- •1 Delphi ортасымен танысу
- •1.1 Негізгі ұғымдар. Бағдарлама құру кезінде шешілетін тапсырмалар
- •Зертханалық жұмыс № 1 «Delphi интерфейсінің элементтері»
- •Зертханалық жұмыс № 2 «Негізгі пішіннің жобасы мен модульінің бағдарламалық коды»
- •Interface
- •Implementation
- •Initialization
- •Зертханалық жұмыс № 3 ««Тест» қосымшасын құру»
- •2 Object pascal тіліндегі объектілі – бағытталған бағдарламалау
- •Mainform модулінің соңғы бағдарламалық коды
- •2.1 Класс және объект туралы түсінік
- •2.2 Инкапсуляция, туындау және полиморфизм
- •2.3 Кластың синтаксисі
- •Interface
- •Implementation
- •2.4 Кластың өрістері
- •2.5 Кластың әдістері
- •Implementation
- •2.6 Кластың қасиеттері
- •2.7 Кластың құрылымы. Кластың элементтерінің көріну аймағы
- •2.8 Кластарға операциялар қолдану. Is және as кілттік сөздері
- •2.9 Оқиға және меншіктеу
- •Бақылау сұрақтары:
- •Зертханалық жұмыс №4 «Полиморфизм және көрнекілік әдістер»
- •Interface
- •Implementation
- •Зертханалық жұмыс №5 "Қаситтер мен әдістер"
- •Өз бетінше орындауға арналған тапсырма
- •Зертханалық жұмыс №6 "Оқиғалар"
- •Interface
- •Implementation
- •Өз бетінше орындауға тапсырма
- •3 Терезелік қосымшаларды құру
- •3.1 Label, Edit, Memo мәтіндік құрауыштары. Button батырмасы
- •Зертханалық жұмыс №7 "Қарапайым Windows-қосымшасын құру"
- •3.2 Пернетақта арқылы берілген хабарламаны өңдеу
- •3.3 Тышқан арқылы берілген хабарламаны өңдеу
- •Зертханалық жұмыс №8 “tForm объектісі”
- •3.4 Басқару элементтерінің тасуын қамтамасыз ететін сипаттамалар (Drag & Drop тетігі)
- •Зертханалық жұмыс №9 "Экрандық объектілерді сүйреу"
- •3.5 Диалог терезелері. Dialogs парағындағы Delphi құрауыштары (Open Dialog, Save Dialog, Font Dialog және т.Б.)
- •Тәжірибелік жұмыс №10 «Мәтіндік редактор»
- •3.6 Delphi - дің кескінді құруға тағайындалған кластары мен құрауыштары. Timer – таймер құрауышы
- •Image құрауышы.
- •Зертханалық жұмыс №10 «Бейнелерді құру»
- •Interface
- •Implementation
- •Қарандаш және қылқалам
- •Қарапайым графиктерді сызу әдістері
- •Функциялардың графиктері мен диаграммаларын сызу
- •Interface
- •Implementation
- •5. Мультимедиалық мүмкіндіктер
- •5.1. Animate компоненті
- •Interface
- •5.2. MediaPlayer компоненті
- •5.3. Дыбысты шығару
- •Implementation
- •5.4. Видеороликтер мен анимацияны қарап шығу
- •Implementation
- •5.5 Анимацияны құру
- •Әдебиеттер тізімі
Зертханалық жұмыс №5 "Қаситтер мен әдістер"
Кластың сипатталынуы "Қос мәнді теріс емес бүтін сан" (TN2).
Қасиет – аты, мәні, тақтық, бірінші сан, екінші сан.
Әдістер:
– процедуры: мәнді орнату (SetN2), сандарды ауыстыру (Swap);
– функциялар: басқа санға қарағанда кіші (LessThen), ақпарат (Info);
– конструктор (Create).
Листинг 2.2 «TN2» класын жүзеге асыратын бағдарламаның демонстрациясы
program Class_TN2;
{$APPTYPE CONSOLE} {Компилятор директивасы – бағдарламаның жұмыс істеу режимінің тапсырмасы.}
{MS-DOS режиміне тәріздес мәтіндік режимнің эмуляторы құрылады}
uses SysUtils;
type
TN2 = class
fName: String;
fVal: integer;
constructor Create(aName: String);
procedure Swap;
function Info: String;
function LessThen(aNum: TN2): Boolean;
procedure SetVal(Value:Integer);
function GetOdd:string;
function GetD1:byte;
procedure SetD1(Value:byte);
function GetD2:byte;
procedure SetD2(Value:byte);
property Name:string read fName;
property Odd:string read GetOdd;
property Val:integer read fVal write SetVal;
property D1:byte read GetD1 write SetD1;
property D2:byte read GetD2 write SetD2;
end;
constructor TN2.Create(aName: String);
begin
fName:=aName;
fVal:=1;
end;
procedure TN2.Swap;
begin
SetVal(D2*10+D1);
end;
function TN2.Info: String;
begin
Result:='Naturalnoe dvuznachnoe '+odd+ ' chislo '+Name+'='+IntToStr(Val)+#10#13+' first number=' +IntToStr(D1)+' second number='+IntToStr(D2);
end;
procedure TN2.SetVal(Value: Integer);
begin
if (Value>=0) and (Value<=99) then fVal:=Value;
end;
function TN2.LessThen(aNum: TN2): boolean;
begin
Result:= Val<aNum.Val;
end;
function TN2.GetOdd: string;
begin
if (val mod 2=1) then Result:='nechetnoe'
else Result:='chetnoe';
end;
function TN2.GetD1: byte;
begin
Result:=Val div 10;
end;
procedure TN2.SetD1(Value: byte);
begin
if Value in [0..9] then SetVal(Value*10+D2)
end;
function TN2.GetD2: byte;
begin
Result:=Val mod 10;
end;
procedure TN2.SetD2(Value: byte);
begin
if Value in [0..9] then SetVal(D1*10+Value)
end;
var a,b : TN2;
begin
a:= TN2.Create(' a ');
b:= TN2.Create(' b '); { Бағдарламаның орындалуының нәтижесі
b.Val:=
23; {
Writeln(a.Info); { Writeln(b.Info); {
b.swap; {
a.D1:= 5; {
a.D2:= 8; {
Writeln(a.Info); { Writeln(b.Info); {
a.Free; {
b.Free; {
Readln; {
end.
Өз бетінше орындауға арналған тапсырма
Кластың сипатталынуы "Жазықтықтағы нүкте" (TDot).
Қасиеттер – аты, декарттық координаталар, полярлық координаталар, жазықтықтың нөмірі (егер оське тиісті болса, онда 0-ге тең), оське тиісті ме?
Әдістер:
– процедуралар: басқа нүктеге дейінгі ара қашықтық (RoFrom), векторға көшу (dx,dy) (MoveRel); координаталар басына қарағанда симметриялық бейнелеу (SimmZero), x=y осіне қарағанда симметриялық бейнелеу (SimmXY);
– функциялар: ақпарат (Info);– конструктор (Create).
