4.Тақырыптың негізгі сұрақтары:

Адамның және жануарлардың жоғарғы жүйке іс-әрекеттерінің типтері. (И.П. Павлов), олардың жіктелуі, сипаттамасы, анықтау әдістері.

Жоғарғы жүйке іс-әрекетінің типтік қасиеттерінің қалыптасуындағы тәрбиенің ролі. Экспериментальды невроздар.

И.П. Павловтың бірінші және екінші сигналдық жүйелер жайындағы ілімі. Қыртыстық іс-әрекет заңдары.

Күштік қатынас заңдары және оның организмнің әртүрлі қызметтік жағдайында өзгеруі. Үлкен жарты шарлар қыртысындағы фазалық құбылыстар.

Мотивациялар. Биологиялық және әлеуметтік мотивациялар. Мотивациялар теориясы. Жеке тұлға қалыптасуындағы биологиялық мотивациялар. Патологиялық мотивациялар.

Мақсатқа бағытталған мінез-құлық организммен бейімделу нәтижесіне жетуге апаратын мінез-құлық, тәртіп ретінде.

Мақсатқа бағытталған мінез- құлық түрлері. Мақсатқа бағытталған мінез-құлықтың биологиялық детерминделген түрлері (тағамдық, қорғаныс, жыныстық және т.б.).

Тәртіптің әлеуметтік детерминделген түрлері (адамның еңбектік іс-әрекеті, оқу, ұжымдық еңбек және т.б.).

Тәртіптік актінің қызметтік жүйесіндегі кері байланыс принциптері.

5. Білім берудің және оқытудың әдістері (шағын топтар, пікірталас, жағдайлық есептер, жұптасып жұмыс істеу, презентациялар, кейстади және т.б.)

1. Айзенко бойынша ЖЖІӘ-типтерін анықтау.

2. Өзін-өзі бағалау тесті

3. Пиктограмма әдісі бойынша сигналдық жүйенің басымдылық ететін типін анықтау,

4.«Бозторғай немесе жапалақ» тесті

6. Әдебиет:

Негізгі:

1.Тақырып бойынша дәріс

2 Адам физиологиясы. Х.К. Сәтбаева, А.А.Өтепбергенов, Ж.Б. Нілдібаева, Алматы, 2005, 663

3 .Судаков К.В., и др. Нормальная физиология в динамических схемах: атлас: учеб.пособие. – М., 2009.

4.Агаджанян Н.А., Смирнов В.М.. Нормальная физиология: Учебник для студентов медвузов.- М.: ООО «Медицинское информационное агентство», 2007.

5.Орлов Р.С., Ноздрачев А.Д., Нормальная физиология: учебник + СД-диск. М., 2006. – 696 с.

6 .Физиология человека. Под ред. Р.Шмидта, Г. Тевса. М.,., в 3-х томах.- 2007.

7. Ткаченко Б. И. и др. Физиология человека.Compendium: учебник. – М., 2009.

Қосымша:

1.Современный курс классической физиологии (избранные лекции) с приложением на компакт-диске. Под ре. Ю.В.Наточина, В.А.Ткачука. – М.: ГЭАТАР-Медиа, 2007. – 384 с.

2.Руководство к практическим занятиям по нормальной физиологии: Учеб. пособие / Н.Н.Алипов, Д.А.Ахтямова, В.Г.Афанасьев и др.; Под ред. С.М.Будылиной, В.М.Смирнова. – М.: Издательский центр «Академия», 2005. – 336 с.

3.Атлас по нормальной физиологии / Под ред. Н.А. Агаджаняна.-М.: Высшая школа, 2007 4.Судаков К.В., Киселев И.И. и др. Нормальная физиология в динамических схемах: Атлас (цветной, иллюстрированный): учебное пособие. – М., 2007. – 350 с.

5.Ситуационные задачи по физиологии с основами анатомии для самостоятельной работы студентов / Под ред. А.А. Утебергенова, Д.А. Адильбековой. - Шымкент, 2006. - 66 с.

6.В.М. Смирнов. Физиология в рисунках и таблицах.- М., «МИА», 2007.

7.Бақылау: Бірінші деңгейлік тесттік бақылауды жүргізу және билет бойынша жазбаша бақылау.

«АСТАНА МЕДИЦИНА УНИВЕРСИТЕТІ» АҚ

Физиология кафедрасы

№16 сабаққа таратылатын материал

Сабақ тақырыбы: ЖЖіс-әрекетін зерттеу әдістері.

ЖЖіс-әрекетінің типтері.

№1 Жұмыс АЙЗЕНКО СҰРАУЫ

Жеке адамның құрылымдық компонeнттepiн сипаттайды, экстроверсия, интроверсия, нейротизм жәнежaлғaндық көрсеткiштерiн бағаулаyға мүмкiндiк бередi.

Сiзге бiрнеше қатар сұрақтар берiледi, оларға сiз Иә немесе ЖОҚ деп жауап берyiңiз қажет. Көп уақытты жұмсамай, тез жұмыс icтеңiз, сұраққа деген бiрiншi жауабыңыз маңызды. Әр сұраққа жауап берiңiз, бұл ақыл-ойыңыздың немесе қабiлеттiлiгiңiздi тексеру емес, жаман немесе жақсы жауаптар болмайды. Сонымен бiрге өзiңiзден басқа бұл жауаптарды ешкiм көрмейдi.

Сонымен icкe кiрicейiк

1.Сiзге айналаңыздaғы cepгeктiк немесе әбiгершiлiк ұнай ма?

2. Сiзге бiр нәрсе қажет сияқты, өзiңiзге белгiсiз сезiмдер жиi болады, бiрақ оның не eкeнiн бiлмейсiз.

3. «Сөз тапқанға қолқа жоқ» адамдардың қатарына жатасыз ба?

4. Сiз өзiңiздi ешқандай себепсiз кейде бақытты, ал кейде қайғылы сезiнесiз бе?

5. Кештерде және жолдастарыңыздың арасында өзiңiздi әдетте шетте ұстайсыз ба?

б. Балалық шағыңызда сiзге бұйыpғанның бәрiн тез және күнкiсiз әрқашан орындайтын едiңiз бе?

7.Сiзде жаман көңiл - күй жиi болады ма?

8.Сiздi ұрыc - керicке тapтқан кезде, барлығы орнына келедi деп үмiттенiп үндемей тұрғанды артық көресiз бе?

9. Көңiл - күйiңiздiң ayысyанa оңай берiлесiз бе?

10. Адамдардың ортасында болғaн сiзге ұнайды ма?

11. Сiз өзiңiздiң үрейлерiңiзге байланысты жиi ұйқыны жоғaлтасыз ба?

12. Кейде сiз қасарысасыз ба?

13. Өзiңiздi сiз бейқам деп атай аласыз ба?

14. Сiзге жақсы ойлар жиi немесе кеш келедi ме?

15. Жалғыз жұмыс iстегендi сiз жақсы көресiз бе?

16. Сiз өзiңiздi жиi маңызды, себепсiз, анжар және шаршаңқы сезiнесiз бе?

17. Сiз өзiңiздiң табиғатыңыз бойынша тipi адамсыз ба?

18. Сiз кейде әдепсiз қалжындаpға күлесiз бе?

19. Сiз «осыдан әбден тойдым» - дегендей сезiнiп, сiздi бiр нәрсе жиi жалықтыра ма?

20. Сiз өзiңiздi күнделiктi киiмнен басқа киiмдi икемсiз сезiнесiз бе?

21.Сiз өз көңiлiңiздi бiр нәрсеге жұмылдырғаңыз келгенде, сiздiң ойларыңыз жиi алаңдайды ма?

22. Сiз ойыңызды тез өз сөзiңiзбен шығара аласыз ба?

23. Сiз өз ойларыңызға жиi батып отырасыз ба?

24. Сiз барлық нанымнан толық боссыз ба?

25. Сiзге бiрiншi сәуiрлiк әзiлдер ұнайды ма?

26. Өз жұмысыңыз жайлы жиi ойласыз ба?

27. Дәмдi тамақтануды жақсы көресiз бе?

28. Сiз ашуланған yaқыттa iшiңiздегінің бәрiн ақтару үшiн, жаныңызға дос адам керек пе?

29. Сiзге ақшаны керек еткен уақытта, бiр нәpceнi сату немесе қарыз алу әдеті жағымсыз ба?

30. Кейде сiз мақтанасыз ба?

31. Кейбiр заттаpға сiз сезiмталсыз ба?

32. Сiз көңiлсiз кешке баpғаннан гөpi, үйде жaлғыз қaлғaнды артық көресiз бе?

33. Сiз бiр орында oтыра алмай, кейде соншалықты тынышсыз боласыз ба?

34. Сiз өз жұмыстарңызды yaқытынан бұрын және ұқыпты жоспарлаyға бейiмсiз бе?

35. Сiзде бас айналулар болады ма?

36. Сiз хатты окыған соң дереу әрқашан жауап бересiз бе?

37. Сiз өз жұмыстарыңызды басқамен ақылдаспай, өз бетiңiзбен жақсы орындай аласыз ба?

38. Сiз ешқандай ayыp жұмыс icтемесеңiз де, сiзде eнтiгy болады ма?

39. Сiз барлығы дәл сондай болу керек деп, толғанбайтын адам болып саналасыз ба?

40. Сiздi өзiңiздiң жүйкеңiз мазасыздандырады ма?

41. Сiз ic - әрекет гөpi, жоспар құрғанды артық көресiз бе?

42. Кейде сiз бүгiн icтей алатын жұмысыңызды ертеңге қалдырасыз ба?

43. Сiз лифт, метро, тоннель сияқты жерлерде күйгелектенесiз бе?

44. Танысу кезiнде сiз бiрiншi болып ынта көрсетесiз бе? 45. Сiзде қaтты бас аурулары болады ма?

46. Сiз әдетте барлығы өз - өзiмен орнына келедi деп санайсыз ба? 47. Түнде ұйықтап кету сiзге қиын емес пе?

48. Сiз өз өмiрiңiзде бiрде - бiр өтipiк айттыңыз ба?

49. Кейбiр кезде басыңызға бiрiншi келген ойды айта бересiз бе? 50. Масқара болған соң сiз ұзақ уайымдайсыз ба?

51. Сiз жақын достарыңыздан басқа адамдармен тұйық боласыз ба?

52.Сізде жағымсыздықтар жиі болады ма?

53. Сiз достарыңызға қьrзықты оқиғаларды айтуды жақсы көресiз бе?

54.Сiз жеңiлгеннен көpi ұтқанды артық көресiз бе?

55. Сiз өзiңiздi жиi, сiздiң күйiңiзден жоғары адамдар ортасында икемсiз сезiнесiз бе?

56. Сiзге жағдайлардың бәрi қарсы болғанда, соған қарамастан, сiз әлi де болса бiр нәpсeнi қабылдауға болады деп әдетте ойлайсыз ба?

57. Сiздi бiр маңызды ic алдында, жүрегiңiздi бiр нәрсе қобалжытады ма?

Сiз қаншалықты шын жүректi емессiз.

Циркуль алып, оның аяғын С жалпы caнынa сай келетiн көлемге жазыңыз, масштабты графиктiң кез келген oci бойынша алыңыз. Циркульдiң инесiн координат

қиылысындағы сiздiң нүктеңiзге қойып және толық cызық жүргiзiңiз. Неғұрлым дөңгелектiң аймағы үлкен болса, соғұрлым шын жүректi емессiз және тест шешiмi де сенiмсiз болады.

Нәтиженiң өңделуi Шкала А: Иә Жоқ 1. 1 3. 1 5. 1 8. 1 10. 1 13. 1 Шкала В: 14. 1 Иә 15. 1 2. 1 17. 1 4. 1 22. 1 7. 1 23. 1 9. 1 25. 1 11. 1 26. 1 16. 1 28. 1 19. 1 29. 1 20. 1 31. 1 21. 1 Шкала С: 32. 1 33. 1 Иә Жоқ 34. 1 35. 1 6. 1 37. 1 38. 1 12. 1 39. 1 40. 1 18. 1 41. 1 43. 1 24. 1 44. 1 45. 1 27. 1 46. 1 47. 1 30. 1 49. 1 50. 1 36. 1 51. 1 52. 1 42. 1 53. 1 55. 1 48. 1 56. 1 57. 1 54. 1 Саны: А: B: C: Нәтиженiң өнделуi Ал eндi алынған жауапты графикке салыңыз А - нольден бастап, көлденең бойынша В - нольден бастап, тiк бойынша. Координат қиылысында сiз - өзiңiзге тең нейтротизмнiң, экстра-, интраверсия, сондай - ақ берiлгeн координат үшiн темпераменттiң мәнiн аласыз.

Нейротизм

2 4

23

22

21

Меланхолик 19 Холерик

18

17

16

15

14

Интраверсия 13 Экстраверсия

0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24

11

10

9

8

7

Флегматик 6 Сангвиник

5

4

3

2

1

0

Егер сіз: 1) тынымсыз, уайымшыл; 2) ұстамсыз, мазасыз; 3) шыдамсыз; 4) өткір сөйлейтін; 5) шешімді және әр істі өзіңіз бастасаңыз; 6) қырсық; 7) талас-тартыста ұшқыр ойлы; 8) жұмысты жұлқынып істесеңіз; 9) тәуекелге жақын; 10) тез кешіретін және ренжімейтін; 11) тез, қатты, адам ойын бөліп жіберетін интонация ; 12) сабырсыз; 13) агрессивті; 14) кемшіліктерге шыдамсыз; 15) айқын, анық мимикалы; 16) жылдам қозғалып, шешім қабылдағыш; 17) шаршамай жаңа нәрсеге тырысатын; 18) қатты, тез қимыл жасайтын; 19) мақсатына жету үшін өз дегенін істететін; 20) көңіл-күйі құбылмалы болса, - сіз нағыз Холериксіз.

Егер сіз: 1) көңілді; 2) энергиялы, іскер; 3) бастаған істі соңына дейін жеткізбесе; 4) өзін мақтағанға жақын; 5) жаңаны тез еске қабылдайды; 6) таңдауына тұрақсыз; 7) сәтсіздіктер мен қиыншылықтарды оңай қабылдайды; 8) Әртүрлі жағдайларға оңай бейімделесіз; 9) жаңа іске қызығушылықпен кірісесіз; 10) қызықтырмаса, тез жалығады; 11) жаңа жұмысқа тез кірісіп, одан басқа жұмысқа өтіп кетуіңіз мүмкін; 12) оңай қарым-қатынасқа түсесіз; 14) төзімді және жұмыскер; 15) қатты, тез, қолды былғап айқын мимикамен сөйлейсіз; 16) күтпеген жағдайда өзіңізді жақсы ұстайсыз; 17) көңіл-күйі әрқашан сергек; 18) тез ұйықтап қалып, ерте сергек оянасыз; 19) жинақы емессіз; шешімді асығыспен қабылдайсыз; 20) кейде алданып қаласыз, - сіз Сангвиниксіз.

Егер сіз: 1) тыныш, сабырлы; 2) бәрін ретімен орындайтын; 3) ойланып, байқап істейді; 4) күте біледі; 5) көп сөйлемейді; 6) эмоциясыз, бірқалыпты сөйлейді; 7) ұстамды; 8) бастаған істі соңына жеткізеді; 9) күшін босқа жұмсамайды; 10) үйреншікті күнтізбені сақтайды; 11) ренжігіш; 12)қолдауды аз қабылдайды;13) әрқашан өз қызығушылығы мен үйренгеніне беріліп кетеді; 14) баяу жұмысқа кіріседі; 15) бәріне бірдей қарайды; 16) жаңа жағдайға қиын бейімделеді – онда сіз Флегматиксіз.

Егер сіз: 1) ұялшақ; 2) жаңа жағдайға шашырап қаласыз; 3) таныс емес адаммен қарым-қатынас орната алмасаңыз; 4) өз күшіңізге сенбесеңіз; 5) жалғыздықты оңай өткізесіз; 6) сәтсіздіктерге шашыраушылық пен қысылушылықты сезінесіз; 7) өзіңізге тұйықталып қаласыз; 8)тез шаршайсыз; 9) өте ақырын, тіпті сыбырлап сөйлесеңіз; 10) өте сезімтал, тіпті жылап жіберетін; 11) оңай қабылдап аласыз, әсіресе, жамандаса немесе қолдаса; 12) өзңізден және басқалардан үлкен талап күтесіз; 13) өте өкпелегіш; 14) бәріне де келісе бересіз;15) тұйық, өз айыбыңызбен бөліспейсіз; 16) аяушылық пен көмекті керек етеп тұрасыз, - сіз онда Меланхоликсіз.

№2 Жұмыс Өзін-өзі бағалау тесті

1. Үстем етуші адам 36. Кекшіл

2. Озбырлық 37. Ерекшеліктік

3. Желіктеушілік 38. Ойсыздық

4. Адалсыздық 39. Сұлулық

5. Ойсыздық 40. Жағымпаз

6. Ойламаушылық 41. Жалқау

7. Аямаушылық 42.Өтірікші

8. Ұялмаушылық 43. Кек алушы

9. Өкпесіздік 44. Әсемділік

10.Арсыздық 45. Ойлаушылық (пікіршіл)

11.Қатыгездік 46. Бояушылық (жайбасар)

12. Ұятсыздық, жолсыздық 47. Үндеместік

13. Ұятсыздық 48. Нәзхік

14. Бай 49. Зарлаулық (мазасыз)

15. Қажетті, маңызды 50. Тіл табыса алатындық

16.Сенімділік 51. Ержүректі

17. Көңілді 52. Ашық

18. Сыйлаушылық 53. Сенімсіздік

19. Әрекеттілік 54. Бас игіш

20. Еркінділік 55.Жасқаншақ

21. Өзін-өзі жоғары ұстайтын адам 56. Мылжың

22. Алға шабушылық 57.Ессіздік

23. Көкірек 58. Батыр

24. Ақымақ 59. Менменшіл

25. Тәртіпті 60. Еркіндікті жақсы көретін адам

26. Ақ көңілді 61. Күшті, мықты

27. Іскер адам 62. Әлсіз мінезді

28. Сараң 63. Өжетті

29. Өмірде көңілді 64. Жылауық

30. Көре алмаушылық 65. Көңілшек

31. Жұмбақ 66. Өзін сүйетін адам , өзімшіл

32. Сескенуші 67.Таршыл

33. Ұялшақ 68. Еңбекқор

34. Әлдеқаншайлық .69 Қорқақ

35. Ашуланшақ 70.Кең адам

1.Жоғарыда көрсетілген тізімдегі әртүрлі қасиеттердің сіздерге қатыстысын ескере отырып, өздеріңіздің ерекше болуларыңызға байланысты, соларды жеке есептеңіздер (х). Сол таңдалып алынған қасиеттердің ішінде сізге тән сандарын есептеңіз (у). Алдыңғы табылған сандарды (у) біріне-бірін (х) бөліңіздер, нәтижесін А әрпімен белгілейсіздер:

А=у/х Мұнда, х- осы қаситке ұқсағым келеді

У- сізге тән қасиеттер

2. Жалпы тізімдегі қасиеттердің ішінде сіздерге тән емесін санаңыздар (М). Ал сонымен қатар жоғарыда көрсетілген қасиеттер сіздерге тікелей қатысы бар екендігін белгілеп, оның санын анықтаңыздар (N). Содан М санына 100-дікке дейін бөліп, нәтижесін Б әрпімен белгілеңіздер: В=N/M N-өзіңіздегі бар қасиет М- сізге тән емес қасиет (антиидеал)

3. Ұсынылып отырған кесте бойынша анықталған сандарды орналастырып, координаттар нүктесін анықтап, олардың қай квадрат нөмірінде қиылысатындығын есте сақтаңыздар.

В

1,00 0,95 0,90 0,85 0,80	1	2	3	4	5
0,75 0,70 0,65 0,60	6	7	8	9	10
0,55 0,50 0,45 0,40	11	12	13	14	15
0,35 0,30 0,25 0,20	16	17	18	19	20
0,15 0,10 0,05 0	21	22	23	24	25
А 0,1 0,2 0,3 0,4 0,5 0,6 0,7 0,8 0,9 1

Алынған нәтижелерді талдау

1.Сіз өзіңізді өте кемітесіз. Өзіңізге деген жек көрушілік, өзіңізді кінәлаушылық және сіз депрессиялық жағдайда болуыңыз мүмкін.

2.Сіз өзіңіздің кемшіліктеріңізге өте қаталсыз жіне олармен күресудегі мүмкіндіктеріңіздің аздығын сезінесіз. Сонымен қатар, өзіңіздің ерекшеліктеріңізді бағалай білмейсіз.

3.Сіз өз жеткіліктеріңізге объективті түрде қарайсыз. Бірақ қандай да бір нағыз кемшіліктеріңізден артығымен қиналасыз.

4. Сіз өзіңіздің кемшіліктеріңізді жоғары тұтасыз, осы кезде сол кемшіліктермен келісіп, қажеттілігін асырасыз.

5. Өзіңізде озбырлық қасиетті табуға тырысып, өзіңізді күмәнді көрсетесіз.

6.Сіз өзіңізге қатал қарайсыз, анықталған қасиеттерді табуға тырысасыз. Бірақ әлсіздік сезіп, еркіндіктің жетіспеушілігінен өзіңізді ұрысасыз.

7. Сіз өзіңізді бағалай білмейсіз, сол себептен өзіңізді өзіңіз қазбалайсыз, теріс көз-қараспен бағалайсыз, әртүрлі ыңғайсыз жағдайларды сезінесіз.

8.Сіз өзіңіздің ерекшеліктеріңізді бағалай білесіз, бірақсіз өзіңізге артығымен кемшіліктерді тіркейсіз.

9.Сіз өз кемшіліктеріңізге үлкен сынмен қарайсыз, бірақ өз ерек шеліктеріңізді артығымен бағалайсыз.

10. Сіз өзіңізде нақтылы және ойдан туған кемшіліктерді бар деп есептейсіз, бірақ оларды өзіңіздегі ерекше кездесетін жетістіктермен толықтырғыңыз келеді

11. Сіз өзіңізді қатал бағалайсыз және өз мінізіңізді тәрбиелеуге тырысасыз.

12.Сіз өз кемшіліктеріңізді объективті түрде бағалайсыз, бірақ өз кемшіліктеріңізді төмендетесіз.

13. Сіз өзіңізге толығымен сын көзбен қарап барлық жағдайларды бағалайсыз, бірақ шеткі болып қалмауға тырысасыз.

14. Сіз өз кемшіліктеріңізді бағалайсыз, бірақ өз кемшіліктеріңізді және ерекшеліктеріңізді асырып бағалайсыз.

15. Сіз өз кемшіліктеріңізді объективті түрде бағалайсыз, бірақ жақсылықтарыңызды өте жоғары көтересіз.

16. Сіз өз кемшіліктеріңізді түсінесіз, бірақ көбінесе басқа адамдардан көресіз. Сіздің принципіңіз: «Мен сыртқы орта әсерімен осындаймын».

17. Сіз өзіңізді былай бағалайсыз: «Мен ерекше болмасам да, басқалардан кем емеспін».

18.Сіз өзіңізді, өз ерекшеліктеріңізді объективті түрде бағалайсыз, бірақ өз кемшіліктеріңізге сынсыз қарайсыз.

19. Сіз өзіңізді артығымен бағалайсыз, щсы бағалауды шын жүрегіңізбен және қарапайым түрде істейсіз.

20. Сіз өзіңізге тән жақсы қасиеттерді өте жоғары көтеріп, кемшіліктеріңізді көргіңіз келмейді, тіпті болмаса жоқ деп есептейсіз.

21.Сіз өз жетіспеушіліктеріңізге теріс қарайсыз, бірақ өз ерекшеліктеріңізге немқұрайлы қарайсыз.

22. Сізге әртүрлі жағдайдың құрбанымын деу ұнайды.

23.Сіз өз ерекшеліктеріңізге толығымен объективті түрде қарайсыз, бірақ өз кемшіліктеріңіз өзіңізге құнды, себебі: оларды жеке басыңыздың аса ерекшелігі деп түсінессіз.

24.Сіз өз мінезіңіздегі кемшілікті байқамағаныңызды мойындамайтын жағдайда сирек қасиеттеріңізді өте жоғары бағалайтыңызда.

25.Сіз шынында да өзіңізді періштемін деп санайсыз ба?

№ 3 Жұмыс

Пиктограмма әдісімен сигналдық жүйенің басымдылық типін анықтау

Тәжірибе жасаушы алаңдауға арналған 20 түсініктерді оқиды. Зерттелуші әр бір сөз тіркесіне әріп пен санды қолданбай дәптеріне жауап ретінде сурет салуы керек.

Суреттің салуы бойынша сигналдық жүйенің басымдылық типі анықталады. 15 минуттық үзілістен кейін зерттелуші өзінің салған суретін түсіндіреді.

Алаңдауға арналған түсініктер:

1. тәтті кешкі тамақ 16. көптен күткен табыс

2. көңілді мереке 17. сопақ үстел

3. сары көлік (такси) 18. күзгі бал

4. жақсы көретін оқытушы 19. ерте көктем

5. қызықты ойын 20. көк кеме

6. қарлы қыс

7. футболды матч

8. классикалық музыка

9. ақ өлең

10. жаңбырлы таң

11. туған күн

12. тату балалар

13. халықтық хор

14. мұңды ән

15. аралас тарих

№4 Жұмыс Жеке тұлғаның ерекшеліктерін тест арқылы анықтау.

Жапалақ немесе боз торғай тесті.

1. Сізге таңертең ерте тұру қыин емес пе?

А) ия, әрқашан

Б) кейде

В) сирек

Г) өте сирек

2. Сiз қай уақытта ұйықтауға жатуды дұрыс көресiз?

А) түнгi бiрден кейiн

Б) он бір жарымнан, он екіге дейін

В) оннан, он бiр жаpымағa дейiн

Г) онға дейiн

3. Таңертең тұрған соң, қандай асты дұрыс көресiз?

А) тоқ тамак

Б) көп, бiрақ каллориясы онша емес

В)бутерброд немесе пісірілген жұмыртқа жеткілікті

Г) бiр стакан шай немесе кофе жеткiлiктi

4. Үйде және жұмыста болатын сiздiң жеңiл ашуыңыз майда ұрыс ­керiстердi еске түсiрiңiз. Олар кебiнесе қай уақытта болады?

А) күннiң бiрiншi жартысында

Б) күннiң екiншi жартысында

5. Қай нәрседен сiз жеңiл бас тарта аласыз?

А) таңертеңгiлiк шай немесе кофеден

Б) кешкi шайдан

6. Демалыс уақытыңызда сiз тамақты қабылдауға байланысты әдеттеріңізді өзгертесіз бе?

А) өте оңай

Б) жеткiлiктi оңай

В) қиын

Г) әдеттерді өзгертпеймін

7.Таңертеңнен сiздi маңызды icтep күтiп тұр. Кешке сіз қаншалықты ерте жатасыз?

А) eкi сағаттан көп

Б) бiр сағаттан көп

В) 1 - 2 сағатқа

Г) әдеттегiдей

8. Сіз бір минутқа тең уақыт арналған қалай дәл бағалай аласыз? Біреу сізді тексерсін.

А) уақыт аралығы 1 минуттан кем

Б) уақыт аралығы 1 минуттан көп

Нәтижесі

Сұрақ номері.	а	б	в	г
1	3	2	1	О
2	3	2	1	О
3	3	2	1	О
4	1	О	-	-
5	2	О	-	-
6	О	1	2	3
7	3	2	1	О
8	О	2	-	-
Жалпы

Жалпы сандар

О - 7 балл – таңергенгелiк тип, боз торғай

8 - 13 балл - аритмиялық тип, көгершiн

14 - 20 балл - кешкелiк тип, жапалак

«АСТАНА МЕДИЦИНА УНИВЕРСИТЕТІ» АҚ

ФИЗИОЛОГИЯ КАФЕДРАСЫ

№17 ТӘЖІРИБЕЛІК САБАҚҚА АРНАЛҒАН ӘДІСТЕМЕЛІК ӨҢДЕУЛЕР

Тақырыбы: Адамның жоғарғы психикалық қызметтерін зерттеу әдістері.

Сағат саны: 4

Курс: 2

Мамандығы: 051301 «Жалпы медицина»

Құрастырушы:

Аға оқытушы Тулеубаева А.А.

Астана 2010ж

1. Тақырыбы: Адамның жоғарғы психикалық қызметтерін зерттеу әдістері.

2. Мақсаты: Жоғарғы психикалық қызметтердің түзілуінің физиологиялық негіздері туралы білім, тәртіптің өзгеруінде өтілетін, ауытқуларды анықтау және нақты түзетуді таңдау үшін қажет.

3. Оқу мақсаты: Сана үрдісінің негізінде жататын, адамның мақсатқа бағытталған әрекетін сипаттайтын, түрлі тесттік тапсырмаларды қолдануға студенттерді үйрету.