62. Термиялық өңдеу қалай жүргізіледі?

Металдарды термиялық өңдеу – металдан және қорытпадан жасалған заттардың, бұйымдардың құрылысы мен қасиеттерін өзгерту мақсатында пайдаланылатын жылулық өңдеу процестерінің жиынтығы.^[1]

Металдарды термиялық өңдеу термиялық (жылу әсерімен), химиялық-термиялық және термомеханика (термиялық және пластикалық деформация аралас) болып бөлінеді.

Термиялық өңдеу – бірінші және екінші реттік жасыту, шынықтыру, жұмсарту, ескіру деп жіктеледі. Бірінші реттік жасыту металдар мен қорытпаларды құю, қысыммен өңдеу, пісіру, т.б. технологиялық процестер нәтижесінде пайда болатын ақауларды жою үшін пайдаланылады. Болаттарды өңдеуде екінші реттік жасытудың бірнеше түрі пайдаланылады. Шынықтыру нәтижесінде болаттың құрылымы мартенситке айналып, қаттылық, беріктік, үйкеліске шыдамдылық қасиеттері артады. Жұмсарту процесінде болаттың қаттылығы, беріктігі, үйкеліске беріктігі төмендеп, тұтқырлығы мен пластикалыққасиеттері жоғарылайды.

63. Негізгі үдерестің кезеңдері(дайындаушы, өңдеуші)

Heгiзгi өндірістік үдерістер — үдерістердің еңбек заттарының пішіні, мөлшері, қасиеттері, iшкі құрылымының тікелей өзгеруі жүретін және олардан дайын өнім алынатын бөлігі. Мысалы, станок жасау зауытында мұндай үдерістерге бөлшектерді жасау және оларды тораптар мен бұйымдарға кұрастыру жатады.

Дайындаушы кезең – бөлшектер дайындамасын өндіруге арналған.

Өңдеуші кезең- өндірістік үдеріс кұрылымының екінші кезеңі механикалык және термиялық өңдеуді қамтиды. Мұнда еңбек заты ретінде бөлшектер дайындамасы пайдаланылады. Бұл кезеңде еңбек кұралдары болып әр-түрлі металкескіш станоктар, термиялык өңдеу neштepi, химиялык өңдеу аппараттары табылады.

64.Әдіпті анықтаудың тәжірибелік-статистикалық әдісі

Тәжірибелік-статистикалық әдіс - пайдаланылған жағдайда жалпы және операциялық әдіптер алдыңғы катарлы зауыттардың өндірістік деректерін жалпылау және жүйелендіру негізінде кұрастырылған кестелер бойынша тағайындалады. Бұл әдістің артықшылығына әдіпті аныктауға жұмсалатын уакытты үнемдеуді жатқызуға болады.

65. Өндіріс түрі және дайындама алу тәсілін таңдау?

Өндiрiстiң түрi деп бұйымды шығарудағы қолданылатын тәсiлдер нышанын көрсететiн жiктеу санатын айтады.

Дайындаманы таңдау дегеніміз оның сырт пішінін белгілейтін ұтымды түрін, кабырғасының калыңдығын, тeciк өлшемдерін, өңдеу әдіптерін, да­йындама өлшемдерін, оларды жасау дәлдігі шектерін анықтау, дайындаманы жасаудың техникалык шарттарын тағайындау және жабдыкты таңдау болып табылады.

66. Кесудеп дайындама 6errepi мен коор- динаталык жазыктыктар.

Кыра кесудеп (1.2-сурет) белшектщ ецделу беттерш былайша белем1з: ецделу бет1, ецделген беи, кесу бе-ri.

вцделу 6emi (1) деп бетшен жацка Keci- летш 6erri айтады.

Кесу 6emi (2) деп кеск1ш жуз1мен жасал- ган бетт1 айтамыз.

Оцделген бет (3) - бетшен жацка алын- ган бет.

К^ыра кесуде координаталык жазык- тыктыктарга кесу жазыктыгы мен Heri3ri жазыктык жатады (1.2-сурет).

Hezhzi жазыцтъщ (4) деп бойлык жэне келденец 6epic багыттарына параллель жазыктыкты айтамыз.

Кесу жазыцтыгы (5) деп кескшггщ бас- ты кесу жузшен erin жэне кесу бетше жа- нама болатын жазыктыкты айтамыз.