- •Астана, Көкшетау, Талдықорған нзм 9сыныпта биологияны қорытынды аттестаттауға арналған құрал жабдықтардың тізімі
- •Фмб(Астана, Кокшетау, Талдыкорган) 9 сыныптарды «Биология» курсы бойынша қорытынды аттестаттаудың практикалық бөлімі Зертханалық жұмыс № 1
- •Жұмыс барысы:
- •Зертханалық жұмыс № 2 Тақырыбы: Цитоплазмалық мембрана қасиеті. Плазмолиз және деплазмолиз құбылысын анықтау.
- •Жұмыс барысы
- •Тема: Көп жасушалы ағзалардың ұлпаларының құрылысын салыстыру(өсімдіктер, саңырауқұлақтар, жануарлар және адам). Ұлпалар және олардың қызметтері.
- •Жұмыс барысы
- •Зертханалық жұмыс № 5
- •Жұмыс барысы:
- •Зертханалық жұмыс № 4 Тақырып: Пияздың тымыры ұшындағы митоз
- •Жұмыстың барысы
- •Зертханалық жұмыс № 6 Тақырып: Қолдан сұрыптау нәтижесін талдау
- •Жұмыстың барысы:
- •Зертханалық жұмыс № 7 Тақырыбы: Ағзалардың қоршаған ортаға бейімделуі
- •Жұмыс барысы:
- •Зертханалық жұмыс № 8
- •Жұмыс барысы:
- •Зертханалық жұмыс № 9 Тақырыбы: Тірі жасушалардағы ферменттердің катализдік активтілігі
- •Жұмыс барысы:
- •Зертханалық жұмыс № 10 Тақырыбы: Ағзалардың жыныссыз көбеюі
- •Жұмыс барысы:
- •Зертханалық жұмыс № 11 Тақырыбы: Вариациялық қатар және вариациялық қисық сызық құру
- •Жұмыстың барысы:
- •Зертханалық жұмыс № 12
- •Жұмыстың барысы:
- •Зертханалық жұмыс № 12 Тақырыбы: қоректік тізбек құру
- •Жұмыс барысы:
Зертханалық жұмыс № 12
Тақырыбы: Жергілікті өсімдік іріктемелерінің фенотипін анықтау
Мақсаты: қазіргі селекцияның мақсаттарымен танысу.
Құрал -жабдықтар: қызанақтың әртүрлі іріктемелерінің тұқымы, бір іріктемеге жататын астықтұқымдастың екі данасы немесе кеппешөбі, әртүрлі өсімдіктердің иллюстрациясы.
Жұмыстың барысы:
1. Қызанақтың әртүрлі іріктемелерінің тұқымын қарап, агротехникалық аннотацияларымен және жемістерінің бейнесін анықта.
2. екі іріктеменің(сорттың) ерекшеліктерін кестеге толтыр.
Іріктеменің ерекшеліктері |
№ 1қызанақ |
№ 2 астық тұқымдасының өкілі бидай. |
Фенотиптік белгілері |
Қызыл.
|
Қоңыр. |
Топыраққа талғамы |
|
|
Пісу уақыты
|
|
|
Агротехника |
|
|
Дәмдік сапасы |
|
|
Жемістілігі(уражайность) |
|
|
Сақталу және тасымалдануға талғамы(Сохранность и транспортабельность) |
|
|
Ауруларға қарсы тұру қабілеті |
|
|
3. Іріктемелердің ерекшеліктері сіздің аймаққа сәйкес келе ме? Олар қандай жолдармен алынған? Неге әр аймаққа өз іріктемелері қажет? Қорытынды жаса.
Қорытынды:____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Зертханалық жұмыс № 12 Тақырыбы: қоректік тізбек құру
Мақсаты: мекен ортаның биотикалық факторларын анықтау.
Құрал-жабдықтар: өсімдіктердің кеппе шөптері, желілердің чучеласы (балықтар, қосмекенділер, жорғалаушылар, құстар, сүтқоректілер), бунақденелілер коллекциясы, жануарлардың ылғалды препараттары, өсімдіктер мен жануарлардың иллюстрациялары.
Жұмыс барысы:
1. Құралдарды қолданып, екі қоректік тізбек құрастыр. Естеріңде болсын, қоректік тізбек продуценттерден басталады және редуценттермен аяқталады.
________________ →________________→_______________→_____________
________________ →________________→_______________→_____________
2. Табиғаттағы жүргізген бақылауларыңды еске түсіре отырып, екі қоректік тізбек құрастыр. Продуценттер, консументтер (1 және 2 реттік), редуценттерін көрсет.
________________ →________________→_______________→_____________
_______________ →________________→_______________→_____________
Қоректік тізбек дегеніміз не және оның негізі неде? Биоценоз тұрақтылығы неде? Қорытынды жаса.
Қорытынды:____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
3. Келесі тізбектердегі жазылмай кеткен ағзаларды атап жаз.
Берілген тірі ағзалар тізімінен қоректік тізбек құрастыр:
шөп, жемісті бұта, шыбын, сары шымшық, бақа, жылан, қоян, қасқыр, шіріту бактериялары, маса, шегіртке. Бір деңгейден екінші деңгейге өтетін энергия мөлшері қандай?
Бір деңгейден екінші деңгейге өтетін энергия мөлшері(шамамен10%) екенін ескеріп, қоректік тізбектің үшінші сатысы биомассасының пирамидасын құру(тапсырма1). Өсімдіктер биомассасы - 40 тонн.
Қорытынды: экологиялық пирамида ережесі нені көрсетеді?
