Фасли2.Истифодаи жанрҳои таҳлили дар рӯзнома.

 Ин гурӯњи жанрњоро бо номи таблиѓотию публисистӣ низ номбар мекунанд. Ин ба он маъност, ки дар онҳо аќида мавҷуд аст ва маќсадашон таблиѓи аќида мебошад.

Муњаќќиќони нав дар ин маврид фањмиши гуногун доранд: таблиѓро сиёсат мењисобанд ва  ба ин асос онро аз журналистика берун меронанд. Њамзамон бо ин соњиб будан ба аќидаро шарти аввали озодии сухан мењисобанд. Чизи муњими дигар он аст, ки худи мафњуми журналистика басифати институти сиёсии эҷодӣ муаррифӣ мешавад. Ин њолат мефањмонад, ки жанрњои тањлилӣ муњимтарин восита мубориза барои озодии аќида аст, ки дар њамин жанрњо бештар ва бењтар инъикос меёбанд. А. Саъдуллоев ва С. Гулов дуруст гуфтаанд, ки «дар жанрњои таблиѓи–публисистӣ (яъне тањлили–И.У.) њадаф, принсипњо, манфиатњо мушахасан баён мешаванд, вале тафовути ин аз жанрњои хабарӣ он аст, ки журналистонро бавоситаи калиде, тавзење баён менамояд».

Жанрњое, ки онњо дар ин гурӯњ номбурдаанд, аслан ба тамоми гурӯњњои жанрњои публисистика–хабарӣ (масалан - суњбат), ( очерк) адабиёт ( њикоя) тааллуќ доранд.

Дар матбуот, радио, телевизион, шаклњои гуногун доштани жанрњо фањмоянд, аммо маќсад ва принсипи дигар доштанашон бањсталаб аст.

Жанри «мақола»

Њар гоњ дар хусуси маќола мулоњизањо мешавад, сухани К.Маркс, ки «фикр фактро истисно намекунад» гуфтааст, ањамияти бештарро соњиб мешавад. Муњаќќиќ Н.Бозоров дар такя ба њамин андеша менависад, ки «алоќамандии фикр (тахайюл) ва факт аз вазифаҳои ичтимоии публисистика ба шумор меравад… (ва) факт маводи ибтидоист, ки публиситика ба он пурра такя мекунад»

Њамчунон вай бо муаллифоне њамфикр аст, ки муњокимаро шакли мантиќии факт гуфтаанд. Аз асарњои хонда ва маводи тањќиќ кардааш, аз ҷумла ба хулоса омадааст, ки «муњаќќиќ ё журналист фикрро аз њаќиќат ба абстраксия мебарад, яъне далелњои хурд – хурдро алоњида–алоњида дохил намуда, аз он хулосаи умуми мебарорад» (Иброҳим Усмонов)

А)Мавқеъи истифодаи жанри мақола.

Ба ин гурӯҳ мақолаи Ғӯлом Қаландаров, ки зери рубрикаи (Вилоят раиси топшириқларидан сӯнг) «Зарнисор:Аҳолининг турмуш тарзи ва Инфраструктуравий режалар», дар шумораи №25 соли 2012 дар газетаи «Суғд Ҳақиқати» чоп шудааст, ном гирифтан мумкин аст.

Муаллиф дар ин мақола аз рафти кушодашавии корхонаи «Тожикистон Хитой тоғкон саноати» буда, нафақат дар бораи воқеъаҳое, ки дар маросими кушодашавӣ шудааст, балки дар бораи дигар корхонаҳои кишвар, ки бо ҳамкории Хитой сохта ба истифода дода шудааст, сухан меронад. «Дастлаб мазкур компания бош директории Чен йи цян корҳона фаолияти ҳақида маълумот берди» ин ба жанри хабар ҷавоб медиҳад.

«Бу корҳона 2011 йили 550 минг тонна ҳом ашё ковлаб олган,буй ил бӯлса бу курсаткич 1 миллион тоннани кӯрсатиб турибди» дар инҷо бошад таҳлилро дидан мумкин аст.

«Шаҳарча тоғда жойлашганлиги учун табиатан зебо ва фусункордир» Дар ин гуфтаҳо унсурҳои репортаж яъне тасвир ба чашм меафтад.

Пас аз ин бар меояд,ки дар жанри мақола дар ҳақиқат ҳам фикр ва фактҳо омехта мешавад ва инро дар боло шоҳид шудем.

Жанри мақола ин серистеъмолтарин жанри тањлилӣ дар рӯзномаҳо мебошад. Ин жанр роҳи ҳалли бисёр муаммоҳои замона ба шумор меравад.

Соли 2012 дар газетаи Суғд Ҳақиқати 96 мақолае, ки ба ҳалли муаммоҳои замона равона шудааст, чоп карда шудааст. Мақолаҳо зери рубрикаҳои «Журналист масала қӯяди» «Вилоят раиси топшириқларидан» «Кун мавзӯси» ва ғайраҳо нашр шудаанд.

Яке аз онҳо мақолаи проблемавие, ки санаи 18 январи соли 2012 дар шумораи №5 (1828) зери рубрикаи «Журналист масъала қӯяди», ки бо мавзӯи «Ер ости ӯтиш жойлари нега керак » чоп шудааст, хеле диққати хонандаро ба худ мекашад аст.

Дар ин мақола дар бораи роҳҳои зеризаминии вилояти Суғд сухан меравад. Аз сабабе,ки мақола бисёрҳаҷм аст, дар рафти худи мақола мо онро якбора таҳлил карда мебароем ва шохид мешавем, ки оё маводи муаллиф ба жанри мақола ҷавобгӯ аст ё не. Мақола чунин аст:

Ер ости ӯтиш жойлари нима учун керак

Юртимизда ҳукм сураётган тинчлик,халқ фаровонлиги йӯлидап қилинаётган самарали меҳнат туфайли халқ турмуш тарзи кундан-кунга яхшиланиб бормоқда.Бозорларимиз тӯкин сочин ,дастурхонимиз фаровон бӯлмоқда.Ҳозир қарийиб ҳар бир хонадонда енгил машина бор.Шахар кӯчалари жуда серқатнов.Машиналар тинимсиз ӯтиб турган кӯчаларда йӯл ҳаракатига халақит бермасинлар деб,пиёдалар ӯтиш йӯлакчари белгиланган.Шахар марказида эса пиёдалар ҳафвсизлигини таъминлаш учун катта маблағ эвазига бир нечта ер ости ӯтиш жойлари қурилган.Лекин ҳамма ҳам бундай қулайликдан фойдаланяпди деб бӯлмайди.Чунки баъзилар ер ости ӯтиш жойига зинапоялар билан тушиб –чиқиш ва яна зинапоялар билан кӯтарилишни ортиқча вақт деб ҳисоблашади,шекилли тӯғридан тӯғри йӯлни кесиб ӯтиб қӯя қолишади.Улар бӯҳаракатлари билан машина ҳайдовчиларига қийинчилик тӯғдиради.

Ин қисмат қисмати масъалагузории муаллиф буд. Дар ҳақиқат муаллиф яке аз муаммоҳои асосие, ки то ҳол ҳалли худро наёфтааст, ба миён гузоштааст. Албатта, дар жанри мақола он ҷое, ки муаллиф масъалагузорӣ кардааст, хонандаро ба худаш ҷалб кунад, хонанда давоми онро мехонад. Вагарна ягон хонанда он чизе, ки обшуста аст хондан намехоҳад.

Муаллиф мехоҳад, равшанӣ андозад, ки барои чӣ одамон аз роҳҳои зеризаминӣ намегузаранд?

Ин тавр масъалагузории муаллиф ҳамаро ба худаш ҷалб мекунад ва хонандаро водор месозад, ки давоми мақоларо хонад.

Авесто савдо маркази яқинидаги ер ости ӯтиш жойи қулай бӯлиб ундаги дӯконлар ахолии ҳизматида Лекин ҳамма ҳ­ам бу ердан ӯтавермайди.Афсуски,айни ҳамма ишдан қайтар пайтда машиналар тиқилинч бӯлиши устига пиёдаларнинг бекатга тезроқ ӯтиш учун йӯлни кесиб ӯтишлари ортиқча ноқулайликлар тӯғдиради.Энди уйга шошилаётган одамлар билан бекатда бир-бирига йӯл бермаётган маршрут таксисилари орасидаги холатни бир кӯз олдингизга келтириб кӯринг.

Дар ин қисмати мавод муаллиф аз тасвири воқеа сар намудааст, ки ин албатта хонандаро ба худаш ҷалб мекунад. Ҳамаи гуфтаҳои муаллиф аз ҳаёти ҳаррӯзаи халқ гирифта шудааст, ки ин муаллифро бо хонанда то як дараҷа наздик мекунад

Панжшанбе марказий бозорига кириш учун бир эмас уч жойга ер ости ӯтиш йӯли қӯрилгин.У ердаги холат юқоридагидан бадтар бӯлса борки,бехтар эмас.Бу ерда юксиз ва юк ортилгин аравалар қатновини ҳам ҳисобга олсак,ахвол маймунлар йиғлаш даражасида. Ҳайдовчилар бутун диққат эътиборини йӯловчиларни уриб юбормасликка қаратиб ,тажанг бӯлиб кетишган.

Дахлдор органлар навбатчилик ташкил қилиб,ахолининг ҳафвсизлигини таъминлаш учун одамларни ер ости жойларида ӯтишга ундашади.Эътибор бериб турсангиз,қӯлига қизил боғлағич тақиб олган навбатчининг огоҳлантиришига қулоқ солмай ёки ундан норози бӯлиб ӯтиб кетишаётганини кӯрамиз.Гӯёки новбатчилар ӯз фойдасига ишлаётгандек.Йӯлни тӯғри келган еридан кесиб ӯтаётган йӯловчилар машиналар харакаатига қанчалик халал бераётганларини улаб ҳам кӯрмайдилар.Натижада кӯнгилсиз ходиса юз бермаслигига ким кафолат бера олади?!

Дар ин қисмати мақола муаллиф рафти кори новбатчиёне, ки дар атрофии роҳҳои зеризаминӣ меистанд, мавриди таҳлил мекунад ва исбот мекунад, ки онҳо бовиҷдонона кор карда истодаанд ва айб дар худи одамон аст.

«Авваллари одамлар машинадан қӯрқарди,ҳозир машина қӯрқадиган бӯлган»,деган киноя аралаш анна оғриқли нуқтани ифодалаши исбот талаб қилмас ҳақиқатдир.

Муаллиф як ибораи халқие, ки дар замони ҳозира пайдо шудааст, истифода бурдааст, ки барои боз ҳам шавқовар шудани ин мақола роли калон мебозад: «Авваллари одамлар машинадан қӯрқарди, ҳозир машина қӯрқадиган бӯлган» (Пештар одамон аз мошин метарсидаанд, ҳозир бошад мошин аз пиёда метарсад).

Муаллиф бо истифодаи ин ибораи ҳалқӣ таъкид мекунад, ки вай ин масъаларо аз ҳаво нагирифтааст, балкӣ ин масъала то ҳозир халқро ба ташвиш меандозад.

Ин мулоҳизаҳо хонандаро бо муаллиф боз ҳам наздиктар мекунад.

Бизнингча, ер ости ӯтиш жойларидан эмас,белгиларга риоя қилмасдан,ӯзбошимчалик билан йӯлни кесиб ӯтаётган йӯловчилардан жарима ӯндирилса,кейин ҳамма қоидага риоя қилса керак.

Боз муаллиф таклиф мекунад, ки одамоне,ки аз гузаргоҳҳои зеризаминӣ намегузаранд ва барои фаъолияти машинаҳо монеагӣ мекунанд, ҷазо ҷорӣ карда шавад.

Гулистондан Панжшанбега кириб келишдаги манзара янада антиқа.Йӯлда бир томонлама харакат жорий этилганига қарамасдан, бу ерда ҳам автомобиль харакатланишига қийинчилик тӯғдирадиган сабаблар талайгина йӯлнинг икки четига тӯхтатиб қӯйилган машиналар Авғон бозор билан Панжшанбе орасида тинмай ӯтиб турадиган одамлар,ӯ бозордан бу бозорга аксинча юк ташийдиган аравалар орасида баъзан ҳатто пиёда юриб ҳам йӯл топа олмайсан киши.

Дар мавриди инъкоси муаммои роҳҳои зеризаминӣ муаллиф боз як қатор дигар муаммоҳоро низ мавриди инъикос қарор медиҳад.

Йӯл харакати қоидаларига риоя қилиш ҳар биримизнинг вазифамизку! Қачонгача унга риоя қилмасдан,ҳам ӯзимиз ҳам ҳайдовчилар ҳаётини ҳавф остига қӯямиз?!

Ойдин Сулаймонова

Боз муаллиф дар рафти таҳлили худ аён мекунад, ки аз гузаргоҳҳои зеризаминӣ истифода набурдани одамон бештар вақт дар рафти кори ронандаҳо душвориҳоро ба миён меорад. Муаллиф дар мақолаи худаш бештар аз фактҳои аниқ истифода бурдааст, ин барои боз ҳам фаҳмотар шудани мавод кӯмак мерасонад.

Баъди бист солагии рӯзномаи зикршуда, як мақолаи сармуҳаррири ин рӯзнома чоп шудааст, ки пурра ба таърихи рӯзнома бахшида шудааст мо хостем, ки ин мақоларо низ зери тањлил гирем.

Дар шумораи №81 (2005), ки 9-октябри соли 2013 бахшида ба 20-солагии газета чоп шудааст, мақола дар бораи бурду бохти рӯзномаи мазкур навишта шудааст. Яке мақолаи сармуҳаррири рӯзнома Фарход Ҷӯраев, ки зери мавзӯи «Ҳақиқат кӯзгуси» дар саҳифаи аввали рӯзнома чоп шудааст.

Дар ин мақола, дар бораи таърихи таъсис ва кормандони рӯзнома маълумот дода шудааст.

Дар аввали мақола:

Истиқлолият меваларидан бири бӯлган,республикамиз ва вилоятимиз ижтимоий –иқтисодий ,маънавий маърифий ишлар ривожига, миллий ананаларимиз тиклашга катта хисса қӯшаётган замондошларимизнинг фидойи мехнатларини кенг ёритаётган,матбуотимиз учун малакали журналистлар тайёрлашда тажриба мактаби бӯлиб келаётган севимли газетамиз «Суғд Ҳақиқати»нинг ташкил топганининг йигирма йиллиги тантанали нишонлаяпмиз.

Дар ин банди мақола муаллиф рӯзномаро маҳз меваи истиқлолият меномад ва ҳамчун мактаби журналистӣ будани идораи рӯзномаи «Суғд Ҳақиқати» ва имрӯз аз бистсолагии худро ҷашн гирифтани он ва аз корҳое, ки рӯзнома ба амал расондааст ёдрас мешавад.

1993-йилда «Ленинобод Ҳақиқати» номи билан чиқа бошлаган газетанинг халқ минбарига айланиб боришида унга мухаррирлик қилган барча собиқ мухаррирларимизнинг ташкилотчилиги муҳим аҳамият касб этган.Ижодий жамоанинг шаклланиши газетанинг жамиятда ӯз ӯрнига эга бӯлиши ва ӯз ӯқӯвчисини топишда жӯрналистлар Ӯринбой Орипов (Олоҳ охиратларини обод қилган бӯлсин), Шоди Саттор,Насим Салимов (Оллоҳ охиратларини обод қилсин), Шариф Нуриддин, Ориф Ғафуров, Жамшид Пиримов, Авлиёхон Эшон, Абдурасул Мамадалиев, Суюнбой Тилабов, Бахтиёр Салимов ва бошқа ӯнлаб ижодкорлар алоҳида қайд қилиб ӯтиш жоиздир.Бугунги кунда ҳам рӯзномамиз ӯзининг юксак вазифасини аъло даражада бажариб фаолият юритар экан, журналистлар Дилмурод Хожимуродов, Эгамқул Шералиев,Бихалича Аҳмедова,Один Сулаймонова, Ҳудоёр Жабборов, Мӯъмин Абдулланинг ҳизматлари беқиёсдир.

Дар ин сатрҳои боло бошад, муаллиф он касоне, ки аз рӯзҳои аввали таъсиси рӯзнома меҳри худашро ба рӯзнома дода, рӯзномаро барои тамоми марзи вилоят шиносонидааст ёдовар мешавад ва барои корҳои онҳо ташаккур мегӯяд.

Газетамизнинг бугунги ҳаёт билан ҳамнафас ҳолда жамиятимизнинг кӯзгӯсига бугун газета даргоҳига келиб меҳнат қилаётган ёш журналистлар Облоқул Мусоев, Алишер Дӯстматов, Нодира Балибековаларнинг хизматлари таҳсинга сазовордир. Мустақиллик йилларида матбуотимиз замонавий талаблар асосида тубдан янгиланиб ва ривожланиб келмоқда.Газета саҳифаларининг чиройли дизайн қилиниб ӯзгариб боришида саҳифалар безакчиси Маҳбубахон Неъматуллаеванинг меҳнати беназирдир. Ҳаммамизга аёнки бугун биз яшаётган шиддатли 21 аср,ҳаётимизга кескин суръатлар билан кириб келаётган глобаллашув жараёнлари оммавий ахборот воситалари ва журналистларимиз олдига янада муҳим ва долзарб вазифаларни қӯймоқда. Шу ӯринда таҳририят аъзолари Интернет саҳифаларида ӯз сайтини очишни лозим деб топди ва газетамизнинг эндиликда нафақать вилоятимизда балки дунёнинг қайси бурчагидан бӯлмасин электрон тарзда ӯқиш имконияти очилди.Унда вилоятимизда содир этилаётган воқеа ҳодисалар,халқнинг маданий ва маърифий ҳаёти билан таништирмоқдамиз. Келажакда рӯзнома сайтини биз аудио ва видео материаллар билан таъминлаш ниятидамиз. Таъкидлаш жоизки, ижтимоий- иқтисодий жабҳаларда кечаётган изчил ислоҳотларда, жамиятимизда демократик қадриятларнинг мустаҳкам қарор топишида, ҳамюртларимизнинг сиёсий онги ва маданияти янада юксалишида, ёшлар маънавиятини турли мафкуравий таъсирлардан ҳимоялашда, миллий матбуотимизнинг ӯрни тобора мустаҳкамлашиб бормоқда.

Фурсатдан фойдаланиб, мен барча ӯқувчиларимизни ушбу муборак сана билан муборакбод этаман

Дар банди охир муаллиф нақши матбуот дар пешрафти ҷомеа сухан ронда, номи кулли кормандони ҳозираи рӯзномаро як ба як ёдрас мешавад, ки ин барои боз ҳам пешравии идораи корхона мусоидат мекунад. Муаллиф боз аз кушодашавии сомонаи интернетии рӯзнома иттилоъ додаст, ки ин ҳам то як дараҷа ПИАР мебошад ва муаллиф такрор мекунад, ки он касоне, ки газетаро дастрас карда наметавонанд (берун аз марзи кишвар) имконият доранд ҳар шумораи электронии рӯзномаро ба тариқи интернет хонанд. Дар охирсухан ҳамаи кормандони рӯзномаро бо бистсолагии рӯзнома муборакбод мегӯяд. Ин сухан ҳам дар пешравии кори идора роли калонро мебозад.

Б) Баррасии жанрҳои журналистиӣ аз назари фарогирии мавзӯъи рӯзнома

Ҳар яке аз журналистони ин даргоҳ мавзӯъи худро дорост гӯем ҳам хато намекунем:

1. Фарҳод Ҷӯраевро сармуҳаррири ин рӯзнома бештар силсиламақолаҳои, ки мадҳи пешравии Тоҷикистони азизамон, инчунин дар мавриди ҷавононро аз роҳҳои номақбул эъмин доштан бахшида шудааст, бо имзои худ ба чоп мерасонад.

2. Ойдин Сулаймонова (котиби масъул) ин кас бошанд, бештар бо навиштани маводҳои таҳқиқї дар байни ҷомеъа шинохта ҳастаанд. Асосгузори рубрикаи (Журналист масъала қӯяди) яъне Журналист масъала мегузорад гӯем ҳам мешавад.

3. Дилмурод Њоҷимуродов (ҷонишини сармуҳаррир) маводҳои ин кас бештар ба адабиёт наздик аст яъне ин кас рӯзномаро бо очерку ҳикояҳо, ки дар тарбияи ҷомеа роли калонро мебозад ба табъ мерасонад. Нависанда соҳиби якчанд китоб аст.

4. Облоқул Мусоев (хабарнигор) дар рӯзнома аз ҳама бештар хабарро ҳамин кас ба чоп мерасонад.

5. Алишер Дӯстматов (хабарнигор) ин кас бештар бо шеърият сару кор доранд.

6. Эгам Шералиев (Мусаххеҳ) бештар бо мавзӯъҳои ҳаҷв кор мекунанд. Нависанда муаллифи як чанд китоб аст.

Рӯзнома , рӯзномаи давлатӣ бошад ҳам дар он бисёр маводҳои, ки ин ё он муаммои ҷомеаро инъикос кардааст ба чашм мерасад. Рубрикаи (журналист масъала қӯяди) яъне журналист масъала мегузорад пурра ба муаммоҳои, ки дар ҷомеа њалли худашро наёфтааст ё ҷомеа аз он азоб мекашад, инъикос мекунад.

Хулоса

Дар натиҷаи омӯзиш ва мавриди таҳқиқи мавзӯъ ба он хулоса омадем, ки:

1. Дар мавриди таҳқиқоти яке аз ин рӯзномаҳо маълум шуд, ки шумораҳои хонандаҳои рӯзномаи Тӯрон, ки дар он вақт замима ба рӯзномаи нахустини тоҷикӣ «Бухорои Шариф» буд, бисёр мешавад. Аз ин бар меояд, ки дар байни миллати тоҷик ҳам ӯзбекзабонон вуҷуд доштанд ва маҳз миллати тоҷик ба миллатчигӣ роҳ намедоданд.

2. Соли 1993 қорори депутатҳои вилояти Ленинобод дар бораи таъсис додани як рӯзномаи узбекзабон, дар асоси ҳамин қонун рӯзномаи «Ленинобод Ҳақиқати» таъсис дода шуд ва аз моҳи апрели соли 1993 нашри худро сар кард.

3. Аз рӯи ҳамон қарор аввалин сармуҳаррир, ки дар байни одамон бо имзои Мафтун Жӯра машҳур буд, таин карда шуд. Рӯзнома дар таърихи худ ягон бор аз чоп намондааст, як бор номашро иваз кардааст: аз «Ленинобод Ҳақиқати» ба «Суғд Ҳақиқати». Сармуҳаррирон: Мафтун Жӯра, (Тоштемир Жӯрабоев), Дилмурод Хожимуродов ва айни ҳол Фарҳод Жӯраев.

4. Дар аввал рӯзнома фақат иборат аз хабарҳои сиёсӣ буд.

5. Дар рӯзнома рубрикаҳои «ДАН хабар беради» (БДА хабар медиҳад), «Маориф» «Назм», «Наср» «Дӯстии адабиётҳо–дӯстии халқҳо» «Бойчечак», «Пирони барнодил», «Дар меридианҳои дӯстӣ» ва баъд аз соли 1994 рубрикаҳои «Қарори Раиси вилоят дар амал», «Навигариҳои вилоят», «Ба мо менависанд», «Дастурҳои Президент дар амал», «Андешаҳо пас аз Паёми Президент», «Овози ҷавонон», «Саҳифаи бонувон», бо ҳаҷми 4 саҳифа чоп мешавад.

6.Теъдоди рӯзнома хеле кам аст. Дар вилояти Суғд зиёда аз 125 хазор ӯзбекзабонон зиндагӣ мекунанд аммо теъдоди рӯзнома бошад 2200, 2400 ва аз ҳама зиёд ба 2800 адад мерасад, ки ин хеле кам аст.

7.Рӯзнома сомонаи интернетӣ низ дорад, (sugd-hakikаti.tj) ва то ҳозир зиёда аз 168,5 ҳазор одам ба ин сомона дохил шудааст.

8.Дар як сол 104 дар баъзе вақтҳо 106 шумора чоп мешавад.

9.Дар як сол 1300 хабар чоп шавад, аз онҳо зиёда аз 500 хабар аз хадамоти матбуоти вилояти Суғд аст. Аз ин бар меояд, ки газета бештар ба мавзӯъҳои сиёсӣ эътибор медиҳад.

10.То њоло ягон муҳаққиқ дар бораи ин рӯзнома кори илмӣ накардааст.

11.Рӯзнома аз соли 2012 мактаби «Журналистони ҷавон» - и худро таъсис додааст, ки ҷавонони балаёқатро ҷамъ оварда, давоми шаш моҳ, онҳоро аз сирҳои касби журналистӣ воқиф мекунад ва баъди имтиҳон ба онҳо сертификат месупорад.

12.Дар як сол зиёда аз 1300 хабар, на кам аз 70 ҳисобот ва зиёда аз 60 мақола дар рӯзнома чоп мешавад.

А) Рӯзнома соли 2012-1338, соли 2013-1457, соли 2014 зиёда 1500 маводи иттилоотӣ ба чоп расондааст.

13. Ду саҳифаи махсус дорад, яке «Суғдиёна», ки барои бонувон бахшида шудааст, дуюмаш «Ёшлар овози», ки пурра барои ҷавонон бахшида шудааст.

14. Рӯзнома бо ду ранг дар як ҳафта ду маротиба чоп мешавад.

15 . Теъдоди рӯзнома дар аввали таъсисаш то 15 000 расидааст.

Феҳрасти адабиёт:

1. Абдуазизова Н.Туркистон матбуоти таърихи, Тошкент: Илм ,2000.

2. . Айнї Ссори баргузида дар 2 љилд, љ.1. Душанбе: Ирфон, 1977.

3. Айнӣ С Таърихи инқилоби Бухоро.-Душанбе:Адиб,1987.-240с., саҳ. 107

4. Ашарова М.Н 1870-1917 йилларда Туркистонда Рус вақтли матбуоти, Тошкент: Илм, 1959.

5. Ворашилов В. История журналистики зарубежных стран.-СПб., 2000.-240 с.

6. Ворошилов В.В. Журналистика. Учебник. –СПб.2001.

7. Гулмуродзода П. Маорифпарї ва низоми нави љањон.- Душанбе, 2006.

8. Гуревич С.М. Номер газеты.-М., 2002.

9. Дастури њуќуќї барои журналист.-Душанбе: «Мир полиграфии», 2006.

10. Журналист в поисках информации. -М.: Права человека, 1997.

11. Журналистика в Таджикистане. Профессионалный справочник для журналистов. – Душанбе: Мир полиграфии, 2006.

12. Журналистикаи тољик ва масъалањои низоми нави љањон (Маљмўаи маќолањо). Душанбе, 2004.-120 с.

13. Истиќлолият ва журналистикаи муосир (Маљмўаи маќолањо).-Душанбе, 2006.-120 с.

14. Ким Н. Технология создание журналистского произведения.-Спб. 2002

15. Корконосенко С. Г. Основы журналистики. -М.: Аспект Пресс, 2001.

16. Кузнецов Г. Так работают журналисты.-М., 2000.

17. Лазарева Э.А. Заголовок в газете: Учебное пособие для студентов-журналистов. Свердловск: Изд-во Урал, ун-та, 1989.

18. Муќим Љ. Мусоњиба ва техникаи тањияи он. – Душанбе: Озар, 2013.- 167 с.

19. Мирзоалї С. Равзанаи иттилоотї.-Душанбе, 2007.-67 с.

20. Мирзоалї С. Хабар: аз Машриќ то ба Маѓриб. –Душанбе, 2009.-196 с.

21. Муродов М. Асосњои эљоди журналистї.- Душанбе: Ирфон, 2014.-256 с.

22. Нуралиев А., Саъдуллоев А, Усмонов И., Гулмуродов У. Журналистикаи советии тољик.- Душанбе: «Ирфон», 1989.-173 с.

23. Саъдуллоев А. Сањифабандї ва чопи газета.- Душанбе: Ирфон, 1999.

24. Саъдуллоев А., Давронов Д., Муродов М. Асосњои фаъолияти эљодии журналист.- Душанбе, 2004.-127 с.

25. Саъдуллоев А., Гулмуродзода П. Жанрњои тањлилии матбуот.- Душанбе, 1994.- 60 с.

26. Тертичный А.А. Жанры периодической печати.- М., 2000.

27. Усмонов И. Назарияи публитсистика.- Душанбе: Шарќи Озод, 1999.-100 с.

28. Усмонов И., Давронов Д. Таърихи журналистикаи тољик.- Душанбе, 2008.-278 с.

29. Эрназаров Т.Е Туркистонда вақтли матбуот Тошкент, 1959- 322 с.

30. Эрназаров Т.Е,Акбаров А.И История печати Туркестана Тошкент, 1976.-320 с.