- •1) Форматтар
- •6.1-Сурет - а4 форматынан басқа форматтарды безеңдіруге мысал
- •6.2-Сурет - Сызбаның негізгі жазуы (штампы)
- •2) Масштабтар
- •3)Мест 2.303-68* Сызықтар түрлері және олардың тағайындалуы.
- •4) Мест 2.304-81 Әріптер. Әріптердің өлшемдері. Сөздерді жазудың алпы ережелері.
- •5) Сызба қарыптар
- •9.1)Тіліктер
- •17.21-Сурет 17.22-сурет
- •17.22-Сурет 17.23-сурет 17.24-сурет
- •17.27-Сурет 17.28-сурет
- •13.1)Қималар
- •17.11-Сурет 17.12-сурет
- •17.18-Сурет
- •17.13-Сурет
- •17.14-Сурет 17.15-сурет
- •14)Мест 2.305-68* Көріністердің классификациясы және белгіленуі.
- •16.1) Көріністер
- •17.3-Сурет
- •17.4-Сурет 17.5-сурет
- •17.6-Сурет
- •17)Мест 2.305-68* Қиманың классификациясы және белгіленуі.
- •18)Мест 2.305-68* Шығарма элементтері.
- •19ҚСызбада қолданылатын шартылықтар мен оңайлатулар
- •21) Мест2, 307-68 Өлшемдерді қондыру.Сызықтық өлшемдер.
- •22) Мест2, 307-68 Доғаның, шеңберлердің өлшемдерін қондыру.
- •23)Мест2, 307-68 Бұрыштық өлшемдерді қондыру.
- •24) Түйіндесулер. Түйіндесулердің түрлері.
- •25)Еңіс
- •25) Енкіш
- •26)Конустылық
- •28) Біріктірулер. Бөлшектерді біріктіру түрлері
- •29) Бұранда. Жасалуы. Қолданылуы.
- •30) Бұранда классификациясы
- •31)Бұранданың негізгі параметрлері
- •32)Профиліне қарағандағы бұрандалардың түрлері
- •33) Құбырлық бұранда. Құбырлық бұранданың біріктірулері
- •34) Бұранданың конуструкциялық элементтері
- •41) Бұйымдардың түрлері
- •45-46 Құрастыру сызбасы
- •22.1 Құрастыру сызбасы туралы жалпы түсінік және орыналу ережелері
- •22.1 – Сурет
4) Мест 2.304-81 Әріптер. Әріптердің өлшемдері. Сөздерді жазудың алпы ережелері.
.Сызба қарыптарыСызбалардағы өлшемдердін шамасын көрсету және жазуларды орындау үшінарнаулы сызба қарыптары тағайындалған. Оларды сызбада МЕСТ 2/304-81 және РСТ 851-87 стандарттары тағайындаған талаптарға сәйкес анық және айқын түрде орындайды. Стандарт қарыптардың мынандай өлшемдері тағайындаған:1,8(ұсынылмайды, бірақ рұқсат етіледі);2,5;3,5;5;7;10;14;20;28;40. Қарып өлшемі деп Һ бас әріптің және цифрлардың миллиметрмен есептелген биіктігін айтады.Қарып сызығының жуандығы d байланысты қарыптардың мынадай төрт түрі тағайындалған тік және көлбеу А түріндегі (d=1/14h), тік және көлбеу Б түріндегі(d=1/10h) қарыптар.
Көлбеу қарыптар жазу жолына 75қа тең бұрыш жасап көлбейді. Әріптің ерекшелігін көрсетіп, жазуды жеңілдету үшін көмекші тор пайданылады. Көбіне көлбеу Б түріндегі қарыптар қолданылады. Қазақ алфавитінің
Атүріндегі қарыптың параметрлері 1кестеде Б түріндегі қарыптың параметрлері 2кестеде келтірілген.
1кесте
2кесте
Көршілес сызықтары паралель болмайтын әріптердің арақашықтығы екі есеяғни қарып сызығының жуандығына азайтылады. Бүкіл текстегі бір түрдің қарыптар сызықтарының жуандығы бірдейболуы тиіс.
5) Сызба қарыптар
Қарып деп әріптердің, цифрлардың және сызбаларда қолданылатын белгілердің жиынын айтады.
Сызбалардағы барлық жазбалар МЕСТ 2.304-81 бекіткен қарыптармен орындалады.
Қарыптың өлшемі (h) деп бас әріптердің мм-мен есептелген биіктігіне тең шаманы айтады. Бас әріптердің биіктігі (h) жазу жолына перпендикуляр бағытта өлшенеді.
Сызба қарпының тағайындалған өлшемдері: (1.8); 2.5; 3.5; 5; 7; 10; 14; 20; 28; 40; (1.8) сызба қарпының өлшемі Б түріне жазуға рұқсат етіледі. Қарып сызығының қалындығы d әріпімен белгілейді. Қарындашпен орындалған сызбаларда қарыптың өлшемі 3.5 мм кем болмауы керек.
СызбақарпыныңМЕСТбойыншатөрттүрібелгіленген: тікжәнекөлбеуАтүріндегі (d=1/14h), тікжәнекөлбеуБтүріндегі (d=1/10h) қарыптар. Көлбеуқарыптаржазужолына 75-қатеңбұрышжасапкөлбейді. ТапсырмадағыбарлықжазбаларБтүріқарпыменкөлбеужазылады.
9.1)Тіліктер
Ойшабірнемесебірнешежазықтықтарменқиылғаннәрсеніңкескінінтілікдепатайды. Мұнданәрсеніойшақиютексалынатынтіліккеғанақатынасты, албасқакескіндергеықпалыжоқ.
Тіліктенәрсеніңқиюшыжазықтықтажатқанбөлігіменсолжазықтықтыңарғыжағындажатқанбөлігікескінделеді.
Тіліктердікелесібелгілербойыншажіктеумүмкін:
Қиюшыжазықтықпроекцияларыныңгоризонтальжазықтығыменөзараорналасуынабайланыстытіліктер:
а) көлденең (горизонталь): α || H;
б) тік (вертикаль): α | H;
в) көлбеу тілік деп атайды.
Қиюшы жазықтықтар санына байланысты:
а) жай – бір қиюшы жазықтықпен;
б) күрделі – бірнеше қиюшы жазықтықтармен айтады.
Күрделі тіліктерді сатылы тіліктер және сынық тіліктер деп бөледі.
Қиюшы жазықтық нәрсенің ұзын немесе көлденең бағытында орналасуына байланысты тіліктерді:
а) бойлаған тіліктер;
б) көлденең тіліктер деп бөледі.
Жасалған тіліктердің толықтығына байланысты, тіліктер толық және жергілікті болып бөлінеді.
Жай тіліктер көбінесе проекция жазықтықтарына параллель етіп жасалады. Егер қиюшы жазықтық проекцияның фронталь жазықтығына параллель орналасса, бұл фронталь тілік болып табылады: α || V (17.18-сурет).