Тәрбие әдістері:

Тәрбие мәселелерін шешуші әдістер жиынтығы.

Оқытушының оқушымен жеке сұхбаттасуы.

Сұрақ пен жауаптан тұратын таным ойындары.

Оқушылардың өзара пікір алмастырулары

Арнайы қойылым бойынша өңделген шаралар жиынтығы

Тәрбиелеу жұмысында қолданылатын құрылғыларға жататындар:

Әрекеттердің түрлі көріністері.

Сынып сағаты.

Викторина.

Пікір талас.

Мейрам.

Тәрбиеленушілердің түйсігіне әсер ете отырып, оның жеке көзқарастарының қалыптастуына мүмкіндік беретін әдісітерге жатады:

Өз көзқарасын қорғау әдістері.

Шынықтыру әдістері.

Дамыту әдістері.

Тәжірибелік әдістер.

Өзін-өзі бағалау әдісі.

Мадақтау және жазалау әдістері қолданылады:

Іс әрекетін мақұлдау немесе талқылауда.

Жеке іс әрекетін бағалау.

Білімін жоғарлатуда.

Тәрбиелік іс әрекетін жоғарлатуда.

Оқушылар арасындағы жарыста.

Мадақтау бұл:

Ынталандыру.

Ұят.

Талап.

Жазалау шарасы.

Айып.

Жазалау бұл:

Ескерту.

Мақұлдау.

Көмектесу.

Сазайын беру.

Ұялу сезімі.

Мадақтауда пайда болады:

Көңіл күйді көтереді.

Өлең айтады.

Тез оқиды.

Эмоционалды қозу болады.

Агрессивті болады.

Баланы сыныпта шығару әдісі:

Ескерту.

Ынталандыру.

Мақұлдау.

Көмектесу.

Тездету.

Тәлімдік жұмыстың нысандары мына бойынша ажыратылады

Тәрбие мүмкіндіктерінің объективтілігімен

Білімді игерумен

Ой-өрісті арттырумен

Адамгершілік ептілікті сараптаумен

Түсікті толықтырумен

Жеке гигиена

Өскелең ұрпақ денсаулығын қорғаудағы ғылым

Адамның денсаулығын сипаттайтын гигенаның бір саласы

Денсаулықты сақтаудағы денені күтудегі дәстүрлі шаралар кешені

Денсаулықты қорғайтын, аурудан сақтайтын және мерзімнен қартаюды болдырмайтын ережелер жиынтығы

Ұтымды және толыққанды тамақтану мәселелерін зерттейтін гигиенаның бір саласы

Эстетикалық тәрбие

Өмір құндылықтарын бағалау мен қорғау сезімдерін қалыптастыру

Этникалық мәдениеттің қалыптасуы

Өзін қоғам азаматы ретінде сезінуі

Ақыл-ой мәдениеті

Ұлттық мәдениеттің негіздерін меңгеруі

Тәрбие үрдісінің тиімділік көрсеткіштері:

Жеке қатынастарды орната білуі

Білім беру үрдісінде игерген жеке тәсілдері жиынтығы

Оқушылардың білімге, еңбекке, қоғамға, табиғат және өзіне дегенжеке мағыналық көзқарасы

Білімберудеинновациялықжобалардыжасау

Оқушылардыңоқужұмыстарынигерудегіөзіндіктәсілдері

Жеке тәсілді жүргізудің негізгі шарты болып табылады:

Тәрбиешінің тәрбие жұмысын ұйымдастыруда қолданатын нысаны

Тәрбиешінің тәрбие жұмыстары бойынша ұстанатын қағидалары,нысандары мен әдістері

Әрбір тәрбиеленушіні ерекшелігіне қарай тәрбиелеу

Тапсырмаларды оқушылардың оқуға дайындық деңгейлеріне қарай ұйымдастыру

Сынып ішіндегі топтарда тәрбие жұмыстарын ұйымдастыру

Сынып жетекшісі әрекетінің негізгі бағыттары:

Жеке және дифференциалданған әдістерді қолдана отырып, әрбір оқушының потенциалдық ерекшеліктерін дамытуға мүмкіндік жасау

Уақытылы жәрдемдесу мақсатында әрбір оқушының оқу үлгеріміне бақылау жүргізу

Қосымша білім беру жүйесі бойынша оқушыларды сабақта және сыныптан тыс әрекеттерге үйрету мүмкіндігі

Оқушылардың жас ерекшеліктерін ескере отырып, нақты бір жетекшілік әрекетінің нысанын таңдау

Мектепте жұмыс жасаушылардың барлығымен әрекет қабілеттілігі

Тәрбиеленушінің өз әрекетін бағалауға үйрететін әдістер:

Көзін жеткізу(сендіру) әдістері

Өзін – өзі сараптау әдістері

Өзін – өзі бағалау әдісі

Жаттығулар әдісі

Тәжірибелік әдістер

Әрекет ретіндегі ойын құрылымы:

Қажеттілікті қанағаттандыру

Қажеттілікті іске асыру

Ықтиярлық

Жаңашылдық элементі

Таңдай мүмкіндігі

Қарым-қатынас мәдениетінің айырылмас атрибуты:

Өз әрекетінің қоршаған ортаға тигізетін әсерін алдын ала елестете білу

Әріптестіктен және қарым-қатынастан бас тарту

Жағымсыз мінезді көрсету

Қоршаған ортадағы әрекеттерге араласпау

Әңгімелесушіге оғаш қарым-қатынас

Арнайы(түзету) мектептіңзиятындажеңілауытқуыбар 1-3 сыныпоқушыларыүшінеңбеккеүйретуүрдісініңформалады

Сабақ

Қоршаған орта құбылыстарын бақылау

Кеңістікті бағдарлау

Өндірістік еңбек

Қоғамдық – пайдалы еңбек

Қиялы зақымданған оқушыларға арналған еңбек сабағында сегіз типтік топты жасаған ғалым:

Н.П. Павлов

В.А. Сухомлинский

Н.К. Крупская

А.С. Макаренко

Г.М. Дульнев

Жеке – бағытталған тәсілдегі технологиялық арсенал ( Е.В. Бондарева бойынша) мынандай талаптарға сай әдіс пен тәсілдер құралады

Оқушылардың өз бетінше шешім қабылдау мүмкіндігіне ие болу үшін еркіндік беру әдісінен

Өзін-өзі бағалау әдісінен

Өз әрекеттерін бақылап,бағалау әдісінен

Тіршілік қағидасын өзгертуге бағытталған тәсілден

Ішкі түйсік сезімдерін бағалау әдісінен

Ұжымдық қызметті ұйымдастырудың құрамы:

«Өзін-өзі басқару», «белсенділік» ұғымы

Ақпарат ұғымы

Нұсқау ұғымы

Сарап ұғымы

Технология ұғымы

Еңбек тәрбиесі:

Тұратын жерін тазалау, өзін таза ұстау дағдыларын қалыптастыру

Түрлі таныс және таныс емес жағдайларды бағалай білу дағдыларын қалыптастыру

Алғашқы нарықтық ұғымын дамыту

Оқу үрдісі мен еңбек етуді бақылау әрекеттерін қалыптастыру

Жеке басқа байланысты санитарлық-гигиеналық талаптарды ұстануды қалыптастыру

Оқушының қоғамдағы талаптарға сай дәрежесі

Оқушының тәртіпті болуы

Қойылған талаптарды бағыттай білу

Белгілі бір тапсырмаларды орындауы

Қоғамда өзін-өзі ұстау қабілеттілігі

Белгілі бір пәндерді білуі

Субьект мүмкіндіктерін жүзеге асыру шартындағы педагог пен оқушының мақсатты бағытталған өзара әрекет түрі

Тәрбиелеу жұмысы

Тарихи үрдісі

Этностық үрдісі

Мәдени үрдісі

Әлеуметтік үрдісі

Ұлттық тәрбиенің адамгершілік қағидалары

Адамдардың бір-біріне тәуелділігі

Агрессияшыл

Мен-менділіктің басым болуы

Өзін-өзі жоғары бағалау

Тапқырлық

Әңгіменің әдіс ретіндегі жеткіліксіздігі

Оқытушының оптимальді дайындығы

Баяу ырғақ

Уақытты көп алуы

Ақпаратты игеруі

Сөйлеу тіліндегі ауытқу

Этикалық әңгімелесу бойынша қойылатын сұрақтарды құрастыруға қойылатын талаптар

Әңгіме тақырыбының мәнін ашу

Қосарланған сұрақтарды қою

Қиын сұрақтарды қою

Әңгімелесудегі сұрақтарды дәріспен алмастыруға болады

Бірсөзбен жауап беру

Әңгіме

Қандай да бір мәселенің мәнін ашу, оны жан-жақты қарастыру және жүйелі түрде мазмұндау

Вербальді қарым-қатынас негізінде алынған ақпараттар арқылы

Бағалауды қалыптастыруда , оның ойы мен мақсатының сай болуы

Белгілі бір іс әрекетті бірнеше рет қайталау

Іс-әрекетке, ойлауға деген итермелеу

Қарым-қатынас нормалары

Сәлемдесу, алғыс айту, кешірім сұрау

Адамгершілік, рухани тәрбиелер

Дербес моральдық сапа көрсеткіштер

Тамақтану, ұйықтау, демалу ережелерін сақтау

Санитарлық-гигиеналық дағдыларды сақтау

Жеке бастың эстетикалық мәдениетті

Бәрінен әдемілікті көру»ұғымы

Дәстүр мен инновацияның біріктіру

Діни танымдарды қалыптастыру

Қозғалыс және физикалық дағдыларды қалыптастыру

Құқық бұзушылықты ескерту

Жағымсыз әрекеттерді болдырмау мақсатында өзінің әрекеттері қадағалау

Өзін есеп беру

Жасаған әрекеттерін бақылау

Өзін-өзі бақылау

Өзін-өзі мәжбүрлеу

Өз ісін сараптау

Оқушының тәртіп деңгейі анықталады

Қоршаған ортамен тікелей қарым-қатынасының деңгейі бойынша

Сыртқы белгілер бойынша

Нақты әрекеттер бойынша

Теориялық білім днеңгейі бойынша

Жанама белгілер бойынша

Әңгімелесу кезінде міндетті түрде ескеру қажет:

«Психологиялық қорғаныс» механизмінің мүмкіндігін

Жауаптарды бағалауын

мақтап мадақтау міндеттілігін

Тәртіптілігін

Қатысушылардың қажеттілігін

Қандай жағдайда әңгімелесу аз нәтижелі болады:

Жас ерекшелегіне сәйкес келмеуі

Стандартсыз жаттығуларды қолдану

Талқылаушылар санының аз болуы

Белгілі бір түсініктер мен елестердің болмауы жағдайында

Мұғалім шеберлігінің жеткіліксіздігі

Тәртіп:

Адамгершілік, салт-дәстүр, әдет-ғұрып негізінде қалыптасқан өмір мен әрекет бейнесі

Қолайсыз факторларға сезімтал нысандарының бірі

Өз эмоциясын және ойын жеткізе алмаушылық

Қоршаған орта факторларына ағза әрекетінің бейімделуі

Ақпарат алмастыра отырып, белгілі бір нәтижелерге қол жеткізудегі үрдістердің өзара әрекеттері