3. Жұлдызша топологиясы

Лондон және Сингапур арасындағы трафик пайдасыз боп табылған соң, олардың арасындағы PVC арнасын бас тартып, жұлдызша топологиясын қолдану дұрыс деп табылды. Сонымен, олардың арасындағы бүкіл трафик SanJose арқылы өтетін болды.

Дизайнерге ескі топологияны қосайық. Онда FrameRelay бұлтына тышқанның оң жағын басып, DLCI – ді суретке байланысты өзгертеміз,яғни Лондон мен Сингапур арасында PVC – ны жоямыз.

Рoint-to-point SanJose режимінде интерфейсастыларын қолданамыз:

Router(config)#hostname SanJose

SanJose(config)#interface Serial0

SanJose(config-if)#encapsulation frame-relay

SanJose(config-if)#no shutdown

SanJose(config-if)#interface Serial0.103 point-to-point

SanJose(config-subif)#ip address 192.168.193.1 255.255.255.0

SanJose(config-subif)#frame-relay interface-dlci 103

SanJose(config-subif)#interface Serial0.102 point-to-point

SanJose(config-subif)#ip address 192.168.192.1 255.255.255.0

SanJose(config-subif)#frame-relay interface-dlci 102

SanJose(config-subif)#interface Ethernet0

SanJose(config-if)#ip address 192.168.0.1 255.255.255.0

SanJose(config-if)#no

shutdownSanJose(config-if)#exit

SanJose(config)#router ospf 100

SanJose(config-router)#network 192.168.0.0 0.0.255.255 area 1

London:

Router(config)#hostname London

London(config)# interface Serial0

London (config-if)#encapsulation frame-relay

London (config-if)#no shutdown

London(config-if)# interface Serial0.201 point-to-point

London(config-subif)# ip address 192.168.192.2 255.255.255.0

London(config-subif)# frame-relay interface-dlci 201

London(config-subif)# interface Ethernet0

London(config-if)# ip address 192.168.200.1 255.255.255.0

London (config-if)#no shutdown

London (config-if)#exit

London (config)#router ospf 100

London (config-router)#network 192.168.0.0 0.0.255.255 area 1

Singapore:

Router(config)#hostname Singapore

Singapore (config)#interface Serial0

Singapore (config-if)#encapsulation frame-relay

Singapore (config-if)# no shutdown

Singapore (config-if)#interface Serial0.301 point-to-point

Singapore (config-subif)#ip address 192.168.193.4 255.255.255.0

Singapore (config-subif)#frame-relay interface-dlci 301

Singapore (config-subif)#interface Ethernet0

Singapore (config-if)#ip address 192.168.232.1 255.255.255.0

Singapore (config-if)#no shutdown

Singapore (config-if)#exit

Singapore (config)#router ospf 100

Singapore (config-router)#network 192.168.0.0 0.0.255.255 area 1

Барлық маршрутизаторларда show ip interface brief және show

interfacesserial0 командаларын іске қосыңыз. Интерфейстердің қалпын көре аласыз. Интерфейстер белсенді болуы керек (UP).

Екі маршрутизаторда да showframe-relaypvc и showframerelaylmi командаларын қосыңыз. Framerelay қалпын көре аласыз. Интерфейсасты үшін showframe-relaymap командасы DLCI адрес кескінін көрсетпейді. Showipinterfacebrief – ті қолданыңыз. Showiproute командасымен, Лондоннан Сингапурға маршрут бар екенін қараңыз.

London#showiproute

Біз көріп отырғанымыздай, Лондон Сингапурдың 192.168.232.0/24 желісіне Serial0.201 арқылы 192.168.192.1 адресіне маршрут жасай алады.

1 -кестеге байланысты филиалдардың жергілікті желілерін конфигурациялаймыз.

Кеңейтілген ping командасы арқылы барлық конфигурацияларды тексереміз. Лондондағы филиалды PCL компьютерінен Сингапурдағы филиалды PCS компьюетіне жолдар пакетін көрейік.

PCL#trace 192.168.232.2

Ол SanJose (192.168.192.1) маршрутизаторы арқылы жатыр.

Бақылау сұрақтары

1. Дәйекті байланыс арналарының типтерін атаңыз.

2. CSU/DSU құрылғысы қайда орналасқан және қандай қызметтер атқарады?

3. DTE және DCE деген не?

4. DTE DCE – мен қалай байланысады?

5. ПКЖ пакеттер коммутациясымен желілер идеясын ойластырыңыз?

6. ПКЖ – да виртуалды тізбектер деген не?

7. ПКЖ типтерін атаңыз?

8. ПКЖ – да байланыстың қандай физикалық арналарын қолданады?

9. ПКЖ – ға қолданушы қалай қол жеткізеді?

10. ПКЖ -да деректер алмасудың қандай технологиялары қолданылады?

11. FrameRelay мен X.25 арасында қандай айырмашылық бар?

12. FrameRelay протоколы қателерді жөндемейді. Онда олар қайда жөнделеді?

13. ATM деген не?

14. Ғаламдық желілер хаттамаларын атаңыз және қандай дәйекті байланыс арналар типтері үшін олар қолданылады?

15. FrameRelay – де DTE құрылғысы?

16. FrameRelay – де DСE құрылғысы?

17. FrameRelay - де DTE және DCE құрылғылары қалай байланысады?

18. PVC SVC – тен қалай өзгешеленеді?

19. DLCI деген не және ол PVC – мен қандай байланысы бар?

20.FrameRelay желісі арқылы IP пакеттер беру үшін не істеу керек?

21. Алыс IP – ге DLCI- ді қалай шығарады?

22. LMI деген не?

23. Инверсті ARP хаттамасының жұмысы қандай?

24. FrameRelay – ге қосылу үшін маршрутизатордың дәйекті байланысын қалай конфигурациялайды?

25. Адрестердің статикалық кескінделуі қашан қолданылады?

26. Маршрутизатордың қандай PVC – ге жалғанғанын қалай көруге болады?

27. Маршрутизаторда интерфейс үшін алыс IP – гі DLCI кескінін қалай көрсе болады?

28. Маршрутизаторда интерфейсасты үшін алыс IP – гі DLCI кескінін қалай көрсе болады?

29. Frame Relay топологияларын атаңыз.

30. FrameRelay үшін интерфейсасты конфигурациясы қалай орындалады?

31. FrameRelay үшін конфигурация кезінде frame-relayinterface-dlci командасы қандай рөл ойнайды?

32.Симулятор FrameRelay – мен жұмысы кезінде қандай тыйымдарға кездеседі?

Жұмыстың орындалу және тапсырылу тәртібі

1. Теориялық және практикалық бөлімді түсіну.

2. Бақылау сұрақтарына жауап бере отырып, оқытушыға теориялық бөлімді тапсыру.

3. Практикалық бөлімнің барлық пункттарын орындау.

4. Практикалық бөлімде шыққан жұмыс скриншоттарын сақтау.

5. Практикалық бөлімдегі 1,2 және 3 – пункттардың қорытындысын оқытушыға көрсету.

6. PacketTracer – да өзіндік жұмысты орындаңыз.

7. Өзіндік жұмыстағы 1,2 және 3 – пункттардың қорытындысын оқытушыға көрсету.

8. Есепті дайындаңыз. Есеп мазмұнын астыдан қараңыз.

9. Есепті қорғаңыз.

Өзіндік жұмыс үшін тапсырма

1. Жергілікті желілері бар төрт сайттың толықбайланысты топологиясы үшін (15 – сурет )

FrameRelay желісін мыналармен бірге жасаңыз:

А) адрестердің динамикалық жолмен берілуімен;

В)интерфейсастыларымен.

OSPF маршрутизация хаттамасын қолданыңыз.

Бізде 10.v.0.0/16 желіасты берілген, мұнда v – нұсқа нөмірі. Желілер мен интерфейстер адрестерін өзіңіз беріңіз.

Скриншоттар жасаңыз:

1. Әр маршрутизатор үшін маршрутизацияның 4 кестесі.

2. Қайсыбір маршрутизатордан екі жұп компьютер үшін кеңейтілген ping командасы.

3. Әр маршрутизатор үшін showframe-relaymap командасының қорытындысы.

15 – сурет.

2. Толықбайланысты емес топологиялар

Дизайнерда, FrameRelay бұлтына оң жақ батырманы басып және SetFrameRelayParameters пунктын таңдап, DLCI кестесін өзгертіге болады

және 4 толықбайланысты емес топологиялар алса болады. 4 – ін қарастырайық

А) Жұлдызша (шанышқы)

Б) П әрпі

В) О әрпі (квадрат)

Нұсқалар

Нұсқа	Топология	Желі
1	а	1.1.0.0/16
2	б	2.1.0.0/16
3	в	3.1.0.0/16
4	а	4.1.0.0/16
5	б	5.1.0.0/16
6	в	6.1.0.0/16
7	а	7.1.0.0/16
8	б	8.1.0.0/16
9	в	9.1.0.0/16
10	а	10.1.0.0/16
11	б	11.1.0.0/16
12	в	12.1.0.0/16

Желілер мен интерфейстер адрестерін өзіңіз беріңіз. Интерфейсастыларын қолданыңыз.

Скриншоттар жасаңыз:

1. Әр маршрутизатор үшін маршрутизацияның 4 кестесі.

2. Қайсыбір маршрутизатордан екі жұп компьютер үшін кеңейтілген ping командасы.

3. Әр маршрутизатор үшін showframe-relaymap командасының қорытындысы.

Есеп мазмұны

Есеп электронды түрде дайындалып, басып шығарылады. Есепте табылады:

1. Практикалық бөлімде жасалған топология скриншоттары.

2. Практикалық бөлімдегі барлық жасалған жұмыс скриншоттары.

3. Практикалық жұмыс кезіндегі .txt конфигурациялық файлдардың конфигурациялары.

4. Өзіндік жұмыс кезіндегі .txt конфигурациялық файлдардың конфигурациялары.

5. Өзіндік жұмыста көрсетілген барлық скриншоттар.

№ 10 лабораториялық жұмыс.VLAN виртуалды жергілікті торап.

Теориялық бөлім.

Қазіргі кезде жергілікті торптарды Ethernet технологиясы негізінде құрастырады. Концентраторларға (хабов-hab) қарағанда коммутаторлар(свичи -switch) қолдануына көп көңіл бөлінуде. Коммутаторлар қосылу кезінде қабылдағыш пен таратқыш арасында виртуалды арна (virtualcircuit) нүкте-нүкте қалыптасады.Бұл желі тәуелсіз қабылдағыш пен таратқыш жұп ретінде қарастырылуы мүмкін, оның әрқайсысы барлық жол өткізгішін қолданады.Коммутатор ақпаратты параллельді жіберу қызметін атқара алады.Коммутация Ethernet желісінде шектен тыс асып кету ықтималдылық мүмкіншілігін азайтады.

Егер коммутатордағы ақпараттар жиының басқа бір шығышу портқа жіберілу керек болса,бірақ ол порт бос емес болған жағдайда пакет алмасу буферіне орналастырылады.Бұл пакеттердің қабылдағыш пен таратқыш жылдамдықтары арасындағы келісім орнатуға мүмкіндік береді.

Фреймді коммутатор арқылы жіберу үшін екі әдіс қолданылады:

Уақытаралық сақтандыру (store-and-forward)арқылы жіберілу.Пакет жіберілгенге дейін толығымен қабылдануы керек.

Толассыз әдіс (cut-through). Коммутатор пакет бастауларын қабылдап, ондағы белгіленген адрестер толығымен оқылып, ақпарат жеткенге дейін басқа ақпарат жіберіле береді.

Ethernet-коммутаторы құрылғылар мен қабылдау пакетерінің МАС адрестерін оқу арқылы біледі.Коммутатор өзінің ішкі кестесінде ақпараттарды қандай порттан қай портқа жіберілетін МАС адрестерін сақтайды.Қосылу алдында бір портты бірнеше құрылғымен концентратор арқылы (hub)қосып,ішкі кестеден бір портқа бірнеше МАС адрестер сәйкес келетінің көруге болады.Кестелер мағынасы бойынша (content-addressable memory, CAM) жадта сақталады, егер жіберуші адрес кестеде жоқ болса, онда ол жаңадан кіргізіледі.Адрес -портымен қатар кестеде жұптасып уақыт белгісі сақталады. Уақыт белгісі жол кестесінде өзгереді, егер де осы коммутаторға тура сол адреспен пакет келсе ,немесе қаралған уақыт ішінде коммутатордан тура осы адрес бойынша сұраныс жіберілсе.Егер белгілі уақыт аралығында кесте жолы қолданылмаса ,ол жойылады. Бұл коммутатордағы пакеттерді жіберу құрылғыларының адрестерінің дұрыс тізімде болуын қамтамасыз етеді.

САМ адрестер кестесін және келген пакетте орналасқан қабылдаушы адрестерін қолдана отырып ,коммутатор жіберуші виртуалды порт пен қабылдаушы порт қосылыстарын ұйымдастырып, пакеттерді осы қосылыс бойынша жібереді.Виртуалды қосылу коммутатор портарының арасында бір пакет жіберілген кезде сақталады,демек әр пакет үшін виртуалды қосылу қабылдағыш адресі негізі ретінде басынан жүреді.

Адресат қосылған портқа ғана пакет жіберіледі, ал қалған коммутаторға қосылған құрылғылар ол пакетті қабылдамайды.

Ethernet коммутаторларында ақпараттардың жіберілуі кез-келген тәуелсіз жұп портары арқылы жүзеге асады, осыған орай әр виртуалды қосылысқа толық арна жолағы бөлінеді.

Широковешательный пакет жіберілген кезде коммутаторда «веер» принципі бойынша бір көбіне арнасы пайда болады. Широковешательныйдың трафиктарына ARP және маршрутизатырлық протоколдарды жатқызуға болды.

Коммутаторларды бір-бірімен қосуға болады.Коммутаторлар өз арасында жұптық немесе жанама қосылыстар құрады, олар бірігіп кез-келген теориялық портар саны мен бір логикалық коммутатор құрайды.Демек коммутаторлар теориялық жергілікті тораптар құруына тиімді.Коммутаторлардың дұрыс қосылуының ең бір басты міндеті жергілікті тораптардың топологиясының дұрыс құрылуы.

Коммутаторларды деңгейлер бойынша қосыуға кеңес беріледі (сурет 1) : серверлік деңгей, бөлу деңгейі (distribution) және қолжетімділік деңгейі (access).Клиенттер қолжетімділік деңгейіне, ал сервер серверлік деңгейге қосылады.