- •2.Мемлекет жане кукык теориясынын адистери. Мемлекет жане кукык теориясынын жалпы жане жеке гылымдык адистери. Мемлекеттик-кукыктык кубылыстарды зерттеудин диалектикалык адистери.
- •31.Кукыкты угынып тусинудин осы замангы гылыми жолдары. Табиги кукык теориясы жане онын кукыктык практика ушин манызы.
- •32. Кукык функциялары: реттеуши, коргаушы, тарбиелик кызмети, идеологиялык.
- •33 Кукык принциптери (кагидаттары). Кукыктын жалпылык жане арнаулы кагидаттары. Кукыктык тажирибе ушин кукык кагидаттарынын манызы.
- •34 Кукык мани жане белгилери. Кукык аныктамасы.
- •35.Кукык жане зан: уксастыктары мен озгешеликтери. Кукык пен заннын кукыктык тажирибе ушин озгешилигинин мани.
- •36 Когамнын алеуметтик жуйесиндеги алатын орны. Моральдин, адет-гурыптын жане диннин кукыктык нормага асери.
- •37 Кукык нормасынын тусиниги. Кукык нормасынын белгилери мен турлери.
- •38 Кукык нормасынын логикалык курылымы. Нормативтик кукыктык актинин бабы мен кукык нормасынын аракатынастылыгы.
- •39 Кукыктын кайнар коздери жане онын турлери.
- •40.Казакстан Республикасында колданылып журген кукыктын жалпы сипаттамасы (кр Конституциясынын 4-ши бабы).
- •41.Нормативтик-кукыктык акти жане онын турлери. 1998 жылгы 28 наурыздагы кр “Нормативтик – кукыктык акт туралы заны”.
- •42Нормативтик-кукыктык актинин уакытка, кенистикке жане субъектилери бойынша куши.
- •43.Зан жане жогары зандык куши. Зан турлери.
- •Букара-жария кукыгы жане жеке кукык. Зан тажирибеси ушин кукыктын букара – жария жане жеке кукык болып болинуинин мани.
- •45. Кукыкты жузеге асыру жане онын турлери.
- •46 Кукык колданудын сатылары жане онын турлери. Кукык колдануга койылатын талаптар. Кукыктык колдану актилери жане олардын турлери.
- •47 Кукык жуйеси. Кукык жуйесинин курлымдык элементтери.
- •48 Кукык саласы. Кр-сы кукыгынын негизги салаларынын кыскаша сипаттамасы.
- •49 Кукык жане мораль: бирлиги, айырмашылыгы, озара арекеттесуи, кайшылыктары.
- •50 Кукык жуйеси мен зандар (заннама) жуйесинин аратыстылыктары.
- •51 Кукыктык катынастардын объектилери: тусиниги мен турлери.
- •52 Объективтик кукык жане субъективтик кукык.
- •53 Нормативтик-кукыктык актилер жане кукык колдану актилери
- •54 Кукыктагы олкылыктар (актандактар), оларды болдырмаудын тасилдери.Кукык аналогиясы (уксастыгы) мен зан уксастыгы
- •55 56 Кукык нормаларын тусиндиру: тусиниги жане субъектилери, тасилдери мен колемдери бойынша турлери.
- •57 Кукыктык сана: тусиниги, курылымы, турлери.
- •58 Кукыктык сана жане кукыктык мадениет. Кукыктык немкурайлык (нигилизм). Кр кукыктык тарбиени тиимди жузеге асырудын маселелери.
- •59 Кукыктык тарбие: тусиниги, нысандары, адистери. Кукыктык жалпыга бирдей оку. Кр-да кукыктык жалпыга бирдей оку туралы заннамага жалпылама сипаттама.
- •60 Кукык пен кукыктык сананын озара байланыстары. Кукык шыгармашылык исин колдануда, тусиндируде кукыктык сананын аткаратын роли.
- •61. Кукыктык катынастар: тусиниги мен белгилери.
- •Кукыктык катынастар жане когамдык катынастар. Кукыктык катынастардын турлери.
- •64. Кукыктык катынастардын мазмуны. Субъективтик кукык пен зан алдындагы жауаптылык.
- •65. Кукык нормасы мен кукыктык катынас.
- •66. Зандык айгактар жане олардын жиктелуи.
- •70. Кукыкка карсы минез-кулык: тусиниги мен белгилери.
- •71. Занды минез-кулык: тусиниги мен турлери
- •72. Кукык бузушылык: тусиниги, негизги белгилери, курамы.
- •73.Кукык бузушылык турлери. Кукык бузушылыктардын себептери, оларды болдырмау жолдары.
- •74.Зан алдындагы жауаптылык: тусиниги, белгилери жане турлери.
- •75.Зан алдындагы жауаптылык пен мемлекеттик ырыктандыру жане кукык бузушылыктын жолын кесу шаралары.
- •76. Казакстан Республикасынын колданыстагы зандары жуйесинде Конституциянын алатын орны. Казакстан Республикасы Конституциясынын тикелей колданылуы.
- •77.Когамнын кукыктык жуйеси: тусиниги мен курылымы.
- •78.Роман-Германдык кукыктык жуйе.
- •79.Агылшын-американдык жуйе.
- •80.Дастурли –дини кукыктык жуйе.
- •81. Кр Конституциясы бойынша адам жане азамат кукыктары мен бостандыктары.
- •83.Мемлекет, саясат, кукык жане экономика. Олардын озара байланыстары мен арекеттесулери.
- •86. Кукык шыгармашылык: тусиниги, кагидаттары, турлери.
- •87. Казакстан Республикасындагы зан шыгармашылык иси: тусиниги, сатылары. Зан техникасы.
- •88.Зандарды жуйелеу, олардын турлери.
- •89.Кукык жуйеси жане зан жуйесинин аракатынасы.
- •90. Кодификация жане инкорпорация: тусиниги, турлери. Кр кодификациялау исинин дамуы.
31.Кукыкты угынып тусинудин осы замангы гылыми жолдары. Табиги кукык теориясы жане онын кукыктык практика ушин манызы.
Жалпы, кукык дегенимиз - жалпыга бирдей миндетти, мемлекет кушимен камтамасыз етилген, адамдар арасындагы катынастарды реттеуге багытталган журис-турыс ережесинин жиынтыгы.
Кукыктын тусиниги туралы артурли козкарастар бар. Онын себеби, кукык - коп кырлы амбебап кубылыс. Кукык теориясында кукыктын пайда болуы туралы бирнеше теориялар бар. Олар:
Кукыктын шыгуы туралы нормативтик теориянын негизин салушы немис галымы Ганс Кельзен. Бул теория бойынша кукык - когамдык катынастарды реттеуге багытталган нормалардын, зандардын жиынтыгы.
Алеуметтик теория.Негизин калагандар: Стучка, Кечекиян. Бул теория бойынша кукык - тек кана нормалардын жиынтыгы гана емес, когамдык катынастардын кориниси де болып табылады. Бул теория негизинен кенестик кезенде калыптаскан нормативтик кукык теориясынын кемшиликтерин жою ушин пайда болган.
Психологиялык теория бойынша кукык - баскарылуга икемдик танытатын адамдардын сезимдерин реттеуге багытталган кубылыс болып табылады (Петражицкий).
Либертарлык теория негизин салушы: Ладик Симбатович Версасиянс. Бул теория кукыктын шыгуы туралы таптык теория мен нормативтик теория ортасындагы келистируши теория болып табылады.Бул теория табиги - кукыкты да алеуметтик кукык теориясында мойындайды.
Табиги-кукыктык теория (Аристотель, Т.Гобсс, Ж.Ж.Руссо, Д.Локк, А.Радищев т.б.). Бул теория бойынша кукык - адамнын тумысынан пайда болатын адилдик, тендик кагидасына негизделген бостандыктын не еркиндиктин олшеми болып табылады. Бул теориянын негизин салушылардын пикирлери бойынша кукык пен зан бир магынада танылмайды. Кукык ен жогаргы кулыктылык кундылыктар ретинде заннамага караганда бастапкы болып саналады, адамнын туа биткен кориниси ретинде багалануы тиис. Табиги кукыкка сай келмей кабылданган зандар адам кукыктарынын аякка тапталуына жол ашады, тоталитарлык жуйени калыптастыруы мумкин.
32. Кукык функциялары: реттеуши, коргаушы, тарбиелик кызмети, идеологиялык.
Кукыктын алеуметтик максаты онын аткаратын кызметинен байкалады. Онын кызмети когамдык катынастарга, адамдардын минез-кулкына, ис-арекеттерине асер етуге багытталады. Кукык кызметинин негизги багыттары мыналар:
1) Реттеу кызмети - когамдык катынастардын удайы илгери дамып, ныгаюын камтамасыз етуге тигизетин ыкпалы.
2) Тыйым салу кызмети. Кукыктык нормалар жеке адамнын, когамнын жане мемлекет органынын зиянды ис-арекеттерине тыйым салады. Зиянды ис-арекеттердин алдын алуга арналган кукыктык нормалар адамдарга, уйымдарга миндет жуктейди, зиянды истен сактандырады, кукыктык нормалардын кагидаларын бузбауды талап етеди;
3) Занды игиликтерди коргау кызмети. Адамдарга, уйымдарга, бирлестиктерге кукыктар мен бостандыктар белгили бир игиликти пайдалану ушин, оз кажетин (рухани, материалдык, т.с.с.) канагаттандыру ушин бериледи. Мысалы, аркимнин озинин жеке басынын бостандыгына кукыгы бар. Оган ешким кол суга алмайды. Егер адамды зансыз бас бостандыгынан айыратын болса, кинали адам кукыктык жауапка тартылады. Занда козделген реттерде гана жане тек соттын немесе прокурордын руксатымен туткындауга жане камауда устауга болады. Сонын озинде де туткындалган адамга сотка шагымдану кукыгы бериледи. Тургын уйге кол сугылмауы керек. Соттын шешиминсиз тургын уйден айыруга жол берилмейди. Занга сайкес пайда болган меншикти мемлекет коргайды. Соттын шешиминсиз ешкимди де оз мулкинен айыруга болмайды. Касипкерликпен шугылдану -азаматтардын негизги кукыктарына жатады. Мемлекет касипкерлик кызмет еркиндигине кепилдик береди жане оны коргау мен колдауды камтамасыз етеди.
Кукыктык нормалар адамдардын, уйымдардын, бирлестиктердин кукыктары мен бостандыктарын паш етумен катар, оларды коргау жолдарын, адистерин, мумкиндиктерин жан-жакты карастырады.
4. Кукыктын тарбиелик кызмети де ерекше. Кукыктын нормалары адамдардын санасына асер ету аркылы кукыктык мадениетти калыптастырады. Сонымен катар, кукык занды бузудын алдын алу кызметин де аткарады. Осы айтылгандар кукыктын экономикалык, алеуметтик, идеология салаларындагы кызметине жатады. Осыларга коса кукык мемлекетти, когамды жане азаматтардын занды мудделерин коргау кызметин де жузеге асырады.
КУКЫК КЫЗМЕТТЕРИ
Алеуметтик.Тарбиелеу.Реттеу. Экономикалык .Алдын алу . Коргау.Саяси.Сактандыру