- •«Этика» оқу пәнінің түпнегізді мазмұны
- •Тақырыптық жоспар
- •1 Тарау. Этикалық ілімдер тарихы
- •1 Тақырып. Этика пәні, оның мақсаты және гуманитарлық білім жүйесіндегі орны
- •2 Тақырып. Ежелгі әлем этикасы
- •3 Тақырып. Батыс Еуропа этикасының қалыптасуы мен негізгі мәселелері
- •4 Тақырып. Қазіргі заман этикасы
- •Іі тарау. Қазақ халқы дәстүрлі этикасының ерекшеліктері
- •6 Тақырып. Қазақ этикасының дәстүрлі кезеңі.
- •7 Тақырып. Өзгерістер заманындағы қазақ этикасы
- •8 Тақырып. Қазіргі Қазақстан қоғамының этикалық мәселелері
- •3 Тарау. Этиканың өзекті мәселелері
- •11 Тақырып. Биоэтика және қазіргі заман.
- •12 Тақырып. Күш көрсетпеу этикасы және толеранттылық.
- •13 Тақырып. Этикет.
- •Ұсынылатын әдебиеттер
- •Қосымша:
- •«Қарым-қатынас психологиясы» оқу пәнінің түпнегізді мазмұны
- •Тақырыптық жоспар
- •1 Тарау. Қарым-қатынастағы тұлғааралық таным
- •2 Тарау. Іскерлік қарым-қатынас ерекшеліктері
- •3 Тарау қарым-қатынас өзара әрекеттестік ретінде
- •Ұсынылатын әдебиеттер
- •Қосымша:
3 Тарау. Этиканың өзекті мәселелері
9 тақырып. Этиканың категориялары мен ұстанымдары.
Жақсылық пен жамандық. Адам бойындағы жақсылық пен жамандықтың мәңгі арпалысы, жамандықты жақсылыққа жеңгізу – адамгершілік пен имандылықтың басты белгісі. Қайырымдылық пен қатігездік. Әдептілік пен әдепсіздік. Әділдік пен ар-ұят. Ар өлшемі туралы түсінік. Достық, махаббат, бақыт және өмір мәні. Қуаныш пен қайғы. Арман мен мұрат. Моральдық парыз. Адамгершілік мәдениеті. Отбасылық қарым-қатынас этикасы.. Этикалық іс-әрекет пен қарым-қатынастың негізгі принциптері мен нормалары. Тұлға әлеуметтенуінің этикалық бағдарламасы. Толеранттылық гуманистік адамгершіліктің асқақ көрінісі ретінде. Жалпыадамдық және ұлттық құндылықтар. Адам әрекетінің барлық салаларын гуманистік бағалау.
10 тақырып. Қарым-қатынастағы моральдық таңдау.
Моральдық таңдау және моральдық ереже. Әртүрлі дүниетаным жүйесіндегі этиканың орны. Этика ілімінің типологиясы. «Табиғи» этика жүйесі: гедонизм, эвдемонизм, «ақылды өзімшілдік» теориясы, утилитаризм т.б., олардың философиялық дүниетанымдағы байланысы. Этикалық діни және философиялық жүйе. Тұлғаның әлеуметтік мінез-құлық типологиясы. Ерік бостандығы және моральдық жауапкершілік. Адам мінезінің құндылықтарға бейімделуі. Қоғамдық және жеке өзіндік бағалау. Моральдық бағалау және әртүрлі әлеуметтік бағалау. Моральдық пайымдау логикасы. Деонтикалық логика. Ақиқат және құндылық. Жалпы адамзаттық және ұлттық ққндылықтар. Моральдық қылық және оның құрылымы. Өнегелік түсінігі, өнегелік келіспеушілік түрлері. Моральдық таңдау мүмкіншілігін шектейтін психологиялық жағдайлар. Әлеуметтік реттеу жүйесіндегі ережелер. Моральдық кодекс. Нормативтік этика табиғаты. Моральдық, саяси және құқықтық нормалардың бірлігі мен ерекшеліктері. Мораль және әлеуметтік қозғалыстар. Әлеуметтік үрдістегі саясат және мораль қарама-қарсылықтары. Моральдық бағалау, оның табиғаты мен ерекшеліктері. Моральдық бағалау объектілері – экономика, саясат, құқық, рухани мәдениет, қоғам.
11 Тақырып. Биоэтика және қазіргі заман.
Биоэтиканың негізгі халықаралық құжаттары. Клондаудың этикалық мәселелері. Медициналық генетиканың моральдық мәселелері. Евгеника: тарихы және қазіргі мәселелері. Биомедициналық зерттеулер этикасы. Этика және психиатрия. Коммуникация моральдық мәселе ретінде. Интернеттің тұлғаның әдептік санасына әсері. Виртуальдықты этикалық тұрғыдан түсіну. Компьютерлік этика. Ақпараттық этика. Желілер этикасы. Экологиялық этика. Табиғат құндылық ретінде. Эгоцентризм (биоцентризм) ұстанымы. Жер этикасы (О. Леопольд). Тереңдетілген экология (А. Нэсс). Экологиялық этиканың моральдық қайшылықтары. Байлық және жақсылық. Әділеттілік және қайырымдылық. Достық және махаббат. Махаббаттың түрлері. Эгоизм және альтруизм. Руханилық және жоғары құндылықтар.
12 Тақырып. Күш көрсетпеу этикасы және толеранттылық.
Күш көрсетпеу этикасы және лаңкестік. Саяси лаңкестіктің түрлері. Лаңкестік және революциялық зорлық. Социально-экономические, политические и психологические корни терроризлық зорлық. Лаңкестікті саяси, моральдық және діни бағалау. Әділеттіліктің және гумандылықтың арақатынасы. Лаңкестік – саясаттың қылмыспен қосылып кетуінің нәтижесі, әсіре фанатизмнің көрінісі. Л.Н. Толстой, М. Ганди және Мартин Лютер Кинг күш көрсетпеу этикасы туралы.
Толеранттылық әмбебап моральдық құндылық ретінде. Қазақ халқының төзімділік
құндылықтары. Діни толеранттылық.ъезды лидеров мировых и традиционных религий в Астана қаласындағы 2003, 2006, 2009 және 2012 жылдары өткен дүниежүзілік және дәстүрлі діндер көшбасшыларының басқосулары. Сұхбат және келісімділік.
