Рмқк «марат оспанов атындағы батыс қазақстан мемлекеттік медициналық университеті»

ТӘЖІРИБЕЛІК CАБАҚҚА АРНАЛҒАН ӘДІСТЕМЕЛІК ӨНДЕУ НҰСҚАУ

Мамандығы: «Жалпы медицина» Пәні: Балалар аурулары

Кафедра: факультеттік педиатрия

4 курс

№ 2 блок

№ 5тақырып: «Фосфор-кальций алмасу бұзылыстарына байланысты аурулар».

.

Ақтөбе 2010 ж

1.Тақырыбы: Фосфор-кальций алмасу бұзылыстарына байланысты аурулар 2.Мақсаты: Фосфор-кальций алмасу бұзылыстарына байланысты ауруларының клиникалық белгілерін, емдеу тәсілдерін үйрету.

3.Оқыту мақсаты:

Студент білу керек:

- рахиттін этиологиясың

- рахиттін диагностикасың

- рахиттін емдеу ерекшеліктерін,

- рахиттін арнайы және бейарналы алдын-алудын негізгі принциптері

Студент істей алу қажет:

- науқастаң анамнез жинау

- науқасқа физикалды тексеру жүргізу

- рахитте өткізетін клиниқалық, инструменталдық зерттеу эдістерін тандау

- рахитте емдеу принциптерін сақтау

Студент дағдыларды мегеруі тиіс:

- қарау, пальпациялау, перкуссиялау және аускультация жасау

4. Тақырыптық сұрақтары:

- Жаңа туылған нәресте кезеніндегі ірінді-септикалық арулары. Сепсис. Этиологиясы.

- Фосфор-кальций алмасуы бұзылуымен байланысты аурулары. Рахит.Патогенезі.

- Фосфор-кальций алмасуы бұзылуымен байланысты аурулары. Рахит.Клиникасы

- Фосфор-кальций алмасуы бұзылуымен байланысты аурулары. Рахит.Диагностикасы.

- Фосфор-кальций алмасуы бұзылуымен байланысты аурулары. Рахит.Емдеу. Алдын-алу.

- Фармакотерапияның ерекшеліктері

5. Білім берудің және оқытудың әдістері: шағын топтар, жағдайлық есептер, жұптасып жұмыс жасау.

6. Әдебиет:

Негізгі:

1.Хабижанов Б.Х. – Балалар аурулары. Алматы: Ана тілі, 1997

2.Хабижанов Б.Х. – Педиатрия, Алматы: Казыгурт, 2005

Қосымша:

1.Нәресте туралы ілім / ред. Е.Т.Дадамбаев, Алматы, 1995

2.Дадамбаев Е.Т. – Бала дәрігерінің серігі, Алматы, 1998

3.Тусупкалиев Б.Т. – Балалар ауруларын емдеу және рецептер жинағы: оқу құралы/ Б.Т.Тусупкалиев, Б.Жылкыбаева, Актобе, 2004

4.Куттыкожанова Г. – Балалардың жұқпалы аурулары/ -Алматы, 2003

Тестілер:

1 нүсқау

1. Мешелдің бастапқы кезеңі немен сипатталады , БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ:

А. гиперстезия

В. тершендік

С. тері жамылғысының құрғақтығы

D. шүйде бөлігіндегі шаштың түсуі

Е. мешелдік таспиық

2. Хондродистрофия мен мешелдің ажырату диагностикасында соңғысына тән БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ:

А. аяқ-қолдарының қысқалығы

В. аяқ- қолдарының қисаюы

С. қандағы гипокальциемия, гипофосфатемия

D. краниотабес

Е. Гаррисон сайының болуы

3. Баланың Д витаминіне тәуліктік қажеттілігі?

А. 20-50 ХБ

В. 100-300 ХБ

С. 400-600 ХБ

D. 700-890 ХБ

Е. 900-1000 ХБ

4. Бауырда синтезделеді:

А. 7-дегидрохолестерин

В. 1,25 дегидрохолекальциферол

С. 24,25 дегидрохолекальциферол

D. 25 гидрохолекальциферол

Е. холекальциферол

5. Қандай тамақтануда балада мешел болмайды:

А. Бейімделмеген қоспалармен жасанды тамақтану

В. Емшек сүтімен бірге уақытында қосымша тағамдарды қабылдауы

С. 1 жасқа дейін тек емшек сүтімен қоректену

D. тек вегетариандық тағамдармен қоректену

Е. Бейімделмеген қоспалармен аралас тамақтану

6. Мешелдің жедел ағымына тән белгі:

А. білезіктер

В. маңдай, төбе төмпетері

С. қабырға таспиығы

D. масасыз, тітіркенгіш, гиперестезия

Е. інжу талшығы

7. ІІІ- дәрежелі мешелде Д-витаминінің курстық мөлшері?

А. 20000-30000 ХБ

В. 700000-800000 ХБ

С. 150000-200000 ХБ

D. 300000-400000 ХБ

Е. 500000-600000 ХБ

8.Мешелде рентгенограммада болатын өзгерістер БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ:

А. Эпифиздің контуры анық емес, бүлдырап

В. Метафиз жартылай қөрінеді

С. Остеопороз

D. сүйектену ядросы нашар көрінеді

Е. эпифиз бен диаафиздің шектері калыпты жағдайда болады

9. Рахитты ажырату БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ:

А. Туа біткен сүйек сынғыштығы

В. Гипотиреоз

С. Туберкулезді спондилит

D. Хондродистрофия

Е. ревматоидты артрит

10. Кезеніне байланысты мешел жіктелесі БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ:

А. Бастапқы

В. Қозу

С. Сауығу

D. қалдық көріністер кезені

Е. ремиссия

2 нүсқау

1. Алдын- алу мақсатында тәулігіне Д- витаминінің қандай мөлшері тағайындалады?

А. 1000 ХБ

В. 200 ХБ

С. 500 ХБ

D. 600 ХБ

Е. 800 ХБ

2. Мешелде Д-витаминімен бірге БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ тағайындалады:

А. цитраттық қоспа

В. басқа витаминдер комплексі

С. асқорыту ферменттері

D. құнарлы тамақтану

Е. УКС

3. Бүйрек каналшаларында фосфаттар реабсорбциясын не жоғарлатады?

А. Д- витамині

В. С- витамині

С. фосфор қышқылы

D. паратгормон

Е. АКТГ

4. Мешелдің өршу кезеңі қандай клиникалық симптомдармен сипатталады БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ?

А. «олимпиялық мандай»

В. краниотабес

С. «тауық кеуде»

D. сүйектің сынғыштығы

Е. шүйде сүйегінің тегістелуі

5. Мешелдің бастапқы кезеңінде лабораториялық өзгеріс анықталады?

А. сілтілі фосфатаза жоғарлауы

В. гипокальциемия

С. гипофосфатемия

D. алкалоз

Е ацидоз

6. ІІ- дәрежелі мешелдің жедел ағымында Д-витаминінің курстық мөлшері?

А. 20000-30000 ХБ

В. 700000-800000 ХБ

С. 450000-500000 ХБ

D. 300000-400000 ХБ

Е. 550000-600000 ХБ

7. Мешелдің жеделдеу ағымына тән белгілері БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ:

А. білезіктер

В. маңдай, төбе төмпетері

С. қабырға таспиығы

D. масасыз, тітіркенгіш, гиперестезия

Е. інжу талшығы

8. Д- витаминінің белсенді метаболиттері біреуінен басқасына ықпал етеді

А. ішекте Са-дің сіңірілуі

В. қандағы Са-дің сүйек тіндеріне өтуі

С. бүйректе фосфордың реабсорбциясы

D. зәрмен Са-дің шығуының жоғарлауы

Е. кальций байланыстырғыш белоктың синтезінің жоғарлауы

9. Мешелдің жедел ағымын емдеуде Д-витаминін тағайындау ұзақтығы

А. 5-7 күн

В. 15 күн

С. 30-40 күн

D. 20-25 күн

Е. 45 күн

10. Мешелдің женіл дәрежесіне тән белгі:

А. үлкен еңбегінің шеттерінің жүмсаруы

В. гепатоспленомегалия

С. бүлшық ет гипотониясы

D. гипокальциемия

Е. бас сүйектерінің өзгеруі

3 нүсқау

1. Туа біткен сүйек сынғыштығы ауруымен III-дәрежелі мешелдің ажырату диагностикасында соңғысына тән?

А. сүйектің сынғыштығы

В. склераның көгілдір тартуы

С. тіс жиектерінің көгеруі

D. аяқ-қолдар деформацияланады және қысқарады

Е. жүйке жүйесінің және ішкі мүшелерінің айқын бұзылыстары

2. Бүйрек каналшаларында қандай гормон фосфаттар реабсорбциясын төмендетеді?

А. паратгормон

В. АКТГ

С. соматотропты гормон

D. тироксин

Е. Д- витамині

3. Мешелдің репарация кезеңінің клинико- лабораториялық сипаттамасы БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ?

А. шүйде бөлігіндегі шаштың түсуі

В. мешелдің белсенді белгілерінің жойылуы

С. қандағы фосфор деңгейінің қалыпты болуы

D. гипокальциемия

Е. анемияның белгілері жойылады

4. Мешелдін қозу кезенінде қанда анықталады?

А. лимон қышқылының мөлшері жогарлауы

В. гиперфосфатемия

С. гипокальциемия

D. гипомагниемия

Е. қышқылды фосфатазаның төмендеуі

5. Мешел ауруында қандай гормонның жетіспеушілігі кальций байланыстырғыш белоктың синтезі мен ішекте кальций тұздарының сіңірілуін төмендетеді?

А. 24- ОН-D3

В. 1,25(ОН)2D3

С. 25- ОНD3

D. паратгормон

Е. тироксин

6. Мешелде өршу кезеңінің клинико- лабораториялық сипаттамасы БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ

А. мешел «тасбиығы», және «білезігі»

В. краниотабес

С. сүйектер сынғыштығы

D. гипофосфатемия

Е. гипокальциемия

7. Мешелде «мешел таспиықтарының» пайда болу себептері

А. сүйектерде кальцийдің жиналуы

В. коллаген синтезінің күшеюі

С. остеоидты тіндердің пайда болуының күшеюі

D. остеомаляция

Е. эпифизарлы шеміршектің тарамдалуы

8. Қалдық белгілер кезенінің клинико-лабораториялық сипаттамасы БІРЕУІНЕН БАСҚАСЫ

1. бұлшық ет гипотониясы

2. «мешел таспиықтары»

3. краниотабес

4. бастың ассиметриясы

5 фосфор деңгейі 0,6 ммоль/л

6. Са денгейі 2,5- 2,7 ммоль/л аралықта

А. сүйек деформациясы

В. Са денгейі 2,5- 2,7 ммоль/л аралықта

С. гепатомегалия

D. спленомегалия

Е. фосфор деңгейі 0,6 ммоль/л

7. Жеделдеу мешел ағымының жеңіл дәрежесінде Д- витаминінің курстық мөлшері?

А. 500-1000 ХБ

В. 150000- 200000 ХБ

С. 300000- 400000 ХБ

D. 500000-6 00000 ХБ

Е. 8000-10000 ХБ

8. Д- витаминінің метаболиттер алмасуында бауырда түзіледі?

А. 7- дегидрохолестерин

В. кальцитонин

С. 1,25- дигидрохолекальциферол

D. 25- гидрохолекальциферол

Е. 24, 25- дигидрохолекальциферол

9. Тиреокальцитонин біреуінен басқасына ықпал етеді:

А. сүйектерде Са жиналуы

В. остеобласттар жұмысын күшейтеді

С. сүйектерден Са резорбциясы

D. сүйек органикалық матрицасының сіңірілуінің тежелуі

Е. минерализация процестеріне

10. Д- резистентті мешел витаминдер тобына біреуінен басқасы жатады

А. фосфат- диабета

В. Дебре де Тони- Фанкони синдромы

С. бүйректік тубулярлы ацидоз

D. хондродисплазия

Е. гипофосфатаза