19. Адам ресурстарын басқару мен қызметкерлерді басқарудың басты айырмашылықтарын көрсетіңіз

20. Адам ресурстарын басқарудың екі әдісі: этикалық талдау жасаңыз ақниет бекбосын

Кәсіпорын тұтас өндірістік шаруашылық жүйе бола тұра, оны құраушы бір-бірімен тығыз байланысты элементтерінің жиынтығы ретінде қарастырылады. Мұндай ішкі жүйелердің саны әртүрлі болады. Ішкі жүйе ретінде техникалық, басқарушылық және адамдық немесе жеке-мәдени жүйелерді бөліп көрсетсе, басқалары кәсіпорынды басқаруды екіге бөліп қарастырады: шаруашылықты басқару және адамдарды басқару. Шаруашылықты басқаруға шаруашылықты жоспарлау, өндірістік міндеттемелердің қойылымы, орындалатын жұмыстарды өлшеу жүйелерін құру және тапсырмалардың орындалуын қадағалау кіреді. Адамдарды басқаруға еңбек ұжымының барлық мүшелері арасындағы қарым-қатынасты қамтамасыз ету, кадрлық саясат, ақпараттандыру, жұмысшыларды уәждеу және менеджер ретінде басшы жұмысының басқа да мәнді құраушы бөліктері жатқызылады. Кез-келген кәсіпорын шаруашылығының басты облысы болып еңбекпен қамту табылады және табылған: жұмыс күшін жұмылдыру, олардың қажетін дайындау, рационалды пайдалану үшін жағдайлар туғызу. Өндірістік жүйе, оның заттық және жекелеген құраушылары көптеген факторлардың ықпалында болады. Жұмыс күшінің талабын, оның арнайы дайындығының бағыты мен квалификация деңгейін анықтайтын техника мен технология өзгереді. Жұмыс күшінің құрамы объективті және субьективті факторлардың (мысалы, кадрлар ағымының ықпалымен жұмысшылар құрамындағы ауысулар, квалификациялық өсудің табиғи және үзіліссіз процесі, уәждеу сәлемдемелері мен еңбекке деген қатынас) әсерінен өзгереді. Жұмыс орындарының құрылымына, жұмысшылардың тізімі мен құрамына тұрақты басқарушылық әсердің қажеттілігі туындайды. Шаруашылықты басқарудың арнайы түрінің объектісі болып жұмысшылар ұжымы¬персоналдар табылса, онда бұны персоналдарды (кадрларды) басқару деп атауға болалы. Соңғы жылдары ғылыми әдебиеттерде және тәжірибеде басқа ұғымдар да кең қолданылады: еңбек ресурстарын басқару, еңбекті басқару, адамдық факторларды басқару, кадрдық саясат, кадрлық жұмыс және т.б., әйтседе, адамның еңбек қызметіне, өндірістегі оның тәртібін басқаруға байланысты. "Персоналдарды (кадрларды) басқару" ұғымы "Адамдық ресурстарды басқару" ұғымымен мәні бойынша ұқсас. Бұл екі жағдайда да объектінің басқарушылық ықпалы бірдей де, ерекшелігі жұмысшыға деген спецификалық көзқарас пен оның жұмыс күшіне ресурс ретінде қарау.

21. Адам ресурстарын басқару формаларына салыстырмалы талдау беріңіз.

22. Кадрлық стратегияны зерттеудің негізгі методологиясына баға беріңіз

ГУЛИ ЖАНӘДІЛ ЖАУАБЫ ЖОҚ

23. Біліктілік түрлерін зертеудің негізгі методологиясын көрсетіңіз жания жәнібек

Біліктілік, квалификация — адамның белгілі бір білім жүйесін тәжірибеде пайдалана алу қабілеті. Адамның өзі таңдаған қызметінде өз білімін көтеріп, нені, қалай және не үшін үйренетінін алдын-ала айқындап, білікті маман болуға бағытталуы. Біліктілік ғылыми мекеме, кейбір кәсіпорын, өндіріс, т.б. жұмыс орындарында қызметкерлер мен жұмысшылардың жұмысқа қабілеттілік деңгейі ретінде белгіленеді. Мысалы, мектеп ұжымы педагог қызметкерлерді аттестациядан өткізіп, оларға лайықты Біліктілік деңгейлерін береді. Еңбек рыногындағы Біліктілік жұмысшылар мен қызметкерлерден кәсіптік білімдері мен дағдыларын тереңдетіп, олардың бәсекелесуге қабілетті болуын қажет етеді. Біліктілікке үнемі іздену, өзін-өзі жетілдіру арқылы жетуге болады.

Біліктілік – қызметкердің Ұлттық біліктілік пен біліктіліктің салалық шеңбері арқылы анықталатын кәсіби деңгейі (алған мамандығы, кәсібі бойынша қызметтің белгілі түрін орындай білуге дайындық деңгейі ). Біліктілік деңгей/біліктіліктің деңгейі – қызметкерлердің құзыреттілігіне қойылатын Ұлттық және салалық біліктілік шеңбері жалпы талаптарының жиынтығы.

Ұлттық біліктілік жүйесі ұғымдық аппаратын жүйелеу Қазіргі кезде әлемдік тәжірибеде зерттеулер жүргізілуде, мемлекеттердің даму ерекшелігін ескере отырып, Ұлттық біліктілік жүйесі құрамына кіретін негізгі ұғымдар белгіленді. Біз постиндустриалды даму кезеңінде Қазақстан жағдайларына осы ұғымдардың сәйкес келуін нақтылау міндетін қойдық. Ұлттық біліктілік жүйесі – ұлттық және халықаралық деңгейде танылған, оқыту саласындағы барлық жетістіктерді өлшеуге, бір- бірімен салыстыруға және байланыстыруға мүмкіндік беретін және барлық білім беру және оқыту дипломдары/сертификаттары арасындағы қатынастарды белгілейтін бүтін жүйе. ҰБЖ-ға ұлттың біліктілік шеңбері, кәсіби стандарттар, білім беру стандарттары, білім беру және сертификаттау нәтижелерін бағалаудың ұлттық жүйесі кіреді (біліктілікті ұлттық және халықаралық деңгейде жинаудың және танытудың механизмдері кәсіптік білім берудің барлық деңгейлері үшін бірыңғай болып табылады) .