учебник-zarembo-tananushko
.pdfhttp://graecolatini.narod.ru
Форма |
Actīvum |
Medium |
|
Passīvum |
Praesens |
τίθημι |
|
τίθεμαι |
|
Imperfectum |
ἐτίθην |
|
ἐτιθέμην |
|
Futūrum |
θήσω |
θήσομαι |
|
τεθήσομαι |
Aoristus |
ἔθηκα |
ἐθέμην |
|
ἐτέθην |
Perfectum |
τέθεικα и τέθηκα |
(τέθειμαι) κεῖμαι |
||
Plusquamperfectum |
ἐτεθείκειν/-η |
(ἐτεθείμην) ἐκείμην |
||
Adjectīva verbalia |
– |
– |
|
θετός (πρό-θετος) |
|
|
θετέος |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
П р и м е ч а н и е. В качестве perfectum medii-passīvi вместо τέθειμαι обычно употребляется κεῖμαι – я лежу, в качестве plusquamperfectum medii-passīvi вместо ἐτεθείμην – ἐκείμην – я лежал.
Данный глагол спрягается следующим образом:
|
|
Praesens |
|
|
Imperfectum |
|
|
Aoristus ΙΙ |
|||||||
Лицо |
Actīvum |
Medium- |
|
|
Actīvum |
|
|
Medium- |
|
Actīvum |
Medium |
||||
|
|
passīvum |
|
|
|
|
passīvum |
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
I n d i c a t ī v u s |
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
|
||||
1-е |
τί-θη-μι |
τί-θε-μαι |
|
|
ἐ-τί-θη-ν |
|
|
ἐ-τι-θέ-μην |
|
ἔ-θηκ-α |
ἐ-θέ-μην |
||||
2-е |
τί-θη-ς |
τί-θε-σαι |
|
|
ἐ-τί-θει-ς |
|
|
ἐ-τί-θε-σο |
|
ἔ-θηκ-ας |
ἔ-θου |
||||
3-е |
τί-θη-σι(ν) |
τί-θε-ται |
|
|
ἐ-τί-θει |
|
|
ἐ-τί-θε-το |
|
ἔ-θηκ-ε(ν) |
ἔ-θε-το |
||||
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
|
||||
1-е |
τί-θε-μεν |
τι-θέ-μεθα |
|
|
ἐ-τί-θε-μεν |
|
ἐ-τι-θέ-μεθα |
|
ἔ-θε-μεν |
ἐ-θέ-μεθα |
|||||
2-е |
τί-θε-τε |
τί-θε-σθε |
|
|
ἐ-τί-θε-τε |
|
|
ἐ-τί-θε-σθε |
|
ἔ-θε-τε |
ἔ-θε-σθε |
||||
3-е |
τι-θέ-ασι(ν) |
τί-θε-νται |
|
|
ἐ-τί-θε-σαν |
|
ἐ-τί-θε-ντο |
|
ἔ-θε-σαν |
ἔ-θε-ντο |
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Praesens |
|
|
|
|
|
|
|
Aoristus II |
|
|||
Лицо |
|
Actīvum |
|
Medium- |
|
|
|
Actīvum |
|
|
Medium |
||||
|
|
|
passīvum |
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
C o n j u n c t ī v u s |
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
|
||||
1-е |
|
τι-θῶ |
|
τι-θῶ-μαι |
|
θῶ |
|
|
|
θῶ-μαι |
|
||||
2-е |
|
τι-θῇ-ς |
|
τι-θῇ |
|
|
θῇ-ς |
|
|
θῇ |
|
||||
3-е |
|
τι-θῇ |
|
τι-θῆ-ται |
|
θῇ |
|
|
|
θῆ-ται |
|
||||
251
http://graecolatini.narod.ru
|
Praesens |
|
|
Aoristus II |
||
Лицо |
Actīvum |
|
Medium- |
|
Actīvum |
Medium |
|
|
passīvum |
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
1-е |
τι-θῶ-μεν |
|
τι-θώ-μεθα |
|
θῶ-μεν |
θώ-μεθα |
2-е |
τι-θῆ-τε |
|
τι-θῆ-σθε |
|
θῆ-τε |
θῆ-σθε |
3-е |
τι-θῶ-σι(ν) |
|
τι-θῶ-νται |
|
θῶ-σι(ν) |
θῶ-νται |
|
|
|
O p t a t ī v u s |
|
||
|
|
|
Singulāris |
|
||
1-е |
τι-θείη-ν |
|
τι-θεί-μην, |
|
θείη-ν |
θεί-μην, |
|
|
|
τι-θοί-μην |
|
|
θοί-μην |
2-е |
τι-θείη-ς |
|
τι-θεῖ-ο, |
|
θείη-ς |
θεῖ-ο, |
|
|
|
τι-θοῖ-ο |
|
|
θοῖ-ο |
3-е |
τι-θείη |
|
τι-θεῖ-το, |
|
θείη |
θεῖ-το, |
|
|
|
τι-θοῖ-το |
|
|
θοῖ-το |
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
1-е |
τι-θεῖ-μεν, |
|
τι-θεί-μεθα, |
|
θεῖ-μεν, |
θεί-μεθα, |
|
τι-θείη-μεν |
|
τι-θοί-μεθα |
|
θείη-μεν |
θοί-μεθα |
2-е |
τι-θεῖ-τε, |
|
τι-θεῖ-σθε, |
|
θεῖ-τε, |
θεῖ-σθε, |
|
τι-θείη-τε |
|
τι-θοῖ-σθε |
|
θείη-τε |
θοῖ-σθε |
3-е |
τι-θεῖε-ν, |
|
τι-θεῖ-ντο, |
|
θεῖε-ν, |
θεῖ-ντο, |
|
τι-θείη-σαν |
|
τι-θοῖ-ντο |
|
θείη-σαν |
θοῖ-ντο |
|
|
|
I m p e r a t ī v u s |
|
||
|
|
|
Singulāris |
|
||
2-е |
τί-θει |
|
τί-θε-σο |
|
θέ-ς (πρό-θε-ς) |
θοῦ |
|
|
|
|
|
|
(ἀπό-θου, προ-θοῦ) |
3-е |
τι-θέ-τω |
|
τι-θέ-σθω |
|
θέ-τω |
θέ-σθω |
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
2-е |
τί-θε-τε |
|
τί-θε-σθε |
|
θέ-τε (πρό-θε-τε) |
θέ-σθε (πρό-θε-σθε) |
3-е |
τι-θέ-ντων, |
|
τι-θέ-σθων, |
|
θέ-ντων, |
θέ-σθων |
|
τι-θέ-τωσαν |
|
τι-θέ-σθωσαν |
|
θέ-τωσαν |
|
|
|
|
I n f i n i t ī v u s |
|
||
|
τι-θέ-ναι |
|
τί-θε-σθαι |
|
θεῖ-ναι |
θέ-σθαι (προ-θέ-σθαι) |
Род |
|
|
Pa r t i c i p i u m |
|
||
m |
τι-θείς, τι-θέ-ντ-ος |
|
τι-θέ-μεν-ος |
|
θείς, θέ-ντ-ος |
θέ-μεν-ος |
f |
τι-θεῖσ-α, τι-θείσ-ης |
|
τι-θε-μέν-η |
|
θεῖσ-α, θείσ-ης |
θε-μέν-η |
n |
τι-θέ-ν, τι-θέ-ντ-ος |
|
τι-θέ-μεν-ον |
|
θέ-ν, θέ-ντ-ος |
θέ-μεν-ον |
П р и м е ч а н и е. Остальные формы образуются по I спряжению.
252
http://graecolatini.narod.ru
Формы imperatīvus praesentis actīvi 2 sg. τίθει, imperfectum indicatīvi actīvi 2, 3 sg. ἐτίθεις, ἐτίθει образованы по аналогии со слитными глаголами I спря жения на -εω (см. § 103).
Формы aoristus indicatīvi actīvi 1, 2, 3 sg. ἔθηκα, ἔθηκας, ἔθηκε(ν) являют ся не формами сильного аориста, а особыми образованиями, напоминающи ми слабый аорист.
Вpraesens optatīvi medii-passīvi, aoristus II optatīvi medii в аттическом ди алекте часто употребляются формы, аналогичные I спряжению: τιθοίμην и
т. д., θοίμην и т. д.
Вприставочных глаголах ударение падает на тот же слог, на который оно падает в простых глаголах, т. е. не переносится на приставку, за исключением imperatīvus aoristi II actīvi 2 sg. (πρό-θες). Но в imperatīvus aoristi II medii 2 sg.
ударение переносится на приставку, только если она состоит из двух слогов,
иостается на окончании, если она состоит из одного слога (ἀπό-θου, προ-θοῦ).
§ 128. Спряжение глагола ἵημι
Глагол ἵημι – посылать, пускать (первичная основа ἑ- < *σε-) имеет сле дующую систему форм:
Форма |
Actīvum |
Medium |
|
Passīvum |
Praesens |
ἵημι |
|
ἵεμαι |
|
Imperfectum |
ἵειν |
|
ἱέμην |
|
Futūrum |
ἥσω |
ἥσομαι |
|
ἑθήσομαι |
Aoristus |
ἧκα |
εἵμην |
|
εἵθην |
Perfectum |
εἷκα |
|
εἷμαι |
|
Plusquamperfectum |
εἵκειν/-η |
|
εἵμην |
|
Adjectīva verbalia |
– |
– |
|
ἑτός (ἄφ-ετος) |
|
|
ἑτέος |
||
|
|
|
|
|
Данный глагол спрягается следующим образом:
|
Praesens |
Imperfectum |
Aoristus ΙΙ |
||||
Лицо |
Actīvum |
Medium- |
Actīvum |
Medium- |
Actīvum |
Medium |
|
|
passīvum |
passīvum |
|||||
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
I n d i c a t ī v u s |
|
|
||
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
1-е |
ἵ-η-μι |
ἵ-ε-μαι |
ἵ-ει-ν |
|
ἱ-έ-μην |
ἧκ-α |
εἵ-μην |
2-е |
ἵ-η-ς |
ἵ-ε-σαι |
ἵ-ει-ς |
|
ἵ-ε-σο |
ἧκ-ας |
εἷ-σο |
3-е |
ἵ-η-σι(ν) |
ἵ-ε-ται |
ἵ-ει |
|
ἵ-ε-το |
ἧκ-ε(ν) |
εἷ-το |
253
http://graecolatini.narod.ru
|
|
Praesens |
|
Imperfectum |
|
Aoristus ΙΙ |
|||||||
Лицо |
Actīvum |
|
Medium- |
|
Actīvum |
|
Medium- |
Actīvum |
Medium |
||||
|
|
|
passīvum |
|
|
passīvum |
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
|
||
1-е |
ἵ-ε-μεν |
ἱ-έ-μεθα |
|
ἵ-ε-μεν |
|
ἱ-έ-μεθα |
εἷ-μεν |
εἵ-μεθα |
|||||
2-е |
ἵ-ε-τε |
ἵ-ε-σθε |
|
ἵ-ε-τε |
|
ἵ-ε-σθε |
εἷ-τε |
εἷ-σθε |
|||||
3-е |
ἱ-ᾶσι(ν) |
ἵ-ε-νται |
|
ἵ-ε-σαν |
|
ἵ-ε-ντο |
εἷ-σαν |
εἷ-ντο |
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Praesens |
|
|
|
Aoristus II |
|
|
|||
|
Лицо |
Actīvum |
|
|
Medium- |
|
Actīvum |
|
Medium |
|
|||
|
|
|
passīvum |
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
C o n j u n c t ī v u s |
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
|
||
|
1-е |
ἱ-ῶ |
|
|
ἱ-ῶ-μαι |
ὧ (ἀφ-ῶ) |
|
ὧ-μαι |
|
|
|||
|
2-е |
ἱ-ῇ-ς |
|
|
ἱ-ῇ |
|
|
ᾗ-ς |
|
ᾗ |
|
|
|
|
3-е |
ἱ-ῇ |
|
|
ἱ-ῆ-ται |
ᾗ |
|
ἧ-ται |
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
|
||
|
1-е |
ἱ-ῶ-μεν |
|
|
ἱ-ώ-μεθα |
ὧ-μεν |
|
ὥ-μεθα |
|
|
|||
|
2-е |
ἱ-ῆ-τε |
|
|
ἱ-ῆ-σθε |
ἧ-τε |
|
ἧ-σθε |
|
|
|||
|
3-е |
ἱ-ῶ-σι(ν) |
|
|
ἱ-ῶ-νται |
ὧ-σι(ν) |
|
ὧ-νται |
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
O p t a t ī v u s |
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
|
||
|
1-е |
ἱ-είη-ν |
|
|
ἱ-εί-μην, |
εἵη-ν |
|
εἵ-μην, |
|
|
|||
|
|
|
|
|
ἱ-οί-μην |
|
|
|
οἵ-μην |
|
|
||
|
2-е |
ἱ-είη-ς |
|
|
ἱ-εῖ-ο, |
εἵη-ς |
|
εἷ-ο, |
|
|
|||
|
|
|
|
|
ἱ-οῖ-ο |
|
|
|
οἷ-ο |
|
|
||
|
3-е |
ἱ-είη |
|
|
ἱ-εῖ-το, |
εἵη |
|
εἷ-το, |
|
|
|||
|
|
|
|
|
ἱ-οῖ-το |
|
|
|
οἷ-το |
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
|
||
|
1-е |
ἱ-εῖ-μεν, |
|
|
ἱ-εί-μεθα, |
εἷ-μεν, |
|
εἵ-μεθα, |
|
|
|||
|
|
ἱ-είη-μεν |
|
|
ἱ-οί-μεθα |
εἵη-μεν |
|
οἵ-μεθα |
|
|
|||
|
2-е |
ἱ-εῖ-τε, |
|
|
ἱ-εῖ-σθε, |
εἷ-τε, |
|
εἷ-σθε, |
|
|
|||
|
|
ἱ-είη-τε |
|
|
ἱ-οῖ-σθε |
εἵη-τε |
|
οἷ-σθε |
|
|
|||
|
3-е |
ἱ-εῖε-ν, |
|
|
ἱ-εῖ-ντο, |
εἷε-ν, |
|
εἷ-ντο, |
|
|
|||
|
|
ἱ-είη-σαν |
|
|
ἱ-οῖ-ντο |
εἵη-σαν |
|
οἷ-ντο |
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
I m p e ra t ī v u s |
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
|
||
|
2-е |
ἵ-ει |
|
|
ἵ-ε-σο |
ἕ-ς (ἄφ-ε-ς) |
|
οὗ (ἀφ-οῦ) |
|
||||
|
3-е |
ἱ-έ-τω |
|
|
ἱ-έ-σθω |
ἕ-τω |
|
ἕ-σθω |
|
|
|||
254
http://graecolatini.narod.ru
|
Praesens |
Aoristus II |
||
Лицо |
Actīvum |
Medium- |
Actīvum |
Medium |
|
passīvum |
|||
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
2-е |
ἵ-ε-τε |
ἵ-ε-σθε |
ἕ-τε |
ἕ-σθε |
3-е |
ἱ-έ-ντων, |
ἱ-έ-σθων, |
ἕ-ντων, |
ἕ-σθων |
|
ἱ-έ-τωσαν |
ἱ-έ-σθωσαν |
ἕ-τωσαν |
|
|
|
I n f i n i t ī v u s |
|
|
|
ἱ-έ-ναι |
ἵ-ε-σθαι |
εἷ-ναι |
ἕ-σθαι |
|
|
|
(ἀφ-εῖ-ναι) |
(ἀφ-έ-σθαι) |
Род |
|
P a r t i c i p i u m |
|
|
m |
ἱ-είς, ἱ-έ-ντ-ος |
ἱ-έ-μεν-ος |
εἵς, ἕ-ντ-ος |
ἕ-μεν-ος |
f |
ἱ-εῖσ-α, ἱ-είσ-ης |
ἱ-ε-μέν-η |
εἷσ-α, εἵσ-ης |
ἑ-μέν-η |
n |
ἱ-έ-ν, ἱ-έ-ντ-ος |
ἱ-έ-μεν-ον |
ἕ-ν, ἕ-ντ-ος |
ἕ-μεν-ον |
П р и м е ч а н и е. Остальные формы образуются по I спряжению.
Формы imperatīvus praesentis actīvi 2 sg. ἵει, imperfectum indicatīvi actīvi 2, 3 sg. ἵεις, ἵει образованы по аналогии со слитными глаголами I спряжения на -εω (см. § 103); форма imperfectum indicatīvi actīvi 1 sg. ἵειν образована по аналогии с формами ἵεις и ἵει.
Формы aoristus indicatīvi actīvi 1, 2, 3 sg. ἧκα, ἧκας, ἧκε(ν) являются не формами сильного аориста, а особыми образованиями, напоминающими слабый аорист.
Вформах praesens optatīvi medii-passīvi, aoristus II optatīvi medii в аттиче ском диалекте могут употребляться формы, аналогичные I спряжению: ἱοίμην
ит. д., οἵμην и т. д.
Вприставочных глаголах ударение падает на тот же слог, на который оно падает в простых глаголах, т. е. не переносится на приставку, за исключени ем imperatīvus aoristi II actīvi 2 sg. (ἄφ-ες).
§ 129. Спряжение глагола ἵστημι
Одни формы глагола ἵστημι (первичная основа στᾰ-/στᾱ-) имеют переход ное значение (ставить, быть поставленным), другие – непереходное (стано виться, стоять). Данный глагол имеет следующую систему форм:
Форма |
|
Переходное значение |
Непереходное |
|||
Actīvum |
|
Medium |
|
Passīvum |
значение |
|
|
|
|
||||
Praesens |
ἵστημι |
|
|
ἵσταμαι |
ἵσταμαι |
|
Imperfectum |
ἵστην |
|
|
ἱστάμην |
ἱστάμην |
|
255
http://graecolatini.narod.ru
Форма |
|
Переходное значение |
Непереходное |
||
Actīvum |
|
Medium |
Passīvum |
значение |
|
|
|
||||
Futūrum |
στήσω |
|
στήσομαι |
σταθήσομαι |
στήσομαι |
Aoristus |
ἔστησα |
|
ἐστησάμην |
ἐστάθην |
ἔστην |
Perfectum |
– |
|
– |
– |
ἕστηκα |
Plusquamperfectum |
– |
|
– |
– |
εἱστήκειν/-η, |
|
|
ἑστήκειν/-η |
|||
|
|
|
|
|
|
Futūrum III |
– |
|
– |
– |
ἑστήξω |
Adjectīva verbalia |
– |
|
– |
στατός |
– |
|
|
στατέος |
|||
|
|
|
|
|
|
Пр и м е ч а н и я.
1.Perfectum ἕστηκα имеет значение настоящего времени – я стою.
2.Aoristus с переходным значением ἔστησα – я поставил является слабым сигматическим аористом (см. § 104) и спрягается правильно по I спряжению. Aoristus
снепереходным значением ἔστην – я стал, остановился является сильным атематическим аористом (см. § 119).
3.Форма futūrum III actīvi (см. § 116) образуется синтетически от основы пер-
фекта: ἑστήξω < *ἑστηκσω.
Данный глагол спрягается следующим образом:
|
Praesens |
Imperfectum |
Aoristus ΙΙ |
Perfectum Ι |
|||
Лицо |
|
|
|
|
|
|
|
Actīvum |
Medium- |
Actīvum |
|
Medium- |
Actīvum |
Actīvum |
|
|
passīvum |
|
passīvum |
||||
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
I n d i c a t ī v u s |
|
|
||
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
Singulāris |
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
1-е |
ἵ-στη-μι |
ἵ-στα-μαι |
ἵ-στη-ν |
|
ἱ-στά-μην |
ἔ-στη-ν |
ἕ-στη-κ-α |
|
|
|
|
|
|
|
|
2-е |
ἵ-στη-ς |
ἵ-στα-σαι |
ἵ-στη-ς |
|
ἵ-στα-σο |
ἔ-στη-ς |
ἕ-στη-κ-α-ς |
|
|
|
|
|
|
|
|
3-е |
ἵ-στη-σι(ν) |
ἵ-στα-ται |
ἵ-στη |
|
ἵ-στα-το |
ἔ-στη |
ἕ-στη-κ-ε(ν) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1-е |
ἵ-στα-μεν |
ἱ-στά-μεθα |
ἵ-στα-μεν |
|
ἱ-στά-μεθα |
ἔ-στη-μεν |
ἕ-στα-μεν |
|
|
|
|
|
|
|
[ἑ-στή-κ-α-μεν] |
2-е |
ἵ-στα-τε |
ἵ-στα-σθε |
ἵ-στα-τε |
|
ἵ-στα-σθε |
ἔ-στη-τε |
ἕ-στα-τε |
|
|
|
|
|
|
|
[ἑ-στή-κ-α-τε] |
3-е |
ἱ-στᾶ-σι(ν) |
ἵ-στα-νται |
ἵ-στα-σαν |
|
ἵ-στα-ντο |
ἔ-στη-σαν |
ἑ-στᾶ-σι(ν) |
|
|
|
|
|
|
|
[ἑ-στή-κ-α-σι(ν)] |
|
|
|
|
|
|
|
|
256
http://graecolatini.narod.ru
|
Praesens |
|
Aoristus II |
Perfectum Ι |
|
Лицо |
|
|
|
|
|
Actīvum |
Medium- |
|
Actīvum |
Actīvum |
|
|
passīvum |
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
C o n j u n c t ī v u s |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
|
|
|
|
1-е |
ἱ-στῶ |
ἱ-στῶ-μαι |
|
στῶ |
ἑ-στή-κ-ω |
|
|
|
|
|
|
2-е |
ἱ-στῇ-ς |
ἱ-στῇ |
|
στῇ-ς |
ἑ-στή-κ-ῇς |
|
|
|
|
|
|
3-е |
ἱ-στῇ |
ἱ-στῆ-ται |
|
στῇ |
ἑ-στή-κ-ῇ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
|
|
|
|
1-е |
ἱ-στῶ-μεν |
ἱ-στώ-μεθα |
|
στῶ-μεν |
ἑ-στῶ-μεν |
|
|
|
|
|
[ἑ-στή-κ-ω-μεν] |
|
|
|
|
|
|
2-е |
ἱ-στῆ-τε |
ἱ-στῆ-σθε |
|
στῆ-τε |
– |
|
|
|
|
|
|
3-е |
ἱ-στῶ-σι(ν) |
ἱ-στῶ-νται |
|
στῶ-σι(ν) |
ἑ-στῶ-σι(ν) |
|
|
|
|
|
[ἑ-στή-κ-ω-σι(ν)] |
|
|
|
|
O p t a t ī v u s |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
|
|
|
|
1-е |
ἱ-σταίη-ν |
ἱ-σταί-μην |
|
σταίη-ν |
ἑ-στή-κ-οι-μι |
|
|
|
|
|
|
2-е |
ἱ-σταίη-ς |
ἱ-σταῖ-ο |
|
σταίη-ς |
– |
|
|
|
|
|
|
3-е |
ἱ-σταίη |
ἱ-σταῖ-το |
|
σταίη |
– |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
|
|
|
|
1-е |
ἱ-σταῖ-μεν, |
ἱ-σταί-μεθα |
|
σταῖ-μεν, |
– |
|
ἱ-σταίη-μεν |
|
|
σταίη-μεν |
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
2-е |
ἱ-σταῖ-τε, |
ἱ-σταῖ-σθε |
|
σταῖ-τε, |
– |
|
ἱ-σταίη-τε |
|
|
σταίη-τε |
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
3-е |
ἱ-σταῖ-εν, |
ἱ-σταῖ-ντο |
|
σταῖ-εν, |
– |
|
ἱ-σταίη-σαν |
|
|
σταίη-σαν |
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
I m p e r a t ī v u s |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
|
|
|
|
2-е |
ἵ-στη |
ἵ-στα-σο |
|
στῆ-θι (ἀνά-στη-θι) |
ἕ-στη-κ-ε |
|
|
|
|
|
[ἕ-στα-θι] |
|
|
|
|
|
|
3-е |
ἱ-στά-τω |
ἱ-στά-σθω |
|
στή-τω |
ἑ-στη-κ-έ-τω |
|
|
|
|
|
[ἑ-στά-τω] |
|
|
|
|
|
|
257
http://graecolatini.narod.ru
|
Praesens |
|
Aoristus II |
Perfectum Ι |
|
Лицо |
|
|
|
|
|
Actīvum |
Medium- |
|
Actīvum |
Actīvum |
|
|
passīvum |
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
|
|
|
|
2-е |
ἵ-στα-τε |
ἵ-στα-σθε |
|
στῆ-τε |
ἕ-στα-τε |
|
|
|
|
|
|
3-е |
ἱ-στά-ντων, |
ἱ-στά-σθων, |
|
στά-ντων, |
– |
|
ἱ-στά-τωσαν |
ἱ-στά-σθωσαν |
|
στή-τωσαν |
|
|
|
|
|||
|
|
|
I n f i n i t ī v u s |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ἱ-στά-ναι |
ἵ-στα-σθαι |
|
στῆ-ναι |
ἑ-στά-ναι |
|
|
|
|
(ἀνα-στῆ-ναι) |
[ἑ-στη-κ-έ-ναι] |
Род |
|
P a r t i c i p i u m |
|
||
m |
ἱ-στάς, |
ἱ-στά-μεν-ος |
|
στάς, στά-ντ-ος |
ἑ-στώς, ἑ-στῶτ-ος |
|
ἱ-στά-ντ-ος |
|
|
|
ἑ-στη-κ-ώς, -κ-ότ-ος |
|
|
|
|
|
|
f |
ἱ-στᾶσα, |
ἱ-στα-μέν-η |
|
στᾶσα, στά-σ-ης |
[ἑ-στῶ-σ-α, ἑ-στώ-σ-ης] |
|
ἱ-στά-σ-ης |
|
|
|
ἑ-στη-κ-υῖ-α, -υί-ας |
|
|
|
|
|
|
n |
ἱ-στά-ν, |
ἱ-στά-μεν-ον |
|
στά-ν, στά-ντ-ος |
[ἑ-στός, ἑ-στῶτ-ος] |
|
ἱ-στά-ντ-ος |
|
|
|
ἑ-στη-κ-ός, -κ-ότ-ος |
|
|
|
|
|
|
П р и м е ч а н и я.
1.Остальные формы образуются по I спряжению.
2.Наряду с правильными формами perfectum I ἕστηκα часто встречаются от дельные формы perfectum II, в которых окончания присоединяются непосредственно к удвоенной основе ἕ-στα-. При этом, несмотря на вариативность отдельных форм, perfectum не имеет полной парадигмы. Менее употребительные формы приведены в квадратных скобках.
3.В plusquamperfectum actīvi 3 sg. употребляется форма ἕστασαν [εἱστήκεσαν].
Подобно perfectum I ἕστηκα, глагол ἀποθνῄσκω – умирать имеет, наряду с perfectum I τέ-θνη-κ-α, также формы perfectum II, которые образуются путем присоединения личных окончаний непосредственно к основе τε-θνα-:
Лицо |
|
Perfectum |
|
Plusquamperfectum |
||
|
|
|
|
|
||
Indicatīvus |
Conjunctīvus |
Optatīvus |
Imperatīvus |
Indicatīvus |
||
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1-е |
τέ-θνη-κ-α |
τε-θνή-κ-ω |
τε-θναίη-ν |
– |
– |
|
|
|
|
|
|
|
|
2-е |
τέ-θνη-κ-α-ς |
|
|
– |
– |
|
|
|
|
|
|
|
|
3-е |
τέ-θνη-κ-ε(ν) |
|
|
τε-θνά-τω |
ἐ-τε-θνή-κ-ει |
|
|
|
|
|
|
|
|
258
http://graecolatini.narod.ru
Лицо |
|
Perfectum |
|
Plusquamperfectum |
||
|
|
|
|
|
||
Indicatīvus |
Conjunctīvus |
Optatīvus |
Imperatīvus |
Indicatīvus |
||
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
1-е |
τέ-θνα-μεν |
и т. д. |
и т. д. |
– |
– |
|
2-е |
τέ-θνα-τε |
|
|
– |
– |
|
3-е |
τε-θνή-κ-α-σι(ν) |
|
|
– |
ἐ-τέ-θνα-σαν |
|
|
τε-θνᾶ-σι(ν) |
|
|
|
||
|
|
|
|
|
||
Infinitīvus |
τε-θνη-κ-έ-ναι, τε-θνά-ναι |
|
|
|||
Participium |
τε-θνη-κ-ώς, -υῖ-α, -ός; gen. -κ-ότ-ος, -υί-ας, -κ-ότ-ος |
|||||
|
|
τε-θνε-ώς, -ῶσ-α, -ός; gen. -ῶτ-ος, -ώσ-ης, -ῶτ-ος |
||||
Подобно perfectum I ἕστηκα, глагол δείδω – бояться имеет, наряду со все-
ми формами perfectum I δέ-δοι-κ-α, также некоторые формы perfectum II, ко-
торые образуются путем присоединения личных окончаний непосредственно к основе δε-δι-:
Лицо |
|
Perfectum |
|
Plusquamperfectum |
||
Indicatīvus |
Conjunctīvus |
Optatīvus |
Imperatīvus |
Indicatīvus |
||
|
||||||
|
|
|
Singulāris |
|
|
|
1-е |
δέ-δι-α |
δε-δί-ω |
δε-διείη-ν |
– |
– |
|
2-е |
δέ-δι-α-ς |
|
|
δέ-δι-θι |
– |
|
3-е |
δέ-δι-ε(ν) |
|
|
– |
– |
|
|
|
|
Plurālis |
|
|
|
1-е |
δέ-δι-μεν |
и т. д. |
и т. д. |
и т. д. |
– |
|
2-е |
δέ-δι-τε |
|
|
|
– |
|
3-е |
δε-δί-α-σι(ν) |
|
|
|
ἐ-δέ-δι-σαν |
|
Infinitīvus |
δε-δι-έ-ναι |
|
|
|
||
Participium |
δε-δι-ώς, -υῖ-α, -ός; gen. -ότ-ος, -υί-ας, -ότ-ος |
|||||
§ 130. Остальные глаголы I класса II спряжения
Кроме глаголов ἵστημι, τίθημι, ἵημι, δίδωμι, к I классу II спряжения относятся еще несколько глаголов, образующих основу презенса с помощью удвоения, суффикса -νᾱ- или имеющих непроизводную основу на -ᾰ (см. § 125). Формы от основы презенса (praesens и imperfectum) они образуют по типу, близкому к ἵστημι (см. § 129), то есть с основой на -ᾰ/-ᾱ (-η):
259
260 |
Praesens actīvi |
Первичная |
Futūrum actīvi |
Aoristus actīvi |
Perfectum |
Perfectum |
Aoristus |
|
|
|
(medii-passīvi) |
основа |
(medii) |
(medii) |
actīvi |
medii-passīvi |
passīvi |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
κί-χρη-μι – давать в долг |
χρη-/χρᾰ- |
χρήσω |
ἔχρησα |
κέχρηκα |
– |
– |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ὀ-νί-νη-μι – приносить |
ὀνη-/ὀνᾰ- |
ὀνήσω |
ὤνησα |
– |
– |
ὠνήθην |
|
|
|
пользу |
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ὀ-νί-να-μαι – получать |
ὀνη-/ὀνᾰ- |
ὀνήσομαι |
ὠνήμην |
– |
– |
– |
|
|
|
пользу |
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
πί-μ-πλη-μι – наполнять |
πλη-/πλᾰ- |
πλήσω |
ἔπλησα |
πέπληκα |
πέπλησμαι |
ἐπλήσθην |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
πί-μ-πρη-μι – зажигать |
πρη-/πρᾰ- |
πρήσω |
ἔπρησα |
πέπρηκα |
πέπρησμαι |
ἐπρήσθην |
|
http://graecolatini. |
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
δάμ-νη-μι – укрощать |
δαμ- |
– |
– |
– |
– |
– |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
πίτ-νη-μι – простирать |
πιτ- |
– |
– |
– |
– |
– |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ἄγᾰ-μαι – удивляться |
αγᾰ- |
ἀγάσ(σ)ομαι |
ἠγασ(σ)άμην |
– |
– |
ἠγάσθην |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
δύνᾰ-μαι – мочь |
δυνη-/δυνᾰ- |
δυνήσομαι |
ἐδυνησάμην |
– |
δεδύνημαι |
ἐ/ἠδυνήθην |
|
ru.narod |
|
|
|
|
|
|
ἐδυνάσθην |
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
κρέμᾰ-μαι – висеть |
κρεμη-/κρεμᾰ- |
κρεμήσομαι |
ἐκρεμασάμην |
– |
– |
– |
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
μάρνᾰ-μαι – сражаться |
μαρνᾰ- |
– |
– |
– |
– |
– |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ἐπίστᾰ-μαι – знать |
ἐπιστη-/ |
ἐπιστήσομαι |
– |
– |
– |
ἠπιστήθην |
|
|
|
|
ἐπιστᾰ- |
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
ἔρᾰ-μαι – любить |
ἐρᾰ- |
– |
ἠρᾰσάμην |
– |
ἤρασμαι |
ἠράσθην |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
πέτᾰ-μαι – летать |
πετᾰ- |
– |
– |
– |
– |
– |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
πρίᾰ-μαι – покупать |
πριᾰ- |
– |
ἐπριάμην |
– |
– |
– |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
П р и м е ч а н и е. Глагол δύναμαι имеет два типа приращения: imperfectum medii ἐδυνάμην и ἠδυνάμην, aoristus passīvi ἐδυνήθην и ἠδυνήθην.
