Жүйелік блок

Компьютердің негізгі құрылғысы – жүйелік блок. Ол тік қораптың ішіне салынған. Оның ішінде дербес компьютердің негізгі түйіндері орналасқан. Жүйелік блоктың құрамына кіретіндер:

• процессор;

• жедел жад (RAM);

• тұрақты есте сақтау жады (ROM);

• қоректендіру блогы;

• енгізу-шығару порттары;

• ақпарат тасушылар.

Бұлар жүйелік блоктың ішінде жатқан құрылғылар болғандықтан ішкі құрылғылар деп аталады. Ал сыртына қосылатын құрылғылар сыртқы құрылғылар деп аталады.

Монитор

Монитор – бейнелерді экранға шығаруды жасақтайтын аспаптан (мыс., электрондық сәулелік трубкадан) және ішкі схемалардан тұратын құрылғы. Оны кейде бейнеблок деп те атайды. Диалогтық дисплейге қарағанда, мониторда жедел енгізу және экранда ақпарат өңдеу құралдары болмайды. Ол пайдаланушыға экрандағы бейнені тек көріп-бақылауға мүмкіндік береді. Монитордың құрамына сәуле жарықтығын өзгертетін сигналдардың бейнекүшейткіштері, жайма генераторы, қоректендіру бөлшегі және оларды басқару схемалары кіреді. Ал кескін құрастыру бөлшегі дербес компьютердің басқа жерінде (жүйелік блогында) орналасады.

Пернетақта

Пернетақта – әріптік-сандық ақпаратты енгізуге арналған, сонымен қатар, басқару қызметін атқаратын компьютердің сыртқы құрылғысы. Ол дербес компьютердің ажырамас бөлігі болып саналады. Windows 98 жүйесінің шығуымен, алғашында 101 пернелі болған пернетақта пернелері 104-ке көбейді.

Қазіргі таңда мультимедиалық деп аталатын пернетақталар да кездеседі. Оны бұл пернетақталардағы қосымша пернелер мен құрылғылардан байқаймыз. Пернелердің ішінен мынадай пернелерге назар аударайық: CD-ROM – ды басқаратын пернелер, сервис-провайдерге қосылуды инициализациялайтын перне және дыбысты реттеушіні басқаратын және өзге де пернелер. Қосымша құрылғыларға: трекбол, PMCIA интерфейсінің порты, сенсорлы панель, микрофон, және кейде динамикалар да кіреді.

пернелікпен бірге ЭЕМ-ді басқаруға арналған. Бұл - тегіс стол бетімен жылдам жылжи алатын, қажет болған­да оның екі-үш батырмасының бірін баса отырып, белгілі бір әрекетті орындауға болатын қолмен басқарылатын тішкене тетік.

Тінтуір (Тышқан)

пернелікпен бірге ЭЕМ-ді басқаруға арналған. Бұл - тегіс стол бетімен жылдам жылжи алатын, қажет болған­да оның екі-үш батырмасының бірін баса отырып, белгілі бір әрекетті орындауға болатын қолмен басқарылатын тішкене тетік.

Қазіргі таңдағы әрбір компьютерді, әсіресе мультимедиалық компьютерді тінтуірсіз елестетуге болмайды. Бүгін күні адамдар тінтуірді перетақтамен салыстырғанда жиі пайдаланады. Тінтуірмен әріптер мен сандарды енгізуден өзге барлық операцияларды орындаймыз.

Тінтуірдің екі түрі болады: үш батырмалы және екі батырмалы. Қазіргі кезде екі батырмалы тінтуір жиі қолданылады. Себебі ортадағы батырма жұмыс кезінде көп пайдаланылмайды.