Грек терминоэлементтерi.

 1. Терминдер мағынасын түсiндiрiңдер.

а) b)

Neurologia Myologia Ophthalmologia Gastroenterologia Paediatria Gasrtotomia

Bronchospasmus Gastrospasmus Neurospasmus Cystospasmus Spasmophilia Gastropexia

c) d)

Neuralgia Gastralgia Myalgia Rhachialgia Dactylalgia Gastrorhaphia

Gastroscopia Rhinoscopia Ophtalmoscopia Bronchoscopia Oesophagoscopia Hysterogrophia

 

2. Терминдер жасаңдар.

1. Қан ағу мағынасын беретiн –rrhagia сөзiмен терминоэлементтер жаз.

Асқазаннан Жатырдан Көзден Мұрыннан Кiндiктен (жаңа туған нәресте)

қан ағу

 

2. Операция жолымен кесiп алып тастау мағынасын беретiн –ectomia сөзiмен терминдер жаз.

Саусақты Нервтi бөлiктi Ұйқы безiн Бұйректi

Операция жолымен кесiп алып тастау

3. Қабыну деген мағынаны -itis, itidis, f жұрнағымен терминдердi жаз.

Асқазанның Қынаптың Көздiң Бауырдың Жутқыншақтың

қабынуы

Мұрынның Сiңiрдiң Бронхтың Сүт безiнiң

қабынуы

 

3. Терминоэлементтердi латын тiлiнде жазып мағынасын түсiндiрiңдер.

Миома Акропатия Патология

Полинервит Миопатия Бронхектазия

Синдактилия Хирургия Стамотология

 

4. Латын тiлiне аударыңдар.

Лимфалық түйiндердiң жедел қабынуы. Диабетикалық полинервит. Жатырдың экстрипациясы. Бронхты спазм. Созылмалы қабыну. Трахея мен бронхтың жедел қабынуы

 

2-септеу түрi. Орта тек.

1.Қажеттi түрге тауып қойыңдар.

a) Nom.sg b) Nom.pl

Ligamenta scapulae Singa morbi Spatia interossea Atria dextra Organa interna

Tuberculum costae Unguentum ophthalmicum Extractum siccum Remedium antipyreticum Folium Uvae ursi

c)

Nom.sg	Gen.sg	Nom.pl	Gen.pl
Atrium
		Ligamenta
	Folii
			Organorum
	Intestini

2. Зат есiмдердiң сөздiк формасын анықтап, аудар.

Membrana Membra

Colli Coli

Labia Lamina

Spatia Sustantia

3. Жалғауларын қойып, септiк түрiн анықта.

hemisphaer____dext____cerebr___ - мидың оң жақ жарты шары.

fractura___apent___cran___ - бас сүйегiнiң ашық сынығы.

cav___nas___ - мұрынның қуысы.

muscul___antebrash___ - иық бұлшық еттерi

ligament___lat___uter___ - жатырдың кең байламы.

palat___dur___ - қатты таңдай.

capitul___humer___ - иық сүйектiң байламы.

anaemia organ___ - мүшелер анемиясы.

 

4. Қазақ тiлiне аударыңдар.

a) b)

Vestibulum vaginae Musculus longus colli Frenulum linguage Fossa cranii Cavum nasi

Dorsum linguae Cavum tympani Manubrium sterni Ostium vaginae Per rectum

c) d)

Ligamentum patellae Musculi brachii Delirium alcoholicum Septum atriorum Extractum belladonnae siccum

Fractura colli radii sinistri Ruptura colli uteri Ruptura perinei Atresia duodeni Cysta ovarii dextri

  5. Латын тiлiне аударыңдар.

1. Жатырдың дөңгелек байламы.

2. Сары байлам.

3. Кастор майы.

4. Иық сүйектiң басы.

5. Анатомиялық мойын.

 Сөздердi аяқтаңыз.

________________ -ium – иық

________________ -ium – иық алды

________________ -ium – тұтқа

________________ -ium – кеңiстiк

________________ -ium – аналық жыныс безi

________________ -ium – жүрек алды

________________ -ium – дәрi-дәрмек

________________ -ium – отырғыш

6. Қай сөз қай клеткаға сәйкес келетiнiн табыңдар.

1. Мойын. 7. Мазь.

2. Сауықтыру. 8. Аяќ-ќол.

3. Тiк iшек.

4. Пластырь.

5. Залалсыз.

6. Бұйректiк.

 

Грек терминоэлементтерi..

1. Терминдер мағынасын түсiндiрiңдер.

a)

Pharmacologia Pharmacia Pharmocognosia

Pharmacotherapia Phytotherapia Desmurgia

b)

electroencephalograpia

electroencephalogramma (EEG)

encephalitis

encephalomyetilis

encephalomalacia

с) Oxigenium, i, n оттегi, ал ох(у) сөз бөлiгiмен берiлген терминоэлементтер ненi бiлдiредi.

Hypoxia Anoxia Oxygenoterapia

Hypoxaemia Anoxaemia

 

 2. Қабыну деген мағына беретiн –itis, -itidis f сөзiмен терминдер жасаңдар.

1. Жiңiшке iшектiң.

2. Он екi елi iшектiң.

3. Тоқ iшектiң.

4. Тiк iшектiң.

5. Ерiннiң.

6. Жатыр түтiгiнiң.

7. Жүрек бұлшық етiнiң.

8. Жүректiң сыртқы қабығының.

9. Жүректiң iшкi қабығының.

10.Мидың.

11.Аналық жыныс безiнiң.

 

3. Латын тiлiнде жаз, мағынасын түсiндiр.

проктоспазм акромегалия ректоскопия

дуоденотомия овариектомия уранопластика

аденит краниотомия хейлорафия

4. Латын тiлiне аударыңдар.

1. Эпидемиялық энцефалит.

2. Асқазан, жiңiшке және тоқ iшектiң жедел қабынуы.

3. Аналық жыныс безiн операция жолымен алып тастау.

 

1-2 септеу түрiндегi сын есiм және өткен шақтағы есiмше.

1. –osus, a , um ae, жұрнағы көмегiмен зат есiмдерден сын есiм жаса.

Aqua,ae f – су ______________________

Arteria, ae, f – артерия ______________________

Caverna, ae, f – үңгiр ______________________

Spina, ae, f – шөңге, тiкен ______________________

Fibra, ae, f – талшық ______________________

Squama, ae, f – қабыршақ ______________________

Vena, ae, f – вена ______________________

Nervus, i, m – жүйке ______________________

Mucus, i, n – кiлегей ______________________

Oleum, i, n – май ______________________

2.–icus, a, um жұрнағы көмегiмен зат есiмнен сын есiм жаса.

Anaemia, ae, f - анемия _________________

Haemorrhagia, ae, f - қан құйылу _________________

Lympha, ae, f - лимфа _________________

Epidemia, ae, f - эпидемия _________________

Chirurgia, ae, f - хирургия _________________

Ischium, ii, n - шондақай _________________

Tynpanum, i, n - датыл _________________

  3.Зат есiм мен сын есiмдi байланыстырып аударыңдар.

Tunica, ae, f Nasus, i, m Organum, i, n

Externus, a, um

 

Clavicula, ae, f Ventriculus, i, m Antrium, ii, n

Dexter, tra, trum

Linea, ae, f Musculus, i, m Ligamentum, i, n Diameter, tri, f

Transversus, a, um

Hernia, ae, f Morbus, i, m Vitium, ii, n

Congenitus, a, um

 

4. Зат есiм мен сын есiмдi дұрыс тауып байланыстыр және аудар.

Anaenia Sutura Glandula Nervus Musculus Pasta Colon Sulcus

Arteriosus, a, um Sigmoideus, a, um Stomatologicus, a, um Posthaemorrhagicus, a, um Thuroideus, a, um Obliquus, a, um Palatinus, a, um Vagus, a, um

 

5.Клетка iшiне қажеттi сын есiмдi тауып қойыњдар.

1. Отырғыштық. 7. Несептік.

2. Нервтiк клетка. 8. Еріндік.

3. Көлденең.

4. Ми.

5. Қызыл.

6. Қара.

3- септеу түрi.

1.Буын санына қарай зат есiмдердi бөл және аударыңдар.

Corpus, oris, n Arthrosis, is, f Paries, etis, m Ulcus, eris, m

Pestis, is, f Latus, eris, n Paresis, is, f

Mater, tris, f Paralysis, is, f Cicatrix, icis, f

 

  

2. Зат есiм негiздерiн тауып атау және iлiк септiктерiнiң көпше түрiн жасаңдар.

Gen.pl:

Pulmo Vulnus Atelactasis

Ren Symptoma Cartilago

  

3. Зат есiмдердi сәйкестендiрiп сын есiмдермен байланыстыр, қазақ тiлiне аударыңдар.

Vas, vasis, n Prognosis, is, f Corpus, onis, f Cor, cordis, n

Pulnomalis, e Callosus, a, um Bonus, a, um Lymphaticus, a, um

 4. Қазақ тiлiне аударыњдыр.

а) b)

Cortex renis Fascia crucis Apex pulmonis Cartilago septi nasi Febris lactea Pelvis angusta

Vitium cordis congentium Fractura ossium pelvis Musculus adductor pollicis Canalis radicis dentis Basis cranii interna Tuberositas delto idea humeri

  c) d)

Decomprensatio cordis Tussis convulsia (petrussis) Medulla ossium rubra Lobuli testis Rete cubiti Vulnera lacero contusa capitis

Corpus luteum Vulnus contusum thoracis Lues hepatis Axis pelvis Murmur cardiacum Ferbis septica

e)

aplasia renis dextri

erosio cervicis uteri

fractura capitis femoris dextri

cor hypertonicum

deviato septi nasi

5. Латын тiлiне аударыңдар.

1. Жүктiлiктi тоқтату.

2. Қанды безгек.

3. Өлiм себебi.

4. Ортаңғы құлақ сүйектерi.

5. Ми шайқалғаннан кейiнгi жағдай.

6. Жүректiң сол жағын кеңейту.

3-септеу түрi. (жалғасы).

3-септеу түрi жұрнақтары.

1. Латын тiлiне аударыңдар.

А) dexter, tra, trum; sinister, tra, trum

В) қабырға, бетi, бөлiк.

С) В-бөлiгiнде берiлген сөздердi берiлген сым есiмдермен байланыстыр.

2.Сөйлемдердi iлiк септiгiнiң жекеше түрiне қойыњдар.

Dolor Bronchitis Abdomen

Aneurysma Calculosis Erythema

3.Берiлген сөздердiң сөздiк формасын жазыңдар.

a) Nom.sg. b) Nom.pl.

Musculi flexores Terninationes liberae Radices profundae Iniectiones subcutaneae Ulcera collosa Latera dextra

Articulatio transversa Tumor benignus Corpus alienum Pulvis compositus Vulnus slopetarium Foramen practicum

 

c) Ер тегiндегi (m) сөздердi жекеше және көпше түрлерде қойыңдар.

Nom.sg.	Gen.sg.	Nom.pl.	Gen.pl.
	Pulmonis
Liguor
		Levatores
			Renum
Tendo
			Apicum

 

d) Әйел тегi (f) сөздерiн жекеше және көпше түрлерге қойыңдар.

Nom.sg.	Gen.sg.	Nom.pl.	Gen.pl.
Radix
		Cartilagines
			Regionum
	Tuberositalis
Solutio
		Articulationes

5. Орта тек (n) сөздерiн жекеше жәнне көпше түрлерге қойыңдар.

Nom.sg.	Gen.sg.	Nom.pl.	Gen.pl.
	Ulceris
		Latera
Femur
			Corporum
Vulnus
		Foramina

4.Сөздi және сөз тiркестерiн толықтырыңдар.

a)

________________ tio – тыңдау тәсiлi

________________ tio – сезу тәсiлi

________________ tio – көрсеткiш

________________ tio – қабыну

________________ tio – тiрiлу

________________ tio – емдеу

b)

_______________ tio – бауырдың қабынуы

________________ tio – бадамша бездiң қабынуы

________________ tio – ұйқы безiнiң қабынуы

________________ tio – асқазанның қабынуы

________________ tio – ауыздың қабынуы

________________ tio – құлақтың қабынуы

 

с)

post operation __________ - опреациядан кейiн

infection __________ - инфекциядан кейiн

resection __________ - резекциядан кейiн

infusion ___________ - құюдан кейiн

transfusion__________ - қан құюдан кейiн

transplantation __________ - трансплантациядан кейiн

d)

_______________ - oma - бұлшық еттiк ұлпаның iсiгi

________________ - oma – эпительдiк ұлпаның iсiгi

________________ - oma – шемiршек iсiгi

________________ - oma – сүйек iсiгi

________________ - oma – байланыстырушы ұлпа iсiгi

 

5.Қазақ тiлiне аударыңдар.

Stenosis laryngis acuta.

Dilalatio lateris sinistricordis.

Adhaesiones pleurae circumscriptae.

Incarceratio herniae.

Concuassatio pedis.

Degeneratio retinae pigmentosa.

Suppuratio post vulnus incisum.

Interruptio graviditatis.

6.Латын тiлiне аударыңдар.

Несептiң тоқтап қалуы (жүрмей қалуы)

Мидың шайқалуы

Өңештiң веналарының кеңейуi

Өкпенiң эмфиземасы

Бауырдың атрофикалық циррозы

Жамбас-бөкселiк буындардың iштен туа шығуы

7.Сөздердiң орнын тауып клеткаға орналастырыңдар..

1.ұшы, төбесi

2.тамыр

3.қан құю

4.инфекция

5.күйiк

6.жара

7.сұйықтық

8.iш, құрсақ

9.жарақат

10.сұқ саусақ

11.шүйде