7. Rio kenti gecekondu sağliklaştirma programi (brezilya)

Rio de Janerio, 5.9  milyonluk  nüfusuyla, Brezilya’nın ikinci büyük  kentidir. Yaklaşık  nüfusun üçte biri çok  kötü  şartlarda gecekondu alanlarında (favelas) yaşamaktadır. Gecekondu alanlarının büyük çoğunluğu, şehrin en merkezi ve en değerli yerinde yamaçlara yerleşmiştir. Gecekondu  alanlarında yaşayan halkın sadece bir kısmı su, elektrik  gibi ihtiyaçlarına ulaşabilmektedir. Gecekondu  alanlarında, kanalizasyon alt yapısı olmaması, çöplerin toplanmaması gibi nedenlerden dolayı ciddi bir kirlilik  problemi yaşanmaktadır. Gecekondu  alanlarında yaşayan halkın ağır yaşam koşulları çeşitli sosyal problemleri de beraberinde getirmektedir. Bölgede suç oranı artmaktadır. Halkın fakirlikle savaşması, çalışma imkanlarının kısıtlı olması, eğitim imkanlarının olmayışı beraberinde çeşitli sosyal eşitsizliği de getirmektedir. Gecekondu alanlarında özellikle uyuşturucu çeteleri yüzünden birçok sorun yaşanmaktadır.

Yaşam şartlarındaki olumsuzluklar, çeşitli sosyal ve ekonomik sorunlar, şehrin kalbi sayılan alanda oluşan görüntü ve çevre kirliliği bölgede bir sağlıklaştırma hareketi kaçınılmaz hale getirmiştir. Projenin amacı, program çerçevesinde, konut alanların iyileştirilmesi ve gelecek nesil düşünülerek  kapasitelerinin oluşturulması, sosyal problemlerinin  giderilmesi, fırsat eşitliği sağlamak için iş ve eğitim olanaklarının artırılması ve bütün bunlar sayesinde bölgede yaşam şartlarının  düzeltilmesidir. Ayrıca halkın örgütlenmesi sağlanarak, onların  kapasitesinden yararlanmak  da projenin  amaçları arasındadır. Öncellikle temel altyapı, kanalizasyon, su  ve elektrik  dağıtımı gibi halkın temel ihtiyaçlarının  karşılanması, çöp toplanmasıyla çevre kirliliğinin ortadan kaldırılması hedeflenmiştir. Halk meydanları, spor faaliyetleri için merkezler, çocuk  bakım merkezleri inşa ederek  sosyal imkanları geliştirilecektir. Ancak  proje, kişisel ev  ihtiyaçlarının karşılanmasını kapsamamaktadır. Bölgede yaşayan halkın kendi paralarıyla veya banka kredisi alarak  kendi evlerinin inşaatını gerçekleştirmeleri gerekmektedir. Program, bu bağlamda kamu ve yerel halk işbirliği ile gerçekleştirilmektedir. Ayrıca programın sosyal bileşenin ağır  basması çeşitli ortaklıkların kurulmasına da neden olmuştur. Özel sektör ve çeşitli yerel örgütler programın  çeşitli aşamalarında, programa dahil olmuştur.

Program, İnter­  Amerikan  Bankası ve yerel yönetimler  tarafından finanse edilmektedir 180  milyon dolarlık  kısım İnter­ Amerikan bankası tarafından, 120  milyonluk  kısım ise yerel yönetim tarafından karşılanmıştır.

1994­-1998 yılları arasında gerçekleştirilen projenin ilk etabında 300 milyon dolarlık yatırım yapılmış, 62 yerleşim alanı yenilenmiş ve 250.000 kişinin ihtiyaçları karşılanmıştır. 1998-­2005 yılları arasında gerçekleştirilen ikinci etapta ise yine 300 milyon dolarlık  yatırım yapılmış ve 106  yerleşim alanı iyileştirilirken 350.000  kişinin  yenileşme çalışmasında faydalanması sağlanmıştır. Programın 3. etabı tamamlandığında ise gecekondularda yaşayan 1 milyon kişinin yaşam kalitesi yükselecek  ve ihtiyaçları karşılanacaktır. Bölgeye 1  milyon dolarlık  bir yatırım yapılmış olacaktır.