Қауыпсыздықтың жалпы талаптары

• Электр техникалық материалдардың зерханасы адамдарды электр тогымен зақымдауының қауіпты дәрежесі бойынша «қауіптілігі жоғары емес бөлмелер» категориясына жатады. Бірақ зертханада кернеу 70кВ-ті электр қондырғылар қолданылады, сондықтан адамдарды электр тогымен зақымдану мүмкіндіктер бар. Сондықтан зерхананның жұмыс орнында еңбеқ қорғау бойынша нұсқау өткеннен кейін, студенттер зертханада жұмыс істеу үшін жіберіледі. Нұсқау өткен түралы жазба журналға жазылып хабарландырған студентермен және нұсқау өткізген оқытушылардың міндетті түрде қол қойылған болу керек.

• Келесі зертханалық жұмыстарды жасау үшін студенттер, тек ғана әдістемелі нұсқаулармен, жабдықтардың, аспатардың қолдану ережелерімен және құрылғысымен таңысып, және жұмысты орындау үшін білімді жібергіш бақылау өткеннен кейін жіберіледі.

• Жұмысты орындау алдында жермен қосу сымдардың жарамдылығың және жоғары кернеулі қондырғылардың блок түйіспелерінің жұмысының жарамдылығын тексеру керек.

• Сынау зонада жұмыс істеу қажетті түрде болып қалса, сонда автоматтың аппаратың ажыратады, ол туралы өшірілген қызыл шам бойынша білуге болады, ал кернеудің реттегішің нольге түсіріп, аппаратың көректену сымың ажыратқаннаң кейін ғана есікті ашады. Сынау зонаға кіру алдында резиналы қолғапты киіп, жерлендіру сымға тигізбей штанганы ағытып тастау керек. Электродтар арасындағы ара қашықтықты өлшеп, егер сынау зонадан адамдар болмаса, ең сонғы адам кететін алдында есікті механикалық құлыпқа жабады. Қондырғыны ток көзінен ажырататың адам диэлектрлік қолғап киіп және кілемде түрып жұмыс істеу керек, ол жермен қосу болшектеріне және бригаданың адамдарына қол тиігізбеу керек. Сұлбаны қосу алдында, қосатың адам бригаданы алдын-ала ескертіп, ал тәжірибені жасап болғаннаң кейін, оның ажыратуың ескерту керек

• Еңбеқ қорғау ержелерін бұзған үшін студенттер жауапкерлікке тартылады.

Жұмыс орындау алдында қауыпсыздық талаптар

• Өрт сөндіру және көрсетілген қорғау құралдардың жұмыс істеуін және барын тексеру керек.

• Жұмыс жасалған стөл ток көзінен ажыратылғана көз жеткізу керек. Онда ескерту шамдар сөніп түрады.

• Жұмыс орннынаң, бөгде заттарды және осы жұмыста қолданбайтың аспаптарды жинап тастау керек.

Жұмыс орындау кезіндегі қауыпсыздық талаптар

• Эксперимент бағдарламасы бойынша немесе оқытушы тапсырма берілген ғана жұмысты орындау керек.

• Берілген зертханалық жұмыстарды орындау үшін арналған жабдықтарға және басқа жабдықтарға қол тиігізуге болмайды.

• Жұмыс жасау тек ғана дұрыс қондырғылардың өлшегіш аспаптармен және электр машиналарда рұқсат етіледі.

• Электр сұлбаны жинау тек ғана жұмысқа жарамды ток көзінең ажыратылған жабдықтарда жүргізіледі. Монтаждық сымдар сенімді оқшауларға ие болу керек, ұштары жақсы дәнекерленген болу керек.

• Электр қондырғыларды ток көзіне қоскан алдында бөгде заттарды және артық сымдарды алып тастау керек. Және қатысып отырғандар, электр тізбектің ток өткізетін оқшауланған емес бөлшектеріне немесе электр машиналардың айналу бөлшектеріне қол тигізбеу керек, ал электр қондырғылардың металды ток өткізбейтің бөлшектерің нольдік сымға қосу керек.

• Жұмыс алдында электр тізбегін кернеуге қосылып тұрғанда ток қөзіне қосып және оған әр бір өзгерістерді, тек ғана сабақ беретің оқытушының рұқсатымен енгізіп және жұмыс орнында тұрған бригада мүшелерін ескерту қажет.

• Электр тізбек кернеу астында болғанда, әр түрлі өзгерістерді жүргізу үшін қатан тиім салынады. Ал однай өзгерістер керек болса жұмыс орнындағы автоматты ажырату керек

• Электр тізбегінің элементеріне және қондырғыға шынтақпен тірелуге, электр машиналардың жылжымалы бөлшектерін және ток өткізетің өткізгіштерді аттап басуға тиім салынады.

• Электр энергиясың беру тоқтағанда стөлдің панельндегі кірменің автоматты ажыратқышың ток көзінен сөндіру керек.

• Зертханалық жұмыстарды бір адам орындауға тиім салынады.

• Сұлбаға ток көзі арқылы кернеу берілгенде, жұмыс орнынан бүкіл студенттер кетпеу керек.

• Жұмыстың орындау нәтижесін оқытушы тексергеннең кейін, кернеуден ажыратылған электр тізбекті бөлшектелуге рұқсат етіледі.