

В) Өтініш

С) Тезис

D) Реферат

Е) Мақала

289. Оқырманға әсер ету мақсатында құрылатын функционалды стиль:

А) Публицистикалық стиль

В) Ауызекі сөйлеу стилі

С) Ғылыми-көпшілік стиль

D) Ғылыми стиль

Е) Ресми іс қағаздар стилі

290. Ғылыми стильдің өзіне тән белгісі.

А) Ғылыми терминдердің қолданысы

В) Жергілікті диалектілердің қолданысы

С) Эмоционалды сөздердің қолданысы

D) Әсер ету функциялары

Е) Кәсіби сөздердің қолданысы

291. Үгіттеуді, насихаттауды мақсат ететін стильдің түрі.

А) Публицистикалық стиль

В) Көркем әдебиет стилі

С) Ғылыми көпшілік стилі

D) Ауызекі сөйлеу стилі

Е) Ресми іс қағаздар стилі

292. Тұрмыстық сананы бейнелейтін стильдің түрі.

А) Ауызекі сөйлеу стилі

В) Ғылыми көпшілік стилі

С) Ғылыми ақпараттық стиль

D) Публицистикалық стиль

Е) Ресми іс қағаздар стилі

293. Адресатқа құжатпен бірге оны орындау жөніндегі қосымша түсінік беруді талап ететін жағдайда жазылатын хаттың түрі:

А) Ілеспе хат

В) Шағым хат

С) Өтініш хаты

D) Тыйым салу хаты

Е) Сұрау салу хаты

294. Ведомоствалық жағынан бағынышты барлық мекемелерге бір мезгілде жөнелтетін хат түрі.

А) Циркуляр хат

В) Ақпараттық түсінік хаты

С) Ескерту хаты

D) Шағым хат

Е) Тыйым салу хаты

295. Анықтаушының, тергеушінің, прокурордың қылмыстық іс бойынша сотқа дейінгі іс жүргізу барысында қабылдаған шешімдер.

А) Қаулы

В) Үкім

С) Өкім

D) Жарлық

Е) Шешім

296. Заң тілі қандай қызметтерді атқарады?

А) Міндеттеу, мәжбүрлеу

В) Түсіндіру, насихаттау

С) Баяндау, нақтылау

D) Анықтау, салыстыру

Е) Эстетикалық көркемдік

297. Құжатты жүргізуші тұлғаның субъективті пікірін білдіруіне ешқандай жол бермейтін мәтін түрін табыңыз.

А) Заң мәтіндері

В) Ғылыми мәтіндер

С) Очерк мәтіні

D) Әңгіме мәтіні

Е) Көркем шығармалар

298. Халықаралық маңызы бар айрықша мәселе жөніндегі ресми мәлімдеме

А) Коммюнике

В) Меморандум

С) Нота

D) Халықаралық шарттар

Е) Мемлекеттік бағдарламалар