Тақырып: «Тұтас құймалы және темірбетон технологиясы»
Сұрақтар
1.Тұтас құймалы және темірбетон технологиясы бойынша негізгі ережелер
2.Бетондау процестерінің кешенді құрамы
3.Қазіргі замандағы қалыптар түрлері
Бетон және темірбетонды конструкциялар Ресейдегі құрылыстың барлық түріндедоминантты болмаса да, оған жақын орын алады. Ол үшін объективті және онша емес себептер көп. Конструкциялар құрамалы, құрама-монолитті және монолитті болуы мүмкін. Берілген нұсқалардың өзіндік артықшылықтары, сонымен қатар кемшіліктері де бар. Монолитті бетонды қолдану, конструктивті шешімдердің оптимизациясы, кесілмеген кеңістік жүйеіне ауысу, элементтердің бірлесіп жұмыс істеуін ескеру арқасында болаттың шығынын 7-12%, бетон шығынын – 12% төмендетуге мүмкіндік береді. Монолитті конструкцияларда жапсар қиыншылықтары оңай шешіліп, оқшаулағыш конструкциялардың жылуқорғағыш қасиеттері жақсарады, эксплуатациялық шығындар азаяды. Алайда, осы кезде құрылыс алаңында энергетикалық және еңбек шығындары өседі, себебі монолитті темірбетоннан құрылыс кезінде жұмыстың негізгі көлемі құрылыс алаңына тиесілі болады.
Курстың берілген бөлімінде біздер бетондалған конструкциялардың беріктік жинауы үшін ұстауға қажетті, спецификасы «сулы процесстерге» негізделген, монолитті бетон және темірбетон конструкцияларының тұрғызу технологиясын қарастырамыз. Құрама конструкциялардың монтажы басқа бөлімде қарастырылған, ал конструкцияның зауыттық өндірісі – мүмлдем басқа курста.
Монолитті конструкциялар тұрғызу жұмыстарының кешеніне қалыптың өндіру және орнату процесстері, шегенді өндіру мен орнату, бетон араласпасын дайындау, транспорттау және жатқызу, қалыпты бұзу жұмыстары кіреді. Алайда, құлып орнату және шегендеуді дайындық жұмыстарына жатқызады. Қалыптарды, шеген қаңқаларын, шегендіқалып блоктарын өндіру, тауарлық бетон араласпасын дайындац – бұл негізінен зауыттық өндіріс процесстері, қалып пен шегенді орнату, бетон араласпасын орнату мен жатқызу, бетонды ұстау, қалыптың демонтажы – бұл құрылыстық процесстер.
Конструктивті қатынаста қалып болуы мүмкін: сұрыптап-ауысатын майдақалқанды және іріқалқанды, көлемді-ауысатын (блокты), сырғанайтын; домалайтын; шешілмейтін және индивидуалды.
Сұрыптап-ауысатын қалыпты іргетастарды, аражабындарды, бағаналарды, арқалықтарды, қабырға режелерін және басқа конструкцияларды бетондау кезінде қолданады. Бұл, қалыптың универсалды түрі десек те болады. Мұндай қалып үшін көбіне материал ретінде пиломатериалдар, металлжаймалау және олардың үйлесімдерін қолданады. Құрастырмалы-ауысатын қалыптар жиналатын элементтер – қалқандар, короба, кружала, тағандар, сонымен қатар бөлек қырлы кеспелек ағаштар және тағандар. Ағаш қалыптың элеметтері тақтайлар мен қырлы кеспелек ағаштардан жиналып шегелермен тігіледі. Жиектері кесілген қалыңдығы 25 мм-ден кем емес ауалық-құрғақ тақталар алынады. Бетонның беті түзу және тегіс болуы үшін қалыптың бетонға тиесілі бетін сүргілейді. Осы беті бетондау алдында олифамен, әкпен майланады немесе бояулармен (лактармен) боялады.
Осындай қалыпты конструкцияның көрінісі 7.1 және 7.2 суретте көрсетілген.
