Тақырып: Тауар саясаты

3-тапсырма

Қазақстандық фирма дамуының стратегиясын анықтау мақсатымен жаңа өнім шығаруға кірісудің мақсатқа лайықтылығын айқындайды. Ондай өнім жайындағы идея

а) фирма басшыларының ойына келуі мүмкін;

б) фирманың сауда өкілдерінің ойына келуі мүмкін;

в) сатып алушының ұсынысы бойынша;

г) бәсекелесушілердің шақыруы түрткі болуы мүмкін.

1. Ұсынылған нұсқаның әрқайсысын жан-жағынан түсіндіріп көріңіз.

2. Жаңа тауар туралы идеяның пайда болуына ықпал ететін қосымша себептерді айтыңыз.

Тақырып: Өткізу саясаты

4-тапсырма

Кезінде автомобиль жасайтын «Форд моторз» және «Крайслер» компанияларды басқарған американдық менеджер Ли Якокка өткізу мәселелеріне көп көңіл бөлген екен. Өзіңі «Менеджердің мансабы» атты әйгілі кітабында былай деп жазған: «Мен осы карпорацияға келгенде («Крайслер») автомобильдердің өндірісі мен өткізу мәселелерін жалғыз вице президент шешетін. Мен үшін бұл түсініксіз жай болатын, өйткені мұнда өте қиын және бір-біріне мүлдем ұқсамайтын қызметтер атқарылып жатты. Сонымен қоса және бұл ең жаманы – қызметтің екі саласы өзара тіпті байланыспайды да. Өндірушілер автомобильді өткізушінің пікіріне құлақ аспай жасай беретін. Сөйтіп автомобильдер тау болып үйіліп қалатын және қаржы саласында берекесіздік орны алатын.» Ли Якокка өндіріс пен өнім өткізудің сол кездегі ретін түбегейлі өзгертті: «Жаңа жүйе бойынша корпорацияның өткізушісі біздің дилерлеріміздің қасында отырады. Олар дилердің ең таяу айға тапсырысын белгілеп, келесі екі айға оның қажеттілігін болжауын әзірлейді. Біз дилерден тұрақты тапсырыс аламыз және олар машина өндірісі кестесінің негізін құрайды.»

Жауап беріңіз:

1. Сіз Ли Якоккидің іс-әрекетімен келісесіз бе?

2. Өнім өндірісі мен өткізудің жетілдірілген сызбасындағы іс-әрекетінің қайсысын дұрыс деп санайсыз және оның қандай кемшіліктері бар?

3. Қазақстандағы ұқсас жағдайға лайықты өз іс-әрекетіңіздің нұсқасын ұсыныңыз.

Тақырып: Өткізуге ынталандыру

35-тапсырма

«Ол уэйз» (АҚШ) шабарман компания клиенттерге құжат, сызба, қосалқы бөлшек және басқа жіберілімдерді Лос-Анжелес пен оның төңірегіне жеткізумен айналысады. Осы ауданда тағы 453 шабарман компания еңбек етеді, сондықтан ұқсас ұйымдардың арасындағы бәсекелесушілік тым жоғары болады.

Сөйтіп жарты жылдан артық әрекет еткен компания сирек кездеседі. Әйел адам басқаратын «Ол уэйз» фирмасы рынокта өз жағдайын тұрақтандыру үшін түрлі тәсілдерді қолданады. Оның ішінде стандартты амалдар да бар:

1. Ықтимал тапсырыс берушілерге тапсырыс телефоны арқылы ұсыну.

2. Жарнама кітапшаларын жан-жаққа жіберу.

3. Тапсырыс берушілермен олардың офистерінде (кеңселерінде) кездесу.

4. Тапсырысты дер кезінде және сапалы орындауды қатаң бақылауға алу.

5. Баға жөніндегі икемді саясат.

Сонымен қатар, өзінің шектеулі өндірістік мүмкіндіктеріне қарамастан, компания клиенттерге жіберілімдерін АҚШ кез келген штатына жеткізуді ұсынады.

Бұл «Ол уэйз» компаниясы елінің басқа ірі қалаларының 35 шабарман компанияларымен іскер қарым-қатынас орнатқаннан кейін мүмкін болады. Ал компанияның келешегі бірқатар мәселелерді шешумен байланысты. Ақша әдетте біршама уақыт өткеннен кейін клиенттерден түсе бастайды. Сондықтан өз айналым қаржыларына «Ол уэйз» компаниясы шығандары төлеуге мәжбүр болады, ал ол ақша жетпейді. Екінші мәселе компания дамуының тиімді қарқынын таңдау.

Фирманың қызметіне талдау жасаған тәуелсіз сараптаушылар мынадай ұсыныс жасады.

1. Американдық банктер мұндай жағдайда сақ болса да банктен кейін түсетін ақша мөлшерінде несие алуға қадам жасау керек.

2. Тұрақты, әсіресе ірі клиенттерден ақыны алдын ала алу.

3. Мемлекеттік тапсырысты орындайтын, иелері әйелдер немесе аз ұлттар өкілдері болған компанияларға жеңілдіктер беруді қолдану.

4. Қалыпты қарқынға бет алу (жылына 10%), өйткені одан тез өсетін болса, қызмет көтсету деңгейі төмендеп кетуі мүмкін.

1. Сарапшылардың ұсыныстарын іске асыру мүмкіндігі және тиімділігі жағынан баға беріп көріңіз.

2. «Ол уэйз» компаниясын шабарман қызметі рыногындағы жағдайын тұрақтандыратын басқа жолдарын ұсынып көріңіз.