- •1. Ақша қаражаттары және олардың баламаларын тану, 7 хқес
- •2. Ақшалай қаражаттарды қолдануға қойылатын шектеулер. Ақша қаражаттарына бақылау жасау.
- •3. Ақшалай операциялардың есебін ұйымдастыру.
- •4. Ақша қаражаттырың қозғалысы туралы есепті ұсыну. Операциондық, инвестициялық және қаржылық қызметтен алынатын ақша ағымдарын ұсыну.
- •4. Ақша қаражаттарының жасырын ағымдарын бейнелеу.
- •1. Дебиторлық борыштарды тану және жіктеу.Бастапқы бағалау.
- •2. Сатып алушылар мен тапсырыс берушілердің дебиторлық борыштарының есебі.
- •3. Жеңілдіктер мен тауарлардың қайтарылуы.
- •5. Күмәнді борыштар бойынша резервтерді бағалау әдістері.
- •4. Үмітсіз дебиторлық борыштарды есептен шығару.
- •1.Тәуелді және қауымдасқан компаниялардың дебиторлық борыштарының есебі.
- •2. Қызметкерлердің, жал бойынша, алынуға тиісті сыйақылар бойынша, басқа да дебиторлық борыштары.
- •Салықтық активтер есебі: берілген аванстар; алдағы кезең шығыстары; аяқталмаған құрылыс және басқа активтер.
- •1. Қорларды тану (2 хқес). Қорларды тану критерийлері.
- •Қорларды бағалау. Сатып өткізудің мүмкін болатын таза құны.
- •4. Қорлардың шығыс етілуі.
- •5. Дайын өнімнің, тауарлардың, аяқталмаған өндірістің есебі.
- •6. Қорлар есебінің мерзімдік және үздіксіз жүйелері.
- •7. Қорлардың қоймадағы және бухгалтериядағы есебі. Қорларды есептен шығару бойынша резерв
- •Негізгі құралдарды сатып алу есебі.
- •Кейінгі шығындар: капитализациялау және кезең шығындары.
- •4. Негізгі құралдардың кейінгі есебі: тарихи құны бойынша есепке алу, негізгі құралдарды қайта бағалау.
- •5. Негізгі құралдардың амортизациясы: пайдалы қызмет мерзімдері және есептеу әдістері, оларды есепте бейнелеу.
- •6. Негізгі құралдардың шығыс етілуі: тану және есепте ашып көрсету.
- •Материалдық емес активтерді тану (хқес 38). Бірегейлендіру. Бақылау. Болашақ экономикалық тиімділік.
- •Материалдық емес активтерді сатып алу сәтіндегі бағалау және тану. Кәсіпорында құрастырылған материалдық емес активтердің өзіндік құны.
- •Кәсіпорында жасалған саудалық маркалар, іскерлік бедел.
- •Кейінгі шығындар. Материалдық емес активтерді кейінгі есепке алу моделі.
- •Қайта бағалау құны бойынша есепке алу моделі. Пайдалы қызмет ету мерзімі. Шектелмеген пайдалы қызмет ету мерзімі бар материалдық емес активтер.
- •Материалдық емес активтерді амортизациялау әдістері.
- •Материалдық емес активтерді қолдануды тоқтату және есептен шығару.
- •Материалдық емес активтермен операциялар есебі.
- •36 Хқес қолдану аясы. Орны толтырылған құн.
- •Сату бойынша шығындарды алып тастағандағы әділ құн. 3. Қолдану құндылығы. Басты (генерирущая) бірлік. 4. Құнсызданудың белгілері.
- •5. Құнсызданудан алынатын зиянды тану. 6. Құнсызданудан алынатын зиянды қайта қалпына келтіру (реверсирование). 7. Активтердің құнсыздануының есебін ұйымдастыру.
- •Міндеттемелердің түсінігі және жіктелуі, оларды тану.
- •Қаржылық міндеттемелер есебі: банктік және басқа займдар, дивидендтер мен қатысушылар кірістері.
- •Салықтар бойынша міндеттемелер есебі.
- •Уақытша және тұрақты айырмашылықтар. 5.Уақытша айырмашылықтардың салықтық әсері.
- •6. Басқа да міндетті және ерікті төлемдер бойынша міндеттемелер есебі.
- •7. Кредиторлық борыштар есебі: жабдықтаушылар мен мердігерлерге; еншілес (қауымдасқан, бірлескен) ұйымдарға; филиалдар мен құрылымдық бөлімшелерге; жал бойынша; төленуге тиісті сыйақылар бойынша.
- •8. Зайымдар бойынша шығындарды тану, 23 хқес. 9. Еңбек ақы бойынша қысқа мерзімді кредиторлық борыштар есебі.
- •Түсімді тану критерийі 18 хқес. 2. Мәмілені бірегейлендіру.
- •Тауарларды сатудан, қызмет көрсетуден, пайыздар, лицензиялық төлемдер, дивидендтер түріндегі түсімді тану.
- •4. Кірістер және шығыстар түсінігі. 5. Қаржыландырудан алынатын кірістер есебі. 6. Басқа да кірістер есебі.
- •7. Сатылған өнімдер мен көрсетілген қызметтердің өзіндік құндарының есебі. Кезең шығыстарының есебі. 8. Өзге де шығыстар есебі.
- •9. Қорытынды кірісті немесе зиянды тану, жабылушы жазбалар. 10. Корпоративні табыс салығы бойынша шығындар есебі.
- •Жарғылық капитал есебі: шығарылған акционерлік капитал; салымдар мен пайлар. Төленбеген капитал есебі. Қайта сатып алынған меншікті үлестік құралдар.
- •2. Эмиссиялық кіріс есебі. 3. Ұйымның резервтерінің есебі: резервтік капитал, активтерді қайта бағалау резервтері; шетел валютасын қайта санау резервтері және басқа да резервтер.
- •4. Есепті және өткен кезеңнің бөлінбеген пайдасы. 5. Жабылмаған зиянды есепте және қаржылық есептілікте бейнелеу.
- •8. Бухгалтерлік балансты ұсыну. Балансқа қойылатын ең аз талаптар. 9. Қысқа мерзімді және ұзақ мерзімге жіктеу.
- •10. Пайда және зиян жөніндегі есепке қойылатын талаптар. Пайда және зиян жөніндегі есептің екі нысаны.
- •11. Капиталдағы өзгерістер туралы есептің құрылымы, оның нысаны.
- •12. Ақша қозғалысы туралы есепті құрастырудың тікелей және жанама әдістері.
- •13. Түсініктеме жазбаларда апараттарды ашып көрсету.
- •14. Есеп саясаты түсінігі, оның құрылымы. 15. Есеп саясатындағы өзгерістер. Кейіндетілген жағдайлар.
- •Пәннің оқу әдістемелік қамтамасыздандырылуы Оқулықтар, оқу құралдары және монографиялар
- •Пән тақырыптары бойынша тарату материалдары
- •1010,1020 Шоттардың дебеті бойынша 1-ші тізімдеме
- •1010, 1020 Шоттардың кредиті бойынша журнал-ордер 1
- •Слайд 4 - тмқ бағалау әдісін салыстыру
- •Журнал-ордер 12
- •Қаржылық есеп беру
- •Шоттар жоспары
- •1300 Запастар
- •2 Бөлім. Ұзақ мерзімді активтер. Активті
- •2200 Үлестік қатысу әдісімен есепке алынған инвестициялар.
- •2300 Жылжымайтын мүлікке инвестициялар. /Салымдар/
- •2400 Негізгі құралдар
- •3 Бөлім. Қысқа мерзімді міндеттемелер. Пассивті
- •4 Бөлім. Ұзақ мерзімді міндеттемелер. Пассивті
- •5 Бөлім. Капитал мен резервтер. Пассивті
- •6 Бөлім. Табыстар. Пассивті
- •7 Бөлім. Шығындар. Активті
- •8 Бөлім. Өндірістік шоттар. Активті
1. Қорларды тану (2 хқес). Қорларды тану критерийлері.
Тауарлы-материалдық қорлар субъектiнiң айналымдық қорының негiзгi бөлiгi болып табылады. Нарықтық экономика жағдайында айналымдық қорлардың айналымдылығын жоғарылату маңызды және нақты көрсеткiш болып отыр. Тауарлы-материалдық қорлардың есебі ХҚЕС 2 «Қорлар» стандартымен реттеледі. Осы стандарт қорларды есепке алуда тарихи құн әдісіне негізделген тұжырымдаманы анықтайды. 2-ші «Қорлар» ХҚЕС сәйкес қорлар бұл:
а) қалыпты қызмет барысында сатуға;
ә) өндірістік процесте қолдануға арналған шикізат пен материалдар түріндегі активтер.
Қорларға келесілер жатады:
шикізат пен материалдар;
дайын өнім;
тауарлар; (таурларға қайта сату үшін сатып алынған тауарлар, және қайта сату үшін алынған жер, жабдықтар және т.б. жатады);
аяқталмаған өндіріс;
өзге қорлар.
Материалды қорлардың есебiн жеңiлдету үшiн көптеген кәсiпорындарда материалдарды бiртектi белгiлерi бойынша жинақтаушы номенклатуралар қолданылады. Онда материалдардың жүйеленген тiзiмi көрсетiледi, көбiнесе материалдардың номенклатуралық номерi, атауы, сорты, көлемi, өлшем бiрлiгi және өзге белгiлерi көрсетiледi. Егер онда материал бағасы көрсетiлсе, ол бағалық номенклатура деп аталады.
Қорларды бағалау. Сатып өткізудің мүмкін болатын таза құны.
Материалдарды бағалау материалды қорлар есебiнде маңызды роль атқарады.
ХҚЕС сәйкес қорлар екі көрсеткіштің ең төменгісімен өлшенуі тиіс: өзіндік құны және таза өткізу құны бойынша.
Қорлардың өзіндік құны барлық сатып алу, өңдеу және қорларды ағымдағы жағдайға келтіру мақсатында жұмсалған шығындарды қамтиды.
Сатып алу шығындарын сатып алу бағасы, импорттық баждар мен басқа да салықтар және тасымалдау, өңдеу және басқа да қорларды сатып алуға тікелей қатысты шығындар құрайды. Сауда кемітулері, өтемдер және басқа да ұқсас баптар сатып алу шығындарын анықтау барысында шегеріледі.
Материалдардың қозғалысы күнделiктi кiрiс және шығыс құжаттары негiзiнде рәсiмделгендiктен, ағымдық есепте алдын ала бекiтiлген қатаң бағалар, яғни есептiк бағалар қолдану қажеттiлiгi туады. Нақты өзiндiк құнның есептiк өзiндiк құннан ауытқуы (+,-) сомалық түрде есептеледi, содан кейiн оның проценттiк қатынасы шығады. Мұндай ауытқулар әрбiр номенклатуралық номер бойынша емес материалдар тобы бойынша есептеледi.
Сатып алудың нақты құны. Қорларды бағалау әдістері.
ХҚЕС сәйкес қорларды бағалаудың келесі әдістері қолданылады:
Орташа құн әдiсi;
Фифо әдiсi;
Ерекше ұқсастыру әдiсi.
Бағалау әдiсiн таңдау оның бухгалтерлiк балансқа, қаржылық-шаруашылық есеп беру туралы есеп беруге, табыс салығы мен басқару шешiмдерiн қабылдауға әсерiне байланысты жүргiзiледi.
4. Қорлардың шығыс етілуі.
Материалдар шаруашылық субъектінің ішіндегі цехтарына, бөлімшелеріне, өзінің аумағы (территориясы) сыртындағы шаруашылықтарына, сондай-ак басқа ұйымдарға үлгілі түрі М-15А "Материалдарды босату (ішкі ауыстыру) талап жүк құжаты" бойынша босатылады. "Материалдарды босату (ішкі ауыстыру) талап жүк құжаты" екі дана етіліп жазылып, оған бас бухгалтердің немесе ол сенім білдірген тұлғаның қолы қойылуы қажет.
Егер материалдар қоймадан субъектінің өзінің шаруашылықтарына (цехтарына, бөлімшелеріне) босатылатын жағдайда ұлгілі түрі М-15А "Материалдарды босату (ішкі ауыстыру) талап жүк құжатының" бір данасы материалдарды алушыға беріледі де, ал екінші данасы коймада қалдырылып, кейіннен бухгалтерияға табыс етіледі. Бұл жағдайда толтырылатын құжаттарды материалдарды босататын қойманың (цехтың) сол материалдарға жауапты тұлғасы толтырады.
Үйлерді, ғимараттарды, құрылыстарды бұзғаннан, бел шектегеннен алынатын іске жарамды материалдарды кіріске алу үшін үлгілі түрі М-35 санды АКТ толтырылады.