Қорытынды

Қазақстан Республикасында бюджеттік үрдістің қалыптасу және даму сатысында және оның тиімді жүзеге асуына мүмкіндік беретін жолдар іздестірілуде. Бюджетті реттеу, жоспарлау және жобалауды жетілдіру бойынша жүргізілген зерттеулер негізінде мынадай қорытындылар мен ұсыныстар алынды.

1. Соңғы бірнеше жыл ішінде Қазақстан экономикасының даму үдерісін талдау дүние жүзілік тәжірибе негізінде анықталған бюджеттік саясаттың оң құрылымдарының Қазақстан жағдайында да болуын көрсетеді. Ол – мемлекеттік міндеттемелердің нақтылық негізіндегі дефициттің төменгі деңгейі немесе жол болуын қамтамасыз ететін, несиелеу нарығындағы төменгі проценттік ставкалардың болуын және жекеменшік секторды қаржыландыруды көтеруді қамтамасыз ететін мемлекеттік шығындарды шектеу саясаты. Осындай саясат экономикалық өсудің тұрақты темптеріне және жұмыссыздықтың төендеуіне әкеліп, сонымен жалпы халыұ жағдайы деңгейінің өсуіне әкеліп соқтырады. Мемлекеттік бюджет мемлекеттің негізгі қаржы жоспары болып, қаржы құралдарының аккумуляциясының негізгі құралы болып, саяси өкіметке өзінің биліктік құзіретін орындауға мүмкіндік беріп, мемлекет қолына нақты саяси және экономикалық билікті береді. Бір жағынан бюджет биліктің бір тармағымен орындалып екіншісімен бекітілетін құжаттар жиынтығы ғана болып, утилитарлық функцияны орындайды – ел басқарудың мемлекет таңдаған стилін бекітеді. Бірақ тек қана бюджет нақты қолда бар ресурстарды және мемлекетке қажетті қаржы ресурстарын көрсетіп, елдің салықтық райын анықтайды. Бюджет қана нақты шығындар құрылымын, территориялар мен салалар арасындағы проценттік қатынасты бекітіп, мемлекеттің экономикалық саясатының негізгі көрінісі болып табылады. Бюджет арқылы ұлттық табыс пен жалпы ішкі өнімнің қайта бөлу процесі жүреді. Бюдет экономиканы реттеу және жетілдіру, инвестициялық белсенділік, өндіріс эффективтілігін көтеру құралы болып, ол арқылы әлеуметтік саясат жүзеге асырылады.

Қолданылған әдебиеттер тізімі

1. Қазақстан Республикасының 2004 жылғы 24 сәуірдегі №548-11 жаңа Бюджет Кодексі.

2. “Бюджет жүйесі туралы” 1999 жылғы 1 сәуірдегі Қазақстан Республикасының Заңы.

3. “Республикалық және жергілікті бюджеттердің атқарылуын бақылау туралы” 2002 жылғы 29 қаңтарыңдағы Қазақстан Республикасының Заңы.

4. Финансы. Учебник. //под редакцией Радионовой В.М. –М., 1995. –432 с.

5. Худяков А. Финансовые право Республики Казахстан (Общая часть). –Алматы, 1995. –224 с.

6. Мельников В.Д., Ильясов К.К. Финансы. Учебник. -Алматы, 1997. –472 с.

7. Государственной бюджет. Учебник. // Ильясов К.К и другие –Алматы, 1994. –267 с.

8. Қазақстан Республикасының Конституциясы 1998 жылы 19 сәуір.

9. Зейнельгабдин А.Б. Финансовая система: экономическое содержание и механизм использования. –Алматы, 1995. –160 с.

10. Эсберг К.Т. Курс финансовой науки. –Санкт-Петербург, 1913. –113 с.

11. Мельников В.Д., Ильясов К.К Финансы. Учебник. –Алматы, 2001. –512 с.

12. Қазақстан Республикасының әлеуметтік – экономикалық дамуының 2004 –2006 жылдарға арналған индикативтік жоспары туралы Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2003 жылғы 12 қыркүйектегі № 926 қаулысы

13. Воронин А.Г., Лапин В.А., Широков А.Н. Основы управления муниципальным хозяйством. –СПБ., 1992. –540 с.

14. Пояснительная записка к проекту Закона Республики Казахстан “ О республиканском бюджете на 2005 год”. Постановление Правительства от 31 августа 2004 года № 20/5532.

15. Брачева Т.В. государственные финансы. Учебное пособие. –СПб.: Питер, 2001. –288 с.

29