Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
пособие по древнегреческому языку.doc
Скачиваний:
3
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
2 Мб
Скачать
☆

Текст для чтения и перевода:

Περὶ τῆς τυραννίδος.

Τυραννίδες ἦσαν ἐν Ἀϑήναις ϰαὶ ἐν Κορίνϑῳ ϰαὶ ἐν ἄλλαις τῆς Ἑλλάδος χώραις. Οἱ δὲ παλαιοὶ τὴν τυραννίδα ἀδιϰίας ἀρχὴν λέγουσιν· οἱ γὰρ τύραννοι ἐϕυγάδευον ἀγαϑοὺς πολίτας ἐϰ τῆς πατρίδος ϰαὶ ἐϕόνευον τοὺς ἐναντίους ϰαὶ ϰατέλυον τοὺς νόμους. Πλάτων δὲ ὁ ϕιλόσοϕος τὸν τύραννον λέγει δοῦλον τῶν ἐπιϑυμιῶν ϰαὶ ϰόλαϰα τῶν πονηρῶν. Ἱππίας, ὁ τῶν Ἀϑηναίων τύραννος, ϰαὶ οἱ πολλοὶ τῶν Ἑλλήνων τύραννοι ἐχϑροὶ ἦσαν τοῖς πολίταις. Οἱ γὰρ Ἀϑηναῖοι ἔστεργον τὴν πατρίδα ϰαὶ ἐλευϑερίαν ϰαὶ οὐϰ ἐπίστευον ταῖς τυραννίσιν· ὕστερον δὲ ϰατὲλυον ϰαὶ τὰς ἄλλων Ἑλλήνων τυραννίδας.

Упражнения:

  1. Прочитать и перевести следующие предложения:

1. Ὑπὸ τῶν ποιητῶν ὁ μὲν ἥλιος τῆς ἡμέρας λαμπὰς λέγεται, ἡ δὲ σελήνη τῆς νυϰτός. 2. Ἐν τῷ γυμνασίῳ οἱ παῖδες ϰαὶ οἱ νεανίαι ἔσπευδον τῶν ἄλλων δεξιότητι ϰαὶ ταχύτητι τῶν ποδῶν περιγίγνεσϑαι. 3. Ὁ μὲν παιὰν ἆσμά ἐστιν εἰς τὸν Ἀπόλλωνα ἢ τὴν Ἄρτεμιν, ὁ δὲ διϑύραμβος ᾄδεται τὸν Διόνυσον. 4. Χάρις μὲν χάριν τίϰτει, ἡ δ' ἔρις ἔριν. 5. Οἱ στρατιῶται τὰ μὲν δόρατα ἐν ταῖς δεξιαῖς, τὰς δὲ ἀσπίδας ἐν ταῖς ἀριστεραῖς εἶχον. 6. Ἄχαριν ἄνϑρωπον οὐ στέργομεν. 7. Οἱ ὁπλῖται ϰόρυϑας ἔϕερον ϰαὶ ϑώραϰας ϰαὶ ϰνημίδας ϰαὶ ἀσπίδας ϰαὶ λόγχας ϰαὶ μαχαίρας. 8. Οἱ πένητες παῖδες ἀγαϑὴν τροϕὴν οὐϰ ἔχουσιν. 9. Οἱ ϕιλοπατρίδες πολλάϰις περὶ τῆς δημοϰρατίας διαλέγονται. 10. Αἱ τῶν Αἰγυπτίων ὑψηλαὶ πυραμίδες ϑαυμάσιαί εἰσιν. 11. Ἄγει πρὸς ϕῶς τὴν ἀλήϑειαν χρόνος.

2. Выписать из предложений имена существительные III склонения с основами на переднеязычные звуки, определить род, падеж, число.

3. Просклонять: ἡ ὑψηλὴ πυραμίς, τὸ Ἑλληνιϰὸν γράμμα, ὁ πένης παῖς.

Существительные III склонения с основой на ντ.

В одних словах с основой на ντ форма nom. sing. сигматична: ντ перед сигмой выпадает, вызывая растяжение корневого гласного звука (ᾰ — ᾱ, ε — ει, ο — ου), в других асигматична: конечное τ основы отпадает, а корневой гласный удлиняется. В dat. pl. перед окончанием σι(ν) ντ выпадает, вызывая растяжение корневого гласного. Образцы: ὁ ὀδούς (основа ὀδοντ) зуб, ὁ γίγας (основа γιγαντ) гигант, ὁ γέρων (основа γεροντ) старик.

Текст для чтения и перевода:

Περὶ ᾍδου.

Ἑρμῆς, ὁ ἄγγελος, ϰατὰ τὴν τῶν παλαιῶν Ἑλλήνων γνώμην, πάντας πέμπει εἰς Ἅιδου· τέϰνα ϰαὶ γέροντας, ἄνδρας ϰαὶ γυναῖϰας, πλουσίους ϰαὶ πένητας, ἐλευϑέρους ϰαὶ δούλους, σώϕρονας ϰαὶ ἄϕρονας, διϰαίους ϰαὶ ἀδίϰους, ἑϰόντας ϰαὶ ἄϰοντας. Διϰασταὶ δ' ἐν ῞Αιδου εἰσὶ Μίνως ϰαὶ Αἰαϰὸς ϰαὶ Ῥαδάμανϑυς. Πάντας τοὺς πονηροὺς ϰολάζουσιν, τοὺς δ' ἀγαϑοὺς εἰς τὸ Ἠλύσιον πεδίον ϰαὶ εἰς τὰς τῶν μαϰάρων νήσους πέμπουσιν. Ὁ γὰρ ϑάνατος ἅπασι τοῖς χρηστοῖς ἀνϑρώποις τελευτή ἐστι πασῶν τῶν λυπῶν ϰαὶ πόνων. Πλούτωνι ϰαὶ Περσεϕόνῃ, τοῖς ἐν ῞ᾼδου ϑεοῖς, τὰ μέλανα ἱερεῖα χαρίεντά ἐστιν.

Упражнения:

1. Прочитать и перевести следующие предложения:

1. Ἐξ ὄνυχος λέοντα γιγνώσϰεις. 2. Ἡ τῶν λεόντων ῥώμη ἐστὶν ἐν τοῖς ὀδοῦσι ϰαὶ ἐν τοῖς ὄνυξιν. 3. Πιστεύετε τοῖς σώϕροσι γέρουσιν. 4. Χρόνος ἅπαντα εἰς Λήϑην ἄγει. 5. Πάσης τέχνης ἀρχὴ χαλεπή. 6. Ἑϰόντα χρὴ τοῖς νόμοις πείϑεσϑαι· ἄϰουσι γὰρ ζημία ἐπιβάλλεται. 7. Ἀλεξάνδρου βασιλεύοντος ἡ Ἑλλὰς τοῖς Μαϰεδόσιν ἐδούλευεν. 8. Ὁ ἄγγελος ἄϰων τῷ στρατηγῷ ἀγγέλλει τὴν τῶν πολεμίων νίϰην. 9. Ἀλέξανδρος τῶν ἑταίρων πειϑόντων νυϰτὸς τοῖς πολεμίοις ἐπιϕέρεσϑαι «Οὐ ϰλέπτω, — ἔλεγε, — τὴν νίϰην». 10. Χαίρετε μὲν μετὰ χαιρόντων, ϰλαίετε δὲ μετὰ ϰλαιόντων. 11. Καλόν γε ϰαὶ γέροντι μανϑάνειν σοϕά. 12. Τῶν τῶν Περσῶν τριήρων πλησιαζουσῶν οἱ Ἀϑηναῖοι ὑπὲρ τῆς ἐλευϑερίας μάχεσϑαι παρεσϰευάζοντο. 13. Οὐ χρὴ ἀποβλέπειν εἰς τὸν λέγοντα, ἀλλ' εἰς τὰ λεγόμενα.

2. Выписать из предложений имена существительные III склонения с основой на ντ, определить род, падеж, число.

3. Просклонять: ὁ ϕοβερὸς λέων, ὁ λέγων μαϑητής, ὁ μαρμαρόεις ἀνδριάς.

Существительные III склонения с основой на σ.

Форма nom. sing. асигматична, конечная сигма принадлежт основе. При склонении сигма между гласными выпадает, вызывая слияние этих гласных по общим правилам; сигма выпадает также в dat. pl. перед окончанием σι(ν). Гласные ε и ο чередуются. Образец: τὸ γένος (основа γενοσ / γενεσ) род. В словах мужского и женского рода с основой на сигму в nom. sing. этой сигме предшествует долгий гласный звук, в остальных падежах — краткий. Среди таких слов находятся и собственные имена на γένης, σϑένης, ϰράτης, ϰλῆς. Образцы: ἡ αἰδώς (основа αἰδοσ) стыд, ἡ τριήρης (основа τριηρεσ) триера, Σωϰράτης (основа Σωϰρατεσ) Сократ.