2.Инфузорияларғы жоғары ұйымдасқан бір клеткалар ретінде сипаттама.Инфузориялардың көбеюі.Коньюгация оның физиологиялық маңызы.

Бір жасушалылар-бүкіл денесі бір ғана жасушадан құралатын организмдер б.к.Өздерінің құрылымына қарай прокариотты және эукариотты болып бөлінеді.Прокариоттыларға жасуша ядросы болмайтын бактериялар және көк жасыл балдырлар немесе цианобактериялар жатады.Эукариоттыларға жасуша ядросы бар, митоз жолымен бөліне алатын жасыл балдырлар және қарапайымдылар жатады.Б.к. көпшілін тек микроскоп арқылы көруге болады бұлардың көлемі2мкнан-3смге дейін жетеді.Пішіні әр түрлі бір клеткалылардың арасында денесі өте қарапайым құрылысты сондай-ақ күрделі құрылысты болып келетіндері де бар.Б.к. теңіздің өзінде, шалшықты суларда құрлықта да кездеседі.Олардың арасында басқа жануарларға жем болатын сондай-ақ адаммен жануарларды ауруға шалдықтыратын түрлері де кездеседі.Дене пішіні түрліше болып келеді.Өлшемі 30-40мкм-ден 1000-2000 мкм дейін.Қозғалу оргоноидтары болып кірпікшелері саналады.Кейбіреулерінің қорғаныстық қызмет атқаратын-трихоцисталары болады.Оларда қарапайым ауыз қуысы-титофаринкс кездеседі.Қорытылмаған ас қалдығы ерекше тесікше қылаулатқыш арқылы сыртқа шығарылады.Инффузорияларда екі ядро кездеседі:біреуі үлкен-макронуклеус,екіншісі кіші-микронуклеус.Макронуклеус зат алмасу, өсу және т.б. фетативті қызметтер атқарады,ал микронуклеус жыныстық көбеюге қатысады.Инфузориялардың көбеюі жыныссыз және жынысты жолдармен жүреді.Жыныстық процесс конъюгация күйінде болады.Ол үшін екі дара бір-бірімен жанасып аталық және ядроларымен алмасады.Содан кейін аталық және аналық ядролар өзара қосылады,ал инфузория даралары бір-бірімен ажырасады.Конъюгация екі генеративті жынысты ядроның қосылуы.Балдырларда құрылысы бірдей балдырлардың вегетативті екі клеткасындағы заттардың біріне-бірі құйылып қосылуы:төменгі сатыдағы саңырауқұлақтарда-сыртқы пішіні ұсақ екі талшықсыз клеткалардың қосылуынан болатын процесс:екіншісі инфузорияларда жыныстық ядролардың алмасуы және олардың жұптанып қосылуы: үшіншісі бактерияларда-генетикалық материалдарының алмасуы.Бұл кезде екінші клеткаға ДНҚ жіпшесінің бір бөлігі ауысады:төртіншісі хромосома конъюгациясы-гомологтық хромосомалардың уақытша жұптасып айқасуы бұл кезде хромосоманың гомологтық бөліктерінде алмасу жүреді.Конъюгация-прокариотты организмдердің тұқым қуалау факторларын күшейтетін процесс деп те саналады.Организм қызметтері туралы организм қызметтері туралы өз пікірлерін айтқандар-Гипократ,ЕжелгіРим Клавоий Гален-эксперименталдық медицинаның негізін қалады.Физиологияның дамуында анатомиядағы табысты көп әсер етті.А.Везалийдің Адам денесінің құрылысы туралы деген кітабы физиологияда көп жаңалықтарды ашуға себеп болды.ХVII ғасыр ғылыми физиология дамыды.Вильям Гарви үлкен қанағу шеңберін ашты.Вивесексияны еңгізді.М.Мальпеги артерия мен веналардың капиллялар арқылы байланысатынын көрсетті.Физиологияның дамуына РенеДекарттың рефлексті ашуы өте маңызды болып табылады.XVIII-XIX ғасыр Ломоносов масса мен қуат сақталу заңын ашты.Гарианинов Шванн және Шлейден-ағзаның жасушалардың тұратынын ашты. 1859 ж Дарвин эвалюциялық ілімді дүниеге келтірді.XIX және XX ғасырдың физиология аса гүлденуге жетті.Клод Бернар қан тамырлары тонусының реттелуінде көміртектік алмасуда жүйке жүйесінің рөлін зерттеді.Организмнің ішкі ортасы туралы түсінік берді. Германияда Дюба-Реймон электро физиологияның негізін қалады.Шерингтон-жұлын физиологиясын зерттеді.Кеннон-вегетативтік жүйке жүйесін зерттейді.Сегенов,Павлов,Боткин,Бехтерор нервизмді дамытты 19ғасырдың рефлекторлық доға бөліктерінің рөлі анықталды.Жүйке әрекетінің рефлекторлық теориясы,мидың үлкен шартты шарлар маңызы ашылды.И.М.Сегенов орыс физиологиясының атасы.Ол қан газдары тасымалдайтынын ашты.Ми рефлексі деген кітап жазды.Идеяларын ары қарай И.П.Павлов дамытты.Ухтомский-доминанта туралы ілімді жасады.И.П.Павлов15 ғасырлық халықаралық конгресте 1935ж дүние жүзілік физиологтар атасы деп аталды.Павлов мына бағыттарда зерттейді:қан айналу,ас қорыту жоғарғы іс әрекеті.Ол жоғарғы жүйке әрекетінің типтері туралы ілім құрды.Павлов шығармашылығының шыңы үлкен ми қыртысынан сигналдық жүйелер туралы ілімі.Павловке дейін физиологияда аналитикалық тәсіл басымды болса ол синтетикалық бағытта жасады.Мұсылман елімен ғалымдар Әбу Насыр Әл Фараби дәрігер әрбір ағзаның саулығын анықтау үшін, оның жаратылысының қарай атқаратын қызметін білуге тиіс – деп жазды. Дәрігерлерге жеті міндет жүктеді. Адам физиологиясы оқулығының 13- бетін оқы. Авторы Абу Али ибн Сина Медицина қағидалары атты кітап жазған.Қазақстан физиологиясының ірге тасын қалаған Полосухин.