- •Конституциялық құқықтың түсiнiгi, пәнi және тәсiлдерi.
- •Конституциялық құқықтың өзге құқық салаларымен арақатынасы.
- •Конституциялық құқықтың жүйесi.
- •Конституциялық құқықтың қайнар көздерi.Қ құқықтық норма: ұғымы, негiзгi нысандары, ерекшелiктерi.
- •Конституциялық құқықтық норманың түрлерi.Қ құқықтық қатынас: ұғымы, ерекшелiктерi мен түрлерi.
- •1) Мазмұны немесе реттеу пәні бойынша:
- •2) Заңи күші бойынша:
- •5) Құрамындағы көрсетілген ережелердің анықталған-дық, нақтылық дәрежесіне байланысты:
- •Конституциялық құқықтық қатынастардың мазмуны.Қ
- •3) Әрекет ету аумағы бойынша:
- •4) Құрамында көрсетілген ережелердің сипатына байла-нысты:
- •Конституция - конституциялық құқықтық негiзгi қайнар көзi:ң ұғымы, мәнi және заңи қасиеттерi.
- •Конституцияның мазмұны мен қурылымы.
- •28.01.1993 Жылғы Конституцияның қабылдану себептерi мен жалпы сипаттамасы.
- •30.08.1995 Жылғы Конституцияға өзгертулер мен толықтырулар енгiзу.
- •Қр Конституциялық құрлысы: ұғымы, негiздерi.
- •Қазақстан Республикасы-демократиялық, құқықтық мемлекет.Н Республикасы - әлеуметтiк, зайырлы мемлекет.
- •Қазақстан Республикасы - президентiк басқару нысанындағы бiртұтас мемлекет.
- •Қазақстан Республикасының iшкi және сыртқы қызметiнiң түбегейлi қағидалары.Е
- •Жеке тұлғаның құқықтық жағдайының негiздерi: ұғымы, қағидалары, мазмұны.
- •Конституциялық құқықтар мен бостандықтар: түсiнiгi, маңызы, түрлерi.
- •17.Жеке құқықтар мен бостандықтар.
- •Саяси құқықтар мен бостандықтар
- •Әлеуметтiк- экономикалық құқықтар мен бостандықтар.
- •Азаматтық: ұғымы, қағидалары, мағынасы.
- •Қр азаматтығын алу және тоқтатылу негiздерi.
- •Қр азаматтығына қабылдау үшiн қойылатын талаптар.
- •Қр азаматтығына қабылдаудан бас тарту.
- •Азаматтық мәселелерiмен айналысатын адамдар. Олардың өкiлеттiктерi.
- •Балалардың азаматтығы мәселелерi.
- •Азаматтардың негiзгi мiндеттерi.
- •Адам және азаматтың құқықтары мен бостандықтарының кепiлдiктерi.
- •Қазақстан Республикасында шетел азаматтары мен азаматтығы жоқ адамадардың құқықтық жағдайы.
- •Азаматтардың бiрлесу бостандығына құқығы.
- •Сайлау құқығының ұғымы, түрлерi, қағидалары..
- •Сайлау жүйесi: түсiнiгi мен түрлерi.
- •Сайлау органдары.
- •39. Қазақстан Республикасындағы шетел азаматтары мен азаматтығы жоқ адамдардың құқықтық мәртебесi.
- •40. Азаматтардың бiрлесу бостандығына құқығы.
- •41. Қр Президентi – мемлекеттiң басшысы және ең жоғары лауазымды тұлғасы.
- •42. Қр Президентiнiң өкiлеттiгi.
- •43. Қр Президентiн сайлау.
- •44. Қр Президентiнiң актiлерi.
- •45. Қр Президентiнiң қызметiне жасалатын кепiлдiктер.
- •46. Парламенттiң және оның Палаталарының iшкi құрылымы.
- •47. Қр Парламентiнiң мәртебесi, негiзгi функциясы.
- •48. Парламент Палаталарының төрағалары.
- •49. Палаталардың бiрлескен отырысында жүзеге асырылатын Парламенттiң өкiлеттiгi.
- •50. Палаталардың бөлек отырысында шешiлетiн сұрақтар.
- •51. Сенаттың ерекше қарауына жататын мәселелер
- •52. Мәжiлiстiң ерекше қарауына жататын мәселелер.
- •53. Палаталар дербес шешетiн мәселелер.
- •54. Заң шығару процесiнiң кезеңдерi.
- •55. Заң шығару бастамасы құқығы, оның жүзеге асырылуы.
- •56. Жәй заңдарды қабылдау тәртiбi.
- •57. Конституциялық заңдарды қабылдау тәртiбi.
- •58. Қр Конституциясына өзгертулер мен толықтырулар енгiзу.
- •59. Парламенттiң сессиясы. Палаталардың кезектен тыс бiрлескен отырысы.
- •60. Парламенттi тарату негiздерi, тәртiбi.
- •61. Парламент депутаттарының мәртебесi.
- •62. Парламент депутаттарының құқықтары мен мiндеттерi.
- •63. Мәжiлiс депутаттарын сайлау.
- •64. Партиялық тiзiмдер негiзiнде Мәжiлiс депутаттарын сайлау.
- •65. Сенат депутаттарын сайлау. Жетi депутатты тағайындау.
- •66. Парламенттiң тұрақты комитеттерi: құрылуы, құрамы, қызметi, өкiлеттiгi.
- •67 Парламенттiң комиссиялары.
- •68. Үкiметтiң мәртебесi, функциялары, атқарушы органдар жүйесiндегi орны.
- •69. Үкiметтiң құрылуы. Құрамы және құрылымы.
- •70 Үкiметтiң функциялары.
- •71. Үкiмет қызметiн ұйымдастыру.
- •72. Премьер-Министр: мәртебесi, өкiлеттiгi.
- •73. Үкiметтiң актiлерi, нормалар шығару қызметi.
- •74. Үкiметтiң және оның мүшесiнiң орнынан түсуi.
- •75. Конституциялық Кеңестiң мәртебесi, мақсаты мен функциясы.
- •76. Конституциялық Кеңестiң құрылу тәртiбi.
- •77. Конституциялық Кеңестiң төрағасы мен мүшелерiнiң мәртебесi.
- •78. Конституциялық өндiрiс, ұғымы, тәртiбi.
- •79. Конституциялық Кеңестiң шешiмдерi, олардың заңдық күшi.
- •80. Қр сот билiгiнiң конституциялық мәртебесi.
- •82. Қр прокуратура органдарының конституциялық мәртебесi.
- •84. Жергiлiктi өкiлдi органдар: мәртебесi, функциялары. Мәслихаттардың өкiлеттiгi, актiлерi.
- •85. Мәслихат қызметiнiң ұйымдық нысандары.
- •86. Мәслихаттың құрылымы, органдары.
- •87. Жергiлiктi атқарушы органдар: функциялары, мақсаттары, құрылуы.
- •88. Жергiлiктi атқарушы органдардың өкiлеттiгi.
- •89. Мәслихаттар мен әкiмияттар үшiн белгiленетiн негiзгi талаптар мен шектеулер.
- •90. Мәслихаттардың актiлерi.
- •91. Мәслихат жұмысын ұйымдастыру.
- •92. Мәслихат тұрақты комиссияларының қызметi мен өкiлеттiгi. Көпшiлiк тыңдаулар.
- •93. Мәслихат сессиясының төрағасы мен мәслихаттың хатшысы.
- •94. Мәслихат өкiлеттiгiн тоқтату негiздерi.
- •95. Әкiмияттың, әкiмнiң актiлерi.
- •97. Республикалық референдум – тiкелей демократияның нысаны ретiнде.
- •98. Республикалық референдумның пәнi және өткiзiлуi.
- •99. Республикалық референдумның шешiмi, оның заңдық күшi.
- •100. Әкiмшiлiк-аумақтық құрылуы: ұғымы, жүйесi.
- •101. Елдi мекендер және аймақ.
Конституциялық құқықтық норманың түрлерi.Қ құқықтық қатынас: ұғымы, ерекшелiктерi мен түрлерi.
Конституциялық құқықтық норма.Жоғарыда атап кеткеніміздей конституциялық құқық қоғам-дық қатынастардың нақты бір тобына конституциялық құқықтық нормалар арқылы әсер етеді. Конституциялық құқықтық норма – бұл конституциялық құқықтың пәні болып табылатын қатынастарды реттеп, бекітетін жүріс-тұрыс ережесі. Ол конституциялық құқықтық қатынасқа қатысушылардың жүріс-тұрысын анықтайды.
Конституциялық құқықтық нормалардың мынадай негізгі сипаттарын (нышандарын) көрсетуге болады:
- біріншіден, конституциялық құқықтық норма – жалпыға міндетті ереже, яғни ол тұлғалар мен түрлі ұйымдарға қоса мемлекеттің өзі үшін де орындалуы міндетті болып табылады.
- екіншіден, конституциялық құқықтық норма – нысанды анықталған ереже, яғни олар белгілі бір актінің нысанында шығарылады (мысалы, жарлық, қаулы, заң т.б.).
- үшіншіден, конституциялық құқықтық норма – нақты анықталған жүріс-тұрыс ережесі. Бұл оның нақты құқықтар мен міндеттерді, жүріс-тұрысты белгілейтіндігін анықтайды.
- төртіншіден, конституциялық құқықтық норма – мәжбүр-лі ереже, яғни оның орындалуы мемлекеттің ықпалымен, мәжбүр ету күшімен қамтамасыз етіледі.
Конституциялық құқықтық нормалар өзге құқықтық нормалардан бірқатар өзгешеліктермен ерекшеленеді. Нақты айтсақ, конституциялық құқықтық нормалардың ерекшеліктері болып келесілер табылады:
А) конституциялық құқықтық нормалардың негізінде белгілі бір құқықтық қатынастардың түрі пайда болады;
В) конституциялық құқықтық нормалар реттеу пәні бойынша ерекшеленеді. Яғни, конституциялық құқықтың нормалары ерекше сипаттағы, негізгі, фундаменталдық қатынастарды реттейді;
С) қайнар көздері (бастаулары) бойынша ерекшелінеді, яғни конституциялық құқықтық нормалар басқа құқықтық норма-ларға қарағанда мемлекеттің негізгі заңы - Конституцияда көбірек белгіленген. Тиісінше заңи күші де көбінесе жоғарырақ болып келеді;
Д) конституциялық құқықтық нормалар бірнеше бағытты қамтуға арналған;
Е) конституциялық құқықтық нормалар құрылымына қарай ерекшеленеді. Нақты айтсақ, конституциялық құқықтық норма-ларда өзге құқықтық нормаларға қарағанда санкция өте сирек кездеседі;
И) конституциялық құқықтық нормалар көбіне нақты рет-теушілік емес, жалпы реттеушілік сипатта болады. Мұнда мақсат, міндет, анықтама, мәртебе, қағида нормалары көп болады;
К) конституциялық құқықтық нормаларға құрылтайшылық немесе ұйымдастырушылық сипат тән.
Конституциялық құқықтық нормалардың түрлері:
1) Мазмұны немесе реттеу пәні бойынша:
конституциялық құрылыс негіздерін бекітетін нормалар;
жеке адамның құқықтық жағдайының негіздерін бекітетін нормалар;
сайлау құқығы мен сайлау жүйесін бекітетін нормалар;
мемлекеттік биліктің ұйымдастырылуы мен қызметінің қағидаларын бекітетін нормалар;
жергілікті өзін-өзі басқарудың ұйымдастырылуы негіз-дерін бекітетін нормалар.
2) Заңи күші бойынша:
конституциялық - конституцияда көрініс тапқан нормалар
субконституциялық - конституциядан өзге актілерде, яғни заңдарда, Президенттің жарлықтарында, Парламенттің қаулы-ларында, Үкіметтің актілерінде, орталық және жергілікті атқарушы органдардың актілерінде, маслихаттың шешімдерінде, Консти-туциялық Кеңестің қаулыларында және т.б. актілерде көрініс тапқан нормалар. Субконституциялық нормалардың заңи күші конституциялық нормалардан төмен болады.