19. Postanie I cele organizacji narodów zjednoczonych.

Zgodnie z ustaleniami konferencji Wielkiej Trójki w Jałcie(luty 1945) 25 kwietnia w San Francisco odbyła się konferencja założycielska ONZ.W obradach wzięło udział 46 reprezentantów państw koalicji antyhitlerowskiej(delegacja polska nie wzięła udziału- nie unormowane władze polskie).Pod koniec czerwca została podpisana Karta Narodów Zjednoczonych – po jej ratyfikacji w ciągu 4 miesięcy przez 51 państ,24 października 1945 r. formalnie powstała Organizacja Narodów Zjednoczonych z siedzibą w Nowym Jorku. W Kracie Narodów Zjednoczonych określono cele działania Organizacji: zapewnienie pokoju i bezpieczeństwa światowego, rozwój współpracy polityczne,gospodarczeh, kulturalnej między narodami.

Struktura ONZ:

-Rada Bezpieczeństwa-organ naczelny, pięciu stałych członków(USA, ZSRR, Francja, Wielka Brytania, Chiny)-jednomyślność w podejmowaniu decyzji, prawo weta; niestali członkowie w liczbie 10 z kadencją dwuletnią bez prawa weta;

-Zgromadzenie Ogólne-zasiadają przedstawiciele państw członkowskich na zasadzie równości-kieruje Sekretariat z sekretarzem generalnym

-Specjalne organy ONZ: Rada Powiernicza(kontrola i zarząd nad terytoriami pod administracją ONZ), Rada Gospodarczo-Społeczna(rozwiązywanie międzynarodowych problemów ekonomicznych, zdrowotnych, praw człowieka i innych). Współpracowały z Radą: Międzynarodowa Organizacja Pracy(ILO), Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki, i Kultury (UNESCO), Światowa Organizacja Zdrowia(WHO) i inne.

-Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości z siedzibą w Hadze (rozwiązywanie międzynarodowych spraw prawnych).

ONZ odgrywa ważną rolę we współczesnym świecie. Mimo wielu sytuacji kryzysowych stoi na straży ładu i bezpieczeństwa zbiorowego ,próbuje rozwiązywać globalne problemy(walka z głodem, przemocą, terroryzmem, także państwowymi), wojska ONZ interweniują na terenach, gdzie dochodzi do konfliktów zbrojnych, pełną misje pokojowe w rejonach konfliktu(Palestyna ,Syria, Cypr, Korea , była Jugosławia i inne)

20. Zimna wojna,

(od angielskiego Cold War), umowne określenie stosunków pomiędzy państwami zachodnimi a ZSRR i grupąpaństw socjalistycznych po II wojnie światowej. Za początek zimnej wojny przyjmuje się przemówienie W.L.S. Churchilla wygłoszone w Fulton 5 marca 1946, w którym zaatakował ekspansjonizm ZSRR i wezwał Zachód do zjednoczenia sił przeciwko rozprzestrzenianiu się komunizmu.

Do końca lat 40. narastało napięcie w stosunkach międzynarodowych, m.in. zlikwidowana została demokracja w państwach Europy Środkowej i Wschodniej, na co odpowiedzią ze strony Zachodu była doktryna Trumana i utworzenie NATO (1949) oraz lokalnych sojuszy wojskowych w Azji i strefie Oceanu Spokojnego.

21. Doktryna Trumana

– program polityki zagranicznej USA, sformułowany przez prezydenta Harry'ego S. Trumana i przedstawiony 12 marca 1947 roku w orędziu do Kongresu. Doktryna głosiła, że USA powinny pomagać narodom, które przeciwstawiają się presji zewnętrznej lub próbom przejęcia siłą władzy nad nimi przez uzbrojone mniejszości. Choć nie było to powiedziane wprost, doktryna odnosiła się do Związku Radzieckiego. Czasem określano tę doktrynę mianem doktryny powstrzymywania ZSRR. Odnosiła się pierwotnie do Grecji i Turcji - 22 czerwca 1947 roku Truman podpisał akt, przekazujący 400 mln dolarów na ekonomiczną i wojskową pomoc dla tych krajów (250 mln dolarów dla Grecji i 150 mln dolarów dla Turcji).

Doktryna stała się trwałą zasadą polityki zagranicznej USA, oznaczała ostateczne zerwanie z odradzającą się po wojnie polityką izolacjonizmu USA.