Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Нурсулу энто шпор 50.docx
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
156 Кб
Скачать
☆

73.Диірмен қан көбелегінің биологиялық ерекшеліктері, зияндылығы және оған қарсы күрес шаралары.

Диірмен қан көбелегі – Ephestia (Anagasta) kuchniella Zell. ( Қан көбелектер тұқымдасы- Pyralidae, қабыршақ қанаттылар отряды – Lepidoptera). Ұн комбинаттарының, жарма зауыттарының тұрақты тұрғыны. Қанатын жазғанда 17-27 мм.Алдыңғы қанаттары сұр қорғасын түстес және әлсіз көрінетін көлденең жолақтары мен қара нүктелері бар. Артқы қанаттары - ақшылдау, шеттері қара. Жұлдызқұрттардың ұзындығы 20-25 мм. Қоректенуі жағынан – ақшыл-жасыл, жасылдау немесе қызғылт түсті болып келеді. Артқы жағында ұзына бойына әрқайсысы қысқа түгі бар алты қоңыр нүктелері бар. Жұлдызқұрттар пілләларда қыстайды. Дамуға қолайлы температура 26˚. Жұлдызқұрттар астықты және басқа өнімдерді, сондай-ақ кептірілген көкөністер мен жемістерді зақымдайды. Тағамды өрмекпен орап алады және кесектер түзеді. Жұмыртқаларын бір-бірден немесе бірнешеуін тесіктер мен жарықшаларға, дәнге, ұнға, ыдысқа және т.б. салады. 2-7 ұрпақта дами алады.

74.Түкті астық қоңызының биологиялық ерекшеліктері зияндылығы және оған қарсы күрес шаралары.

75.Оңтүстік қамба көбелегінің ареалы, биологиялық ерекшеліктері зияндылығы және оған қарсы күрес шаралары.

Оңтүстік қамба көбелегі-Plodia interpunctella.Қан көбелектер тұқымдасына жатады. Жылына 3 ұрпақ беріп дамиды.Жұмыртқа саны 300 ал ерекше қолайлы жағдай да 600 ге дейін жетеді. Қамба күйесі - Nemapogon granellus L. ( Кәдімгі күйе көбелектер тұқымдасы - Tineidae, қабыршақ қанаттылар отряды – Lepidoptera). Алдыңғы қанаттарын жайғанда – 9-15 мм. Қанаттары сұрғылт, түрлі формадағы қара-қоңыр дақтары бар. Жұлдызқұрттың ұзындығы - 7-9мм, кіршең-ақ түсті басы қоңыр. Жұмыртқаларын астықтың бетіне 1-2 данадан салады. Жұмыртқадан шыққан жұлдызқұрттар дәннің ішіндегі ұнмен қоректенеді. Жоғарғы жастағы жұлдызқұрттар дән қалдықтарын, шіріктерді өрмекпен орап тастайды. Нәтижесінде үйіндінің жоғарғы бетінде тамақтану мақсатына жарамсыз кесектер түзіледі. Қамба күйесі егіс астында, астық үйінділеріне ұялайды. Жұлдызқұрттар пілләларда еден, қабырға және т.б. тесіктерде қыстайды. 1-3 ұрпақ береді. Қоймаларда, элеваторларда өмір сүреді.

76.Бүлдірген кенесінің ареалы, биологиялық ерекшеліктері зияндылығы және оған қарсы күрес шаралары.

Бүлдірген кенесі - Tarsonomus pallidus Banns. (Arachnoidea класы, Acariformes отряды, Tarsonemidae тұқымдасы). Денесі ұзын сопақша ақшыл-сары, ұзындығы 0,2 мм. Дернәсілдері тым ақшыл, ұзынша формалы.Аналықтары жапырақтардың басында қыстайды. Көктемде олар жас жапырақтарға жұмыртқа салады да, 8-10 күннен кейін жапырақ шырынымен қоректенетін дернәсілдер пайда болады. Нәтижесінде жапырақтары бүрісіп, майлы жылтыр сары түске айналады. Тіршілік кезеңінде кене 4-5 ұрпаққа дейін беріп дамиды.

Күресу шаралары. Бүлдіргеннің сау көшетін отырғызу. Екпе материалды 45-46 °С температурадағы суға 15 минут салу арқылы залалсыздандырады. Өсімдіктерді мұқият қарау. Жидектерді жинап алған соң зақымданған учаскеде дегелектерді зақымдамай, жапырақтарды қырқиды, одан кейін «Тізіммен...» рұқсат етілген препараттармен өңдейді.