Үстеу – Adverbium

Латын тiлiнде үстеу 2-ге бөлiнедi:

1. Өздік үстеу

2. сын есiмнен құралады. Үстеу қай уақытта, қай жерде, ненiң , қалай ғ болғандығын хабарлайды.

Бастапќы түрi :

ana - тең

ut – қалай

statim – тез, дәл уақытында

saepe – жиi

cito – тез, жедел

citissime – өте жылдам

quantum satis – қанша қажет болса

bis – екi есе

Құралған түрi:

Үстеу сын есiмнен құралады, I-II жiктеуде сөз негiзiнде "е" не "о" жалғау арқылы жасалады. Мысалы:

Rectus – recti, reсt, recte – тiке.

Citus - citi, cit, cito - тез.

III – жiктеуде сөз негiзiне "iter" не "er" жалғанады.

Simplex – жай.

Simpleciter - жайырақ.

Recens – recentis, recenter – жаңа дайындалған.

Рецепте жиi қолданылатын үстеулер:

Cito – тез

Satis – керектi

Caute – абайлап

Statum - сол уақытта кешiкпей

Quantum – керегiнше

Ana – тең

Maxime – ең көбi

Subtilissime – өте ұсақталған

Optime – ең жақсы түрiнде

Minutim – майда

Recenter – жаңа дайындалған

Frigide – суық

Multum – көп

Sic – және, тағы

bene – жақсы

aseptica – асептика

 

Студенттердiң өздiк жұмысына арналған жаттығулар Оқылу ерекшiлiктерi. Екпiн.

Оқылу ерешiлiктерiн еске түсiрiңдер.

1 . I-дауысты дыбысы И немесе Й болып оқылады.

Vitamin um Bilis Insanabilis

Maialis Iecur Iuvenilis

Iunctura Ieinum Iodum

2. У-дауысты дыбысы И-болып оқылады.

Dyspepsia Hypertonia Hypotonia

Pyelitis Myopia Pyodermia

Dysuria Myoma Tympanum

  3. ае және ое дифтонгтары э-болып оқылады. Ау және еу -болып оқылады.

4. Латын тiлiне аударыңдар.

• төменгi жақ ойығы

• омыртқа денесi

• бас сүйегiнiң негiзi

• маңдайлық қабыршақ

• төс тұтқасы

• омыртқалық тесiк

• шынтақ буыны

• ақ сызық

 5. Сөздердi тауып жазыңдар.

_____________________ ura – сынық

_____________________ ura – таза

_____________________ ura – ойық

_____________________ ura – саңылау

_____________________ ura – тесiк

_____________________ ura – қосылыс

_____________________ ura – байланыс

_____________________ ura – ажырау

_____________________ ura – ажыратқыш

_____________________ ura – тұндырма

 

6. Сөздердi орнына тауып, латыншасын жазыңдар.

 1.Бiлiк

2.Шынтақ сүйек

3.Қалта

4.Жауырын

5.Қабық

6.Артерия

7.Желке

8.Үлкен жiлiк

9.Ойық

10.Анемия