- •Педагогика және психология факультеті Педагогикасы мен психология кафедрасы
- •Студенттердің білім деңгейін бағалау жүйеге
- •Баға қоюдын критерилері
- •«Психологиялық-педагогикалық мамандыққа кіріспе» пәні бойынша дәрістердің күнтізбелік-тақырыптық жоспары
- •Студенттердің оқытушымен өзіндік жұмыстарын орындауға ұсынылатын әдістемелік нұсқаулар
- •Осөж күнтізбелік –тақырыптық жоспары
- •Өсөж орындаудағы әдістемелік нұсқау
- •Тарату – үлестірмелі материалдар
- •Сөж тақырыптық – календарлық жоспары
- •Өзік жұмыстарды орындауға арналған әдістемелік ұсыныстар мен жалпы мақсаттар.
- •Глоссарий
- •Дәрістер кешені
- •Тұлғаның педагогикалық мәдениеті және кәсіби шеберлігі.
- •1. Педагогикалық шығармашылық.
- •2. Педагогикалық шеберлік.
- •Әдебиеттер тізімі:
- •Студенттерді білімін тексеру
- •Тест тапсырмалары
Тарату – үлестірмелі материалдар
1. Ғалымдардың ғылыми іс-әрекеті жөнінде кесте
№
|
Ғалымдар аты –жөні |
Ғылыми іс -әрекеті |
Негізгі еңбектері |
2. Екі түрлі түсіндірмелі күнделік кестесі:
Менің бойымдағы сапаларым мен қасиеттерім
|
Қалыптастыруым керек |
|
|
Тақырыбы Психология ғылымы ретінде жалпы түсінік.
Мақсаты: Қазіргі замандағы психологиялық білім белсенділігінің тұрмыстық және ғылыми психологиялық білім жөніндегі мағлұматтарын кеңейту, мамандыққа деген қызығушылықтарын арттыру
Сабақ өткізілу түрі: пікіралысу
Жоспары: 1. Психологтың кәсіптік іс-әрекеті
2.Кәсіп туралы жалпы ұғым
3.Кәсіптік және әуесқойлық психология
4.Психологиялық кәсіптің қалыптасу тарихы
Үлестірмелі материалдар
А.Абрамова бойынша психолог қызметінің моделі
Психологтың негізгі сапасы |
|
Маман |
Мамандығы жоқ |
1. Психологиялық көмектің мақсаты |
|
|
|
2. Кәсіби қызметтегі ситуациядағы үн қату мен реакциясы |
|
|
|
3.Практик психологтың дүние танымы (концепция) |
|
|
|
4.Практик психологтың мәдени өнімділігі |
|
|
|
5.Құпиялылығы |
|
|
|
6.Практик психологтың қызметіндегі шектелулер |
|
|
|
7.Практик психологтың қызметіне тұлғааралық ықпал жасауы |
|
|
|
8. адамгершілік қасиет |
|
|
|
9. Қорытындылау теориясы |
|
|
|
10.Қорытындылау теориясына қатысуы |
|
|
|
2. Екі түрлі түсіндірмелі күнделік кестесі:
Менің бойымдағы сапаларым мен қасиеттерім
|
Қалыптастыруым керек |
|
|
Тақырыбы Психология ғылым ретінде дамуы.
Мақсаты: Психология ғылымының тууы, ғылымға дейінгі психологияны негізгі кезеңдерін түсіндіру. Антикалық, қытай, үнді психологиясының пайда болуы жайлы ақпараттарды кеңейту. Студенттердің психология ғылымы жөніндегі теориялық білімдерін арттыру. Психология ғылымына деген қызығушылықтарын арттыру.
1. Ғалымдардың ғылыми іс-әрекеті жөнінде кесте
№
|
Ғалымдар аты –жөні |
Ғылыми іс -әрекеті |
Негізгі еңбектері |
Отандық психологтар
Авторлар |
Еңбектері |
Психологияға қосқан үлесі |
Л.С.Выготский 1896 |
1. Мәдени тарихи теориясы
|
Москва анальды іс-әрекеті психология лаборатоиясын ашты |
А.Н. Леонтьев 1903-1979 |
Іс-әрекет теориясы |
«Іс-әрекет. Сана. Тұлға» 1975. Психика дамуындағы мәселелер |
Шетел психологтары
Авторлар |
Психологияға қосқан үлесі |
Еңбектер |
В.Вунт 1832-1920 |
Неміс психологы психологияға алғашқы экспеиментальды лабаратория ашып, дербес экспериментті ғылым болуына себепкер болған |
«Психологияға кіріспе» «Психология негіздері» (1897-1902) «Психологиялық очерк» (1908) |
Ж.Пиаже 1896-1980 |
Швеция психологы 1921-1925 жылдары бала интеллектісіне негіделген зерттеулер жүргізді. |
«Баланың ойлауы мен сөйлеуі», «Баланың әлем туралы елесі», «Бала генезисі» |
Ежелгі грек философтары
Авторлар |
Еңбектері |
Өмірі |
Арестотель |
«Жан туралы трактат», «Этика» , «Органон», «Метафизика», «Риторика», «Жануарлар тарихы» т.б. |
Бізідің эрамызға дейін 384 жыл Стагирда дүниеге келген б.э.д 367 ж Арестотель Афинада Платон академиясында оқыды. Кеіннен Арсетотель өз мектебін ашып философидан, табиғаттанудан сабақ береді. |
Қазақстандық психологтар
Авторлар |
Еңбектері |
Мазмұны |
Қ.Б.Жарықбаев п.ғ.д. 1929 ж |
«Қазақстанда психологиялық ой-пікірлердің дамуы» (1968), «Психология» (1962, 1970, 1982, 1994) «Жантану негіздері» , «Қазақ психологиясының тарихы» (1996) т.б. |
|
Тақырыбы : Психология ғылымдарға дәстүрлі емес оқытулар мен зерттеулер.
Мақсаты: Студенттерге психология ғылымындағы оқулар мен зерттеулер мен психологиядағы ғылыми емес зерттеулер парапсихология зерттеулердің дамуы изотериялық психология жөніндегі ұғымдарын кеңейту. Әртүрлі жаттығулар арқылы (шаршау, түс көру, галюцинация) медитациялық жұмыстардың жүргізілуін негізімен қаруландыру. Студенттердің жаттығуларды пайдалануда қызығушылықтарын арттыру. Өзіне берілген тапсырманы тиянақты орындауға және ұқыптылыққа тәрбиелеу.
Сабақ өткізілу түрі:Ойын сабақ
Жоспары: 1. Кәсіптік психолог қолданушы және тәжірибеші ретінде
2. Қолданбалы психология мен психологиялық тәжірибе жөніндегі жалпы ұғым
3. Психологтың іс-әрекетінің негізгі бағыттары
4. Психологиялық жұмыстың түрлері
5. Психологтың іс-әрекетіне байланысты кейбір жалпы мәселелер
Үлестірмелі материалдар
Әртүрлі психологиялық әдістемелерді қолдануда және өткізуде психологтың кәсіби (професионалды) шеберлік деңгейін бөлу
Кәсіби шеберлік деңгейі |
Психолог-практик |
Психолог – теоретик, психолог-жобалаушы |
Психолог-лаборант (бастапқы немесе орта кәсіби білімді дайындамайды) |
-Әдістемені нұсқау бойынша жақсы өткізе алады; - біреумен құрасытырылған бағдарламамен жұмыс істей алады |
-басқа адамды түсіне алады; -әртүрлі жұмыс әдістерін жақсы аудара, дағдыландыра және модифтикациялай алады. |
Жоғарғы білімді психолог(жақсы маман) |
-Өзі жаңа бағдарлама құрастыра алады; - жұмыста жаңа қабылдауды ойласытра алады, бірақ өзінің қол астына келтіреді |
Жаңа бір принциптерді білуі |
Оқыған-жобалаушы (шығармашылық деңгейі) |
-басқа мамандардың жұмысына жаңа әдістер ойласытыруы мүмкін, әркез нәтижелі жұмыс жасайтын әдістердің мәнін түсіндіре алады. |
Жаңа теориялық және практикалық мезгілді басқаларға жақсы түсіндіре біледі |
Тақырыбы : Психология мамандық ретінде дамуы.
Мақсаты: Психология жұмысын ұйымдастырудағы негізгі мамандықтармен әрекеттесуі, бірігіп жұмыс істеуіндегі жоспарды құра білулерін, ортақ пікірлері бар психологтардың клиентпен жұмыс істеудегі негізгі мазмұнын құра білуге үйрету
Сабақ өткізілу түрі: практикалық
Жоспары: 1. Психолог жұмысының ұйымдастырылу негіздері мен ұқсас мамандықтармен әрекеттесуі
2. Күрделі психологиялық проблемаларды қарастырудағы негізгі нұсқалар
3. Іскер қарым-қатынастардың ұйымдастырылу ерекшеліктері
4. Ортақ пікірлес психологтар «командасының» қалыптасы проблемасы
Үлестірмелі материалдар
Психолог пен клиенттің өзара іс- әрекетіндегі міндеттері
Психолог пен клиенттің өзара іс- әрекетіндегі міндеттері |
Клиентпен психологиялық ақпаратты бағалау жүйесі |
Тапсырма берудегі психолог жұмыстарының міндеті |
Әлеуметтік міндеттері |
«Дұрыс – дұрыс емес» |
Баға жүйесін өзгерту, өз мақсатын басқа әлемде көре білуіне көмектесу |
Этикалық міндеттер |
«жақсы – жаман» |
Бұл бағалау шкаласы бойынша шектеулігін көрсету |
Адамгершілік міндеттер |
«Қайырымды-қайырымсыз» |
Әртүрлі адамдар үшін қайырымдылық пен қайырымсыздықтың шартты тойланбауын жария ету |
Психолгиялық міндеттер |
Баға жүйесіндегі икемділік |
Психологиялық көмек көрсету |
Психотерапияның негізгі бағыттары
Бағыт |
Әсер ету объектісі |
Невроздың немесе басқа психологиялық проблемалар себебі |
Негізгі әдіс |
Психотерапияның негізгі міндеті |
Психо аналитикалық |
«Сверх -мен» және «Ол» арасындаы дау |
Психологиялық қорғаныстың механизмдерінің бұзылған іс-әрекеті |
Интерпритация |
Пациенттің ішкідауын сезу |
Экзистенциалдық-гуманистік |
Тұлғалық қалыптасуы |
Жеке адамның ішкі ресурстарыныңодақтасуы |
өзін-өзі сезінуге және тұлғалық өсуіне көмек |
Адекватті «мен» және болмыстың кеңістігінің кеңею интеграциясы |
Мінез-құлықтық |
Мінез-құлық |
Дағдыланбаған мінез-құлыққа әкелетін қате оқыту
|
әдетті қалыптастыру |
Мінез-құлықтың жаңа дағдыларға үйрету |
Тақырыбы: Білім беру жөніндегі психологтың құқықтық дәрежесі.
Мақсаты: Білім берудегі психолог жұмысының басты құжаттарын меңгеруде психологтың негізгі міндеттері мен жұмыс жүргізудегі негізгі іс-әрекетін жоспарлай алуын .Психолог дамуы мен өзін -өзі дамыту мәселелері жөнінде білімдерін кеңейту.
Сабақ өткізілу түрі: практикалық
Жоспары: 1. Психолог тұлға және кәсіпкер ретінде
2. Психологтың дамуындағы кәсіптің деструкцияның проблемалары
3. Кәсіпкер-психологтың даму және өзін-өзі дамыту проблемалары
4. Психологтың дамуындағы «табиғи идеал». Психологиядағы дилентамум проблемалары
5.Психологты мақсатты түрде тәрбиелеу мен оқыту идеалы
6.Кәсіптік өзін-өзі анықтаудағы деңгейлер мен типтер психологтың өзін-өзі дамытудағы мүмкіншіліктер ретінде
7.Психологиялық іс-әрекеттің универсалды типологиясының құрастырылуындағы проблемалар
Үлестірмелі материалдар
Әртүрлі психологиялық әдістемелерді қолдануда және өткізуде психологтың кәсіби (професионалды) шеберлік деңгейін бөлу
Кәсіби шеберлік деңгейі |
Психолог-практик |
Психолог – теоретик, психолог-жобалаушы |
Психолог-лаборант (бастапқы немесе орта кәсіби білімді дайындамайды) |
-Әдістемені нұсқау бойынша жақсы өткізе алады; - біреумен құрасытырылған бағдарламамен жұмыс істей алады |
-басқа адамды түсіне алады; -әртүрлі жұмыс әдістерін жақсы аудара, дағдыландыра және модифтикациялай алады. |
Жоғарғы білімді психолог(жақсы маман) |
-Өзі жаңа бағдарлама құрастыра алады; - жұмыста жаңа қабылдауды ойласытра алады, бірақ өзінің қол астына келтіреді |
Бір жаңа принципінде бөле алады. |
Оқыған-жобалаушы (шығармашылық деңгейі) |
-басқа мамандардың жұмысына жаңа әдістер ойласытыруы мүмкін, әркез нәтижелі жұмыс жасайтын әдістердің мәнін түсіндіре алады. |
Жаңа теориялық және практикалық мезгілді басқаларға жақсы түсіндіре біледі |
Студенттердің өзіндік жұмыстарын орындауға ұсынылатын әдістемелік нұсқаулар.
Студенттердің өзіндік жұмыстары «Педагогикалық- психологиялық мамандыққа кіріспе» пәнінен алған білімдерін, игерген іскерліктерін, меңгерген дағдыларын жетілдіруге игі ықпалын тигізеді. Өзіндік жұмыстарды орындау барысында студенттер лекция, практикалық сабақтарда ұсынылған негізгі және қосымша әдебиеттерге шолу жасап, оларды конспектілей отыра, білімдерін толықтырады.
Өзіндік жұмыстардың негізгі мақсаттары:
Студенттердің теория жүзіндегі алған білімдеріне сүйене отырып, өз беттерімен білім қорларымен қарулануға икемділіктерін дамыту;
Ғылыми материалдардың жалпы мазмұнынан негізгісін бөліп ала білуге баулу,
Өз беттерімен іздене отырып, ғылыми еңбектерге аннотация жасай білуге үйрету;
Өткен материалдар негізінде тестік тапсырмаларды құрастыра білу, және өзгелердің құрастырған тапсырмаларын шеше білуге бейімделу, т.б.
Әрбір тақырып бойынша өзіндік жұмыстарға берілетін тапсырмалар негізінде сөзжұмбақтар, ребустар құра білуге баулу. Сонымен қатар тақырып бойынша жүйелілік каталогтарда қосымша қандай материалдар бар екендігіне назар аударулары қажет. Тапсырманы орындап болған соң пайдаланған әдебиеттердің тізімін жасауы керек, яғни оқулық не мақала авторының аты- жөні, мақала не оқулықтың аты, тақырыбы, шыққан орны, жылы, беті, журнал не газет материалдары болса номері көрсетілуі қажет.
