33. Сәттіліктің өркениетті моделін түсіндіріп негіздеме беріңіз райхан бәйімбетова

Сәттілік – жетістікке жетуге кеткен белсенді уақыттың  оң  нәтижесі .  Себебі белсенділік танытылғанда ғана нәтиже болатындығын айтқан болатынмын, ал сол нәтиженің оң болғандығына сәттіліктің тікелей қатысы бар.

Мысалы, мектепті төмен бағамен бітірген сыныптастың жолы болып, шалқып жүргені, немесе сенімен бірдей қызмет атқаратын жұмыстасыңның  айлығы есе көтеріліп, оның  үстіне қызметтен жоғарылағандығы сияқты жаңалықтар кездесіп жатады. Мектепте сабаққа келмейтін екілікші көлікті шұлықтай ауыстырып жүргенде, қызғанбасаңда көз қарауытып, тығырыққа тірелерің өтірік емес. Сонда сәттілік адам таңдайды ма, әлде керісінше адам таңдау жасай ма?   Осыны анықтауда сұрау жүргізген әлемдік практикадағы “адам мүмкіншіліктері және қалыптасу” зерттейтін мамандар, әлемдегі  нарықты бақылаушылардың ортасында тест жүргізген. Үлкен жетістікке жеткен  адамдармен сөйлесіп, кеңесіп,  жетістік формуласын табуға әрекет еткен.  Жүргізілген тест қорытындысын саралай келе, мынандай қорытындыға келген.

Сәттілік=М+Е+Н

Мұнда

• (М-) Тұлғалық  пен барлық жағдайға икемділік, кез-келгенмен тіл табысу қабілеттілігі.

• (Е-) Денсаулық,  Өз-өзіңді  құрметтеу,

• (Н-) Ұйымдастыру қабілеттілігі.  Белсенділік. Шабыт.

Яғни, осы формуладағы әр тармақтардың өзі   ауқымды тақырыптардан тұратындығын көруге болады. Бұл  оң шешімі анықталған теңдеу. Сонымен, жаныңыздан жайдары атмосфера қалыптастыру – өзіңіздің өміріңізді жадыратумен қатар, өзгелерге де шуақ шашу болып саналады. Сәттілікпен бірге сенім мен ынталы көзқараста пайда болатын өмірлік стильді игеруге сіз дайын болғанда ғана  жүйе жұмыс жасайды.  Яғни сәттіліктің жұмбақтығы,  өзіңіздің  мүмкіншілігіңізді бағалау секілді өзіңнен тарайтын қуатқа тәуелді.

Сәттілік  тек мықтыларға жолдас болады.

Салауатты, адал, қайырымды, бір-біріне жәрдемдесетін, шуақты атмосферада жүретін адамдар  үшін  сәттілік таңсық емес.  Ал бизнестің кез келген бастамасында кәсіпкерлердің тәуекелдерді ескермей, сәттілікке жүгінетіндігі, адамның ішкі сезімдері арқылы өзін бақылайтындығына әсерілігінің  дәлелі. Яғни әр таңдаудың  қорытындысы, сенің еңбегіңнің нәтижесі. Сол себепті Сәттілік сәтін салсын десең, тек қана икемдену ғана керек!

Бірақ Эколог әрі жазушы Дэвид Орр кітабында былай деп жазған екен: «Ғаламға «жолы болғыш» адамдардың көп болғаны керек емес. Ғаламшарымыз жүрегі жұмсақ мейірбандарға, қолы дәрулі шипагерлерге, рухани кемел ойшылдарға, қарапайым шаруаларға зәру. Жер жайсаң жандарға мұқтаж. Ол өзінің алып үйін аялауға дайын, әлемді көркейту жолында бар күш-жігерін аямайтын жандарды керексініп тұр». Ал бұл аталған қаситеттер біздің түсінігіміздегі «жолы болғыштық», «сәттілік» түсініктерінен бөлектеу.

34. Психологиядағы «сәттілік» ұғымының маңызын интерпретациялап бағалаңыз

35. Өмірлік іс-әрекеттегі сәттілік феномені-жеке бастық, әлеуметтік, кәсіби, өмірлік сәттіліктер жайлы сипаттаңыз және психологиялық деңгейде бағалаңыз

АҚНИЕТ БЕКБОСЫН ЖАУАБЫ ЖОК