5.2 Тәлді блоктар

Тәлді блоктарда шкивтердің саны кронблоктағыдан 1 кем болады. Тәлді блоктар кронблокка қарағанда салмағы үлкен, бірақ кронблоктың жүккөтергішітігі жоғары.

Тәлді блоктар бір секциялы және екі секциялы болып жасалады. Бір секциондыда мойынтіректерде шкивтері орналасқан бір осі болады. Тәлді блоктың осі траверсамен жалғанған екі беттің арасында болады. Ілмек тәлді блоктың беттерімен сол беттерге пісіріліп жалғанған екі сырға арқылы жалғанады.

1– буфер; 2– траверса; 3– шкив; 4,10– арақашықтық сақиналар; 5– сақина; 6– мойынтірек; 7– қақпақ; 8– бұранда; 9,13– осьтер; 11– сауыт; 12– бет.

Бір секциялы тәл блогы

1. Шкивтер; 2- үшблокты секция; 3- желоб; 4- резеңкелі буфер; 5- екіблокты секция; 6- осьтер; 7- траверса; 8- біліктер; 9-ілме;

Екі секциялы тәл блогы

Тәлді блоктарды келесі құрылымдық сұлбалар бойынша дайындайды:

- бір секциялылар тізбектерді қолмен қойғанда қолданылады;

- екі секциондылар АКЖ кешенімен жұмыс істегенде қолданылады.

Бір секциялы тәлді блок бір бірімен траверса арқылы жалғанған екі беттен тұрады. Беттерде қозғалмайтындай етіп ось бектілген. Осьте мойынтіректерде ақандық шкивтер орналасқан. Осьте мойынтіректердің арасында арақашықтықтық айырғыш сақина орнатылған. Остің ұштарында мойынтіректерді майлауға арналған тесіктері бар. мойынтіректерді ластанудан қорғау үшін шкивтерде қақпақтар орналасқан. Тәлді блок жақтаулаы қораппен қапталған. Тәлді блок ілмекпен екі ось арқылы жалғанады.

Екі секциялы тәлді блок бір секциялыға қарағанда АКЖ кешенінде қолданылатын автоматты элеваторлармен жұмыс істеуге арналған. Оның жұмысының ерекшелігі оның тізбек бойымен төмен қарай қозғалуы болып табылады.

Тәлді блоктардың негізгі техникалық сипаттамалары

Параметрлер	БУ-75Бр	ТБК4 140Бр	УТБА 5-170	УТБА 5-200	УТБА 5-225	УТБА 6-250	УТБА 6-320	У4-300	УТБА 6-400
Жүккөтергіштік, кН	100	140	200	250	270	320	400	300	500
Секция саны	1	1	2	2	1	2	2	2	2
Арқандық шкивтер саны	4	4	5	5	5	6	6	6	6
Шкивтердің диаметрі, мм: - сыртқы - осі	800 140	1180 170	1000 170	1250 220	1120 220	1250 220	1400 260	1510 260	1510 380
Арқан диаметрі, мм	25	28	28	32	32	32	35	38	38
Шкивтің мойынтіректерінің нөмірі	12228	42234	42234	97744ЛМ	42244	97744ЛМ	7097152М	2097152	1097976
Мойынтіректің өлшемдері	- - -	170 х 310 х 52	170 х 310 х 52	220 х 340 х 100	220 х 400 х 65	220 х 340 х 100	260 х 400 х 104	260 х 400 х 186	380 х 520 х 150
Блоктың өлшемдері, мм: - биіктігі - ұзындығы - ені	- - -	2115 1240 8006	2305 1410 1090	2635 1450 1360	2220 970 1170	2575 1270 1410	2535 1418 1440	3170 1925 1570	2965 1840 1572
Масса, кг	1150	3500	4400	7300	3300	6700	9600	10300	12500

Тәлді блок пен кронблоктың шкивтері

Шкивтің диаметр, профиль және ойықтың өлшемі сияықты құрылымдық параметрлері шкивтердің қызмет ету уақытына және тәлді арқандардың шығынына айтарлықтай әсер етеді.

Шкив диаметрінің оңтайлы өлшемі мына қатынастан табылады

Д_шк/d_к=150…160,

мұнда: Д_ш - ойықтың түбі бойынша шкивтің диаметрі;

к = 3 - арқанның беріктік қоры;

d_к – арқанның диаметрі.

r= d/2 + (2,5…4).

(r) кішіреюі кезінде арқанның тіреулік қасиеті азайып, оның тозуы артады. Шкивтер Шк-800-25 деп белгіленеді, онда шкивтің диаметрі мен арқанның диаметрі көрсетіледі.

Шкивтің массасы оның диамтеріне байланысты, диаметрі 800мм болғанда G = 120 кг, ал 1365 мм болғанда G=430 кг. Соңғы кездері шкивтің ойықтары пластмассамен жабдықталады, бұл арқанның тозуын азайтады.