40.Мемлекет пен қоғамның өзара қатынасы.

Жауабы: Қоғам – бұл, кең мағынада, адамдардың бірлескен қызметінің тарихи қалыптасқан нысандарының жиынтығы немесе, тар мағынада, әлеуметтік жүйенің тарихи нақты типі, қоғамдық қатынастардың белгілі бір нысаны.

Мемлекет – бұл саяси биліктің саяси – аумақтық, егеменді түрде ұйымдастырылуы.Мемлекет қоғамға қатысты оның істерін шешу, басқару құралы рөлін атқарады.

41. Мемлекетке дейінгі кезеңдегі нормаларға жалпы сипаттама.

Жауабы: Мемлекетке дейіңгі әлеуметтік нормалардың ерекшелігі болып олардың адамдардың күнделікті өміріне сіңе отырып рудың, тайпаның әлеуметтік – экономикалық біртұтастығын көрсетуі және қамтамасыз етуі табылады. Бұл еңбек құралдарының жетілмегендігімен, оның өндіру деңгейінің төмендігімен байланысты болды. Осыдан барып бірлесіп өмір сүру, қоғамдық меншікті қалыптастыру, өнімдері теңдік негізінде бөлу қажеттігі туындады, ал бұл жағдай, өз кезегінде, алғашқы қауымдық қоғам нормаларының табиғатына әсерін тигізді.

Мемлекетке дейінгі кезеңде болған нормалардың белгілері:

1. алғашқы қауымдық қоғамдағы қарым – қатынастар ең алдымен әдет – ғұрып нормаларымен, яғни, ұзақ уақыт бойы қолдану нәтижелерінде әдетке айналған, тарихи қалыптасқан жүріс – тұрыс ережелерімен реттелген;

2. жазбаша нысандағы көрнісі болмастан, адамдардың жүріс – тұрысы мен санасына өмір сүрген;

3. әдеттің, сонымен қатар, сендіру және мәжбүрлеу( рудан қуу) шараларымен қамтамасыз етілген;

4. оларда негізгі реттеу тәсілі болып тыйым (табулар жүйесі, құқықтар мен міндеттердің болмауы) табылған;

5. олар ру мен тайпаның барлық мүшелерінің мүдделерін білдірген.

42.Құқықтың түсінігі және белгілері.

Жауабы:Құқық – бұл қоғамдық қатынастарды реттеуге бағытталған, мемлекетпен орнықтыратын және қамтамасыз етілетін, жалпыға міндетті, формалъды анықталған заң нормаларының жүйесі.

Құқықтың белгілері:

1. еріктілік сипаты;

2. жалпыға міндеттілігі;

3. нормативтілігі;

4. мемлекетпен байланысы;

5. формальды анықталғандығы;

6. жүйелігі;

43.Құқықтың мақсаты.

Жауабы:Құқықтың қоғамдық жоғары мақсаты қоғамдағы бостандықты нормативитік тәртіпте қамтамасыз етуінен және кепілдеуінен, әділеттікті қалыптастыруынан, қоғамдық өмірден қателіктер мен өз бетімен кетушіліктерді жоя отырыа, қоғамдағы экономикалық және рухани факторлардың әрекет етуіне мейлінше жағдай жасауынан көрніс табады.

44.Құқықтың құндылығы.

Жауабы:Құқықтың құндылығы – бұл құқықтың азаматтардың және жалпы қоғамның әлеуметтік әділетті қажеттіктері мен мүдделерін қамтамасыз ету құралы мен мақсаты ретінде қызмет ете алу қабілеті.Құқықтың әлеуметтік құндылығының төмендегідей негізгі көрністерін атап өтеуге болады:

1. құқық адамдардың әрекеттеріне ұйымдастырушылықты, тұрақтылықты үйлесімділікті дарыта отырып, олардың бақылауын қамтамасыз етеді, осы арқылы ол қоғамдық қатынастарға реттеушілік элементін енгізе отырып, оларды өркениетті құбылысқа айналдырады;

2. құқық тұлғалардың ерекше мүдделерін үйлестіру арқылы олардың жүріс – тұрысы мен қызметіне әсерін тигізеді, яғни, құқық жеке мүдделерді басып – жаншымайды, керісінше, оны қоғамдық мүддемен үйлестіреді;

3. құқық тұлғаның қоғамдағы бостандығын көрсетуші және анықтаушы болып табылады және осы бостандықтың шегін, шамасын анықтайды;

4. құқық әділеттілік идеясын көрсету қабілетіне, ие, яғни, құқық материалдық игіліктердіңдұрыс және әділетті бөлуінің талаптарын орнықтырады, барлық азаматтардың заң алдындағы теңдігін бекітеді;

5. құқықтық тәсілдер халықаралық және ұлтаралық сипаттағы мәселелерді шешудің негізгі және жалғыз құралы болып табылады.